سوم

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: س-و-مالصيغ: ٨ · الجذور المجاورة: ١١١ · الآيات: ١٥ · السور: ١٠؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».لحنعظميَسُومُونَكُمْالْمُسَوَّمَةِسومعرفنسوتُسِيمُونَمُسَوَّمَةًسوأذبحبِسِيمَاهُمْنجو

الجذرالصيغ ٨الآيات ١٥السور ١٠المجاورة ١١١

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

سوم

س - و - م

جذر
  • الورود: ١٥
  • الآيات: ١٥
  • الصيغ: ٨
  • المعاجم: ١٢

Sima çehre demektir. Sema hayvan sırtı demektir. Görünen taraf demektir. Vesm, hayvanın sırtına vurulan damga demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٢)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Sima çehre demektir. Sema hayvan sırtı demektir. Görünen taraf demektir. Vesm, hayvanın sırtına vurulan damga demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٤٬٩٨٧
باب السين والميم و و ا ي ء معهما س م و، س و م، و س م، و م س، م س و، م و س، م س ي، م ي س، س أ م، م أ س، أ س م، أ م س مستعملات سمو: سما الشيء يَسْمُو سُمُوّاً، أي ارتفع، وسما إليه بَصَرُي، أي ارتفع بَصَرُك إليه، وإذا رُفعَ لك شيءٌ من بعيدٍ فاستبنتَهُ قلت: سما لي شيءٌ، قال: سمالي فرسانٌ كأنّ وجوهَهم وإذا خرج القومُ للصَّيْد في قِفار الأَرْض وصَحاريها قلتَ: سَمَوْا، وهم السُّماةُ، أي الصّيّادون.
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٣٥٤
السومَةُ، بالضم: العَلامة تُجعَل على الشاة، وفي الحرب أيضاً. تقول منه: تَسَوَّمَ، وفي الحديث: "تَسَوَّمُوا فإنَّ الملائكة قد تَسَوَّمَتْ". وسَوَّمْتُ فلاناً في مالي، إذا حكَّمتَه في مالك. والخيلُ المُسَوَّمَةُ: المَرْعِيَّةُ. والمُسَوَّمَةَ: المُعْلَمة. وقوله تعالى: "تَسَوَّمينَ" قال الأخفش: يكون مُعْلَمينَ ويكون مُرْسَلينَ، من قولك: سَوَّمَ فيه الخيلَ، أي أرسلها. ومنه السائِمَةُ. وإنَّما جاء
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ١٦٬٥٤٠
س م ( و ا ي ء ) سوم ، سما ، وسم ، ومس ، مسي ، مأس ، موس ، أمس : ( مستعملة ) . سوم : السَّوْم : عَرْضُ السِّلْعة على البَيْع . وقال أبو زيد فيما رَوَى أبو عبيد عنه : سُمْتُ بِالسِّلعة أسوم بها . ويقال : فلان غالي السِّيمةِ : إذا كان يُغلِي السَّوْم . قال : ويقال : سُمْتُ فلاناً سِلْعَتي سَوْماً : إذا قلتَ : أتأخُذها بكذا من الثّمن ، ومِثْل ذلك سُمْتُ بسِلْعَتي سوماً أو يقال استمت عليه بسلعتي
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٩٬١٤٣
(باب السين والواو وما يثلثهما) (سوي) السين والواو والياء أصلٌ يدلُّ على استقامةٍ واعتدالٍ بين شيئين. يقال هذا لا يساوي كذا، أي لا يعادله. وفلانٌ وفلانٌ على سَوِيّةٍ من هذا الأمر، أي سواءٍ. ومكان سُوىً، أي مَعْلَمٌ قد عَلِمَ القومُ الدّخولَ فيه والخروج منه. ويقال أسْوَى الرّجلُ، إذا كان خَلَفُهُ وولدُهُ سَوِيّاً. وحدَّثنا علي بن إبراهيم القَطّان، عن علي بن عبد العزيز، عن أبي عُبيد، عن الكسائيّ
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٨٣٣
س و م سام البائع السلعة إذا عرضها للبيع وذكـر ثمنهـا ومـا أغلـى سومتـه وسميتـه وسامهـا المشتـري واستامها وبعته من أول سائم سامني‏.‏ وساومها وتساوماها وهي المقاولة في المبايعة‏.‏ وسوم فرسه‏:‏ أعلمه بسومة وهي العلامة وخيل مسومة‏.‏ وسامت الماشية‏:‏ رعت وأسامها الراعي ومن المجاز‏:‏ سمت المرأة المعانقة‏:‏ أردتها منها وعرضتها عليها‏.‏ وسمته خسفاً‏.‏ قال‏:‏ إذا سمته وصل القرابة سامني قطيعتها تلك
