أسف

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: أ-س-فالصيغ: ٤ · الجذور المجاورة: ٤٧ · الآيات: ٥ · السور: ٥؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».بيضرجعآسَفُونَاأثرأسفغضبجررأَسِفًاأَسَفًابخعكظمنقم

الجذرالصيغ ٤الآيات ٥السور ٥المجاورة ٤٧

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

أسف

أ - س - ف

جذر
  • الورود: ٥
  • الآيات: ٥
  • الصيغ: ٤
  • المعاجم: ١٣

Esafe yumuşak, süngerimsi toprak, üzülmek demektir.المزيد ›

تشمل هذه الصفحة أيضًا الكتابات: ءسف · اسف

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Esafe yumuşak, süngerimsi toprak, üzülmek demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٣٬١٦٣
باب السين والفاء و و أ ي ء معهما س ف و، س و ف، ف س و، و س ف، س ف ي، س ي ف، أ س ف، ف س أ، ف أ س مستعملات سفو: سَفْوانُ: اسم موضعٍ لبني تميم عند جَبَلٍ يُقال له: سَنام ببادية البصرة. وبغلةٌ سَفْواءُ: دَريرة في اقتدار خَلقها، وتلزُّز مفاصلها، والذَّكَرُ: أَسْفَى، ولا تُوصَفُ به الخيل، لأنَّ ذلك لا يكونُ إلا مع ألواحٍ وطولِ قوائم، وتُوصَفُ به الحُمُر، قال: ليس بأَقَنَى ولا أَسْفَى ولا سَغِـلٍ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٢٩٨
الأَسَفُ: أشدُّ الحزن. وقد أَسِفَ على ما فاته وتأَسَّفَ أي تلهَّف. وأَسِفَ أي تلهَّف. وأَسِفَ عليه أَسَفاَ: أي غَضِب. وآسَفةُ أغضَبَه. والأَسيف والأَسوفُ: السريعُ الحزنِ الرقيقُ. وقد يكون الأسيفُ الغضبانَ مع الحزن. والأَسيفُ: العبدُ والجمع الأُسَفاءُ. وأرضٌ أسيفةٌ، أي رقيقةٌ لا تكادُ تُنْبت شيئاً.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٨٬٥٦٥
س ف ( و ا ي ء ) سوف ، سفا ، وسف ، أسف ، فأس ، سأف ، سيف ، فسا : ( مستعملة ) . سوف : أبو العباس عن ابن الأعرابيّ : سافَ يَسُوف سَوْفاً : إذا شَمَّ . قال : وأنشدنا المفضَّل الضبي : قالت وقد سافَتْ مِجَذِّ المِرْوَدِ قال : المِرْوَد : الميل ، ومِجذُّه : طرفه ، ومعناه : أن الحَسناء إذا كحلَتْ عينيْهَا مَسَحت طرفَ المِيل بشفتيها ليَزْدَاد حُمّة ، أي : سواداً . قال : والسَّوْفُ : الصّبْر ، وأنه
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٬٢٢٧
(باب الهمزة والسين وما يثلثهما) (أسف) الهمزة والسين والفاء أصلٌ واحد يدلّ على الفَوت والتلهُّف وما أشبه ذلك. يقال أسِفَ على الشيء يَأْسَفُ أسَفاً مثل تلهف. والأَسِفُ الغضْبان، قال الله تعالى: وَلَمَّا رَجَعَ مُوسَى إلى قَوْمِهِ غَضْبَانَ أَسِفاً[الأعراف 150]، وقال الأعشى: أرَى رَجُلاً منهُمْ أسيفاً كأنَّما *** يضُمُّ إلى كشْحَيْهِ كَفّاً مُخَضَّبا فيُقال هو الغَضبان. ويقال إنّ الأَُسَافة([1])
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٤٥١
- الأسف: الحزن والغضب معا، وقد يقال لكل واحد منهما على الانفراد وحقيقته: ثوران دم القلب شهوة الانتقام، فمتى كان ذلك على من دونه انتشر فصار غضبا، ومتى كان على من فوقه انقبض فصار حزنا، ولذلك سئل ابن عباس عن الحزن والغضب فقالك مخرجهما واحد واللفظ مختلف فمن نازع من يقوى عليه أظهره غيظا وغضبا، ومن نازع من لا يقوى عليه أظهره حزنا وجزعا، انتهى. وبهذا النظر قال الشاعر: *فحزن كل أخي حزن أخو الغضب* (العجز
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ١١٢
