حرب

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ح-ر-بالصيغ: ٩ · الجذور المجاورة: ١١٥ · الآيات: ١١ · السور: ٩؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».حصرالْحَرْبِثخنلِلْحَرْبِمَحَارِيبَحربجفنشردالْمِحْرَابَالْحَرْبُسعيطفأرصد

الجذرالصيغ ٩الآيات ١١السور ٩المجاورة ١١٥

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

حرب

ح - ر - ب

جذر
  • الورود: ١١
  • الآيات: ١١
  • الصيغ: ٩
  • المعاجم: ١٣

Harbe mızrak ucu demektir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Harbe mızrak ucu demektir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٥٬٦١٦
باب الحاء والراء والباء معهما ح ر ب، ر ح ب، ر ب ح، ح ب ر، ب ر ح، ب ح ر كلهن مستعملات حرب: الحرب: نقيض السَّلم، تُؤَنَّث، وتصغيرها حُرَيْب رواية عن العرب، ومثلها ذُرَيْع وفُرَيْس وقُرَيْس أنثى، ونُيَيْب يعني الناقة وذُوَيْد وقُدَيْر وخُلَيْق، يقال: مِلْحَفةٌ خُلَيْق، كلُّ ذلك تأنيث يُصَغَّر بغير الهاء. ورجلٌ مِحْرَب: شُجاع. وفلانٌ حَرْبُ فلانٍ أي يُحاربُه. ودار الحرب: بلادُ المشركين الذين لا
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬١١٩
الحَرْبُ تُؤَنَّثُ، يقال: وقَعت بينهم حربٌ وتصغيرها حُرَيْبٌ. وأنا حربٌ لمن حارَبني، أي عَدُوٌّ. وتحاربوا واحتربوا وحاربوا بمعنىً. ورجل مِحْرَبٌ بكسر الميم، أي صاحب حروب، وقوم مِحْرَبَةٌ. والحربة: واحدة الحراب. وحَرِبَ الرجل بالكسر: اشتدّ غضبه. ورجل حِرِبٌ وأسد حَرِبٌ. والتحريب: التحريش. وحَرَّبْتُه، أي أغضبتُه. وَحَرَّبْتُ السنان، أي حَدَّدْتُهُ مثل ذَرَّبْتُهُ. قال الشاعر: سيُصبح في سَرْحِ
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٣٠٬٥١٠
باب الحاء والراء ممع والبَاء حرب ، حبر ، ربح ، رحب ، بحر ، برح : مستعملات . حرب : قال أبو العباس قال ابن الأعرابي : الحارِبُ : المُشَلح ، يقال حَرَبَه إذا أخَذَ مَالَه ، وأَحْرَبَه دَلَّه على ما يَحْرُبُه ، وحَرَّبَه إذا أطعمه الحَرَب وهو الطَّلْع ، وأَحْرَبَهُ : وجده مَحْرُوباً . وقال اللَّيْثُ : الحرب : نقيضُ السَّلْم ، تؤنث ، وتصغيرها حُرَيْبٌ بغير هاء روايةً عن العرب ومثلها ذُرَيْع وَقُوَيْسٌ
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١٧٬٩٢٨
(باب الحاء والراء وما يثلثهما) (حرز) الحاء والراء والزاء أصلٌ واحد، وهو من الحِفْظ والتَّحفظ يقال حَرَزْتُه([1]) واحترزَ هو، أي تحفَّظَ. وناسٌ يذهبون إلى أنّ هذه الزّاءَ مبدلةٌ مِن سين، وأنَّ الأصل الحَرْس وهو وجهٌ. وفي الكتاب الذي للخليل أنّ الحَرَزَ جَوْز محكوكٌ يُلعَب به، والجمع أحْراز. قلنا: وهذا شيءٌ لا يعرَّج عليه ولا مَعْنَى له. (حرس) الحاء والراء والسين أصلان: أحدهما الحِفْظ والآخر
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٩٧١
- الحرب معروف، والحرب: السلب في الحرب ثم قد سمي كل سلب حربا، قال: والحرب فيه الحرائب، وقال: والحرب مشتقة المعنى من الحرب *** (الشطر في عمدة الحفاظ: حرب، دون نسبة. عجز بيت لأبي تمام في ديوانه ص 20، وصدره: [لما رأى الحرب رأي العين توفلس] وهو في الموازنة للآمدي ص 63، وتوفلس قائد الروم) وقد حرب فهو حريب، أي: سليب، والتحريب: إثارة الحرب، ورجل محرب، كأنه آلة في الحرب، والحربة: آلة للحرب معروفة، وأصله
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٥٥١
