ثوي

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ث-و-ي7 sîga, 85 mücavir kök, 14 ayet, 10 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.بأسعتبمَثْوَاكُمْدخلثويمَثْوًىجهمبوبوَمَثْوَاكُمْخلدنورثَاوِيًارعب

KökSîga 7Ayet 14Sure 10Mücavir 85

▶ Ağı aç (3B)

ثوي

ث - و - ي

KÖK
  • 14 geçiş
  • 14 ayet
  • 7 sîga
  • 12 sözlük

Saye develerin ahırı demektir. Barınılacak yer anlamındadır. Ağılda kuzuların konduğu yerdir. Evin özel bölümü, yatak odası gibi...devamı ›

Bu sayfa şu yazımları da kapsar: ثوى

Notlarım

Sözlükler(12)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

Saye develerin ahırı demektir. Barınılacak yer anlamındadır. Ağılda kuzuların konduğu yerdir. Evin özel bölümü, yatak odası gibi...

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.810 harf
باب اللفيف من الثاء ث أ ي، ث أ و، ث و ي، ث أ ث أ، و ث أ، أ ث ي، أ ث ثأي: الثَّأَى: أَثَر الجُرح، وإذا وقع بين القوم جراحات قيل: قد عَظُم الثَّأَى بينَهم. والثَّأَى: خَرْمُ الخَرز. وأَثْأَيتُ خرز الأديم. أي: باعدت أو قاربت فلا يكتم الماء، قال: وَفزاءَ غَرْفيّةٍ أثأى خوارِزها مُشَلْشِلٌ ضَيَّعتْهُ بينَها الكُتَبُ ويجوز للشّاعر أن يؤخّر الهمزة حتّى تصير بعد الألف فتصير: ثاءَ على القَلْب، ومثله:
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR483 harf
Madde başı: ثوىثَوى بالمكان: أقام به، يَثْوي ثَواءً وثوِيَّاً. يقال: ثَوَيْتُ البصرة، وثَوَيْتُ بالبصرة. وأَثْوَيْتُ بالمكان لغةٌ في ثَوَيْتُ. قال الأعشى: أَثْوى وقَصَّـرَ لَـيْلَةهُ لِـيُزَوَّدافَمضَتْ وأَخْلَفَ من قُتَيْلَةَ مَوعِدا وأَثْوَيْتُ غيري يتعدَّى ولا يتعدَّى. وثَوَّيْتُ غيري تَثْوِيَةً. والثَويُّ: الضيفُ. وأبو مَثْوى الرجُل: صاحب منزله. قال أبو زيد: الثَوِيّةُ: مأوَى الغنم. قال: وكذلك الثايَةُ
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR5.694 harf
Madde başı: ثوىباب اللفيف من حرف الثاء ثأى ، وثأ ، أثأ ، أثث ، ثأثأ ، ثوى . ثأى : أبو عُبيد : أَثأَيْت الخَرزَ ، إذا خَرَمْتَه . وقال أبو زيد : أَثأَيتُ الخَرز إثْئَاءً : خَرَمْتُه . وقد ثِئَىَ الخَرز يثأًى ثأَى شَديداً . قال : وأَثأَيْت في القوم إثْئَاءً ، إذا جَرَحْت فيهم . وهو الثأَى . وقال اللَّيْثُ : إذا وَقْع بين القومِ جِرَاحات قِيل : قد عَظُم الثأَى بَيْنهم . قال : ويَجوز للشاعر أن يَقْلب مَدّ ( الثأَى
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR4.727 harf
(باب الثاء والواو وما يثلثهما) (ثوي) الثاء والواو والياء كلمةٌ واحدة صحيحة تدلُّ على الإقامة. يقال ثَوَى يثْوِي فهو ثاوٍ. وقال: آذَنَتْنَا بِبَيْنها أسماءُ *** ربَّ ثاوٍ يُمَلّ منه الثَّواءُ([1])ويقال أثْوَى أيضاً. قال: أَثْوَى وَقَصَّرَ لَيْلُه ليُزَوَّدا *** فَمضَى وأخلف من قُتَيْلَة مَوْعِدا([2]) والثَّوِيَّة والثَّايَة: مأوى الغَنَم. والثَّويَّة: مكان([3]). وأمُّ مَثْوَى الرّجلِ: صاحبةُ
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR440 harf