أ س ف "‏ يا أسفى على يوسف ‏"‏ وآسفني ما قلت‏:‏ أغضبني وأحزنني‏.‏ ومن المجاز‏:‏ أرض أسيفة‏:‏ لا تموج بالنبات‏.‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٣٬٥٨٣
الأَسَفُ: الـمُبالغةُ في الحُزْنِ والغَضَبِ. وأَسِفَ أَسَفاً، فهو أَسِفٌ وأَسْفان وآسِفٌ وأَسُوفٌ وأَسِيفٌ، والجمع أُسَفاء. وقد أَسِفَ على ما فاتَه وتأَسَّفَ أَي تَلَهَّفَ، وأَسِفَ عليه أَسَفاً أَي غَضِبَ، وآسَفَه: أَغْضَبَه. وفي التنزيل العزيز: فلما آسَفُونا انْتَقَمْنا منهم؛ معنى آسفُونا أَغْضَبُونا، وكذلك قوله عز وجل: إلى قومه غَضْبانَ أَسِفاً. والأَسِيفُ والآسِف: الغَضْبانُ؛ قال الأَعشى، رحمه
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٢١٠
* أ س ف * * الأَسَفُ * أشد الحزن وقد * أَسِفَ * على ما فاته و * تَأَسَّفَ * أي تلهف و * أسِفَ * عليه أي غضب وبابهما طرب و * آسَفَهُ * أغضبه و * يُوسُفُ * فيه ثلاث لغات ضم السين وفتحها وكسرها وحكي فيه الهمز أيضا
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٥٬٩١٦
الأسف، محركة: أشد الحزن، وقد أسف على ما فاته، كفرح كما في الصحاح، والاسم أسافة كسحابة، وأسف عليه: غضب فهو أسف، ككتف، ومنه قوله تعالى: )غضبان أسفا، قال شيخنا: وقيده بعضهم بأنه الحزن مع ما فات، لا مطلقا، وقال الراغب: حقيفقة الأسف: ثوران دم القلب شهوة الانتقام، فمتى كان ذلك على من دونه انتشر وصار غضبا، ومتى كان على من فوقه انقبض فصار حزنا، ولذلك سئل ابن عباس عن الحزن والغضب، فقال: مخرجهما واحد،
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٥٬١٤٤
المدخل: اسفأَسِفَ 1 أَسِفَ ذ , aor. اَسَفَ , inf. n. أَسَفٌ, (M, Msb, K,) He grieved, lamented, or regretted: and he was angry: (Msb:) or he grieved exceedingly: and he was exceedingly angry: (M:) or he grieved most intensely: (K:) some say that أَسَفٌ signifies the grieving for a thing that has escaped; not in an absolute sense: (MF:) or it properly signifies the rising, or swelling, or mantling, of the
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٩١٢
المدخل: ءسفأَسِفَ أَسِفَ A ( n. ac. أَسَف 4 ) a. [ 'Ala ], Grieved for, at; was vexed, angry with. آسَفَ آسَفَ IV , a. Grieved; angered. تَأَسَّفَ تَأَسَّفَ V a. [ 'Ala ], Regretted, was grieved at. أَسَف أَسَف 4 , a. Grief, regret; vexation, anger. أَسِف أَسِف 5 , a. see 25 (a) . أَسِيْف أَسِيْف 25 , ( pl. أُسَفَآءُ 43 ), a. Grieving, lamenting, sorrowful, sad. b. Slave, captive. اِسْفَنْج
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٢٠٬٥٢١
المدخل: ءسفءسف أَسِفَ - يَأْسَفُ أَسِفَ - يَأْسَفُ - أَسَف - يا أَسَفى آسَفَ - يُؤسِفُ يُوْسُف أَسِفَ - يَأْسَفُ + كائن + على شيء أو أمر: يشعر في نفسه بألم وحزن ومرارة وغضب ، وذلك على فقد عزيز أو فقد الأمل بتحقيق هدف أَسَف: على وزن " فـَعـَل" اسم فعل " أسِفَ - يَأْسَفُ " يا أَسَفى: تركيب لفظي لبيان أن المتكلم به يشعر في نفسه بالأسف: حزن ومرارة على فقد
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٤)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٤٧ (الإجمالي: ٥٩)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. غضب

