رهب

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ر-ه-بالصيغ: ١١ · الجذور المجاورة: ١٠٨ · الآيات: ١٢ · السور: ١٠؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».فسققسسنسخفَارْهَبُونِبنورَهْبَةًالرَّهْبِوَرَهَبًارهبحبرسكتمريمجيبوَرُهْبَانًاوفي

الجذرالصيغ ١١الآيات ١٢السور ١٠المجاورة ١٠٨

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

رهب

ر - ه - ب

جذر
  • الورود: ١٢
  • الآيات: ١٢
  • الصيغ: ١١
  • المعاجم: ١٣

Cübbe demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Cübbe demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٬٤٩١
باب الهاء والراء، والباء معهما ه ر ب، ه ب ر، ر ه ب، ب ه ر، ب ر ه مستعملات ر بهمهمل هرب: الهَرَبُ: الِفرارُ. والمَهْرَب: موضع الهَرَب تقول: فلانٌ لنا مَهْرَبٌ. والمُهْرِب: الفَزِعُ الهارب. تقول: جاء فلانٌ مُهْرِباً، إذا أتاك هاربا فزِعا. هبر: الهَبْرُ: القَطْعُ في اللّحم، قال: تَجِدْ مُهْرَةً مثلَ الـقـنـاة قـويمةً وعَضْباً إذا ما هُزَّ لم يَرْضَ بالهَبْرِ والهَبْرَة: نَحْضَةٌ من اللَّحْمِ لا
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٥٣٥
رَهِبَ بالكسر، يَرْهَبُ رَهْبَةً ورُهْباً بالضم، ورَهَباً بالتحريك، أي خاف. ورجُل رَهَبوتٌ. يقال: رَهَبوتٌ خيرٌ من رَحَموتٍ. أي لأَنْ تُرْهَبَ خيرٌ من أن تُرْحَمَ. وتقول: أَرْهَبَهُ واسترهبه، إذا أخافَه. والراهب: واحد رُهبان النصارى، ومصدره الرَهْبَةُ والرَهْبانِيَّةُ. والتَرَهُّبُ: التَعَبُّدُ. قال الأصمعي: الرَهَبُ: الناقة المهزولة. والرَهْبُ أيضاً: النَصْلُ الرقيق من نصال السهامِ، والجمع
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٤٬٤٧٩
ه ر ب هرب ، هبر ، رهب ، بره ، بهر ، ربه : مستعملة . هرب : أبو عبيد عن الأصمعي : العرب تقول في نفي المال عن الرَّجُل : ما لفلان هاربٌ ولا قاربٌ وكذلك ماله سَعْنَةٌ ولا مَعْنَة . ثعلب ، عن ابن الأعرابي قال : الهارب : الذي صَدَر عن الماء ؛ ومنه قولهم : ماله هارِبٌ ولا قارب : أي ماله شيء ، قال : والقارب : الذي يطلب الماءَ . وقال الأصمعي في قولهم : ماله هاربٌ ولا قارب . معناه ليس له أحدٌ يهرب منه ،
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٩٬٠٨٣
(باب الراءِ والهاءِ وما يثلثهما) (رهو) الراء والهاء والحرف المعتل أصلان، يدلُّ أحدُهما على دَعَةٍ وخَفْضٍ وسكون، والآخرُ على مكانٍ قد ينخفض ويرتفع. فالأوّل الرَّهْو: البحر الساكن. ويقولون: عيشٌ راهٍ، أي ساكن. ويقولون: أَرْهِ على نفسك، أي ارفُقْ بها. قال ابن الأعرابيِّ: رَها في السَّير يرهُو، إذا رفَق. ومن الباب الفرس المِرْهاءُ([1]) في السَّير، وهو مِثل المِرْخاء. ويكون ذلك سرعةً في سكونٍ من
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬١١٠
- الرهبة والرهب: مخافة مع تحرز واضطراب، قال: ﴿لأنتم أشد رهبة﴾ [الحشر/13]، وقال: ﴿جناحك من الرهب﴾ [القصص/32]، وقرئ: ﴿من الرهب﴾ (وهي قراءة ابن عامر وأبي بكر وحمزة والكسائي وخلف. وقرأ حفص ﴿الرهب﴾ بسكون الهاء، والباقون: ﴿الرهب﴾ انظر: الإتحاف 342)، أي: الفزع. قال مقاتل: خرجت ألتمس تفسير الرهب، فلقيت أعرابية وأنا آكل، فقالت: يا عبد الله، تصدق علي، فملأت كفي لأدفع إليها، فقالت: ههنا في رهبي (انظر تفسير
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٩٢٣