Madde başı: ثوى- الثواء: الإقامة مع الاستقرار، يقال: ثوى يثوي ثواء، قال عز وجل: ﴿وما كنت ثاويا في أهل مدين﴾ [القصص/45]، وقال: ﴿أليس في جهنم مثوى للمتكبرين﴾ [الزمر/60]، قال الله تعالى: ﴿فالنار مثوى لهم﴾ [فصلت/24]، ﴿ادخلوا أبواب جهنم خالدين فيها فبئس مثوى المتكبرين﴾ [الزمر/72]، وقال: ﴿النار مثواكم﴾ [الأنعام/128]، وقيل: من أم مثواك (قال الزمخشري: وهو أبو مثواي وهي أم مثواي: لمن أنت نازل به) ؟ كناية عمن نزل به ضيف،
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR550 harf
ث و ي ثَوَى بالمكان وأثوى‏:‏ أقام‏.‏ وفلان أكرم مثواي وطال بي الثواء وهو أبو مثواي وهي أم مثواي‏:‏ لمن أنت نازل به‏.‏ قال‏:‏ أفي كل يوم أم مثوىً تسوسنـي تنفض أثوابي وتسألني ما اسمي وأنزلني فلان فأثواني إثواء حسناً وثواني تثوية حسنة‏.‏ قال‏:‏ أثوى فأحسن في الثواء وقضيت حاجاتنا من عند أروع ماجد وأنا ثوي فلان أي ضيفه‏.‏ وهذه ثوية فلان اي امرأته التي يثوي إليها‏.‏ ويقال للغريب إذا أقام
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR217 harf
* ث و ي * * ثَوَى * بالمكان يثوي بالكسر * ثَوَاءً * و * ثُوِيًّا * أيضا بوزن مضي أي أقام به ويقال * ثَوَى * البصرة وثوى بالبصرة و * أثْوَى * بالمكان لغة في ثوى وأثوى غيره يتعدى ويلزم و * ثَوَّى * غيره أيضا * تَثْويَةً
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR6.095 harf
: ( ى ( *!ثَوَى المكانَ وبه *!يَثْوِي *!ثَواءً *!وثُوِيّاً ، بالضمِّ ) ، كمَضَى يَمْضِي مَضاءً ومُضيّاً ، الأَخيرَةُ عن سِيْبَوَيْه . يقالُ : *!ثَوَيْتُ بالبَصْرَةِ ،*!وثَوَيْتُ البَصْرَةَ ؛ كما في الصِّحاحِ . وشاهِدُ *!الثواءِ : قَوْلُ الشاعِرِ : رُبّ *!ثاوٍ يُمَلُّ منه الثّواء ( *!وأَثْوَى به ) لُغَةٌ في ثَوَى : ( أَطالَ الإقامَةَ به ) ؛ قالَ الأعْشى : *!أَثْوَى وقَصَّرَ ليلَه ليُزَوَّدا
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR6.191 harf
Madde başı: ثوىثَوَى 1 ثَوَى ثوى ثوة ثوي (T, S, M, Mgh, Msb, K) بِالمَكَانِ, (S, M, Mgh, Msb, K,) and فِيهِ, (Msb,) and ثَوَى المَكَانَ, (S, * M, Msb, K,) aor. ثَوِىَ , (T, S, Msb, K,) inf. n. ثَوَآءُ (T, S, M, Mgh, Msb, K) and ثُوِىٌّ (S, M, Mgh, K) and مَثْوًى; (T, M;) and ↓ اثوى (T, S, M, Msb, K) بالمكان, (S, M, K,) or فيه; (so in the CK;) He remained, stayed, dwelt, or abode, (T, S, Mgh, Msb,) in the place:
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR385 harf
ثَوَى ثَوَى I ( n. ac. ثَوًى [ 4 ] , ثُوَآء [ 24A ] , ثُوِيّ ثُوِيّ ) a. [ acc. or Bi ], Stopped, stayed in, at. b. Died. ثَوَّيَ ثَوَّيَ II a. [ acc. & Fī ], Made to remain, stay in; lodged, entertained in. أَثْوَيَ أَثْوَيَ IV a. [ Bi ], Stayed, stopped, sojourned in, at. b. see II . ثَاوَة ثَاوَة , ثَايَة , ثُوِيَّة a. Cattle-pen. ثَوِيّ ثَوِيّ a. Inn, hostelry.
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR15.526 harf
ثوي ثَوَى - يَثْوِي - ثَاوِي - ثَاوِيَاً - مَثْوَى ثَوَى - يَثْوِي + كائن + في مكان: ضد " تَقَلَّب - يَتَقَلَّب ": يظل في مكانه مقيماً لا يغيره بالتنقل والترحال ثَاوِيْ: اسم فاعل من " ثَوَى - يَثْوِي ": من يبقى قي مكانه مقيماً لا يغيره بالتنقل والترحال ثَاوِيَاً :حال من " ثاوي" مَثْوَى: على وزن" مَفْعَل": اسم فعل مصدر ميمي من " ثَوَى -
Tamamını oku

