فتر
ف - ت - ر
جذر- الورود: ٣
- الآيات: ٣
- الصيغ: ٣
- المعاجم: ١٢
Fetr (te) Baş parmak ile işaret parmağı arasındaki mesafe demektir.المزيد ›
ملاحظاتي
المعاجم(١٢)
★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية
Fetr (te) Baş parmak ile işaret parmağı arasındaki mesafe demektir.
كتاب العين
الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٩٣٨باب التاء والراء والفاء معهما
ت ر ف، ف ت ر، ف ر ت، ر ف ت مستعملات
ترف:
التَّرَف: تَنعيم الغذاء، وصَبِيٌّ مُتْرَفٌ، والمُتْرَفُ: المُوسَّعُ عليه عَيشُه، القليل فيه هِمّة، وأتْرَفَه اللهُ.
والتُّرْفةُ والطِرُّمْة في وَسَط الشَّفَةِ السُّفلَى، وهي هَنَةٌ ناتِئةٌ خِلْقةً، والنَّعْتُ أتْرَفُ.
والتُّرْفةُ كلُّ ما تَرَّفْتَ به نفسَكَ تَتريفاً إذا خَفَّفْتَ عنها.
فتر
فَتَرَ فُتُوراً: سَكَنَ عن
الصحاح
الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٣٦الفَتْرَة: الانكسارُ والضعفُ. وقد فَتَرَ الحَرُّ وغيره يَفْتروا فُتُوراً، وفَتَّره الله تَفْتيراً. والفَتْرَةُ: ما بين الرسولين من رسل الله عز وجل. وطرْفٌ فاتِرٌ، إذا لم يكن حَديداً. والفِتْرُ: ما بين طرف السبَّابة والإبهام إذا فتحتهما.
تهذيب اللغة
الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٬٥٨٦ت ر ف
ترف ، تفر ، رفت ، فتر ، فرت : ( مستعملة ) .
( ترف ) : قال الليث : التُّرْفَةُ والطُّرْمَةُ من وَسط الشفة خِلْقَةً وصاحبها أَتْرَفُ .
وقال غيره : التُّرفةُ النَّعْمَةُ ، وصبيٌّ مَتَرَّف إذا كان مُنَعَّمَ البَدَنِ مُدَلَّلاً ، والمُتْرَفُ الذي أَبْطَرَتْهُ النِّعْمة ، وسَعَةُ العَيْشِ .
وقال ابن عرفة : المترف المتروك يصنع ما يشاء لا يمنع منه ، وقيل للمتنعِّم : مُترف لأنه مُطلق له لا يمنع من
مقاييس اللغة
ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٬٨٩٦(باب الفاء والتاء وما يثلثهما)
(فـتح) الفاء والتاء والحاء أصلٌ صحيح يدلُّ على خلافِ الإغلاق.
يقال: فتحت البابَ* وغيرَه فتحاً. ثمَّ يحمل على هذا سائرُ ما في هذا البناء. فالفَتْح والفُِتاحة: الحُكْم. والله تعالى الفاتح، أي الحاكم. قال الشَّاعر([1]) في الفُِتاحة:
ألاَ أَبْلِغْ بني عوفٍ رسولاً *** بأنِّي عن فتاحتكم غنيُّ([2])
والفَتح: الماء يَخرُج من عينٍ أو غيرها. والفَتْح. النَّصر والإظفار.
أساس البلاغة
الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٥٩٢ف ت ر
أجد في نفسي فترة وفتوراً إذا سكن عن حدّته ولان بعد شدّته.
وتقول: فلان علته كبره وعرته فتره.
ومن المجاز: فتر البرد والماء الحار وكان الماء حاراً ففترته.
وفتر العامل عن عمله: قصر فيه.
وفتّره غيره.
وفتر السحاب إذا تحيّر لا يسير وتهيّأ للمطر.
قال ابن مقبل: تأمّل خليلي هل ترى ضوء بارق يمانٍ مرته ريح نجد ففتّرا وامرأة فاترة الطرف وفتّرت من بصرها.