ح ر ب هو محروب وحريب وقد حرب ماله أي سلبه‏.‏ وفي الحديث‏:‏ ‏"‏ المحروب من حرب دينه ‏"‏ وخربته فحرب حرباً ومنه‏:‏ واويلاه وواحرباه‏.‏ وأخذت حريبته وحرائبه‏.‏ وفلان منغمس في الحـروب وهـو محـرب وحاربته وهو من أهل الحراب وأخذوا الحراب للحراب وتحاربوا واحتربوا‏.‏ ومـن المجـاز‏:‏ حـرب الرجل حرباً‏:‏ غضب فهو حرب وحربته أنا‏.‏ وأسد حرب ومحرب شبه بمن أصابه الحرب في شدة غضبه‏.‏ ومنه قول الراعي‏:‏
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ١٤٬٠٥٤
الحَرْبُ: نَقِيضُ السِّلم، أُنثى، وأَصلُها الصِّفةُ كأَنها مُقاتَلَةٌ حَرْبٌ، هذا قول السيرافي، وتصغيرها حُرَيْبٌ بغير هاءٍ، روايةً عن العَرَب، لأَنها في الأَصل مصدر؛ ومثلها ذُرَيْعٌ وقُوَيْسٌ وفُرَيْسٌ، أُنثى، ونُيَيْبٌ وذُوَيْد، تصغير ذَوْدٍ، وقُدَيْرٌ، تصغير قِدْرٍ، وخُلَيْقٌ. يقال: مِلْحَفةٌ خُلَيْقٌ؛ كل ذلك تأْنيث يُصغَّر بغير هاءٍ. قال: وحُرَيْبٌ أَحَدُ ما شَذَّ من هذا الضَّرْب. وحكى ابن
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ١٦٤
* ح ر ب * * الحَرْبُ * مؤنثة وقد تذكر و * المِحْرابُ * صدر المجلس ومنه محراب المسجد والمِحْرابُ أيضا الغرفة ز وقوله تعالى ﴿فخرج على قومه من المحراب﴾ قيل من المسجد
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١٤٬٦٧٣
الحرب نقيض السلم م لشهرته، يعنون به القتال، والذي حققه السهيلي أن الحرب هو الترامي بالسهام، ثم المطاعنة بالرماح، ثم المجالدة بالسيوف، ثم المعانقة، والمصارعة إذا تزاحموا، قاله شيخنا، وفي اللسان: والحرب أنثى وأصلها الصفة، هذا قول السيرافي، وتصغيرها حريب، بغير هاء، رواية عن العرب، لأنه في الأصل مصدر ومثلها ذريع وقويس وفريس، أنثى، كل ذلك يصغر بغير هاء، وحريب: أحد ما شذ من هذا الوزن وقد تذكر حكاه ابن
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٣٬٢٢٩
حَرَبَهُ 1 حَرَبَهُ حرب حربه حربة , (S, A, K,) aor. حَرُبَ , inf. n. حَرَبٌ, (S, K,) He despoiled him of his wealth, or property; or plundered him; (S, A, K;) leaving him without anything. (S.) ― -b2- [Hence,] حُرِبَ, (A, Mgh, Msb,) or حُرِبَ مَالَهُ, (S,) He was, or became, despoiled, or plundered, (S, A, Mgh, Msb,) of his wealth, or property, (S,) or of all his wealth, or property; as also
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬١٢٧
حَرَبَ حَرَبَ U ( n. ac. حَرَب 4 ), a. Plundered, pillaged. حَرِبَ حَرِبَ A ( n. ac. حَرَب 4 ), a. Was enraged, furious. b. Was rabid. حَرَّبَ حَرَّبَ II , a. Angered, provoked, exasperated. b. Sharpened. حَاْرَبَ حَاْرَبَ III , a. Waged war, warred, fought against. تَحَرَّبَ تَحَرَّبَ V , a. VIII, Waged war, warred, fought against one another. حَرْب حَرْب 1 , ( pl. حُرُوْب 27 ), a.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٤١٬١٥٦
حرب حَرِبَ - يَحْرَبُ - حَرْب - مِحْراب - مَحَاريْب - حَارَب - يُحارِبُ حَرِبَ - يَحْرَبُ + كائن + كائناً أو على كائن: يثور على آخر بغضب وعدائية شديدة، مع ميل لإيذائه يصل حتى القتل والإهلاك: ويكون الفعل هنا بدءاً من فاعل " حَرِبَ - يَحْرَبُ "، وليس من اللازم أن يكون هناك تبادل لأفعال الأذى والقتل بينه وبين عدوه حَرْب: على وزن"فـَعـْل" اسم
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٩)