Sîgalar(7)

Mücavir kökler85 mücavir (111 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. جهم

    6 ortak ayet · Cehennem tuğlanın pişirildiği kuyu demektir

  2. بوب

    4 ortak ayet · Bab kapı demektir

  3. بأس

    4 ortak ayet · Bes besese dağınık taşlar demektir

  4. خلد

    4 ortak ayet · Huld : Parçalanmayan sert kaya demektir

  5. دخل

    4 ortak ayet · Dahl: Kuytu yer demektir

  6. كبر

    4 ortak ayet · Yaşlı adamdır

  7. نور

    4 ortak ayet · Ateş demektir

  8. غلق

    1 ortak ayet · Ve kapattı

  9. ليس

    3 ortak ayet · Bu kelime “late”den dönüşmüştür

  10. ظلم

    4 ortak ayet · Zalimler

  11. عتب

    1 ortak ayet · “A’tebe” kapı eşiği demektir

  12. رعب

    1 ortak ayet · “Ru’b” taşmakta olan havuz veya taşan su demektir

Geçtiği ayetler(14)

  1. وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَى عَلَى اللَّهِ كَذِبًا أَوْ كَذَّبَ بِالْحَقِّ لَمَّا جَاءَهُ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْكَافِرِينَ

    İkametgahAllah’a karşı yalan düzenden veya hak kendisine gelmişken onu yalanlayandan daha zalim kim vardır? Kafirlere cehennemde barınacak yer mi yok?

  2. فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللَّهِ وَكَذَّبَ بِالصِّدْقِ إِذْ جَاءَهُ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْكَافِرِينَ

    İkametgahAllah’a karşı yalan söyleyenden ve kendisine gelmiş olan gerçeği yalan sayandan daha zalim kimdir? Kafirler için cehennemde bir karargah olmaz olur mu?

  3. وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ وُجُوهُهُمْ مُسْوَدَّةٌ أَلَيْسَ فِي جَهَنَّمَ مَثْوًى لِلْمُتَكَبِّرِينَ

    İkametgahVe kıyamet günü Allah’a karşı yalan uyduranların yüzlerinin simsiyah olduğunu görürsün. Mütekebbir için cehennemde bir karargah olmaz olur mu?