قال ذو الرمة:
لسان العرب
ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٦٥١الفَتْرَةُ: الانكسار والضعف. وفَتَر الشيءُ والحرّ وفلان يَفْتُر ويَفْتِر فُتُوراً وفُتاراً: سكن بعد حدّة ولانَ بعد شدة؛ وفَتَّره الله تَفْتِيراً وفَتَّر هو؛ قال ساعدة بن جؤية الهذلي:
أُخِيلُ بَرْقاً متى حابٍ ه زَجَلٌ،
إِذا يُفَتِّرُ من تَوْماضِه حَلَجَا
يريد من سحاب
(* قوله« يريد من سحاب» أي فمتى بمعنى من، ويحتمل أن تكون بمعنى وسط، أو بمعنى في كما ذكره في مادة ح ل ج وقال هناك ويروى خلجا حاب.
القاموس المحيط
الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٢٦٧* ف ت ر * * الفَتْرَةُ * الانكسار والضعف وقد * فَتَر * الحَرُّ وغيره من باب دخل و * فَتَّرَهُ * الله * تَفْتِيرا * و * الفَتْرَةُ * ما بين الرسولين من رُسل الله عز وجل وطرف * فَاتِرٌ * إذا لم يكُن حديدا و * الفِتْرُ * بوزن الفِطر ما بين الإبهام والسُّبابة إذا فتحتهما
تاج العروس
الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٣٬٩٩٧فتر الشيء، والحر، وفلان يفتر ويفتر، من حد نصر وضرب فتورا كقعود، وفتارا كغراب: سكن بعد حدة ولان بعد شدة. وقوله تعالى في وصف الملائكة: لا يفترون. أي لا يسكنون عن نشاطهم في العبادة. وفتره الله تعالى تفتيرا، وفتر هو. وفتر الماء: سكن حره، فهو فاتر بين الحار والبارد، وفاتور، كذلك. وفتر الشيء: كاله وقدره بفتره كما يقال: شبره، إذا كاله وقدرة بشبره. وفتر جسمه يفتر: فتورا: لانت مفاصله وضعف. والفتر، محركة:
معجم لين
إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٧٬١٩٩فَتَرَ
1 فَتَرَ ذ , aor. فَتُرَ and فَتِرَ , inf. n. فُتُورٌ and فُتَارٌ, [the latter is thus accord. to the M, and some copies of the K, and in the TA is said to be like غُرَابٌ, but in the CK and one MS. copy of the K I find it written فِتَار,] It (a thing, M, TA) remitted, or became allayed, or still, after vehemence; and became gentle after violence. (M, K, TA.) ― -b2- فَتَرَ عَنْ عَمَلِهِ,
قاموس سالمون
هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٢٥٤فَتَرَ
فَتَرَ I , U ( n. ac. فُتَاْر 24 , فُتُوْر 27 ),
a. Remitted, bacame relaxed; slackened, flagged.
b. ( n. ac. فَتْرَة 1t , فُتُوْر 27 ), Was abated, allayed.
c. U ( n. ac. فُتُوْر 27 ) [ 'An ], Remitted, flagged in ( work ).
d. Became languid, lax.
e. Became tepid, lukewarm ( water ).
فَتَّرَ
فَتَّرَ II ,
a. Weakened, relaxed.
b. Allayed; made to cease.
