وزر

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: و-ز-رالصيغ: ١٢ · الجذور المجاورة: ٧٧ · الآيات: ١٤ · السور: ١١؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».وضعأَوْزَارَهُمْلقيوِزْرَكَوزروَزِيرًاحملوَزَرَأخرأَوْزَارِفرطوِزْرَأَوْزَارًاثخنضللتَزِرُحسر

الجذرالصيغ ١٢الآيات ١٤السور ١١المجاورة ٧٧

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

وزر

و - ز - ر

جذر
  • الورود: ٢٧
  • الآيات: ١٤
  • الصيغ: ١٢
  • المعاجم: ١٣

Kemiksiz et parçası demektir. Vizr sırta alınan yük demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Kemiksiz et parçası demektir. Vizr sırta alınan yük demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٣٬٦٩٠
باب الزاي والراء و وا ي ء معهما ز و ر، و ز ر، ر و ز، ز ر ي، ز ي ر، ز ر أ، ز أ ر، أ ز ر، ر ز أ، أ ر ز زور: الزَّور: وَسَطُ الصَّدْر. الزَّوَر: مَيَلٌ في وَسَط الصّدر. وكَلْبٌ أَزْور: استدقّ جوشنُ زَوْره وخرج كلكله كأنّه قد خُصِر جانباه، وهو في غير الكلاب مَيَلٌ لا يكون معتدل التّربيع. قال أعرابيّ: الزَّوْر للزّائر، أي: صدرُ الدّجاجة للضّيف. ومَفازةٌ زوراء، أي: مائلة عن القصد والسّمت. والأَزْوَرُ:
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٦٨٢
الوَزَرُ: الملجأ، وأصل الوَزَرِ الجبلُ. والوِزْرُ: الإثم، والثِقْلُ، والكارَةُ، والسِلاحُ. قال الشاعر: وأَعْدَدْتُ للحربِ أوْزارَهـارِماحاً طِوالاً وخيلاً ذكورا والوَزير: المُوازِرُ، لأنَّه يحمل عنه وِزْرَهُ، أي ثِقْلُ. والوَزارةُ: لغةٌ في الوِزارَةِ. وقد اسْتوزِرَ فلانٌ، وهو يُوازِرُ الأميرَ ويَتَوَزَّرُ له. واتَّزَرَ الرجلُ: ركب الوِزْر. وقوله تعالى: "ولا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أخرى"، أي
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ١٦٬٤٢٩
ز ر ( و ا ي ء ) زور ، روز ، وزر ، زير ، زري ، زأر ، أرز ، أزر ، زرأ ، رزأ : مستعملات . زور زأر : قال الليث : يقال : زارَني فلانٌ يَزورُني زَوْراً وزِيَارَةً . والزَّوْرُ : الَّذي يَزُورك ، رَجُل زَوْرٌ ، رِجَالٌ زَوْرٌ ، وامرأَةٌ زَوْرٌ ، ونِسَاءٌ زَوْرٌ . وأَصل زار إليه : مال ، ومنه تزاور عنه ، أي : مال عنه . وزَوِر يزوَر ، أي : مال . والزَّوْرُ : الصَّدرُ . عمرو عن أبيه : الزَّوْرُ : العزيمة ،
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٣٬٣٢١
(باب الواو والزاء وما يثلثهما) (وزع) الواو والزاء والعين: بناءٌ موضوعٌ على غير قياس. ووَزَعْته عن الأمر: كفَفْته. قال الله سبحانه: (فَهُمْ يُوزَعُونَ)[النمل 17]، أي يحبَس أوّلُهم على آخِرِهم. وجمع الوازع وَزَعَة. وفي بعض الكلام: "ما يَزَعُ السُّلطانُ أكثَرُ مِمَّا يَزَعُ القرآن(1)"، أي إنَّ النَّاسَ للسُّلطان أخْوَف.‏ وبناء آخر، يقال: أوْزَعَ اللهُ فلاناً الشُّكرَ: ألْهَمَه إياه. ويقال هو من
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٠٤٥
- الوزر: الملجأ الذي يلتجأ إليه من الجبل. قال تعالى: ﴿كلا لا وزر إلى ربك﴾ [القيامة/11] والوزر: الثقل تشبيها بوزر الجبل، ويعبر بذلك عن الإثم كما يعبر عنه بالثقل. قال تعالى: ﴿ليحملوا أوزارهم كاملة ومن أوزار الذين يضلونهم بغير علم ألا ساء ما يزرون﴾ [النحل/25]، كقوله: ﴿وليحملن أثقالهم وأثقالا مع أثقالهم﴾ [العنكبوت/13] وحمل وزر الغير في الحقيقة هو على نحو ما أشار إليه صلى الله عليه وسلم بقوله: (من سن
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٧٧٢
