ضعف

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ض-ع-فالصيغ: ٣٤ · الجذور المجاورة: ٩٣ · الآيات: ٤٥ · السور: ٢١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».كونولدحسنأَضْعَافًاضعفقرضكبراسْتُضْعِفُواعذبربوضِعْفَيْنِفَيُضَاعِفَهُمول

الجذرالصيغ ٣٤الآيات ٤٥السور ٢١المجاورة ٩٣

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

ضعف

ض - ع - ف

جذر
  • الورود: ٥٢
  • الآيات: ٤٥
  • الصيغ: ٣٤
  • المعاجم: ١٣

Katlanmış deri demektir. Yarıya indirmek veya iki kat yapmak anlamına gelir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Katlanmış deri demektir. Yarıya indirmek veya iki kat yapmak anlamına gelir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٩٨٩
باب العين والضاد والفاء معهما ض ع ف، ض ف ع، ف ض ع مستعملات ع ض ف، ع ف ض، ف ع ض مهملات ضعف: ضَعُفَ يضعُفُ ضَعْفاً وضُعْفاً. والضُّعْفْ: خلاف القوّة. ويقال: الضَّعْفُ في العقل والرأي، والضُّعْفُ في الجسد. ويقال: هما لغتان جائزتان في كلّ وجه. ويقال: كلّما فتحت بالكلام فتحت بالضَّعْف. تقول: رأيت به ضَعْفاً. وأنَّ به ضَعْفاً، فإذا رفعت أو خفضت فالضم أحسن، تقول: به ضُعْفٌ شديدٌ. وفَعَلَ ذاك من ضُعْفٍ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٩٥٨
الضَعْفُ والضُعْفُ: خلاف القوَّة. وقد ضَعُفَ فهو ضعيفٌ، وأضْعَفَهُ غيره. وقومٌ ضِعافٌ وضُعَفاءُ وضَعَفَةٌ. واسْتَضْعَفَهُ، أي عدَّه ضَعيفاً. وذكر الخليل أن التَضْعيفَ أن يزاد على أصل الشيء فيُجْعَلَ مِثْلين أو أكثر. وكذلك الإضعافُ والمُضاعَفَةُ. يقال ضَعَّفْتُ الشيءَ وأضْعَفْتُهُ وضاعَفْتُهُ، بمعنًى. وضِعْفُ الشيء: مثله. وضِعْفاهُ: مثلاه. وأضْعافُهُ: أمثاله. وقوله تعالى: "إذاً لأذقناك ضِعْفَ
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٦٬٤٩٢
باب العين والضاد مع الفاء ضعف ، ضفع ، فضع استعمل من وجوهه : ضعف ، ضفع ، فضع . ضعف : قال الله جلّ وعزّ : ( أَجْراً عَظِيماً يانِسَآءَ النَّبِىِّ مَن يَأْتِ مِنكُنَّ بِفَاحِشَةٍ مُّبَيِّنَةٍ يُضَاعَفْ لَهَا الْعَذَابُ ضِعْفَيْنِ وَكَانَ ذَلِكَ ) ( الأحزَاب : 30 ) وقرأ أبو عمرو : ( يُضَعَّفْ ) ، قال أبو عبيدة : معناه يجعل الواحد ثلاثة ، أي تعذَّبُ ثلاثة أعذبة . قال : عليها أن تعذَّب مرّةً فإذا ضوعف
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٠٢١
(باب الضاد والعين وما يثلثهما) (ضعف) الضاد والعين والفاء أصلانِ متباينانِ، يدلُ أحدُهما على خلاف القُوَّة، ويدلُّ الآخر على أن يزاد الشَّيءُ مِثلَه.‏ فالأوَّل: الضَّعف والضُّعف، وهو خلاف القُوَّة. يقال ضَعُفَ يضعُف، ورجلٌ ضعيف وقوم ضُعفاءُ وضِعافٌ.‏ وأمَّا الأصل الآخَر فقال الخليل: أضعفت الشَّيءَ إِضعافاً، وضعَّفتُهُ تضعيفاً، وضاعْفتُهُ مُضاعَفة، وهو أن يُزادَ على أصل الشَّيء فيُجعلَ مثلين أو
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٤٬٩١٩
- الضعف: خلاف القوة، وقد ضعف فهو ضعيف. قال عز وجل: ﴿ضعف الطالب والمطلوب﴾ [الحج/73]، والضعف قد يكون في النفس، وفي البدن، وفي الحال، وقيل: الضعف والضعف لغتان (انظر: المجمل 2/562؛ والبصائر 3/474). قال تعالى: ﴿وعلم أن فيكم ضعفا﴾ [الأنفال/66]، قال: ﴿ونريد أن نمن على الذين استضعفوا﴾ [القصص/5]، قال الخليل رحمه الله: الضعف بالضم في البدن، والضعف في العقل والرأي (انظر: العين 1/281)، ومنه قوله تعالى: {فإن
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٦٩١