  4. فَإِنْ يَصْبِرُوا فَالنَّارُ مَثْوًى لَهُمْ وَإِنْ يَسْتَعْتِبُوا فَمَا هُمْ مِنَ الْمُعْتَبِينَ

    İkametgahŞimdi eğer sabredebilirlerse; işte onların durağı ateştir. Eğer dönmek isterlerse; artık onlar hoşnud edilecek değildirler.

  5. … وَالَّذِينَ كَفَرُوا يَتَمَتَّعُونَ وَيَأْكُلُونَ كَمَا تَأْكُلُ الْأَنْعَامُ وَالنَّارُ مَثْوًى لَهُمْ

    İkametgahMuhakkak ki Allah iman edip salih amel işleyenleri altlarından ırmaklar akan cennetlere koyar. Küfredenler ise, eğlenirler ve hayvanların yediği gibi yerler. Onları yeri de ateştir.

Sîga sayfası: وَمَثْوَاكُمْ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökثوي
YapıÜçlü
Özel Durumİlletli (nakıs ve lefif-i makrun)
Bağlamsal Yakın Köklerسكن, أوي, نزل
Zıt Kökظعن
Çekirdek Özet 1Bir yerde uzun süre kalmak, yerleşip kök salmak ve sığınıp barınmak
Çekirdek Özet 2İnsanın nihai varış noktası, süreklilik arz eden kalıcı karargâhı ve sığınağı
Çekirdek Özet 3Eylemlerin neticesinde ulaşılan nihai ve geri dönüşsüz ontolojik menzil
Kritik Hata RiskiKökü geçici konaklama veya sıradan bir yerleşim yeri gibi görerek, içerdiği uzun süreli bağlılık, barınma ve kalıcılık vurgusunu gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
ثوDağılmış ve hareket halindeki bir unsurun bir merkeze yönelmesi, toplanması ve bir eksen etrafında durulması; örneğin ثوب kökünde dağılan şeyin aslına dönüp toparlanması, ثور kökünde ise duraganlıktan eyleme geçip bir merkezden feveran etmesi görülür.يÇekirdeğin işaret ettiği toplanma hareketini, hareketin tamamen sönümlendiği, kalıcı ve uzun süreli bir yere sabitlenme ve orayı daimi sığınak edinme haline dönüştürür.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
ثİşaret, çarpı; imgenin türetme formu olarak derinleşme ve sabitlemeBulunulan noktaya işaret koyma, bir çizgide derinleşerek orayı merkez kılma
وÇengel, çadır kazığıDış dünya ile bağı sağlama, nesneyi veya varlığı zemine raptetme, bağlayıcılık
يEl ve kol; iş, yapma, tutmaSahip çıkma, barınma alanını inşa ve idare etme, mekânı bizzat tutma
ثويKazık çakıp el ile imar edilen bir sınırda devamlı kalmakÇadır kazığının yere sağlamca çakılıp oranın uzun süreli barınak edinilmesi hareketini temsil eder

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamDavar ve sığırların gece barındırıldığı, yırtıcılardan korunaklı taş veya çit ağılı (sâye), koyunların sığınağı ve göçebenin çadırını kurup kazığını çaktığı uzun süreli konaklama noktası.
Cahiliye şiiri kullanımıHâris b. Hillize el-Yeşkürî muallakasında bir yerde uzun süre kalmanın doğurduğu bıkma halini anlatırken kökü şöyle kullanır: آذَنَتْنَا بِبَيْنِها أَسْماءُ / رُبَّ ثاوٍ يُمَلُّ مِنْهُ الثَّواءُ
Erken Arapça kullanımBir beldede yerleşip kalan yabancı için kullanılan «هو ثاويها» tabiri ile ev sahibesi kadın için kullanılan «أم مثوى الرجل» ifadesi erken dönem bedevi kullanımında yerleşiktir.