    الآيات المشتركة: ٢ · Kızgınlık

  2. جرر

    الآيات المشتركة: ١ · Cariye sandal demektir

  3. شمت

    الآيات المشتركة: ١ · Güldürme

  4. بخع

    الآيات المشتركة: ١ · Behik bir gözü kör kimsedir

  5. رجع

    الآيات المشتركة: ٢ · Rac’, ırmakta akan suyun ters istikamette aktığı yerdir

  6. خلف

    الآيات المشتركة: ٢ · Half : Ense demektir

  7. كظم

    الآيات المشتركة: ١ · İçerde tutan

  8. لوح

    الآيات المشتركة: ١ · Üzerine çizgi çizilen ve yazı yazılan kürek kemiği, tabler…

  9. موسى

    الآيات المشتركة: ٢ · Musa

  10. طول

    الآيات المشتركة: ١ · Tivel” hayvanın çayıra bağlandığı ip demektir

  11. بيض

    الآيات المشتركة: ١ · Biid yumurta demektir

  12. نقم

    الآيات المشتركة: ١ · Lokma, ağza alınan bir parça yemektir

الآيات التي ورد فيها(٥)

  1. وَلَمَّا رَجَعَ مُوسَى إِلَى قَوْمِهِ غَضْبَانَ أَسِفًا قَالَ بِئْسَمَا خَلَفْتُمُونِي مِنْ بَعْدِي أَعَجِلْتُمْ أَمْرَ رَبِّكُمْ …

    Üzgün

  2. فَرَجَعَ مُوسَى إِلَى قَوْمِهِ غَضْبَانَ أَسِفًا قَالَ يَاقَوْمِ أَلَمْ يَعِدْكُمْ رَبُّكُمْ وَعْدًا حَسَنًا أَفَطَالَ …

    Üzgün

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökأسف
YapıÜçlü
Özel DurumHemzeli
Bağlamsal Yakın Köklerحزن, غضب, لهف, غيظ
Zıt Kökرضا
Çekirdek Özet 1İstenen veya elden çıkan bir şeyin ardından duyulan derin kayıp, tükeniş ve telafisizlik sızısı
Çekirdek Özet 2Güç yetirilemeyen kayıpta içe çöken kahır ve keder; muktedir olunan durumda ise cezalandırma iradesine dönüşen şiddetli öfke
Çekirdek Özet 3Adaletin ve ilahi sınırların çiğnenmesi karşısında mehil tanıma eşiğinin tükenip yaptırım safhasına geçişi
Kritik Hata RiskiKökün sadece pasif bir üzüntü veya melankoliye indirgenerek ayetlerdeki aktif infial ve ilahi gazap boyutunun ıskalanması

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
أسBir şeyin zeminini tutma, kökleşme, sabitleşme veya dipte tortulanıp kalma (أسر, أسس, أسن, أسي)فDudaksı patlama ve dışa vurum harfi olan ف, dipte biriken keder ve tortunun patlak vererek ya içsel bir feryada (keder) ya da dışa dönük bir infilaka (öfke) dönüşmesini sağlar.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
أÖküz başı; güç, öncülük, başlangıçDuygusal yönelimin kaynağındaki ana iradeyi ve güçlü içsel itkiyi temsil eder.
سDiken, destek; tutunma, batma, sarsılmazlıkGönle batan keskin acıyı, içte saplanıp kalan ve kolayca sökülemeyen sızıyı ifade eder.
فAğız; söz, açıklık, soluk verme, dışa taşmaİçte biriken acı ve gerilimin dışa doğru solunması, feryat, iç çekiş veya öfkeyle haykırış hareketini kurar.
أسفGüçlü bir tesirle içe batan acının dışa doğru nefes veya öfke olarak patlamasıBir kaybın veya sınır aşımının ruhta bıraktığı derin sarsıntının içe keder, dışa hiddet olarak boşalması hareketidir.