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٠٬٨٨٦
السَّوْمُ: عَرْضُ السِّلْعَةِ على البيع. الجوهري: السَّوْمُ في المبايعة يقال منه ساوَمْتُهُ سُواماً، واسْتامَ عليَّ، وتساوَمْنا، المحكم وغيره: سُمْتُ بالسلْعةِ أَسومُ بها سَوْماً وساوَمْت واسْتَمْتُ بها وعليها غاليت، واسْتَمْتُه إِياها وعليها غالَيْتُ، واسْتَمْتُهُ إِياها سأَلته سَوْمَها، وسامَنيها ذَكَرَ لي سَوْمَها. وإِنه لغالي السِّيمَةِ والسُّومَةِ إِذا كان يُغْلي السَّوْمَ. ويقال: سُمْتُ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٬٠٨٥
* س و م * * السَّوْمَةُ * بالضم العلامة تجعل على الشاة وفي الحرب أيضا تقول منه * تَسَوَّمَ * وفي الحديث ﴿تسوموا فإن الملائكة قد تسومت﴾ والخيل * المُسَوَّمةُ * المرعية والمسومة أيضا المعلمة وقوله تعالى ﴿مسومين﴾ قال الأخفش يكون معلمين ويكون مرسلين من قولك * سَوَّمَ * فيها الخيل أي أرسلها ومنه * السَّائِمةُ * وإنما جاء بالياء والنون لأن الخيل سومت وعليها ركبانها قلت في الإشكال الذي ذكره الجوهري
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٦٬٢١١
| | ( *!السَّومُ في المُبايَعَة ) : هو عَرْض | السِّلعَةِ على البَيْع ، ( *!كالسُّوَامِ | بالضَّمِّ ) . واقتَصَر الجوهَرِيُّ على | الأَوَّل . يُقال منه : ( *!سُمْتُ بالسِّلْعَةِ ) | *!أَسومُ بها *!سَوْمًا ، ( *!وسَاوَمْتُ ) *!سِوامًا | ( *!واسْتَمْتُ بِها وَعَلَيْها : غالَيْتُ ) ، | وكذا *!اسْتَمْتُه إِيَّاها . واقتَصَر | الجوهَرِيّ على تَعْدِيَتِه بَعَلَى . ( و ) | قِيلَ : ( *!استَمْتُه إِيَّاها
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٢٢٬٤٢٩
سَوْمٌ 1 سَوْمٌ ذ , inf. n. of سَامَ, primarily signifies The going, or going away, engaged, or occupied, in seeking, or in seeking for or after, or in seeking to find and take or to get, a thing: and sometimes it is used as meaning the going, or going away; as when it is said of camels [or the like]: and sometimes, as meaning the seeking, or seeking for or after, or seeking to find and take or
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬١٧٧
سَامَ سَامَ ( w ) U ( n. ac. سَوْم 1 , سُوَاْم 24 ), a. Pastured at large, roamed, roved about. b. Passed, passed by. c. [ 'Ala ], Flew, hovered round. d. Imposed upon; forced to do; brought upon. e. Offered for sale; fixed, named a price for; valued. سَوَّمَ سَوَّمَ II , a. see I (d) , ( e ). c. Turned out to grass, allowed to roam about. d. [ acc. & La or Fī ], Gave full
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٣٢٬٢٩٩
سوم سَامَ - يَسُوْمُ - أَسَامَ - يُسِيْمُ - سَوَّمَ - يُسَوِّمُ - مُسَوِّم - مُسَوِّمِيْن - مُسَوَّم - مُسَوَّمَة سامَ - يَسُوْمُ +كائن + كائناً + ناراً أو عذاباًً: كواه أو لّطَّه أو حرَّقه أو أصابه به: عرضه لأمر ترك فيه أثراً حارقاً أو كاوياً أو جرحاً أو ندبة تمبزه: عَلَّمَ عليه يجرح أو إصابة: عَرَّض كائن كائناً لشيء فعال يؤثر فيه كالنار
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٨)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١١١ (الإجمالي: ١٤١)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. عرف