و ز ر حمّلته الوزر وهو الحمل الثقيل ووزره يزره‏:‏ حمله وهو وازره ووازَرَه‏:‏ حامَلَه‏.‏ وهو موازِره ووزيره كقولك‏:‏ مجالسه وجليسه‏.‏ وأنت حصني ووزري‏.‏ ومن المجاز‏:‏ أعدّ أوزار الحرب‏:‏ آلاتها‏.‏ قال الأعشى‏:‏ وأعددت للحرب أوزارها رماحاً طوالاً وخيلاً ذكوراً ووضعت الحرب أوزارها‏.‏ وقد وزر فلان‏:‏ أذنب فهو وازر ووُزِرَ فهو موزور‏.‏ يقال‏:‏ فلان موزور غير مأجور‏.‏ واتزر فهو متّزر‏.‏ قال
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٤٬١٠٨
الوَزَرُ: المَلْجَأُ، وأَصل الوَزَرِ الجبل المنيع، وكلُّ مَعْقِلٍ وَزَرٌ. وفي التنزيل العزيز: كَلاَّ لا وَزَرَ؛ قال أَبو إِسحق:الوَزَرُ في كلام العرب الجبل الذي يُلْتَجَأُ إِليه، هذا أَصله. وكل ما الْتَجَأْتَ إِليه وتحصنت به، فهو وَزَرٌ. ومعنى الآية لا شيء يعتصم فيه من أَمر الله. والوِزْرُ: الحِمْلُ الثقيل. والوِزْرُ: الذَّنْبُ لِثِقَلهِ، وجمعهما أَوْزارٌ. وأَوْزارُ الحرب وغيرها: الأَثْقالُ
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٦١٤
* و ز ر * * الوَزَرُ * بفتحتين الملجأ وأصله الجبل والوِزْرُ الإثم والثقل والكارة والسلاح و * الوَزِيرُ المُوَازِر * كالأكيل والمؤاكل لأنه يحمل عنه * وِزْرَه * أي ثقله و * الوَزَارَة * بالفتح لغة في * الوِزَارَة * وقد * اسْتُوزِرَ * فلان فهو * يُوَازرُ * الأمير و * يَتَوَزَّر * له و * اتَّزَرَ * الرجل ركب الوِزْر وقوله تعالى ﴿ولا تَزِرُ وازرة وِزْر أخرى﴾ أي ى تحمل حاملة حمل أخرى وقال الأخفش لا
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٤٬٥٢٤
الوزر، محركة: الجبل المنيع، وكل معقل: وزر، منه الملجأ، والمعتصم، وفي التنزيل العزيز: كلا لا وزر قال أبو إسحاق: الوزر في كلام العرب الجبل الذي يلجأ إليه، هذا أصله، وكل ما التجأت إليه وتحصنت به فهو وزر، ومعنى الآية: لا شيء يعتصم فيه من أمر الله. والوزر بالكسر: الإثم؛ والثقل؛ والكارة الكبيرة؛ والسلاح، هذه عبارة الجوهري ولكن ليس فيها وصف الكارة، بالكبيرة، وإنما سمي الإثم وزرا لثقله؛ والمراد من
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٦٬٣٩٤
وَزَرَ 1 وَزَرَ ذ , (A, Mgh, K,) aor. يَزِرُ, inf. n. وِزْرٌ, with kesr, (K,) He bore, or carried, a heavy load, or burden. (A, Mgh, K.) It is said in the Kur, [vi. 164, &c.,] وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى Nor shall any [soul] bearing [a heavy burden] bear the [heavy] burden of another soul; (S;) i. e., its burden of sin: (Mgh, Msb:) meaning, that no one shall be punished for the sin of
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٣٤٢
وَزَرَ وَزَرَ a. [ يَزِرُ ] ( n. ac. وِزْر 2 ), Carried, bore. b. Filled up ( chink ). c. Conquered. d. ( n. ac. وِزَاْرَة 23t ) [ La ], Was minister, vizier to. e. ( n. ac. وَزْر 1 , وِزْر 2 , زِرَة [ وِزْرَة 2t ]), Sinned, transgressed. f. [ pass. ], Was suspected, accused of crime; was guilty. وَزِرَ وَزِرَ A ( n. ac. وَزَر 4 ), a. see supra (e) . وَزَّرَ وَزَّرَ II , a. see
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ١٨٬٨٥٦
وزر وَزَرَ - يَزِرُ - وِزْر - أَوْزَار - وَازِر - وَازِرَة - وَزِيْر - وَزَر وَزَرَ - يَزِرُ + كائن + شيئاً: يحمل شيئاً ويسير به نيابة عن آخر، وذلك لأن الآخر لا يطيق حمله أو يتجنب أن يصيبه الجهد وِزْر: اسم فعل " وَزَرَ - يَزِرُ ": وهو كذلك بمعنى مفعول: الحمل الذي لا يرغب أو لا يطيق صاحبه حمله، ويرغب أن يحمله آخر نيابة عنه أَوْزَار: جمع "
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١٢)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٧٧ (الإجمالي: ١٠٤)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. حمل