Kaynak Kitâbü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisânü’l-Arab.

Sami etimolojik katman

Sami dilleri ailesinde ثوي kökü, göçebe yaşam biçiminden yerleşik düzene geçişin veya bir noktayı uzun süreli ve emniyetli mesken tutmanın en arkaik dilsel izlerini taşır. Güney Sami kolunda Arapça kökün ilk sesinde yer alan peltek harf, Kuzeybatı Sami dillerinde düzenli ses denklik kuralları gereği dişsel sızıcılardan ötümlü veya sızıcı diş seslerine (İbranice ve Aramicede ت sesine) kayma eğilimi gösterir. İbranicedeki t-w-h veya barınma alanını sınırlandırma kökleriyle semantik akrabalıklar tartışılmış olsa da kökün en belirgin, arı ve kurumsal gelişimi Arapçadaki çoban kültürü üzerinden olmuştur; hayvanların güvenle toplandığı ağıl anlamına gelen taş yapılar semantik ekseni oluşturur. Bu ilksel koruma ve sığınma matrisi, zamanla bireyin hayatını devam ettirdiği daimi meskene ve oradan da ahiretteki nihai akıbete doğru anlam genişlemesine uğramıştır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönBarınak, ağıl ve daimi yerleşmeKoyun ve develerin gece toplandığı taş korugan (sâye) kavramından hareketle uzun süreli iskân ve sığınma anlamına kavuşmuştur.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiÇadır kurma ve sınır belirleme matrisiKuzeybatı Sami dillerinde sınır çekme ve mesken tutma kökleriyle fonetik ve kavramsal denklikler mevcuttur.Muhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında bu kökle doğrudan eşleşen güvenilir bir veri tespit edilememiştir.Veri bulunamadı

Kaynak Lisânü’l-Arab, Dictionnaire des racines sémitiques.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
ثويAnlamlıUzun süre kalmak, barınmakBir mekânda devamlı ikamet etmek, ağıl veya sığınağa yerleşmekHedef köktür; Kur'an'da geçer.
ثيوKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir; Kur'an'da geçmez.
وثيAnlamlıKemik incinmesi veya burkulmasıKemiğin kırılmaksızın çatlaması veya ezilmesi halidir; وثأ ile kökteştirFonetik açıdan zayıf harf değişimi taşır; Kur'an'da geçmez.
ويثKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel sayılmıştır; Kur'an'da geçmez.
يثوKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştir; Kur'an'da geçmez.
يوثKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıArapça fonotaktik kurallar gereği oluşmamıştır; Kur'an'da geçmez.

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
ثويMerkezYerleşme ve sürekli barınmaMekânda uzun süreli kalma, orayı daimi sığınak edinme ve nihai akıbetBir noktada derinlemesine yerleşmek ve oradan kolayca ayrılmamak
سكنKomşuHareketsizlik ve huzurسكن hareketin durması ve sükûnet bulmayı hedeflerken, ثوي sürenin uzunluğunu ve mekânsal barınma derinliğini bildirirİçsel dinginlik ve yerleşikliğin durgunluk boyutu
أويKomşuSığınma ve himayeأوي bir tehlikeden kaçarak bir yere veya birine iltica etmeyi anlatırken, ثوي bizzat orada yerleşik düzen kurmayı içerirBir koruyucunun kanatları altına girmek veya toparlanmak
نزلKomşuKonaklama ve inişنزل geçici süreliğine bir yerde inmeyi veya konaklamayı ifade ederken, ثوي uzun süreli ve daimi ikamettirYolculuk sırasında bir noktada mola vermek
ظعنZıtGöç etme ve ayrılmaÇadırları söküp göç etmek, bir yerde durmayıp yola koyulmak demektirKalıcılığın tam zıddı olarak göçebelik hareketi