    الآيات المشتركة: ٥ · Tanınan ile

  2. نسو

    الآيات المشتركة: ٤ · Kadınlar

  3. بلو

    الآيات المشتركة: ٤ · Biley taşı

  4. ذبح

    الآيات المشتركة: ٢ · Zebih kesilmiş hayvan demektir

  5. عظم

    الآيات المشتركة: ٤ · Büyük

  6. بنو

    الآيات المشتركة: ٤ · Oğullar

  7. سوأ

    الآيات المشتركة: ٤ · Sey’e(hemze): “Sivad” kara demektir

  8. فرعون

    الآيات المشتركة: ٣ · Firavun

  9. حيي

    الآيات المشتركة: ٤ · Uyanık yılan demektir

  10. لحف

    الآيات المشتركة: ١ · Bıktırıcı şekilde ısrar etmek

  11. لحن

    الآيات المشتركة: ١ · “Nehr”den dönüşmüştür

  12. نجو

    الآيات المشتركة: ٣ · Özel konuşmak

الآيات التي ورد فيها(١٥)

  1. … فِي الْأَرْضِ يَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ أَغْنِيَاءَ مِنَ التَّعَفُّفِ تَعْرِفُهُمْ بِسِيمَاهُمْ لَا يَسْأَلُونَ النَّاسَ إِلْحَافًا وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ خَيْرٍ …

    Onların simasıyla

  2. وَبَيْنَهُمَا حِجَابٌ وَعَلَى الْأَعْرَافِ رِجَالٌ يَعْرِفُونَ كُلًّا بِسِيمَاهُمْ وَنَادَوْا أَصْحَابَ الْجَنَّةِ أَنْ سَلَامٌ عَلَيْكُمْ لَمْ يَدْخُلُوهَا وَهُمْ يَطْمَعُونَ

    Onların simasıyla

  3. وَنَادَى أَصْحَابُ الْأَعْرَافِ رِجَالًا يَعْرِفُونَهُمْ بِسِيمَاهُمْ قَالُوا مَا أَغْنَى عَنْكُمْ جَمْعُكُمْ وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُونَ

    Onların simasıyla

  4. وَلَوْ نَشَاءُ لَأَرَيْنَاكَهُمْ فَلَعَرَفْتَهُمْ بِسِيمَاهُمْ وَلَتَعْرِفَنَّهُمْ فِي لَحْنِ الْقَوْلِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمَالَكُمْ

    Onların simasıyla

  5. يُعْرَفُ الْمُجْرِمُونَ بِسِيمَاهُمْ فَيُؤْخَذُ بِالنَّوَاصِي وَالْأَقْدَامِ

    Onların simasıyla

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökسوم
YapıÜçlü
Özel DurumEcvef (vâvî)
Bağlamsal Yakın Köklerوسم, علم, رعي, كلف
Zıt Kökعفو
Çekirdek Özet 1Bir hedefe doğru salınarak yönelme, serbestçe yayılma, talep ve değer biçme
Çekirdek Özet 2Canlıyı meraya veya sahaya sürme, birine ağır yük veya ceza yükleme, alamet ve nişanla belirginleştirme
Çekirdek Özet 3Varlık veya eylemin hedeflenmiş bir yöneliş, ayırıcı bir işaret ve biçilen değer çerçevesinde nizama sokulması
Kritik Hata RiskiKökün yalnızca fiziksel çehre veya salt ticaret pazarlığına indirgenip tahakküm ve hedefli yöneliş boyutunun gözden kaçırılması