الجذور المجاورةالمجاورة: ١١٥ (الإجمالي: ١٤٦)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. جفن

    الآيات المشتركة: ١ · Cifan çanak demektir

  2. شرد

    الآيات المشتركة: ١ · Öyleyse ibret yap

  3. نفي

    الآيات المشتركة: ١ · Sürülürler

  4. سعي

    الآيات المشتركة: ٢ · Sua’f el çatlamasıdır

  5. ثخن

    الآيات المشتركة: ١ · Sehyn sıcak yemek demektir

  6. فسد

    الآيات المشتركة: ٢ · Fesad “Visad” yıkılmış uzanmış ağaç parçası, yastık…

  7. طفأ

    الآيات المشتركة: ١ · TFV Tafve(tı ile) kaynayan tencerede taşan köpük demektir

  8. بغض

    الآيات المشتركة: ١ · Bahat çene altındaki et demektir

  9. شيأ

    الآيات المشتركة: ٤ · Şey

  10. ثقف

    الآيات المشتركة: ١ · Sigaf demirin dövüldüğü örs ve çekiç demektir

  11. حصر

    الآيات المشتركة: ١ · Hisar kale duvarı demektir

  12. رصد

    الآيات المشتركة: ١ · “Rusde”, yaban hayvanın düşmesi için açılmış ve üstü…

الآيات التي ورد فيها(١١)

  1. … نَبَاتًا حَسَنًا وَكَفَّلَهَا زَكَرِيَّا كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَ وَجَدَ عِنْدَهَا رِزْقًا قَالَ يَامَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هَذَا …

    Yönetim yeri

  2. وَهَلْ أَتَاكَ نَبَأُ الْخَصْمِ إِذْ تَسَوَّرُوا الْمِحْرَابَ

    Yönetim yeri

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökحرب
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerقتل, غزو, عدو, بغي
Zıt Kökسلم
Çekirdek Özet 1Varlığın elindeki can damarını, malı veya gücü büsbütün çekip alma, soyma ve tüketici çatışma
Çekirdek Özet 2Hukuk düzenini, can ve mal emniyetini ortadan kaldıran yıkıcı saldırganlıkla mücadele ve tahkim edilmiş odak
Çekirdek Özet 3Barış düzenini yıkan varoluşsal kopuş ile bu tehdide karşı kurulan korunmuş karar ve ibadet merkezleri
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca konvansiyonel silahlı çatışmaya indirgeyip mihrap kavramını ve iktisadi-hukuki harbi gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
حرYakıcılık, hararet, şiddet, hareketlilik ve keskin sınırlılık; nitekim حرر mutlak hararet ve serbestlik, حرق ateşle tahrip, حرف keskin kenar ve yön değiştirme, حرم ise dokunulmazlık ve kesin men anlamı taşırبİkili çekirdekteki yakıcı şiddet ve tahrip edici hararet bir mekâna, cisme veya kişiye doğrudan nüfuz ederek onu soyup tüketme ve şiddetle çatışma boyutuna daralmıştır