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBitki bitirmeyen, suyu ve bereketi elinden kaçırmış çorak ve kuru toprak (الأُسافة) ile ne kadar beslense de et tutmayan, zayıflıktan kurtulamayan deve (الجمل الأسيف). Temel fiziki zemin, verimsizlik ve tükeniştir.
Cahiliye şiiri kullanımıA‘şâ bir beytinde eli kesildiği için acıyla inleyen veya elleri bağlı esiri tasvir ederken şöyle der: أَرَى رَجُلاً مِنْهُمْ أَسِيفاً كَأَنَّمَا / يَضُمُّ إِلَى كَشْحَيْهِ كَفّاً مُخَضَّبَا
Erken Arapça kullanımAni ve amansız ölümler için kullanılan أَخْذَةُ أَسَفٍ ifadesi ile güçsüzlüğü ve ezilmişliği sebebiyle sürekli hüzün içinde bulunan köle veya işçi anlamındaki الأَسِيف kullanımı.

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dil ailesinde أسف kökü, içsel daralma, kayıp karşısında tükenme ve feryat etme semantik alanı ile irtibatlıdır. İbranicede toplamak veya geriye çekilmek anlamındaki אסף (asaf) kökü ile fonetik bir benzeşme gösterse de Arapçada anlam, elden çıkanın ardından içe çekilme, toparlanamama ve tükeniş sızısı ekseninde özelleşmiştir. Süryanicede ve erken Aramice katmanlarda doğrudan hüzün ve keder bildiren türevler sınırlı olup Arapça, fiziksel çoraklık ve zayıflıktan hareketle psikolojik yıkımı ve öfke patlamasını tek bir semantik gövdede birleştiren en zengin gelişimi sergilemiştir. Kökün çöl şartlarındaki fiziki karşılığı olan verimsiz toprak ve cılız deve tasvirleri, can alıcı enerjinin yitirilmesi fikrini Sami matrisinin merkezine yerleştirir.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Maqāyīs al-Lugha.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönÇoraklık ve cılızlıktan psikolojik gerilime geçişBitkisiz kalan toprak ve et tutmayan deve manasından elden kaçan fırsatın ruhta açtığı boşluğa evrilmiştir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİçe çekilme ve toplanma köküyle fonetik paralellikKuzeybatı Sami dillerindeki toplanma ve son bulma köküyle temaslı, Arapçada keder ve hiddetle billurlaşmıştır.Muhtemel
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik dış halkalarda doğrulanabilir doğrudan bir izomorf tespit edilmemiştir.Veri bulunamadı