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
سوBir yöne doğru sevk edilme, yayılma, uzanma ve akışkan hareket; سوق sevk etme ve sürme, سور yükselip kuşatma, سوط karıştırarak yayma ve سوع serbestçe akıp dağılma köklerinde görülen genişlemeli yönelişمÇekirdeğin sevk ve yayılma anlamına süreklilik, bir nesneye veya hedefe bağlanma, değer biçilerek sınırlandırılma ve belirgin bir nişan edinme niteliği kazandırmıştır.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
سDiken, destekTutunma, dayanma, hedefe odaklanarak yönelme ve sınır boyunu koruma
وÇengel, çadır kazığıBağlantı kurma, varlığı hedefine eklemleme ve sürekliliği sağlama
مSuYayılma, akışkanlık, çevreye doğru açılma ve kuşatıcı hareket
سومTutunarak ve hedefe bağlanarak akışkan biçimde yayılmaCanlının meraya salınması, iradenin bir bedele veya yüke yönelerek bağlanması ve hedeflenen şeyin nişanla tebarüz ettirilmesi hareketi

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamOtlamak üzere meraya başıboş salınan hayvanın yayılması; rüzgârın durağan ve sürekli bir hatta esişi; devenin boynunu uzatarak kesintisiz bir yürüyüşle hedefe atılması
Cahiliye şiiri kullanımıLebîd b. Rebîa divanında yaz rüzgârının kesintisiz ve düzgün akışını tasvir ederken kökü şu mısrada kullanır: ورَمَى دوابرَها السَّفا وتهيّجـت / ريح المصايف سَوْمُها وسِهامُها
Erken Arapça kullanımBir malın bedelini yoklamak, fiyat biçmek ve alışverişte teklif sürmek anlamında مساومة ve استيام; ayrıca bir kimseyi zorlayıcı bir işe veya zillete mecbur bırakmak anlamında سوم الخسف tabiri

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha ve Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça سوم kökü, merkezi Sami dillerinde hedefli yöneliş, fiyat biçme, ayırt edici işaret koyma ve değer takdir etme ekseninde gelişen semantik bir gövdeye dayanır. İbranice שום (şūm / şîm) fiili koymak, yerleştirmek, değerlendirmek, değer takdir etmek ve bedel belirlemek anlamlarını taşır; Rabbinik İbranicede bu kök doğrudan bir malın değerini hesaplama ve fiyat biçme (şûm / şômayım) zemininde kullanılır. Süryanicede ܣܡ (sām) biçimi koymak, tayin etmek, değer biçmek ve işaretlemek anlam alanına sahiptir. Akadcada šâmu(m) fiili bir şeyi satın almak, fiyat belirlemek, bedel takdir etmek (şīmtu ise tayin edilmiş kader, pay, nişan) manasında merkezi bir iktisadi ve ontolojik işlev görür. Arapçada ise kök, meraya salınan hayvanın yayılması gibi bedevi-somut bir düzlemden başlayarak, birine ceza veya meşakkat yükleme (hedefe yöneltme), bir mala fiyat biçme (değer koyma) ve sima/nişan yoluyla varlığı diğerlerinden ayırma (alamet yerleştirme) çizgisine evrilmiştir.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, The Assyrian Dictionary of the Oriental Institute of the University of Chicago (CAD).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönYayılma, salınma, talep ve nişanHayvanın otlağa salınması (سائمة) ile mala değer takdir edilmesi (سوم) ve yüze nişan konması (سيماء) tek bir yönelim ve belirginleşme ekseninde birleşir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice שום, Akadca šâmu, Süryanice ܣܡKoymak, yerleştirmek, fiyat takdir etmek ve tayin edilen pay/işaret anlamları ortak Sami kökenli bir değer ve tayin mantığına işaret eder.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik çeperlerBelirgin biçimde ayrışmış ve güvenilir kabul edilen Sami dışı Afro-Asyatik kök akrabalığı tespit edilmemiştir; kelime Sami sahasında iktisadi ve hukuki bir terimleşme göstermiştir.Veri bulunamadı