ر ه ب رهبتـه وفـي قلبـي منه رهبة ورهب ورهبوت‏.‏ وهو رجل مرهوب عدوّه منه مرعوب‏.‏ قالت ليلى‏:‏ وقد كان مرهوب السنان وبيّن ال - لسان ومجذام السري غير فاتر ويقال‏:‏ الرهباء من الله والرغباء إلى الله والنعمـاء بيـد اللـه‏.‏ وأرهبتـه ورهبتـه واسترهبتـه‏:‏ أزعجـت نفسـه بالإخافـة‏.‏ وتقـول‏:‏ يقشعـرّ الإهـاب إذا وقـع منـه الإرهـاب‏.‏ وترهب فلان‏:‏ تعبد في صومعته وهو راهب بين الرهبانية وهؤلاء رهبان
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٧٬٩٥٦
رَهِبَ، بالكسر، يَرْهَبُ رَهْبَةً ورُهْباً، بالضم، ورَهَباً، بالتحريك، أَي خافَ. ورَهِبَ الشيءَ رَهْباً ورَهَباً ورَهْبةً: خافَه. والاسم: الرُّهْبُ، والرُّهْبى، والرَّهَبوتُ، والرَّهَبُوتى؛ ورَجلٌ رَهَبُوتٌ. يقال: رَهَبُوتٌ خَيرٌ مِنْ رَحَمُوتٍ، أَي لأَن تُرْهَبَ خَيرٌ من أَنْ تُرْحَمَ. وتَرَهَّبَ غيرَه إِذا تَوَعَّدَه؛ وأَنشد الأَزهري للعجاج يَصِفُ عَيراً وأُتُنَه: تُعْطِـيهِ رَهْباها، إِذا
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٢٦
* ر ه ب * * رَهِبَ * خاف وبابه طرب و * رَهْبةً * أيضا بالفتح و * رُهبا * بالضم ورجل * رَهَبُوتٌ * بفتح الهاء أي مرهوب يقال رهبوت خير من رحموت أي لأن تُرهب خير من أن تُرحم و * أرْهَبَهُ * و * اسْتَرْهَبَهُ * أخافه و * الرَّاهِبُ * المتعبد ومصدره * الرَّهْبَةُ * و * الرَّهبَانِيَّةُ * بفتح الراء فيهما و * التَّرَهُّبُ * التعبد
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٥٬٣٤٥
رهب كعلم يرهب رهبة ورهبا بالضم والفتح ورهبا بالتحريك أي أن فيه ثلاث لغات ورهبانا بالضم، ويحرك الأخيران نقلهما الصغاني أي خاف أو مع تحرز، كما جزم به صاحب كشف الكشاف، ورهبه رهبا: خافه والاسم: الرهب بالضم والرهبى بالفتح ويضم ويمدان، ورهبوتى ورهبوت محركتين يقال: رهبوت خير من رحموت، أي لأن ترهب خير من أن ترحم ومثله: رهباك خير من رغباك، قاله الميداني، وقال المبرد رهبوتى خير من رحموتى، وقال الليث: الرهب
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٠٬٨٨٩
رَهِبَ 1 رَهِبَ ذ , aor. رَهَبَ , inf. n. رَهَبٌ (S, A, * Msb, K) and رُهْبٌ (S, K) and رُهُبٌ (Ksh and Bd in xxviii. 32) and رَهْبٌ (K) and رَهْبَةٌ, (S, A, * K,) or this is a simple subst, (Msb,) and رُهْبَانٌ and رَهَبَانٌ, (K,) He feared: (S, A, Msb, K:) or he feared with caution. (TA.) You say, فِى قَلْبِى مِنْهُ رَهْبَةٌ and رَهَبٌ [In my heart is fear, or cautious fear, of him, or it].
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٩١٥
رَهِبَ رَهِبَ A ( n. ac. رَهْب 1 , رَهْبَة 1t , رُهْب 3 , رَهَب 4 , رُهْبَاْن 35 , رَهَبَاْن 36 ), a. Feared, dreaded. أَرْهَبَ أَرْهَبَ IV , a. Frightened, terrified, alarmed. b. Rode a lean camel. c. Had long sleeves. تَرَهَّبَ تَرَهَّبَ V , a. see IV (a) . b. Devoted himself to a religious life; became a monk. اِسْتَرْهَبَ اِسْتَرْهَبَ X , a. see IV (a) . رَهْب رَهْب 1 , (
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٢٥٬١٨٧
رهب رَهِبَ - يَرْهَبُ - رَهَب - رَهَباً - رَهْبَانِيَّة - رَاهِب - رُهْبَان - أَرْهَبَ - يُرْهِبُ - اسْتَرْهَبَ - يَسْتَرهِبُ رَهِبَ - يَرْهَبُ + كائن + كائناً أو شيئاً أو أمراً: ضد " رَغِبَ ": يريد ولكنه لا ينفذ إرادته خوفاً وحذراً: يُحْجِم ولا يُقْبِل على فعل أمر يريده حذراً وخوفاً من عواقب وخيمة من الكائن أو الشيء أو الأمر الذي يرهبه:
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١١)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١٠٨ (الإجمالي: ١٢٨)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. حبر