ض ع ف فيه ضعف وضعف وهو ضعيف وقوم ضعاف وضعفاء وضعفى وأضعفه المرض وضعفه واستضعفته وتضعفته‏:‏ وجدته ضعيفاً فركبته بسوء وفلان ضعيف متضعف وأخوه قوي مضعف الأول‏:‏ ذو ضعف في ماله وأهله والثاني‏:‏ ذو ضعف وكثرة في ذلك يقال‏:‏ أضعف القوم إذا ضوعف لهم‏.‏ ‏"‏ فأولئك هم المضعفون ‏"‏ ورجل مضعوف‏:‏ ضعيف الرأي وقد ضعف ضعفاً‏.‏ وشيء مضعوف‏:‏ مضاعف‏.‏ قال لبيد‏:‏ وعالين مضعوفاً وفرداً سموطه جمان ومرجان يشك
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٩٬١٠٠
الضَّعْفُ والضُّعْفُ: خِلافُ القُوّةِ، وقيل: الضُّعْفُ، بالضم، في الجسد؛ والضَّعف، بالفتح، في الرَّأْي والعَقْلِ، وقيل: هما معاً جائزان في كل وجه، وخصّ الأَزهريُّ بذلك أَهل البصرة فقال: هما عند أَهل البصرة سِيّانِ يُسْتعملان معاً في ضعف البدن وضعف الرَّأْي. وفي التنزيل: اللّه الذي خَلَقَكم من ضُعفٍ ثم جَعَل من بعد ضُعْفٍ قُوَّةً ثم جعل من بعد قوَّةٍ ضُعْفاً؛ قال قتادة: خلقكم من ضعف قال من
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٧٣٩
* ض ع ف * * الضَّعْفُ * بفتح الضاد وضمها ضد القوة وقد * ضَعُفَ * فهو * ضَعِيفٌ * و * أضْعَفَهُ * غيره وقوم * ضِعَافٌ * و * ضُعَفاءُ * و * ضَعَفَةٌ * أيضا بفتحتين مخففا و * اسْتَضْعَفَهُ * عدَّه ضعيفا وذكر الخليل أن التضعيف أن يُزاد على أصل الشيء فيُجعل مثلين أو أكثر وكذلك * الإضْعَافُ * و * المُضَاعَفةُ * يقال * ضَعَّفَ * الشيء * تَضْعِيفا * و * أضْعَفَهُ * و * ضَاعَفَهُ * بمعنى و * ضِعْفُ *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٧٬٢٢١
الضعف بالفتح ويضم وهما لغتان، والضم أقوى ويحرك وهذه عن ابن الأعرابي، وأنشد: ومن يلق خيرا يغمز الدهر عظمه على ضعف من حاله وفـتـور ومعنى الكل: ضد القوة وهما بالفتح والضم معا جائزان في كل وجه، وخص الأزهري بذلك أهل البصرة، فقال: هما عند أهل البصرة سيان، يستعملان معا في ضعف البدن، وضعف الرأي، وقرأ عاصم وحمزة وعأأ أأي، وقرأ عاصم وحمزة وعلم ابن كثير وأبو عمرو ونافع وابن
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٦٬٥٠١
ضَعُفَ 1 ضَعُفَ ذ , (S, O, Msb, K,) and ضَعَفَ, (O, Msb, K,) the latter on the authority of Yoo, (O,) or of Lh, (L,) aor. of each ضَعُفَ , (Msb, K,) inf. n. ضُعْفٌ and ضَعْفٌ (S, * O, * Msb, K) [and app. ضَعَفٌ (q. v. infrà) or this is a simple subst.] and ضَعَافَةٌ and ضَعَافِيَةٌ, (K,) all of which are inf. ns. of the former verb, (TA,) or the first, which is of the dial. of Kureysh, is of the
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٣٦٩
ضَعَفَ ضَعَفَ U ( n. ac. ضَعْف 1 , ضُعْف 3 ), a. Was weak, feeble. b. A ( n. ac. ضَعْف 1 ), Had double as much as. ضَعُفَ ضَعُفَ U ( n. ac. ضَعَاْفَة 22t ), a. see supra (a) . ضَعَّفَ ضَعَّفَ II , a. Esteemed, considered weak, feeble. b. see III . ضَاْعَفَ ضَاْعَفَ III , a. Doubled, redoubled. أَضْعَفَ أَضْعَفَ IV , a. Rendered weak, feeble, enfeebled, weakened. b. Was badly
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٣٤٬٩٣٦
ضعف ضَعُفَ - يَضْعُفُ - ضَعْف - ضَعِيْف - ضُعَفَاء - ضِعَاف - أََضْعَفُ - اسْتَضْعَفَ - يَسْتَضْعِفُ، اسْتُضْعِفَ - يُسْتَضْعَفُ - مُسْتَضْعَف - مُسْتَضْعَفِيْن ضَعُفَ - يَضْعُفُ + كائن + على أمر أو شيء: ضد " قوي - يقوى ": تكون القدرة العضلية أو التفكيرية أقل مما هو مفترض أو يلزم لفعل شيء مراد ضَعْف: اسم فعل " ضَعُفَ - يَضْعُفُ ": كون القدرة
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٣٤)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٩٣ (الإجمالي: ٣٠٠)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. قرض