المصدر Brown-Driver-Briggs, CAD ve Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
سومAnlamlıSalınmak, değer biçmek, işaretlemekOtlağa yayılma, pazarlık etme, meşakkat yükleme ve alametHedef kök; Kur'an'da geçer
سموAnlamlıYükselmek, yücelmek, ad verilmekFiziksel olarak yukarı çıkma, adın kişiyi diğerlerinden yukarıda belirginleştirmesiOrtak çekirdek yönelişi; Kur'an'da geçer
وسمAnlamlıDamgalamak, işaret koymak, iz bırakmakHayvanın sırtına veya yüzüne ayırt edici alamet vurmakSemantik olarak çok yakın, sima ile eş kökenli kabul edilir; Kur'an'da geçer
ومسAnlamlıSürtünmek, ovmak, yumuşamakBir şeyin üzerini düzeltmek veya aşındırmakİkincil bedevi kullanım; Kur'an'da geçmez
مسوAnlamlıAkşama girmek, çekip çıkarmakZamanın akşam vaktine ermesi veya sağarken memeyi hafifçe çekmekFonetik yer değiştirme; Kur'an'da geçmez
موسAnlamlıTıraş etmek, kesmekUstura ile kıl veya tüyü dipten almakAlet ismi olan موسى buradan türetilir; Kur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
سومMerkezYöneliş, değer biçme, yükleme, işaretHedeflenen bir doğrultuda serbestçe yayılma, tahakkümle bir hal yükleme ve ayırıcı nişan koymaVarlığı hem amaca sevk etmeyi hem de alametle belirginleştirmeyi içerir
وسمKomşuİşaretleme, damgalamaوسم yalnızca fiziksel bir iz veya damga vurmaya odaklanırken سوم amaca yönelik salınış ve değer biçmeyi de kapsarMaddi damga ve karakter çizgisi ön plandadır
علمKomşuBilgi ve işaretعلم bir şeyi bilmeyi ve bilinirlik sağlayan genel işareti bildirirken سوم sevk etme, değer biçme ve özel seçilmişliği ifade ederZihni idrak ve yol işareti esastır
رعيKomşuOtlatma ve gözetmeرعي çobanın hayvanı bizzat koruyup gözeterek gütmesidir; سوم ise hayvanın merada kendi başına serbestçe yayılmasıdırKoruma ve gözetim vurgusu taşır
كلفKomşuYükleme, zorlamaكلف bir kimseye gücünün yettiği veya yetmediği bir sorumluluğu yüklemektir; سوم ise süreklilik arz eden bir baskı ve zillet dayatmasıdırHukuki ve ahlaki mükellefiyet boyutu baskındır
عفوZıtBırakma, silme, muaf tutmaسوم sürekli bir yükleme, bedel biçme ve sıkı takibe alma iken عفو yükü kaldırma, izi silme ve hesabı terk etmektirHesabı kapatma ve serbest bırakma anlamı taşır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaسومYönelme, değer takdiri, izleme, damgaHayvanın otlağa salınması, pazarlık edilmesi, ceza dayatılması ve alamet konmasıKesin
Latinceaestimare, pascere, notareDeğer takdir etmek, otlatmak, işaretlemekAestimare değer biçme ve pazarlık boyutunu, pascere meraya salmayı, notare ise sima ve damga yönünü karşılarGüçlü
İngilizceappraise, impose, graze, markDeğer biçmek, dayatmak, otlamak, damgalamakAppraise bedel yoklamayı, impose ceza yüklemeyi, mark ise alamet ve simayı kısmen karşılarGüçlü
Almancaschätzen, auferlegen, weiden, zeichnenFiyat biçmek, yükümlü kılmak, yayılmak, işaretlemekSchätzen takdir etmeyi, auferlegen bir durumu başkasına reva görmeyi ifade ederGüçlü
Fransızcaévaluer, infliger, paître, marquerDeğerlendirmek, yüklemek, otlatmak, damgalamakInfliger kötülük veya ceza reva görmeyi, évaluer ise bedel biçme sürecini aktarırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Lewis & Short, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
يَسُومُونَكُمْ / يَسُومُهُمْAğır ceza, zillet ve eziyete maruz bırakmak, zorla dayatmakFiravun hanedanının İsrailoğullarına yaptığı sürekli baskı ve zalimlerin cezalandırılması bağlamında (Bakara 2:49, A'râf 7:141, 7:167, İbrâhîm 14:6)
تُسِيمُونَHayvanları merada otlatmak, serbestçe yayılmaya bırakmakAllah'ın gökten indirdiği su ile yeşeren bitkilerin hayvan otlatmaya elverişli kılınması bağlamında (Nahl 16:10)
مُسَوَّمَةً / الْمُسَوَّمَةِBelirlenmiş, özel işaret vurulmuş, seçkin kılınmışCezalandırma taşlarının hedefe ayarlı kılınması veya atların özel işaret ve eğitimle üstünleştirilmesi bağlamında (Âl-i İmrân 3:14, Hûd 11:83, Zâriyât 51:34)
مُسَوِّمِينَNişanlı, özel alamet taşıyan veya düşmanın üzerine atılanBedir'de müminlere yardıma gelen meleklerin ayırt edici alametleri veya hücum edişleri bağlamında (Âl-i İmrân 3:125)
سِيمَا / سِيمَاهُمْAyırt edici alamet, yüzdeki iz ve ruhsal durumun yüze yansımasıMüminin secde izi, iffetli fakirin vakarından tanınması ve suçluların çehrelerinden teşhis edilmesi bağlamında (Bakara 2:273, A'râf 7:46, Muhammed 47:30, Fetih 48:29, Rahmân 55:41)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlahi irade, meleklerin yardımı ve kulların ahiretteki simalarıMeleklerin nişanlı olarak inmesi ve ahirette mümin ile mücrimlerin çehrelerindeki ontolojik alametlerin mahiyetiVarlığın hakikatinin zahire bütünüyle vurması ve amellerin simaya dönüşmesi
FıkıhZekât hukuku ve alışveriş (akitler)Senenin çoğunda merada otlayan hayvanın zekâta tabi olması (سائمة) ve başkasının pazarlığı üzerine pazarlık etme yasağı (النهي عن السوم على سوم أخيه)Başıboş otlama maliyeti ile akit serbestisi sınırlarının belirlenmesi
TefsirFiravun'un zulmü ve secde izinin simada tecellisiYasūmūnekum ifadesindeki tahakkümün derecesi ve Fetih suresindeki simanın fiziksel nasır mı yoksa manevi aydınlık mı olduğuZulmün sürekliliği ve kulluk izinin yüze yansıyan ahlaki tezahürü
HadisTicaret ahlakı ve ordu alametleriPazarlık süreçlerindeki adalet prensipleri ve gazvelerde müslümanların edindiği özel sima ve şiar uygulamalarıKarşılıklı irade uyuşması tamamlanmadan müdahale etmeme ilkesi