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
حÇit, duvar; çevirme, koruma, ayırmaDış müdahaleye set çeken, iki alanı birbirinden kesin hatlarla ayıran veya koruma altına alan sınır
رİnsan başı; baş, ilk, üstÖncülük, odaklanma, hedefe yönelme, irade ve hareketin sevk merkezi
بEv, çadır; iç, barınma, içinde olmaBir mekâna, muhafazaya veya iç alana dahil olma, temas ve nüfuz etme
حربKorunaklı sınıra yönelip içeriye nüfuz ederek orayı soymak veya emniyet alanını dışarıya karşı tahkim etmekKoruyucu çit ile çevrili alana baş eğdirici bir güçle hücum edip içindekini çekip alma veya tam aksine içeriyi dış saldırıya karşı en yüksek düzeyde koruma hareketi

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir kimsenin geçimini sağladığı sermayesini ve malını tamamen elinden alıp onu çaresiz bırakmak; mızrak ucu ve delici alet
Cahiliye şiiri kullanımıErken dönem şairi Ebû Züeyb el-Hüzelî veya benzeri çöl şairlerinin aktardığı üzere kök, kişinin tüm devesini ve geçimliğini alıp onu dımdızlak bırakan baskınları ve savaşı nitelemek için حَرَبْتُ الرَّجُلَ biçiminde can ve malın kökten soyulması anlamında kullanılmıştır
Erken Arapça kullanımKlasik sözlüklerin şahit getirdiği erken Arap şiirinde yüksek ve korunaklı köşkler için رَبَّةُ مِحرابٍ إذا جئتُها / لم ألقَها أوْ أَرتَقِي سُلَّمَا beytinde geçtiği üzere merdivenle çıkılan, dış saldırıya kapalı yüksek ve müstahkem oda anlamında kullanılmıştır

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dillerinde حرب kökü, genel olarak harabe etme, kurutma, tahrip etme, kılıç ve silah anlamlarını kuşatan kadim bir leksik hatta dayanır. İbranicede חָרַב (ḥārab) kökü kuraklaşmak, ıssız ve harap kalmak anlamına gelirken, חֶרֶב (ḥereb) doğrudan kılıç ve kesici silah demektir. Benzer biçimde Süryanicede ܚܪܒ (ḥ-r-b) tahrip olma, ıssızlaşma ve yıkılma semantiğini taşır; ܚܰܪܒܳܐ (ḥarbā) ise kılıç ve yıkım aracı anlamındadır. Akadcada ḫarābu fiili harap olmak, çoraklaşmak ve yok olmak anlamlarıyla belgelenir. Arapçada ise kök, bir yandan yıkım ve kurutmanın somut karşılığı olan malı mülkü soyup tüketme (حَرَب) ve silahlı çatışma (حَرْب) ekseninde gelişmiş, diğer yandan da korunaklı, müstahkem ve yüksek yapı veya mücadele makamı olarak محراب formuna uzanmıştır.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönحَرَبَ — يَحْرُبُ — حَرْبMalı büsbütün soyup kişiyi çıplak ve savunmasız bırakma eyleminden türeyerek toplu yıkım, çatışma ve savunma makamına genişlemiştirKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice ḥereb / חרב, Süryanice ḥarbā / ܚܪܒܐ, Akadca ḫarābuKılıç, kuraklık, harap olma ve tahribat ortak anlamsal matrisini paylaşır; Arapçada soyma ve savaş anlamı öne çıkmıştırKesin
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik çoraklaşma ve keskinlik kökleriDoğu ve Kuzey Afrika dillerindeki kuraklık, parçalanma ve kesici alet çağrışımlarıyla paraleldirMuhtemel