    الآيات المشتركة: ٢ · Hubr mürekkep demektir

  2. سكت

    الآيات المشتركة: ١ · Sekete çöküntü demektir

  3. قسس

    الآيات المشتركة: ١ · Yöneticiler

  4. مريم

    الآيات المشتركة: ٢ · Meryem

  5. بنو

    الآيات المشتركة: ٣ · Oğullar

  6. ضمم

    الآيات المشتركة: ١ · Ve çek

  7. جيب

    الآيات المشتركة: ١ · Cevb bir şeyi yerleştirmek için açılan kuyu, çukur demetir

  8. فسق

    الآيات المشتركة: ٢ · Fısk (sin) Ceviz ve benzeri yemişlerin dış kabuğunun…

  9. بدع

    الآيات المشتركة: ١ · Bedee deki hemze ayn’a dönüşmüş

  10. قفو

    الآيات المشتركة: ١ · Kafa tası demektir

  11. نسخ

    الآيات المشتركة: ١ · Bir şeyin kopyası, nüshası demektir

  12. وفي

    الآيات المشتركة: ٢ · “Vefyü” düzlük yerde oluşan tümsek yer veya tepecikler…

الآيات التي ورد فيها(١٢)

  1. يَابَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَوْفُوا بِعَهْدِي أُوفِ بِعَهْدِكُمْ وَإِيَّايَ فَارْهَبُونِ

    Benden korkun

  2. وَقَالَ اللَّهُ لَا تَتَّخِذُوا إِلَهَيْنِ اثْنَيْنِ إِنَّمَا هُوَ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَإِيَّايَ فَارْهَبُونِ

    Benden korkun

صفحة الصيغة: وَاسْتَرْهَبُوهُمْ

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökرهب
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerخوف, خشي, وجل, تقي
Zıt Kökرغب
Çekirdek Özet 1İnceleme, titreme ve teyakkuz eşliğinde içe çekilerek geri durma, sakınma korkusu
Çekirdek Özet 2İlahi azamet ve otorite karşısında saygı dolu ürpertiyle teyakkuzda olma, aşırılıktan sakınma
Çekirdek Özet 3Caydırıcılık, içsel denetim mekanizması ve ibadette aşırı münzevilikten dengeli saygıya geçiş
Kritik Hata RiskiKökün yalnızca panik hali veya fiziksel dehşet gibi anlaşılıp ihtiyat, saygı ve teyakkuz boyutunun göz ardı edilmesi