c. Cooled ( water
كتاب الله
مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ١٢٬٣٤٩فتر
فَتَرَ - يَفْتُرُ - فَتْرَة - فَتَّرَ - يُفَتِّرُ، فُتِّرَ - يُفَتَّرُ
فَتَرَ - يَفْتُرُ + الكائن أو الأمر: يضعف ويخمد ويقل حتى يتوقف عن العمل والفعل مدة زمنية قصيرة ثم يعاود الفعل
فَتْرَة: على وزن " فـَعلة" اسم فعل بمعنى مفعول للمرة من " فَتَر - يَفْتُرُ ": المدة الزمنية التي يتوقف فيها الفعل عن الاستمرار ثم يعاود، في أمر محدد مراد
الجذور المجاورةالمجاورة: ١٥ (الإجمالي: ٢٦)
- بلس
الآيات المشتركة: ١ · Belas kıl keçesi demektir
- ليل
الآيات المشتركة: ١ · Durgun suyda dibe çöken mile “leyl“, akıp denize giden…
- سبح
الآيات المشتركة: ١ · Sebhe, omuzlara atılan, esen rüzgarda kanatlar gibi açılan…
- نهر
الآيات المشتركة: ١ · Durgun suyda dibe çöken mile “leyl“ akıp denize giden…
- نذر
الآيات المشتركة: ١ · Savaşta veya yürüyüşteki öncüdür
- بشر
الآيات المشتركة: ١ · Beşere derinin tüysüz dış yüzü demektir
- أهل
الآيات المشتركة: ١ · Hilal yeni ay demektir
- قدر
الآيات المشتركة: ١ · Kıdr kazandır
- جيأ
الآيات المشتركة: ١ · Ceyee yağmur sularının toplanıp biriktiği yerdir
- كتب
الآيات المشتركة: ١ · Derinin deri ile dikildiği sırım, iptir
- رسل
الآيات المشتركة: ١ · Saçak demektir
- شيأ
الآيات المشتركة: ١ · Şey
الآيات التي ورد فيها(٣)
يَاأَهْلَ الْكِتَابِ قَدْ جَاءَكُمْ رَسُولُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلَى فَتْرَةٍ مِنَ الرُّسُلِ أَنْ تَقُولُوا مَا جَاءَنَا مِنْ بَشِيرٍ …
Aralık
تحليل الجذر
تعريف الجذر والخلاصة
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | فتر |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | ضعف, وهن, سأم |
| Zıt Kök | دأب |
| Çekirdek Özet 1 | Sıcaklığın ılıması, şiddetin yatışması, gücün gevşemesi ve aralanma |
| Çekirdek Özet 2 | Eylemin kesintisiz sürmesine karşıt olarak ivmenin düşmesi ve aralık oluşması |
| Çekirdek Özet 3 | Süreçlerin sönümlenmesi, dinamizmin duraklaması veya iki devir arasındaki fasıla |
| Kritik Hata Riski | Kökü mutlak yok oluş veya ebedi bitiş sanarak geçici durulma ve ivme kaybı nüansını gözden kaçırmak |
التحليل الثنائي
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| فت | Parçalama, açma, çözme, ayrıştırma ve dağıtma. Bu kök kümesinde فتح kapalı olanı açmayı, فتق bitişik olanı yarmayı, فتل bükülü lifleri birbirinden ayırmayı, فتن madeni ateşte eritip ayrıştırmayı ve فتأ vazgeçerek bağını koparmayı ifade eder. | ر | Süreklilik, akış ve titreşim bildiren harfin katılmasıyla çözülme ve açılma eylemi sert bir kırılma olmaktan çıkmış; şiddetin yatışması, sıcaklığın ılıması, mafsalların gevşemesi ve iki durum arasında bir aralık, durulma ve sönümlenme fasılası oluşması anlamına özelleşmiştir. |
التحليل التصويري للحروف
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ف | Ağız; açıklık, nefes, kenar | Açılmanın, dışa vurumun ve hareket enerjisinin çıkış noktasıdır. |
| ت | İşaret, çarpı; sınır, son, mühür | Sürecin bir sınıra dayanması, ivmenin kesilmesi ve durma noktasıdır. |
| ر | İnsan başı; başlangıç, üst, süreklilik | Eylemin yöneldiği tepe nokta, sürecin devam eden hareket çizgisi ve bilincidir. |
| فتر | Ağızdan çıkan hareket veya enerjinin bir sınır çizgisine ulaşarak baş kısmından itibaren gücünü yitirmesi, şiddetin kırılarak durulması ve iki sınır arasında boşluk oluşması hareketidir. |
الاستعمال التاريخي والمبكر
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Kaynar suyun soğumaya yüz tutarak ılıması, şiddetli sıcağın veya öfkenin yatışması, yorgunluktan bedenin ve mafsalların gevşemesi. Ayrıca başparmak ucu ile işaret parmağı ucu arasındaki açık mesafe ölçüsü (bir karıştan küçük aralık). |
| Cahiliye şiiri kullanımı | İbn Mukbil yağmur yüklü bulutun ve şimşeğin yatışmasını şöyle tasvir eder: تَأَمَّلْ خَليلي، هَلْ تَرَى ضَوْءَ بارِقٍ / يَمَانٍ، مَرَتْهُ رِيحُ نَجْدٍ فَفَتَّرَا |
| Erken Arapça kullanım | Sâide b. Cüeyye el-Hüzelî şimşeğin aralıklı parlayışını tasvir eder: أُخِيلُ بَرْقاً متى حابٍ لَهُ زَجَلٌ / إِذا يُفَتِّرُ من تَوْماضِه حَلَجَا. Ayrıca erken şiirde gözün keskinliğini yitirip süzülmesi ve baygın bakması (طَرْفٌ فَاتِرٌ) zarif bir güzellik unsuru olarak kullanılmıştır. |
المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.