    الآيات المشتركة: ٥ · Haml: İple yüklenen yük demektir

  2. أخر

    الآيات المشتركة: ٥ · Uhur ense demektir

  3. وضع

    الآيات المشتركة: ٢ · Koyar

  4. ثخن

    الآيات المشتركة: ١ · Sehyn sıcak yemek demektir

  5. لقي

    الآيات المشتركة: ٣ · “Lekat” iki yerleşik bölge arasındaki buluşma yerinin adıdır

  6. سمر

    الآيات المشتركة: ١ · Samiri

  7. ضلل

    الآيات المشتركة: ٣ · Fi Tadlil Dalle kaybolan deve demektir

  8. كمل

    الآيات المشتركة: ١ · Tam

  9. فرط

    الآيات المشتركة: ١ · Fert (tı) Topluluktan ayrılan kişidir

  10. قذف

    الآيات المشتركة: ١ · “Kezzaf” sapan; “kızaf” atmak için alınan avucu dolduracak…

  11. حرب

    الآيات المشتركة: ١ · Harbe mızrak ucu demektir

  12. حسر

    الآيات المشتركة: ١ · Hasir(ha,sin) : Susuz kalmış, çorak yer demektir

الآيات التي ورد فيها(١٤)

  1. … شَيْءٍ وَلَا تَكْسِبُ كُلُّ نَفْسٍ إِلَّا عَلَيْهَا وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ثُمَّ إِلَى رَبِّكُمْ مَرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ …

    Yüklenir

  2. مَنِ اهْتَدَى فَإِنَّمَا يَهْتَدِي لِنَفْسِهِ وَمَنْ ضَلَّ فَإِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى وَمَا كُنَّا مُعَذِّبِينَ حَتَّى نَبْعَثَ رَسُولًا

    Yüklenir

  3. وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى وَإِنْ تَدْعُ مُثْقَلَةٌ إِلَى حِمْلِهَا …

    Yüklenir

  4. … يَرْضَى لِعِبَادِهِ الْكُفْرَ وَإِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ثُمَّ إِلَى رَبِّكُمْ مَرْجِعُكُمْ فَيُنَبِّئُكُمْ …

    Yüklenir

  5. أَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى

    Yüklenir

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökوزر
YapıÜçlü
Özel Durumİlletli (misal-i vâvî)
Bağlamsal Yakın Köklerحمل, ثقل, كفل, أزر
Zıt Kökخفف
Çekirdek Özet 1Sarp dağ sığınağı ve sırtta taşınan ağır yük
Çekirdek Özet 2Bireysel vebalin ve sorumluluğun başkasına devredilemezliği
Çekirdek Özet 3Hukuki ve ahlaki şahsiyet ilkesi ile yetki ve yük paylaşımı
Kritik Hata RiskiBireysel günah ve sorumluluğun başkasına yüklenebileceği zannı