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
رهİncelik, hafiflik, bir yöne akma veya gerilerek incelip zayıflama hali; nitekim رهط dar bir cemaati, رهق bir şeyi kaplayıp inceltmeyi, رهن bağlanıp hareketsiz bırakılmayı, رهو ise durgunluğu ve açılmayı anlatır.بTemel incelme ve gerilim hareketine içselleşme ve korunma sınırları içine çekilme boyutu katarak, bir tehlike veya azamet karşısında titreyerek sakınma ve geri durma anlamına daraltmıştır.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
رİnsan başıBilinç, ilk yönelim, algılama ve öncelik merkezini temsil eder.
هKollarını kaldırmış insanDikkat kesilme, hayret, soluksuz kalma ve ortaya çıkan bir etki karşısında uyanmayı simgeler.
بEv, çadırİçerisi, barınak, sınırların içine çekilme ve muhafaza edilme alanını ifade eder.
رهبİnsan başı, kollarını kaldırarak irkilen insan ve sığınılan ev imgelerinin birleşimiyleAlgılanan büyük bir güç ve azamet karşısında bilincin ürpertiyle irkilmesi, dikkatin toplanarak kişinin kendi sınırlarına veya bir sığınağa çekilerek sakınması hareketini kurar.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamİnce ve zayıf düşmüş deve (en-nâkatü'r-rahb), göğüs kemiğinin ucundaki ince kıkırdak (er-rahâbe) ve develerin havuzdan ürkütülüp geri çekilmesi (el-irhâb).
Cahiliye şiiri kullanımıŞair el-Accâc'ın yaban eşeğinin ürkütüp tehdit etmesini tasvir ettiği beytinde kök korku salma ve ürkütme anlamında geçmektedir: تُعْطِـيهِ رَهْباها إِذا تَرَهَّبَا / على اضْطِمَارِ الكَشْحِ بَوْلاً زَغْرَبا
Erken Arapça kullanımArap atasözlerinde üstünlük ve caydırıcılık ilişkisi bağlamında yer alan şu ifadede korkulup çekinilmenin merhamet dilenmekten evla görüldüğü kaydedilir: رَهَبُوتٌ خَيْرٌ مِنْ رَحَمُوتٍ

المصدر Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dil ailesinde رهب kökü, temel Afro-Asyatik katmanda titreme, ürperme ve yüksek bir heybet karşısında hareketsiz kalarak geri çekilme semantik alanına dayanır. İbranicede yer alan רהב (rahab) biçimi gurur, atılganlık veya fırtınalı kabarma gibi anlamlara kaysa da arkaik kökteki içsel çalkantı, kabarma ve sarsılma ortak fiziksel algıya işaret eder. Süryanicede r-h-b kökü doğrudan telaşlanma, sarsılma, korkuyla irkilme ve aceleyle geri kaçma semantiğini muhafaza etmiştir. Arapçada ise kök, dışsal bir kaçıştan ziyade içsel bir gerilim, titreme ve bu ürperti neticesinde gelen teyakkuz, sakınma ve kendisini sınırlandırma çizgisine oturmuştur. Kullanıcının notundaki giysi veya cübbe çağrışımı, erken rivayetlerde geçen geniş yen (el-kumm) manasından veya ruhbanların giydiği özel zahitlik hırkasından doğmuş ikincil bir adlandırmadır; kökün ilksel Sami çekirdeği zihinsel ve bedensel ürperti ile sakınmadır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, HALOT, Lisān al-ʿArab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönرهبİncelik, titreme ve ürperme neticesinde kendini toparlayıp sakınma, tehlikeden geri durma.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice רהב, Süryanice r-h-bSarsıntı, telaş, kabarma ve içsel heyecan ile korkarak irkilme anlamlarında ortak semantik kök.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik çalkantı ve titreme kökleriBedenin dehşet veya azamet karşısında soğuması, incelmesi ve sarsılması hareketini yansıtan arkaik tabaka.Muhtemel