المصدر Lisān al-ʿArab, Lane's Lexicon.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
أسفAnlamlıKaçan şeye yanma, keder ve öfkeHedef köktür; içe dönük kahır veya dışa dönük gazap halidir.Kur'an'da geçer.
أفسAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu dizilim mühmel kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez.
سأفAnlamlıDerinin veya tırnak diplerinin çatlamasıKuruluk ve nemsizlikten dokunun yarılması; fiziki yıpranma halidir.Kur'an'da geçmez.
سفأAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu dizilim için bağımsız bir kök kaydı yer almaz.Kur'an'da geçmez.
فأسAnlamlıYarma aleti, balta; başın arka çukuruSert cisimleri yaran alet veya anatomik çukurluk manasındadır.Kur'an'da geçmez.
فسأAnlamlıKumaşın eskimekten kendiliğinden çatlamasıElbisenin yıpranıp lif lif ayrılması; iç dayanıklılığın çöküşüdür.Kur'an'da geçmez.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
أسفMerkezKayıp ve ihlal karşısında sarsılmaGüç yetirilemeyene hüzün, güç yetirilene öfke şeklinde çift yönlüdür.Telafisi imkânsız görünen duruma verilen en yüksek tepkidir.
حزنKomşuKeder, elem, kayıp acısıYalnızca içe çekilme ve elem taşır; cezalandırıcı öfke boyutu yoktur.Pasif keder ve ruhsal ağırlık halidir.
غضبKomşuİntikam arzusu, hiddetDışa dönük kabarıştır; kaybın getirdiği yas ve iç sızısı zorunlu değildir.Failin kudretini hissettirme ve mukabele etme iradesidir.
لهفKomşuKaçan fırsata yanma, esef etmeElden kaçana hayıflanma baskındır; ilahi gazap düzeyinde kullanılmaz.Çaresizce iç geçirme ve pişmanlık sızısıdır.
غيظKomşuBastırılmış şiddetli kızgınlıkİçte kaynayan fakat dışa vurulamayan hırsı ve kabarmayı anlatır.Henüz intikama dönüşmemiş patlamaya hazır öfkedir.
رضاZıtHoşnutluk, kabul, sükûnetOlandan tatmin olma, içsel direnci ve itirazı terk etme durumudur.Esefin doğurduğu bütün iç ve dış çatışmanın tam zıddıdır.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaأسفDerin keder veya şiddetli gazapGüç dengesine göre yön değiştiren yüksek duygu durumudur.Kesin
LatinceDolor, indignatioAcı, keder; haklı öfke, infialDolor içteki elemi, indignatio haksızlığa karşı kabaran öfkeyi verir.Güçlü
İngilizceGrief, wrath, indignationDerin yas; gazap, haklı infialGrief içe dönük kahır yönünü, wrath ve indignation dışa dönük öfkeyi karşılar.Güçlü
AlmancaGram, Zorn, Entrüstungİç kemiren keder; hiddet, infialGram içsel erimeyi, Zorn ise cezalandırıcı gazap yönünü taşır.Güçlü
FransızcaChagrin, courroux, indignationYıkıcı üzüntü; gazap, öfkeChagrin ruhsal çöküntüyü, courroux cezalandırıcı yüksek öfkeyi ifade eder.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
غَضْبَانَ أَسِفًاŞiddetli hiddet ve teessüfTevhid akidesinin çiğnenmesi karşısında peygamberi öfke ve keder bağlamı; A‘râf 7:150, Tâhâ 20:86.
يَا أَسَفَىYıkıcı iç keder ve kahırEvlat hasreti ve derin kayıp karşısında insanın içe doğru erimesi bağlamı; Yûsuf 12:84.
فَلَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَفْسَكَ... أَسَفًاKendini tüketen hüzün ve hayıflanmaMuhatapların hidayete girmemesi karşısında elçinin hissettiği kahredici keder bağlamı; Kehf 18:6.
فَلَمَّا آسَفُونَاİlahi sabrın taşması, gazaplandırmaİsyan ve azgınlıkta haddi aşan zorbaların ilahi intikam eşiğini tetiklemesi bağlamı; Zuhruf 43:55.

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamSıfât-ı ilâhiyye bahsiAllah'a nispet edilen esefin mahlukattaki gibi bir nefis değişimi değil, intikam ve ceza iradesi olarak tevili.İntikam ve cezalandırma iradesi.
FıkıhHaksız fiil ve kasıt iradesiHiddet ve şiddetli teessüf anında sergilenen tasarrufların ehliyete ve cezai sorumluluğa etkisi.İradeyi baskılayan yoğun infial.
TefsirPeygamberlerin ruh haliMûsâ ve Yâ‘kūb kıssalarında beşeri keder ile vahiy sorumluluğu arasındaki ilişkinin tayini.Kahredici hüzün ile haklı gazabın ayrışması.
HadisÖlüm ve ahlak tasvirleriAnsızın gelen baskın ölümlerin (أخذة أسف) ve aşırı üzüntünün ahlaki sınırlarının beyanı.Ani yakalayış ve helak edici keder.