    الآيات المشتركة: ٤ · Kırpıntı demektir

  2. كبر

    الآيات المشتركة: ٩ · Yaşlı adamdır

  3. نسو

    الآيات المشتركة: ٥ · Kadınlar

  4. ربو

    الآيات المشتركة: ٣ · Rebbe’deki be vav’a dönüşmüş, gelişmek, evrimleşmek anlamı…

  5. أله

    الآيات المشتركة: ٢٦ · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

  6. حسن

    الآيات المشتركة: ٧ · Hüsn : Sıra dağların yan yana olan iki büyük dağın en…

  7. عذب

    الآيات المشتركة: ٩ · Su yosunudur

  8. مأه

    الآيات المشتركة: ٢ · Yüz

  9. سبل

    الآيات المشتركة: ٦ · Biribirini kesen yoldur

  10. ذرر

    الآيات المشتركة: ٣ · Zerre toz demektir

  11. كون

    الآيات المشتركة: ١٧ · Kevn, tepe demektir

  12. مول

    الآيات المشتركة: ٤ · Onların malları

الآيات التي ورد فيها(٤٥)

  1. قَالَ الْمَلَأُ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا مِنْ قَوْمِهِ لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِمَنْ آمَنَ مِنْهُمْ أَتَعْلَمُونَ أَنَّ صَالِحًا مُرْسَلٌ مِنْ رَبِّهِ قَالُوا إِنَّا بِمَا أُرْسِلَ بِهِ مُؤْمِنُونَ

    Zayıf görüldüler

  2. وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ

    Zayıf görüldüler

  3. … رَبِّهِمْ يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ الْقَوْلَ يَقُولُ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لَوْلَا أَنْتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِينَ

    Zayıf görüldüler

  4. قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا أَنَحْنُ صَدَدْنَاكُمْ عَنِ الْهُدَى بَعْدَ إِذْ جَاءَكُمْ بَلْ كُنْتُمْ مُجْرِمِينَ

    Zayıf görüldüler

  5. وَقَالَ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا بَلْ مَكْرُ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ إِذْ تَأْمُرُونَنَا …