الطبقة الاشتقاقية السامية
Sami dilleri ailesi içinde فتر kökü, Proto-Sami dilindeki açılma, çözülme, gevşeme ve ayrılma anlamlarını taşıyan kök katmanıyla doğrudan bağlantılıdır. Kökün temel konsonant dizilimi Akadcada bir bağı çözmek, kilidi açmak, esiri serbest bırakmak veya gevşetmek manasına gelen patāru(m) eylemiyle örtüşür. İbranicede p-t-r (פטר) biçimi serbest bırakmak, muaf tutmak, kabuğu çatlatıp açmak ve aradan çekilip gitmek anlamlarında kullanılır. Süryanice p-t-r (ܦܛܪ) ise ayrılmak, uzaklaşmak ve gevşemek alanını karşılar. Arapçada kök bu fiziksel açılma ve bağın çözülmesi tabanını korumuş; ancak semantik gelişimini özellikle hararetin ılıması, gücün ve hızın eksilmesi, şiddetin kırılması ve iki aktif evre arasına giren sönümlenme dönemi (fasıla) yönünde derinleştirmiştir.
درجة الثقة Güçlü
المصدر Brown-Driver-Briggs, Hebrew and Aramaic Lexicon of the Old Testament, Payne Smith Syriac Dictionary, The Assyrian Dictionary of the Chicago Oriental Institute.
التحليل الاشتقاقي
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | فتر fiili ve türevleri (fetret, fütûr) | Şiddetin yatışması, sıcağın ılıması, kuvvetin gevşemesi ve iki peygamber veya iki süreç arasındaki aralık dönemi. | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | Akadca patāru, İbranice p-t-r, Süryanice p-t-r | Bağın çözülmesi, serbest kalma, ayrılma ve engelin kalkması ortak semantik çekirdeğidir. | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Sami ailesi dışında doğrulanmış geniş bir kök denkliği tespit edilmedi. | Veri bulunamadı |
المصدر Lisān al-ʿArab, HALOT, CAD.
الجذور الشقيقة (التقاليب)
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| فتر | Anlamlı | Gevşemek, yatışmak, aralanmak | Şiddet ve hareketin gücünü yitirmesi, aralık oluşması. | Hedef köktür; Kur'an'da geçer. |
| فرت | Anlamlı | Tatlı, kandırıcı su | Şiddetli tuzluluğu kırılmış, içimi yumuşak ve tatlı su. | Kur'an'da geçer; sertliğin kırılması yönüyle anlamdaştır. |
| تفر | Anlamlı | Küçük sıçrama, hafif hareket | Zayıf ve kısa adımlarla ilerleme, gücün sınırlılığı. | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde müsta'meldir. |
| ترف | Anlamlı | Nimet içinde genişlemek | Zorluk ve meşakkatin gevşemesi, konforla yumuşama. | Kur'an'da geçer; zahmetin hafiflemesiyle irtibatlıdır. |
| رفت | Anlamlı | Ufalamak, kırmak | Bütünlüğü olan sert yapının ezilip parçalanması, ufalanmış kemik. | Kur'an'da geçer; yapının gevşeyip dağılmasıyla ilişkilidir. |
| رتف | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde mühmel sayılmıştır. |
الجذور المجاورة والجذر المضاد
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| فتر | Merkez | Gevşeme, yatışma, aralık | Şiddet ve hararetin kırılarak eylemin yavaşlaması veya duraklamasıdır. | Hareketin tamamen yok olmasından ziyade ivmenin düşmesi ve araya fasıla girmesidir. |
| ضعف | Komşu | Güçsüzlük, yetersizlik | Genel kuvvet ve takat eksikliğidir; aralanma veya yatışma şartı taşımaz. | Gücün yapısına dair niteliksel bir eksikliktir. |
| وهن | Komşu | Zayıflık, gevşeklik | Organik veya ahlaki direncin zayıflamasıdır; hararetin ılımasıyla ilgili değildir. | Dokuda veya kararda içsel çözülmedir. |