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
وزBir kütleyi tutma, zapt etme, sıkıştırma veya dengeleme hareketi; nitekim وزع kökünde engelleme ve zapt etme, وزن kökünde ise kütleyi tartıp dengeleme anlamı esastır.رÇekirdeğe eklenen ر harfi baş, tepe ve aşırılık nüansı katarak hareketi sarp bir tepeye ve dağa sığınmaya yahut omuz ve sırt üzerine binen ezici bir yüke dönüştürmüştür.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaSorumluluğun veya yükün varlığa sıkıca iliştirilmesi ve bağlanması.
زKesici alet; kesme, ayırma, biçmeSınırların ayrılması, yükümlülüğün kesin bir hudutla fert üzerine tahsis edilmesi.
رİnsan başı; baş, ilk, üstYükün baş ve omuz üzerine binmesi yahut dağın tepe noktasına sığınma yönelimi.
وزرKopmaz bir bağla kişiye iliştirilmiş olan ağırlığın baş ve omuz üzerine yüklenerek şahsi bir bağlayıcılık kazanması veya başı kurtarmak için sarp bir tepeye yönelinmesi hareketidir.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamSarp ve korunaklı dağ sığınağı ile kişinin kumaşını yere yayıp eşyasını içine doldurarak sırtında taşıdığı ağır denk veya bohça.
Cahiliye şiiri kullanımıel-A‘şâ bir beytinde savaş teçhizatını ve bineklerini savaşın ağır yükleri olarak anmıştır: وأعددت للحرب أوزارها / رماحا طوالا وخيلا ذكورا
Erken Arapça kullanımEmevî dönemi şairi Mirâr b. Saîd el-Fak‘asî insanın günah yükünü şu mısra ile dile getirmiştir: أستغفر الله من جدي ومن لعبي / وزري فكل امرىء لا بد متزر

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dilleri ailesinde وزر kökü, ağırlık taşıma, arkalama, tahkim edilmiş sığınak bulma ve destek sağlama semantik alanlarıyla kesişir. Kuzeybatı Sami dillerinde ve İbranicede kuşatmak, yardım etmek ve koruyucu bir güç olmak anlamındaki *ʿ-z-r (עָזַר) kökü ile fonetik ve semantik akrabalıklar tartışılmıştır; Arapçada bu kök bir yandan sarp dağ sığınağını temsil eden korunak (el-vezer), diğer yandan sırtı büken ağır sorumluluk ve günah yükü (el-vizr) olmak üzere iki somut kutupta kristalleşmiştir. Arapçadaki vezir (el-vezîr) formu da idari bir unvan olarak kralın veya yöneticinin sırtındaki yönetim yükünü taşıyan yahut yöneticinin dayandığı melce anlamına gelir; dolayısıyla dış dillerden ödünçleme iddialarına rağmen kökün Sami dil mantığı içinde içsel türetim tabanı son derece sağlamdır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönSarp dağ sığınağı ve sırtta taşınan ağır denkİki temel eksenden biri korunma yeri, diğeri ise ezici ağırlıktır; günah ve vezirlik bu eksenlerden türemiştir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice ve Aramice destek ve kuşatma kökleri (*ʿzr)Yardım etme, arka çıkma ve yükü taşıyarak destek olma semantik matrisiyle fonetik yakınlık arz eder.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıGüvenilir bir Afro-Asyatik dış bağlantı tespit edilmemiştir.Veri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
وزرAnlamlıSığınak ve ağır yükSarp bir dağa sığınmak veya sırtında ağır bir denk taşımak.Hedef kök; Kur'an'da geçer.
ورزAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel sayılmıştır.
زورAnlamlıSapma, eğilme ve yönelmeDoğrudan meyletmek, haktan sapmak veya birine yönelerek ziyaret etmek.Kur'an'da geçer; eğrilik ve yönelme anlamı taşır.
زروAnlamlıAyıplama ve kınamaBir kimseyi yaptığı bir işten ötürü ayıplayıp paylamak.Kur'an'da geçmez; Tehzîb'de müsta'meldir.
روزAnlamlıDeneme ve ölçmeBir nesneyi veya şahsı tartıp denemek; yapı ustabaşılığı yapmak.Kur'an'da geçmez; Kitâbü'l-Ayn'da müsta'meldir.
رزوAnlamlıEksiltme ve musibetBir kimseden bir şey eksiltmek veya keder ve musibete maruz bırakmak.Kur'an'da geçmez; müsta'mel kabul edilmiştir.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
وزرMerkezAğır yük ve sığınakSırta binen ezici ve devredilemez sorumluluk ile sığınılan sarp mevkiBireysel vebal ve taşınması zor ahlaki ağırlık
حملKomşuTaşımakحمل hafif ya da ağır her türlü taşımayı ifade ederken وزر sadece sırtta taşınan ezici yüke özgüdürGenel taşıma fiili
ثقلKomşuAğırlıkثقل nesnenin terazideki veya mahiyetteki ağırlığıdır; وزر bu ağırlığın sırtlanılmış halidirNesnel ağırlık durumu
كفلKomşuÜstlenmekكفل başkasının sorumluluğunu iradi olarak üstlenmektir; وزر başkasına devredilemezHukuki ve ahlaki kefalet
أزرKomşuDesteklemekأزر beli bağlayıp güç vermek iken وزر bele binen yük veya sırt verilecek korunaklı dağdırGüç ve kuvvet kaynağı
خفف / خففZıtHafiflikخفف ağırlığın bulunmaması veya yükün sırtlanılmaması halidirSorumluluk ve ağırlığın yokluğu