المصدر Brown-Driver-Briggs, Lisān al-ʿArab, David Cohen.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
حربAnlamlıSavaşmak, malını soymak, korunaklı mekanHedef köktür; yıkım, çatışma ve müstahkem alan anlamlarını taşırKur'an'da geçer
حبرAnlamlıGüzelleştirmek, iz bırakmak, mürekkep, din bilginiDerin bilgi, güzellik ve kalıcı iz bırakma niteliğidirKur'an'da geçer
رحبAnlamlıGeniş olmak, ferahlık, geniş alanDarlık ve çatışmanın aksine mekânsal ve kalbî genişliği anlatırKur'an'da geçer
ربحAnlamlıKazanmak, kâr etmek, artış sağlamakSoyulup kaybetmenin aksine ticari ve manevi artışı ifade ederKur'an'da geçer
بحرAnlamlıGeniş su kütlesi, yarmak, genişlemekHacimce genişlik, suyun derinliği ve bolluk demektirKur'an'da geçer
برحAnlamlıAyrılmak, zail olmak, zahmetBir yerden ayrılmak veya şiddetli meşakkatle karşılaşmak demektirKur'an'da geçer

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
حربMerkezVarlığı tüketici çatışma ve tahkimatMalı, canı ve düzeni tümüyle soyup yok etme kastıyla girişilen çok yönlü varoluşsal çatışmadırÇatışmanın salt bedensel değil hukuki ve iktisadi yıkım boyutunu da içerir
قتلKomşuCanı ortadan kaldırmaYalnızca cana kastetme ve fiziki hayatı sonlandırma eylemidir; malı ve nizamı soyma boyutu şart değildirMaddi olarak hayatı bitirmeye odaklıdır
غزوKomşuHedefe yönelme ve seferBelirli bir hedefe doğru akın düzenleme, talep etme ve sefere çıkmadırÇatışmanın bizzat kendisinden ziyade sefere çıkış iradesini vurgular
عدوKomşuHaddi aşma ve düşmanlıkSınırı ihlal etme, tecavüz ve içsel kin besleme durumudurFiili savaştan önce veya onunla beraber var olan husumet tutumudur
بغيKomşuHakka tecavüz ve azgınlıkMeşru sınırları çiğneyerek başkasının hakkına saldırma ve haddi aşmadırİsyan ve haksız saldırı niteliğindedir
سلمZıtBarış, esenlik ve bütünlükGüvenlik, noksansızlık, çatışmanın ve yıkımın tamamen son bulmasıdırÇatışma ve soygunun zıddı olarak nizamın ve selâmetin tesisidir