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniAhlaki hüviyet ve tecelliManevi işaret ve secde alametiİçsel yönelişin ve itaatin dış görünüşte tanınabilir bir nura dönüşmesiKulluğun insanın simasında yarattığı ahlaki ve ontolojik izKesin
İlmiTasnif ve teşhisTanımlayıcı alamet ve kriterVarlık ve olguların ayırıcı niteliklerine göre kategorize edilmesiBir nesnenin diğerlerinden siması ve nişanıyla ayırt edilerek bilinmesiGüçlü
SiyasiOtorite ve güç kullanımıTahakküm ve yaptırım dayatmasıEgemen gücün tebaaya veya zayıflara ağır yük ve zillet uygulamasıİktidarın baskı araçlarını bir zümre üzerine aralıksız yöneltmesiKesin
İktisadiPiyasa mekanizması ve üretimFiyat teklifi (pazarlık) ve mera hayvancılığıEmek sarf edilmeden merada yayılan sürünün maliyeti ve serbest piyasa fiyat oluşumuMalın değerinin karşılıklı yoklanması ve masrafsız tabii kaynakla üretimKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerVektörel yönelim ve izotopik işaretlemeBir parçacığın belirli bir kuvvet alanında serbestçe akması veya bir molekülün radyoaktif bir izotopla işaretlenerek hareketinin takip edilmesi süreci kökün salınma ve nişanlanma mantığıyla örtüşür.Güçlü
Beşeri bilimlerDamgalama teorisi ve fiyatlandırmaSosyolojide bireylerin davranışlarına göre belirli kimlik kalıplarıyla etiketlenmesi ve iktisatta bir varlığa sübjektif ve objektif değer takdir edilerek pazar dengesinin kurulmasıGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün yalnızca fiziksel yüz şekline (çehre) veya sıradan bir alışveriş pazarlığına hapsedilmesi; meraya salınma, hedefli baskı kurma ve nişanla donatma bütünlüğünün koparılması
Kur'an içi daha geniş anlamسوم, bir varlığın kendi doğal veya mecburi yatağında bir amaca doğru yönelmesini, bu yönelişin sonucunda bir yüke muhatap olmasını veya diğerlerinden seçilip belirginleşmesini sağlayan kuşatıcı bir intisap sürecidir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataFiravun'un zulmünün anlık bir işkence sanılması; secde simasının sadece alındaki fiziksel bir deri sertleşmesine indirgenmesi ve İslam iktisadındaki serbest fiyat oluşumu ile saime hayvan mantığının göz ardı edilmesi