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaوزرAğır yük, günah, sığınakSorumluluğun ağırlığı ve sığınılacak korunak anlamını bir arada barındırır.Kesin
Latinceonus, refugiumYük, sorumluluk; sığınakOnus ahlaki ve hukuki yükü karşılar; refugium ise sığınılacak muhkem yeri verir.Güçlü
İngilizceburden, refugeAğır yük; sığınakBurden suç ve sorumluluk ağırlığını karşılar; refuge kaçıp sığınılan yeri anlatır.Güçlü
AlmancaLast, ZufluchtYük; melceLast omuza binen ezici ağırlığı, Zuflucht sığınılan korunaklı mevkiyi ifade eder.Güçlü
Fransızcafardeau, refugeKülfet, yük; sığınakFardeau taşınması meşakkatli sorumluluğu ve günahı anlatmada tam örtüşür.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Lewis & Short, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
وِزْر / أَوْزَارGünah ve cezai sorumluluk yüküBireyin işlediği ve ahirette bizzat sırtında taşıyacağı ahlaki vebal bağlamında. En‘âm 6:164, İsrâ 17:15, Fâtır 35:18, Zümer 39:7, Necm 53:38.
أَوْزَارSaptıranların taşıdığı katmerli vebalKendi günahlarının yanı sıra bilgisizce saptırdıkları kitlelerin vebaline ortak olma bağlamında. En‘âm 6:31, Nahl 16:25.
وَزَرKaçıp sığınılacak dağ ve korunakKıyamet günü ilahi adaletten kaçıp sığınılacak hiçbir fiziki veya manevi kale bulunmadığı bağlamında. Kıyâme 75:11.
وَزِيرYükü paylaşan yardımcıLiderin idari ve tebliğ yükünü hafifleten, danışılan güvenilir destekçi bağlamında. Tâhâ 20:29, Furkân 25:35.
أَوْزَارSavaş teçhizatı ve külfetiSavaşın sona ermesiyle birlikte silahların bırakılması ve çatışma ağırlığının kalkması bağlamında. Muhammed 47:4.
أَوْزَارTakı ve ziynet ağırlıklarıSamiri olayında kavmin Mısır'dan getirdiği ziynet eşyalarının ağırlığı bağlamında. Tâhâ 20:87.
وِزْرRisalet öncesi ağır manevi basiret yüküPeygamber'in sırtını büken tebliğ ve hidayet arayışı ağırlığının ferahlatılması bağlamında. İnşirâh 94:2.