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaثويUzun süreli kalış ve barınakBir mekâna kök salma, orayı daimi barınak ve son durak edinme anlamını eksiksiz taşır.Kesin
LatinceMansio, habitaculumSürekli ikamet yeri, kalıcı menzilLatince terimler fiziksel yerleşmeyi karşılar ancak nihai akıbet ve sığınak duygusunu tam yansıtmaz.Güçlü
İngilizceAbode, permanent dwellingMesken, kalıcı yurtAbode kelimesi aidiyet ve kalıcılığı kısmen karşılar; ancak ağıl ve fiziksel sığınma kökenini taşımaz.Güçlü
AlmancaBleibe, WohnstätteBarınak, kalıcı durakBleibe kelimesindeki kalma ve sığınma nüansı köke yakındır; ceza veya mükâfat menzili boyutunu dışarıda bırakır.Güçlü
FransızcaDemeure, séjour durableSürekli oturulan yerDemeure sözcüğü kalıcılığı bildirir; fakat kökün barındırdığı ontolojik sığınak nüansından yoksundur.Güçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
مَثْوًى (Kâfirler ve zalimler için)Cehennemde kalıcı azap yurduZalimlerin, kibirlilerin ve kâfirlerin hak ettiği nihai, kaçınılmaz ve sürekli menzil; Âl-i İmrân 3:151, Zümer 39:32, Zümer 39:72, Muhammed 47:12.
مَثْوًى (İyiler ve muttakiler için)Şerefli ve güvenli ağırlanma yurduDünyada güzel bir şekilde ağırlanma ve barındırılma ile ahiretteki güzel menzil; Yûsuf 12:21, Yûsuf 12:23.
ثَاوِيًا (Fail ismi)Bir halkın arasında fiilen mukim olmaHz. Mûsâ'nın Medyen halkı arasında uzun süre fiilen yaşayıp ikamet etmesi bağlamı; Kasas 28:45.
مَثْوَاكُمْ (İntikal ve nihai durak)İnsanın ve cinlerin nihai son durağıMahşer sonrası varılacak kesinleşmiş ve kalıcı menzil, durulacak son karargâh; En'âm 6:128, Muhammed 47:19.

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret ahvali ve cehennemin ebediliğiCehennemin kâfirler için «mesva» olarak nitelenmesinin ebedi kalış (huld) ile ilişkisi ve azabın sürekliliğiGeri dönüşü olmayan, ontolojik olarak sabitlenmiş nihai menzil
Fıkıhİkamet, seferilik ve mülkiyet sınırlarıKişinin bir yeri vatan-ı ikamet veya vatan-ı süknâ edinmesi, misafirin uzun süreli barınma statüsüGeçici duraklama ile yerleşik bağ kurma arasındaki fıkhi ayrım
Tefsirİkram ve istikrar bağlamıYûsuf suresindeki «ekrimi mesvâhu» ifadesinde kökün keramet, özenli barındırma ve haysiyetli bir yer sağlama anlamıMekânın saygınlığı ile misafirin himayesi arasındaki ilişki
HadisKabir hayatı ve dünya yolculuğuDünyanın bir yolcunun ağaç altında gölgelenmesi gibi görülüp asıl «sevâ» yurdunun kabir ve ahiret olmasıDünyanın eğretiliği karşısında ahiretin gerçek sığınak oluşu

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniEsenlik ve nihai akıbetAhiret karargâhıİnsanın dünyadaki tercihlerinin onu ulaştıracağı kalıcı sığınak veya azap yurduİnsanın tüm amellerinin varıp durulacağı, artık kaçışın mümkün olmadığı nihai meskeni belirler.Kesin
İlmiBilginin zihinde yerleşmesiKesinleşmiş kanaatBilginin şüpheden arınarak zihinde kalıcı ve sarsılmaz bir barınak bulmasıSavrulan zihinsel varsayımların tutarlı bir sistemde karara bağlanıp istikrar bulmasıdır.Muhtemel
SiyasiVatandaşlık ve toplumsal düzenYerleşik halk ve sığınmacı hukukuBir toplumda yabancı olarak gelip orayı sürekli mesken tutanların kazandığı statüGöç hareketlerinin durulup fertlerin kalıcı hak ve yükümlülüklerle topluma entegre olmasıdır.Güçlü
İktisadiSabit sermaye ve mülkiyetTaşınmaz mallar ve sabit sığınaklarÜretimin ve barınmanın emniyetini sağlayan kalıcı fiziksel altyapıTüketim mallarından farklı olarak, güvenliği ve geleceği teminat altına alan kalıcı sermayedir.Güçlü