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Payne Smith, Cohen Semitic Roots.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
رهبAnlamlıKorkmak, sakınmakÜrperti ve teyakkuz ile geri çekilme, kendini koruma.Hedef kök; Kur'an'da geçer.
ربهAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu diziliş mühmel kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez.
هربAnlamlıKaçmakTehlikeden süratle uzaklaşmak, firar etmek.Kur'an'da geçer; ters istikamette hareket birliği taşır.
هبرAnlamlıParçalamak, kesmekEti veya bir nesneyi kılıçla büyük parçalar halinde kesip ayırmak.Kur'an'da geçmez.
برهAnlamlıBeyazlaşmak, arınmakRengin açılması, netleşmesi veya zamanın bir kesiti.Kur'an'da geçmez.
بهرAnlamlıÜstün gelmek, kamaştırmakIşığıyla veya gücüyle baskın çıkıp muhatabını nefessiz bırakmak.Kur'an'da geçmez.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
رهبMerkezKorku ve teyakkuzİnce bir ürperti ve saygıyla tetikte kalarak geri çekilme hali.Heybet karşısında içselleşen ve sakınmaya sevk eden korku.
خوفKomşuGenel korkuZarar görme ihtimaline karşı duyulan genel tedirginlik.رهب kökündeki gibi derin bir teyakkuz veya zahitlik boyutu içermeyebilir.
خشيKomşuBilgiye dayalı korkuMuhatabın büyüklüğünü bilmekten doğan derin saygı ve hürmet.رهب doğrudan eylemsel sakınma ve ürpertiyi öne çıkarır.
وجلKomşuKalp ürpertisiKalbin anlık olarak sarsılması ve çarpması durumu.رهب daha sürekli ve davranışa yön veren bir teyakkuzdur.
تقيKomşuKorunma ve sakınmaTehlike ile araya somut veya soyut kalkan koyma.رهب korunmayı doğuran psikolojik ürperti zeminidir.
رغبZıtİştiyak ve yönelmeBir şeye arzu duyarak canı gönülden ona doğru yönelme.رهب geriye çekilmeyi sağlarken رغب ileriye atılmayı ifade eder.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaرهبÜrpertiyle sakınmakHeybet ve zarar endişesiyle teyakkuza geçip geri durma.Kesin
LatinceRevereri, formidareSaygı dolu korku duymakDini veya otoriter azamet karşısında çekinmeyi karşılar, bedensel titremeyi kısmen dışarıda bırakır.Güçlü
İngilizceDread, awe, reverenceDerin ürperti ve haşyetYalnızca dehşeti değil, saygı ve teyakkuz içeren geri duruşu tam anlamıyla kuşatır.Güçlü
AlmancaEhrfurcht, scheuenÇekinme ve derin saygıTehlikeden çekinmeyi ve ululuk karşısında geri adım atmayı ifade eder.Güçlü
FransızcaRedouter, vénérerÇekinmek, derin saygı duymakMuhtemel bir tehlike veya azamete karşı mesafeli ve dikkatli durmayı karşılar.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
فَارْهَبُونِ / يَرْهَبُونَYalnızca Allah'tan çekinip teyakkuzda olmaTevhid, ilahi azamet ve antlaşmaya sadakat bağlamı (Bakara 2:40, A'râf 7:154, Nahl 16:51).
تُرْهِبُونَ / وَاسْتَرْهَبُوهُمْCaydırıcılık, gözdağı ve dehşet salmaDüşmana karşı hazırlık ve sihirbazların halkı psikolojik baskı altına alması (A'râf 7:116, Enfâl 8:60).
رَهَبًا / الرَّهْبِŞiddetli iç ürpertisi ve sarsıcı korkuİbadetteki denge ile Musa'nın mucize karşısındaki telaşı (Enbiyâ 21:90, Kasas 28:32).
رَهْبَةًKalbe çöken çekinme ve korkuMünafıkların veya inkârcıların müminlerden daha çok çekinmesi (Haşr 59:13).
رُهْبَان / رَهْبَانِيَّةZahitler ve aşırı münzevilik sistemiHristiyan din adamları ve sonradan ihdas edilen katı zahitlik kurumu (Mâide 5:82, Tevbe 9:31, Hadîd 57:27).

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamHavf ve recâ dengesiKulun Allah'a yönelişinde korkunun bir ümitsizliğe dönüşmemesi, azamet karşısında saygı olması.İlahi adaletten çekinme ve tazim duygusu.
FıkıhCihat ve savunma hukukuSavaşa fiilen girmeden hasmı caydıracak hazırlıkların (terhîb) meşruiyeti ve hudutları.Caydırıcılık ve kuvvet gösterisi.
TefsirRuhbanlık eleştirisiAyetlerde geçen ruhbanlığın meşru zahitlik ile dinde aşırılık (bid'at) arasındaki sınırlarının tespiti.Kendini aşırı kısıtlama ve içe kapanma.
HadisGece duaları ve zikirlerDuada rağbet (ümit) ve rehbet (ürperti) kutuplarının bir arada bulunması gerekliliği.İhlaslı bir ürperti ve sığınma tavrı.