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamBireysel adalet ve sorumlulukAsli günah doktrininin reddi ve kimsenin başkasının günahıyla cezalandırılamayacağı ilkesi.Vebalin ontolojik devredilemezliği
FıkıhCezaların şahsiliği prensibiHukuki sorumluluğun ve suçun yalnızca faili bağlaması; başkasına ceza yüklenememesi.Şahsi cezai mesuliyet
TefsirHakikat ve mecaz dengesi{لاَ وَزَرَ} lafzındaki sığınak anlamı ile {لاَ تَزِرُ} lafzındaki ağır yük anlamının semantik irtibatı.Dağdan sırttaki yüke geçiş
HadisÇığır açma ve dolaylı vebalKötü bir adet başlatanın, o adeti sürdürenlerin günah yükünden (vizr) pay alması meselesi.Sebep olunan vebalin ağırlığı

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniAhiret hesabıBireysel vebalAdaleti teminHiçbir nefsin diğerinin günah yükünü yüklenememesi esasıdır.Kesin
İlmiDoğru yönlendirmeEntelektüel vebalHakikati korumaYanıltıcı rehberlik yapanların saptırdıkları kimselerin yüküne ortak olmasıdır.Güçlü
SiyasiYönetim erkiVezaret ve danışmaİdareyi tahkimİktidar yükünün ehil yardımcılar eliyle paylaşılarak adilce yürütülmesidir.Güçlü
İktisadiBorç ve mükellefiyetŞahsi borç yüküMali dengeBireysel borçlanma ve kamusal külfetlerin doğrudan muhatabınca karşılanmasıdır.Muhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKütleçekimsel yük ve enerjinin korunumu kanunuKapalı bir sistemde enerjinin yok olmaması gibi eylemlerin doğurduğu ağırlığın da kaybolmayıp doğrudan o kütleye (faile) bağımlı kalması.Güçlü
Beşeri bilimlerCeza hukukunda kusurun şahsiliği ilkesiFailin yalnızca kendi iradesiyle gerçekleştirdiği kusur oranında mahkûm edilmesi ve suçun şahsa sıkı sıkıya bağlı hak ve borç niteliği taşıması.Kesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün sadece soyut teolojik bir günah kavramına veya salt siyasi bir saray unvanına (vezirlik) indirgenmesi.
Kur'an içi daha geniş anlamKökün kaçınılmaz sığınaksızlık hali, sırtı büken risalet meşakkati, savaş külfeti ve yetki paylaşımını kuşatan bütüncül yapısı.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKolektif suç anlayışına kayılarak masumların suçlanması yahut vezaret kurumunun yetki gasbı ve tahakküm gibi algılanması.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın temel adalet aksiyomu olan cezaların ve ahlaki sorumluluğun şahsiliği ilkesini dilsel ve kavramsal temelde inşa eder.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ahiretteki hesaplaşma ve ceza sahnelerinde, saptıran-sapan ilişkilerinde ve risalet görevinin paylaşımıyla ilgili ayetlerde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Başkasının kefaretiyle kurtulma inancını, kabile asabiyetine dayalı kolektif cezalandırmayı ve ilahi adaletten yapay sığınaklarla kaçılabileceği zannını düzeltir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamSarp bir dağa sığınarak himaye aramak veya elbiseyi yayıp içine eşya toplayarak sırt üzerinde taşınan ağır denk.
  • Soyut anlamFailin iradi amellerinden doğan hukuki ve ahlaki sorumluluğun başkasına devredilemez biçimde şahsa yapışması.
  • Sistematik karşılıkCezaların şahsiliği prensibi, sığınaksız mutlak muhasebe ve kamusal yönetim yükünün ehil vezirlerle paylaşılması.
  • LaTeX modeliWi=∑kaik  ⟹  ΔWi→j=0(i≠j)
  • LaTeX açıklamasıModelde Wi ifadesi i numaralı bireyin sırtlandığı toplam vebal ve sorumluluk yükünü (vizr), aik bu ferdin gerçekleştirdiği amelleri, j ise bir başka şahsı temsil eder. Formül, bir bireyin eylemlerinden hasıl olan yükün bir diğer şahsa aktarım değişiminin sıfır (ΔWi→j=0) olduğunu, yani Kur'an'daki cezai ve ahlaki sorumluluğun mutlak şahsiliğini sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: و