| سأم | Komşu | Usanç, bıkkınlık | Psikolojik doyum ve sıkıntı sebebiyle devam edememektir. | Zihinsel yorgunluk ve bıkkınlık sonucu eylemi bırakmaktır. |
| دأب | Zıt | Kesintisiz devamlılık | Hiç ara vermeksizin, gevşemeden ve yorulmadan sürekli çaba göstermektir. | İvmenin hiç düşmediği, aralıksız ve kararlı çalışma halidir. |
مقابلات المعنى في لغات أخرى
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | فتر | Gevşemek, ılımak, aralanmak | Şiddetin kırılması, ivme kaybı ve iki durum arasındaki zaman veya mekan boşluğu. | Kesin |
| Latince | intermittere, languescere | Ara vermek, gevşemek | Sürecin kesintiye uğramasını ve gücün durulmasını verir; başparmak-işaret parmağı ölçü nüansı yoktur. | Güçlü |
| İngilizce | to abate, to slacken, intermission | Yatışmak, gevşemek, ara | Temponun düşmesini ve zaman aralığını tam karşılar; kökün duyusal ılıma boyutunu tek kelimede vermez. | Güçlü |
| Almanca | nachlassen, pausieren, Intervall | Gevşemek, durulmak, mola | Enerji kaybı ve zaman boşluğunu eksiksiz karşılar; gözün süzülmesi gibi estetik yan anlamları taşımaz. | Güçlü |
| Fransızca | s'attiédir, relâcher, intervalle | Ilımak, gevşemek, fasıla | Suyun ılıması ve direncin gevşemesi bağlamını çok iyi yansıtır; kökün tüm türevlerini kuşatmaz. | Güçlü |
المصدر Oxford Latin Dictionary, Lewis & Short, Duden Deutsches Universalwörterbuch, Oxford English Dictionary, Le Grand Robert.
الوجوه والنظائر
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| فَتْرَةٍ | Vahiy ve elçilik aralığı | İki peygamber arasında vahyin kesildiği, dini gayretin gevşediği tarihsel fasıla bağlamı; Mâide 5:19. |
| يُفَتَّرُ | Azabın hafifletilmesi, ara verilmesi | Cehennem azabının suçlulardan bir an bile eksiltilmemesi ve aralanmaması bağlamı; Zuhruf 43:75. |
| يَفْتُرُونَ | İbadette gevşeme, usanma, kesinti | Meleklerin gece gündüz ara vermeden, yorulup gevşemeden tesbih etmeleri bağlamı; Enbiyâ 21:20. |
سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Ehl-i fetret nazariyesi | Peygamber tebliğinin ulaşmadığı aralık döneminde yaşayanların aklen tevhidden sorumlu olup olmadıkları tartışması. | İlahî bildirimin ulaşmadığı tarihsel boşluk ve fetret hali. |
| Fıkıh | İbadetlerde süreklilik ve niyet | İbadetler arasına fasıla girmesi durumunda amelin bütünlüğünün bozulup bozulmayacağı meselesi. | Eylemler arasına giren kesinti ve gevşeme süresi. |
| Tefsir | Vahyin fetreti (fetretü'l-vahy) | Hz. Peygamber'e ilk vahiyden sonra gelen aralık evresinin hikmeti ve azabın kesintisizliği tefsiri. | İletişimin geçici olarak durması ve ivmenin sıfırlanmaması. |
| Hadis | Amellerde itidal ve nefsin hali | Her cehdin bir coşkusu ve ardından gelen bir gevşeme dönemi olduğunu bildiren rivayetler. | Aşırı gayretin ardından gelen kaçınılmaz durulma ve ritim kaybı. |
تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Vahiy akışı ve kulluk | Fasıla ve zindelik dengesi | Sürekliliği sınamak | İbadette meleklerin ulaştığı kesintisizlik ideali ile insanın dönemsel gevşeme gerçekliği arasındaki ayrımı kurar. | Kesin |
| İlmi | Bilgi üretimi | Araştırma duraklaması | Paradigma kuluçkası | Yoğun keşif dönemlerinin ardından gelen ve yeni bilgi hamlesine zemin hazırlayan durgunluk evresidir. | Güçlü |