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniUluhiyet karşısında kulun konumuHaşyet ve sakınmaSınırları koruma ve taşkınlığı engellemeKulun ilahi azamet karşısında haddini bilerek teyakkuzda kalmasını temin eder.Kesin
İlmiBilgiye dayalı temkinİhtiyat ve metodolojik şüpheHatalı kesin hükümden geri durmaBilinmeyen karşısında acelecilikten kaçınarak teenni ve titizlikle adım atmayı sağlar.Güçlü
SiyasiKamu güvenliği ve savunmaCaydırıcı güçSaldırıyı baştan önlemePotansiyel tehditlere karşı hazır bulunarak barışın çatışmasız korunmasını üretir.Kesin
İktisadiPiyasa denetimi ve risk yönetimiİhtiyat akçesi ve riskten sakınmaİflas ve çöküşü engellemeAşırı spekülatif hırsı dengeleyerek ekonomik birimlerin kriz anları için korunma tedbiri almasını sağlar.Güçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerPotansiyel bariyeri ve sönümleme kuvvetiBir parçacığın veya sistemin yüksek enerji alanı karşısında geri itilmesi ve denge konumuna çekilmesi hareketiyle aynı dinamiği taşır.Güçlü
Beşeri bilimlerCaydırıcılık teorisi (deterrence theory)Muhatabın maliyeti yüksek görerek saldırgan veya kuralsız eylemden kendi iradesiyle vazgeçmesi mekanizmasıyla örtüşür.Kesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün çağdaş siyasi terminolojide yalnızca tedhiş, terör veya kör şiddet (terörizm) manasına hapsedilmesi; ya da salt ruhban cübbesi ve Hristiyan keşişliğine indirgenmesi.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök, hem kalbi bir saygı ve ürpertiden kaynaklanan derin teyakkuzu, hem meşru caydırıcılığı, hem de insanın azamet karşısında haddini bilip haddi aşmaktan çekinmesini kuşatır.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataİbadetteki saygı dolu çekinmenin patolojik bir dehşete dönüştürülmesi veya savunma amaçlı caydırıcılığın saldırgan bir şiddet olarak yaftalanması tehlikesi doğar.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın inşa ettiği duygu dünyasında sevgi ve ümidin (rağbet) tek başına başıboşluğa yol açmaması için, sorumluluk bilinci ve teyakkuzla (rehbet) dengelenmesi gerektiğini gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İsrailoğullarına yönelik ahde vefa çağrılarında, peygamberlerin yakarış modellerinde, düşmana karşı caydırıcılık emrinde ve ruhbanlık eleştirisinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Dindarlığın salt korkusuz bir serbestlik olduğu zannını yıktığı gibi, Hristiyan keşişliğindeki aşırı münzeviliğin ve dünyadan tamamen el etek çekmenin vahyin emri olmadığını ortaya koyar.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamYüksek bir baskı veya incelme etkisiyle titreyip geri çekilmek, tehlike karşısında sınırlarına büzülmek.
  • Soyut anlamİlahi veya ezici bir güç karşısında saygı dolu bir ürpertiyle teyakkuza geçmek, sakınmak ve haddini bilmek.
  • Sistematik karşılıkBir sistemin aşırı uçlara savrulmasını önleyen içsel fren, otokontrol ve dış tehditlere karşı caydırıcılık kalkanı.
  • LaTeX modeliR=f(Pa)⋅(1−∂E∂t)  ⟹  ΔSsakınma>0
  • LaTeX açıklamasıFormülde R sakınma ve teyakkuz halini, Pa algılanan ilahi veya dışsal azamet potansiyelini, E taşkınlık ve sınır aşma eylemini, t zamanı, Ssakınma ise kişinin kendi meşru sınırları içinde kalarak ürettiği korunma ve denge durumunu simgeler. Algılanan azamet arttıkça taşkınlık törpülenmekte ve geri çekilme hareketi pozitif bir korunma üretmektedir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ر