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Varlıkların dışarıdan bakıldığında nasıl tanınacağını (sima), insanın ne tür siyasi-toplumsal tahakkümlere maruz bırakılabileceğini (sevm) ve ilahi inayetin varlığı nasıl seçkinleştirdiğini (tesvîm) tek bir dinamik kavram altında anlamayı sağlar.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Firavun kıssalarında geçen baskı ve imtihan ayetlerinde, infak ve sadaka bağlamında vakar sahibi yoksulların tanıtılmasında, Bedir ve Uhud meleklerinin niteliklerinde ve nimet olarak anılan mera ve tabiat tasvirlerinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Değerin ve kimliğin sadece beyanla değil, amelin ve yönelişin doğal bir sonucu olarak çehrede ve eylemde somutlaşan işaretlerle tanınabileceğini gösterir; zulmün plansız bir taşkınlık değil, sistematik bir dayatma olduğunu netleştirir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamCanlının meraya serbestçe otlamak üzere bırakılması; devenin boynunu uzatarak kesintisiz bir hatta yürümesi; rüzgârın kesintisiz akışı ve bir nesneye ayırt edici iz vurulması.
  • Soyut anlamBir varlığın hedeflenmiş bir sürece sevk edilmesi, ona bir değer veya yük biçilerek iradenin yöneltilmesi ve bu süreç sonunda varlığın tanınabilir bir hüviyet (alamet) kazanması.
  • Sistematik karşılıkİktisadi düzlemde değer belirleme ve kaynak yayılımı; siyasi düzlemde kesintisiz tahakküm ve zapturapt; ahlaki-ontolojik düzlemde ise amelin simada görünür hale gelmesi nizamı.
  • LaTeX modeliV→S(D×T)⟹A
  • LaTeX açıklamasıModelde V yönelen veya yönlendirilen varlığı; S hedefe doğru akış, yayılma ve sevk sürecini; D takdir edilen değeri veya yüklenen meşakkati; T tahakküm veya yönelişin sürekliliğini; ⟹ neticede oluşan tezahürü; A ise varlığın üzerinde tebarüz eden ayırt edici simayı ve nişanı temsil eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: س