    Zayıf görüldüler

صفحة الصيغة: وَالْمُسْتَضْعَفِينَ

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökضعف
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerوهن, عجز, ذلل
Zıt Kökقوو
Çekirdek Özet 1Bir nesnenin bükülüp katlanması, çift kat kılınması veya basınca dayanamayıp direncinin kırılması
Çekirdek Özet 2İnsanın ontolojik kırılganlığı, baskı altında tutulanların konumu ve ilahi lütufta karşılığın katlanarak çoğalması
Çekirdek Özet 3Güç dengesizliklerinin sosyolojik analizi ve adaletin katlanarak çoğalan karşılıklarla tesisi
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca eksiklik ve acizlik sayıp katlama ve çoğaltma anlam katmanını gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
ضعAlçalma, bükülme, basılma ve yer seviyesine inme hareketini ifade eder; وضع kökünde nesnenin aşağı konulması, ضعو kökünde ise cılız ve yere yakın bitki yapısı bu çekirdeğin alçalma ve zayıflama boyutunu yansıtırفAğız, kenar ve dışa açılma imgesi eklenerek bükülme ve katlanma hareketinin kat kat dışa vurumu veya bünyedeki dirençsizliğin görünür hale gelmesi sağlanmıştır

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
ضBitki veya olta imgesinin yoğunlaşmış türevi; baskı altında ezilme, sıkışma, bükülmeKuvvet ve basınca maruz kalarak kendi içine kıvrılmayı ve eğilmeyi temsil eder
عGöz; kaynak, açığa çıkma, odaklanmaBünyenin özündeki durumu ve dış etkilere maruz kalan merkezi niteliği imler
فAğız; açıklık, kenar, dökülmeKatlanmanın dış hatlarını veya direncin kenarlardan dağılarak zaafa uğramasını gösterir
ضعفBaskı altında katlanıp ikiye bükülme veya çift kat oluşturmaDış bir etkinin nesneyi bükerek ya direncini kırması ya da onu katlayarak bir misli daha eklemesi hareketidir

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir şeyin bükülüp katlanması, kat kat yapılmış zırh ve derinin ikiye kıvrılarak mukavemetinin değişmesi
Cahiliye şiiri kullanımıLebîd b. Rebîa divanında iki kat dizilmiş inci gerdanlığı nitelemek üzere bu kökü kullanır: وعالين مضعوفا وفردا سموطه / جمان ومرجان يشك المفاصلا
Erken Arapça kullanımArrâm'ın dilinde nefsin zayıflığını ve kırılganlığını anlatan şiir şahidi erken dönem kullanımını belgeler: أيا نفس قد فرطت وهي قريبة / وأبليت ما تبلى النفوس الضعائف

المصدر Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha, Asās al-Balāgha, Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça ضعف kökü, Sami dillerinde belirgin bir ikili kutupsallık gösteren morfolojik bir gelişime sahiptir. Erken dönem Semitik yapılarda bükme, ikiye katlama ve gevşeme matrisiyle ilişkili köklerle kesişir. Klasik Arapça sözlükbilimcileri kökün iki temel aslı olduğunu belirtir: İlki kuvvetin zıddı olan güçsüzlük, gevşeklik ve bükülgenlik; ikincisi ise bir nesneye kendi denginin eklenmesiyle oluşan katlama ve çoğalmadır. İbranice ve Aramice gibi Kuzeybatı Sami dillerinde bu semantik ayrışmanın doğrudan fonetik eşdeğerinden ziyade, bükülme ve basınca uğrama anlamı taşıyan köklerle kavramsal paralellik kurulur. Arapçada kök, hem ontolojik ve fiziki takatsizliği hem de aritmetiksel ve geometrik çoğalmayı aynı kök morfeminde tutarak özgün bir soyutlama düzeyine ulaşmıştır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönKatlama ve direncin kırılmasıBükülen bir derinin kat oluşturması gibi, bir varlığın ya direnci kırılıp zayıflar ya da ikiye katlanıp artarKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiBükülme ve ezilme semantik köküGüçten düşme ve çiftleme kavramlarının katlanma eylemi üzerinden geliştiği ortak Sami anlambilim alanıGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik katmanda kanıtlanmış güvenilir bir dış bağ tespit edilememiştirVeri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Tahdhīb al-Lugha, David Cohen.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
ضعفAnlamlıKatlama, zayıflıkKuvvetin zıddı olmak veya bir mislini ekleyerek katlamakHedef kök; Kur'an'da geçer
ضفعAnlamlıPisleme, dışkılamaHayvanın veya kuşun dışkısını bırakması, pisliğini atmasıKur'an'da geçmez
عضفKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitābü’l-ʿAyn mühmel kaydı
عفضKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitābü’l-ʿAyn mühmel kaydı
فضعAnlamlıTaşma, suyun yayılmasıSuyun dolup taşması veya bir durumun açığa çıkmasıKur'an'da geçmez
فعضKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitābü’l-ʿAyn mühmel kaydı