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevhid ve kulluk dengesiİlahi gayretSabır eşiğinin sonuİsyanda ısrar eden fıskın ilahi gazabı ve intikamı harekete geçirmesi.Kesin
İlmiHakikat arayışıİhmale hayıflanmaIslah motivasyonuKaçırılan ilmi hakikatlerin ve cehaletin doğurduğu yapısal hasara yanma.Güçlü
SiyasiHukuk ve otoriteİnfial ve teftişYaptırım uygulamaKamu düzeninin çiğnenmesi karşısında idarecinin meşru şiddet ve hesap sorma hali.Güçlü
İktisadiKaynak yönetimiİsraf ve atıllık acısıTelafi girişimiKaynakların heba edilmesi ve çoraklaşması karşısında duyulan yapısal kriz bilinci.Muhtemel

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKritik histerezis eşiği ve termodinamik faz değişimiSisteme yüklenen aşırı gerilimin belirli bir eşiğe kadar iç enerji olarak birikmesi, eşik aşıldığında ise geri döndürülemez bir patlama veya kırılmayla dışa boşalması.Güçlü
Beşeri bilimlerToplumsal anomi ve kolektif infialSosyal adaletsizlik ve hak gasplarının toplumda önce derin bir yılgınlık ve yas üretmesi, tolerans sınırı aşıldığında ise yıkıcı bir isyana dönüşmesi.Güçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökün yalnızca modern Türkçedeki «esef duymak» gibi yüzeysel, kibar bir üzüntü veya bürokratik bir kınama seviyesine indirgenmesi.
Kur'an içi daha geniş anlamKökün hem insanın ciğerini dağlayan ve gözlerini kör eden kahredici bir yası (Yâ‘kūb örneği) hem de Firavun'u suda boğan ilahi bir gazap ve yaptırım iradesini (Zuhruf örneği) içermesi.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataİlgili ayetlerde geçen esef ifadelerinin yumuşatılarak ilahi gazabın ciddiyetinin zayıflatılması veya peygamberlerin çektiği kahredici sancının basit bir alınganlık sanılması.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın duygu dünyasını anlamada kilit bir köktür; insanın iç dünyasındaki en derin keder ile ilahi adaletin harekete geçtiği en şiddetli öfke arasındaki ontolojik sürekliliği açıklar.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Mûsâ kıssasında buzağı fitnesi sonrası yaşanan sahnelerde, Yûsuf kıssasında babanın hasretinde ve Firavun hanedanının helakini haber veren ilahi intikam sahnelerinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Allah'a acziyet veya pasif hüzün isnat edilemeyeceğini, ilahi alanda esefin bir sınır aşımına karşı nihai müeyyidenin başlatılması olduğunu ortaya koyarak tecsim ve teşbih hatalarını düzeltir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBitki tutmayan çorak toprak ve et bağlamayan cılız devenin elden çıkan hayatiyet sebebiyle tükenişi.
  • Soyut anlamTelafisi mümkün olmayan bir kayıp karşısında ruhta biriken kederin, güç ve kudret ilişkisine bağlı olarak ya içsel bir kahra ya da dışsal bir infial ve gazaba dönüşmesi.
  • Sistematik karşılıkİhlalin sabır limitini tüketerek mehil tanıma halini nihayete erdirmesi ve cezalandırıcı adaletin devreye girmesi.
  • LaTeX modeliE={−Heg˘er P<R+Geg˘er P≥R
  • LaTeX açıklamasıModelde E esef durumunu, P öznenin güç ve müdahale kudretini, R karşılaşılan hadisenin veya muhatabın direncini temsil eder. Eğer öznenin gücü hadiseyi geri çevirmeye yetmiyorsa (P<R), duygu içe çöker ve negatif yönlü derin bir hüznü (−H) oluşturur. Eğer öznenin kudreti hadiseyi ezmeye ve dönüştürmeye yetiyorsa (P≥R), duygu dışa patlar ve pozitif yönlü cezalandırıcı bir gazap ve infial haline (+G) dönüşür.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ا