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerÇekici durum (attractor) / Kararlı denge noktasıDinamik sistemlerde değişkenlerin uzun süre salınım yaptıktan sonra eninde sonunda içine düşüp yerleştiği ve sistemin enerjisinin minimize olduğu kararlı durumdur.Güçlü
Beşeri bilimlerKurumsallaşma ve aidiyet hissi (habitus)Bireyin veya topluluğun geçici arayışlardan sonra bir mekân, kültür veya sosyal yapı içinde kökleşerek orayı varoluşsal yuva olarak benimsemesidir.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca sıradan bir «otel, konut veya ev» seviyesine indirgeyerek, kökteki koruyucu ağıl, varoluşsal sığınak ve geri dönüşsüz uzun süreli kalış nüanslarını silmek.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök, insanın hem dünyadaki toplumsal güvenliğini (şerefli bir şekilde ağırlanmasını) hem de ahirette amellerinin kaçınılmaz neticesi olarak kavuşacağı ebedi karargâhı ifade eden ontolojik bir kavramdır.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKökün sıradan bir mekân gibi anlaşılması, cehennemin kâfirler için neden bir «mesva» (korkunç bir kalıcılık menzili) sayıldığını ve Hz. Yûsuf'a yapılan iyiliğin neden köklü bir himaye olduğunu kavramayı engeller.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?İnsanın yeryüzündeki hareketliliğinin geçici, ahiretteki varışının ise kalıcı olduğunu bildirir. İnsanın dünyada nereyi ve kimi kendine gerçek sığınak edindiği ile ahiretteki nihai menzili arasındaki doğrudan sebep-sonuç ilişkisini gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Kibirli, zalim ve inkârcıların cehennemdeki akıbetini niteleyen ayetlerde (Âl-i İmrân, Zümer, Gaşiye) ve Hz. Yûsuf ile Hz. Mûsâ kıssalarındaki himaye ve yerleşim bağlamlarında belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Ahiret azabının veya mükâfatının tesadüfi bir uğrak olduğu fikrini yıkar; buranın insanın bizzat kendi tercihleriyle ördüğü, kaçınılmaz ve kararlı bir son menzil olduğunu kanıtlar.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamDavar ve koyunların yırtıcılardan korunmak üzere geceleyin toplandığı sağlam ağıl, çadır kazığının yere derinlemesine çakılmasıyla kurulan uzun süreli ve güvenli mesken.
  • Soyut anlamDağılma ve hareket halinin sona ererek kalıcı, istikrarlı ve geri dönüşsüz bir varoluş menziline yerleşmesi; nihai akıbetin gerçekleşmesi.
  • Sistematik karşılıkBütün dinamik süreçlerin ve ahlaki yönelimlerin eninde sonunda ulaşıp dengelendiği kararlı durum veya nihai sınır değer.
  • LaTeX modeliS(t)→t→∞M∞
  • LaTeX açıklamasıModelde S(t), zaman (t) boyunca devam eden eylem, hareket ve yönelimler durumunu temsil eder; limit ifadesi sürecin sonsuza veya nihai sınıra doğru akışını simgeler; M∞ ise varılan kalıcı, kararlı ve kaçınılmaz nihai menzili (ثوي) sembolize eder.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ث