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
ضعفMerkezBükülme, güçsüzlük, katlanmaDirencin kırılması veya mislinin eklenmesiyle kat oluşturmaBünyevi eksilme ile sayısal çoğalmayı bünyesinde birleştiren kök
وهنKomşuGevşeklik, içsel zaafBünyenin iç bağlarının gevşemesi ve direncin içten çözülmesiضعف baskıyla bükülmeyi bildirirken, وهن iç bağların çürümesini anlatır
عجزKomşuYetersizlik, geride kalmaGücün hedeflenen eylemi gerçekleştirmeye yetişememesiضعف kudret azlığı iken عجز amaca ulaşamama ve sonuca varamamadır
ذللKomşuBoyun eğme, ram olmaDirencin dış baskı karşısında iradi ya da gayriiradi kırılmasıضعف takatsizlik hali iken ذلل itaat ve aşağılık konumudur
قووZıtKuvvet, dayanıklılık, dirençBükülmeye ve basınca karşı koyan içsel ve dışsal kudretKökün birinci anlam ekseninin doğrudan karşıtıdır

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaضعفZaaf ve katlamaGüçsüzlük, dirençsizlik ve bir şeyin misliyle artırılmasıKesin
LatinceDebilitas / DuplicatioGüçsüzlük / İki katına çıkarmaZaaf ve katlama anlamlarını ayrı ayrı karşılar, tek kökte birleştirmezGüçlü
İngilizceWeakness / MultiplicationZayıflık / Katlanarak çoğalmaFiziki yetersizliği ve matematiksel katlamayı farklı sözcüklerle ifade ederGüçlü
AlmancaSchwäche / VerdoppelungZayıflık / İkiye katlamaHem bedensel-zihinsel gevşekliği hem de sayısal çoğalmayı kapsarGüçlü
FransızcaFaiblesse / DédoublementGüçsüzlük / İki kat kılmaİktidarsızlık ve katlanarak artma yönlerini ayrı morfemlerle kurarGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Robert Dictionnaire.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
Bedenî ve zihnî acizlikİnsanın ontolojik kırılganlığıYaratılışın yetersizliği, hukuki işlem yapamama hali; Bakara 2:282, Nisâ 4:28, Rûm 30:54
Sosyo-politik ezilmişlikİstiz'af, tahakküm altında kalmaFiravun veya mütekebbirler karşısında güçsüz bırakılanlar; Nisâ 4:75, A'râf 7:75, Kasas 28:5
Askerî ve stratejik güç dengesiSayısal ve fiziki direnç farkıMüminlerin savaş gücündeki takatsizlik ve sabır nispeti; Enfâl 8:66
Amellerin ve mükâfatın katlanmasıİlahi lütuf ile kat kat artışİnfakın ve hayrın bereketlendirilerek çoğaltılması; Bakara 2:245, Bakara 2:261, Hadîd 57:11
Azabın ve cezanın katlanmasıSorumluluğa bağlı çifte cezaHaktan saptıran önderlerin ve hıyanetin cezalandırılması; A'râf 7:38, İsrâ 17:75, Ahzâb 33:68