| Siyasi | Devlet nizamı | Otorite boşluğu (fetret) | İktidar dönüşümü | Hükümdarın veya meşru otoritenin bulunmadığı, yasaların gevşediği geçiş dönemini ifade eder. | Kesin |
| İktisadi | Piyasa hareketliliği | Durgunluk (resesyon) | Piyasa dengelenmesi | Aşırı hararetli ticaret hacminin yavaşlaması, talebin ve üretimin hız keserek aralanması halidir. | Güçlü |
التماثل في العلوم العددية والإنسانية
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Sönümlenme ve kesikli aralık (damping, latency interval) | Bir osilatörün sürtünmeyle genliğinin azalması veya sürekli bir sinyalin aralıklı hale gelerek şiddetini yitirmesi sürecidir. | Kesin |
| Beşeri bilimler | Sosyolojik atalet ve psikolojik gevşeme (inertia, burnout, plateau) | Toplumsal hareketlerin veya bireysel motivasyonun tepe noktasından sonra girdiği dinlenme, soğuma ve duraklama dönemidir. | Güçlü |
التضييق الخاطئ وخطر الخطأ
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökün yalnızca siyasal kargaşa ve tahtsızlık dönemi (Osmanlı fetret devri) veya salt tembellik olarak anlaşılması. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kök yalnızca insanî bir zaafı değil; fiziksel şiddetin düşmesini, ilahi azabın kesintisizliğini ve elçiler arası evrensel vahiy aralıklarını kapsayan kuşatıcı bir dinamik yasayı anlatır. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Meleklerin tesbihindeki kesintisizliğin değerini kavrayamamak; azabın hafifletilmemesindeki adaleti göz ardı etmek veya fetret ehlini büsbütün kuralsız ve sorumsuz saymak. |
خلاصة موجَّهة لفهم القرآن
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an'ın varlık, ibadet ve ceza tasavvurundaki süreklilik ve kesinti dinamiklerini kurar; yaratılmışların fıtri ritmi ile ilahi iradenin mutlak kararlılığı arasındaki farkı gösterir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Meleklerin ontolojik konumunu ve tesbihini bildiren ayetlerde (Enbiyâ 21:20), ahiret azabının tavizsizliğini açıklayan uyarılarda (Zuhruf 43:75) ve peygamberlik tarihinin akışını bildiren hitaplarda (Mâide 5:19). |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Dini hayatın her an aynı heyecanla süreceği yanılgısını düzelterek ameldeki tabii durulmaları açıklar; ayrıca fetret dönemlerinin ilahi terk edilmişlik değil, yeni bir tebliğe hazırlık aralığı olduğunu kavratır. |
التركيب النهائي والنموذج الرياضي
- Somut anlamIsının ılıması, şiddetin yatışması, gerginliğin gevşemesi ve başparmak ile işaret parmağı arasındaki açık mesafe ölçüsü.
- Soyut anlamBir sürecin ivmesini yitirmesi, dinamizmin sönümlenmesi ve birbirini takip eden iki aktif durum arasına kesinti girmesi.
- Sistematik karşılıkİbadette, siyasette ve tarihte sürekliliğin zıddı olarak ortaya çıkan tempo kaybı, gevşeme hali ve tarihsel vahiy boşluğu.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde harfi sistemdeki şiddet, enerji veya eylem yoğunluğunu; harfi zamanı; türevi enerjinin zaman içindeki azalış ve sönümlenme eğilimini; kümesi ise ile sınırları arasında oluşan fetret (durgunluk ve gevşeme) zaman aralığını temsil eder. İvmenin düşmesiyle sistemin son enerjisi ilk enerjisinden daha düşük bir seviyeye geriler.