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİnsanın kudreti ve kesb nazariyesiİnsanın yaratılıştan zayıf olması karşısında ilahi kudretin mutlaklığıİnsani fiillerin sınırlılığı ve kulun istitaat zaafı
FıkıhEhliyet teorisi ve hacrBorçlanmada veya hukuki tasarrufta zayıf olanın veli aracılığıyla korunmasıHukuki ehliyetin noksanlığı ve borçlanma yetersizliği
Tefsirİstiz'af ve istikbar diyalektiğiYeryüzünde ezilenlerin önder kılınması vaadinin sosyolojik ve ilahi boyutuZulme maruz kalan mustaz'afların kurtuluş vaadi
HadisRivayet tenkidi ve râvi dereceleriRâvinin hıfz ve adaletindeki zaaf sebebiyle hadisin zayıf sayılmasıBilgi aktarımında güvenilirlik ve ezber yetersizliği

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniKul-Yaratıcı ilişkisiOntolojik acziyet ve ilahi mağfiretHaddi bilme ve rahmete sığınmaİnsanın kendi noksanlığını idrak edip ilahi kuvvete dayanmasıKesin
İlmiMetodoloji ve epistemolojiKanıt ve yöntem zaafıHatanın ayıklanması ve bilgi güvenliğiDelilin veya rivayet zincirinin yetersizliğini açığa çıkarmaGüçlü
SiyasiGüç odakları ve halk kitleleriTahakküm ve istiz'af ilişkisiİktidarın meşruiyetini denetlemeZayıf bırakılanların haklarının savunulması ve adaletin tesisiKesin
İktisadiServet dolaşımı ve faiz yasağıHaksız çoğaltma karşısında meşru katlamaSermaye birikimini ve infakı düzenlemeFaizin kat kat tahribatına karşı infakın kat kat bereketlendirilmesiKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerZayıflama katsayısı ve üstel artışBir sistemdeki sinyalin direnç kaybına uğraması veya bir büyüklüğün misliyle katlanmasıGüçlü
Beşeri bilimlerMarjinalleşme ve yapısal ezilmeBireyin sosyo-ekonomik baskılarla güçsüzleştirilmesi veya kolektif dayanışmayla gücün katlanmasıKesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca fiziksel takatsizlik ve acizlik olarak anlayıp sosyal boyutu ve katlanarak artma anlamını göz ardı etmek
Kur'an içi daha geniş anlamKök, hem bireysel-ontolojik zayıflığı hem politik ezilmişliği hem de amellerin ve azabın katlanarak çoğalmasını kuşatır
Yanlış anlamanın doğuracağı hataMustaz'afları iradesiz kurbanlar sanmak veya infak ile faizdeki katlanma mekanizmalarının ilahi adaletteki yerini kavrayamamak

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Varlık hiyerarşisinde insanın konumunu, toplumdaki güç mücadelelerini ve ilahi mükâfat-ceza dengesini tek bir anlamsal eksende açıkladığı için hayatidir.
Hangi ayet groupsunda belirleyicidir?İnsanın yaratılışını anlatan ayetlerde, mustaz'afların durumunu ele alan siyasal pasajlarda ve infak-ribâ karşıtlığını kuran iktisadi hükümlerde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Güçsüzlüğün mutlak bir aşağılanma olduğu yanılgısını düzeltir; mustaz'aflığın ahlaki ve ontolojik bir durum olduğunu ve ilahi lütfun katlanarak onlara yöneleceğini gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir nesnenin dış baskı altında bükülüp katlanması, çift kat yapılması veya direncinin kırılarak incelmesi.
  • Soyut anlamVarlığın kapasite kaybına uğrayarak kırılganlaşması veya ilahi takdir ve sosyal etkiyle misliyle katlanarak büyümesi.
  • Sistematik karşılıkSisteme uygulanan kuvvete bağlı olarak direncin kırılması ya da potansiyelin çarpan etkisiyle çoğaltılması mekanizması.
  • LaTeX modelif(x)={x⋅k−1,k>1x⋅2n,n≥1
  • LaTeX açıklamasıFormülde x girdi durumundaki varlığı veya ameli, k maruz kalınan baskı veya ontolojik yetersizlik katsayısını, n ise ilahi lütuf veya cezada uygulanan katlanma derecesini temsil eder; böylece kökün hem zaaf hem de katlama yönü tek bir dönüşüm yapısında modellenir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ض