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaحربTüketici çatışma, soyma, korunaklı mevkiCanı, malı ve emniyeti hedef alan yok edici mücadele ve buna karşı kurulan muhkem makamKesin
LatinceBellum, expilatio, adytumSavaş, yağmalama, kutsal sığınakBellum sadece savaşı karşılar, expilatio kökün soyma yönünü, adytum ise mihrabın dokunulmaz iç mekanını verirGüçlü
İngilizceWar, warfare, sanctuary, spoliationSavaş, çatışma, korunaklı makam, soymaWar genel savaşı karşılar fakat kökün can damarını soyup tüketme ve mihrap boyutunu tek başına veremezGüçlü
AlmancaKrieg, Beraubung, HeiligtumSavaş, soygun, mukaddes mekanKrieg çatışmayı, Beraubung kökteki حَرَب soygununu, Heiligtum ise korunmuş ibadet hücresini ifade ederGüçlü
FransızcaGuerre, spoliation, sanctuaireSavaş, gasbetme, korunaklı alanGuerre kurumsal savaşı verir, mülkü büsbütün çekip alma boyutu ise spoliation ile tamamlanırGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Lane's Lexicon, Grimm Deutsches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
الْحَرْبُOrduların fiili silahlı çatışmasıMeşru müdafaa, fitneyi engelleme ve savaş hukuku kurallarının belirlendiği bağlam (Enfâl 8:57, Muhammed 47:4)
بِحَرْبٍİktisadi sömürüye karşı ilahi ve toplumsal savaş ilanıFaizin toplumsal dokuyu ve sermayeyi soymasına karşı kesin yaptırım bağlamı (Bakara 2:279)
يُحَارِبُونَKamu düzenini ve can emniyetini bozan terör ve yol kesmeToplum içinde anarşi çıkarıp can ve mal emniyetini yok eden eşkıyalık bağlamı (Mâide 5:33)
حَارَبَHakka karşı örgütlü düşmanlık ve fitne odağı kurmaMescid-i Dırâr örneğinde olduğu gibi inananları bölmek için nifak şebekesi kurma bağlamı (Tevbe 9:107)
لِلْحَرْبِFitne ateşini körükleyerek toplumsal çatışma çıkarmaİhanet ve taahhütleri bozarak dünyada kaos ve çatışma çıkarma girişimi (Mâide 5:64)
الْمِحْرَابَDış dünyadan yalıtılmış yüksek ibadet ve karar hücresiZekeriyya, Meryem ve Dâvûd peygamberlerin arındığı ve hüküm verdiği tahkim edilmiş mekan (Âl-i İmrân 3:37, Âl-i İmrân 3:39, Meryem 19:11, Sâd 38:21)
مَحَارِيبَİhtişamlı kamu binaları, saraylar ve yönetim merkezleriSüleyman peygambere cinler tarafından inşa edilen yüksek köşkler ve kamusal binalar bağlamı (Sebe 34:13)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAllah ve Resulüne harp açmakGünahların itikadi boyutu, faiz ve zulmün ilahi gazaba muhatap olması; nifakın sınırlarıİlahi nizama doğrudan cephe alma ve varoluşsal isyan
FıkıhHırâbe suçu (eşkıyalık) ve dârü’l-harbYol kesme, kamu düzenini silahla bozma cezaları ve uluslararası ilişkilerde eman-sulh statüsüHukuk düzenini zorla askıya alma ve güvenliksiz bölge
Tefsirمحراب kelimesinin mahiyetiMihrabın cami nişi mi, yüksek köşk mü yoksa mescidin baş köşesi mi olduğu meselesiDış meşgalelerden soyutlanmış en ön karar ve ibadet makamı
HadisElinden dini veya malı alınan kimseالْمَحْرُوبُ مَنْ حُرِبَ دِينَهُ ifadesinde görüldüğü gibi asıl soygunun ve kaybın dinde yaşanmasıKişiyi tüm varlığından eden telafisiz manevi kayıp ve soyulma

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniNefis, şeytan ve fitne ile mücadeleManevi arınma mevkii ve dirençİbadetle kötülüğün tahribatına set çekmeمحراب, dünyevi dağınıklıktan soyutlanıp ilahi huzurda sarsılmaz bir kale kurmayı temsil ederGüçlü
İlmiCehalet ve delilsiz iddialarla mücadeleFikri savunma ve yöntem tahkimatıYanlış itikatların zihni soymasını engellemeDüşüncenin tahrip edilmesine karşı zihni muhkem ilkelerle koruma merkezidirMuhtemel
SiyasiKamu güvenliği, meşru müdafaa ve egemenlikNizamı koruma gücü ve yönetim merkeziAnarşiyi önleme ve sınır güvenliği sağlamaمحاريب devlet otoritesinin ve adaletin korunduğu yüksek yönetim mekanlarıdırKesin
İktisadiSömürü, faiz ve mülkiyet güvenliğiYağma ve tekelcilikle mücadeleEmeğin ve sermayenin soyulmasını engellemeFaiz açık bir harptir; çünkü üretimsiz kazanç halkın elindeki hakiki sermayeyi soyup tüketirKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerEntropik tüketim ve koruyucu membran dinamiğiBir sistemin enerjisinin dış yıkıcı kuvvetlerce tüketilip sıfırlanması ile sistemi bu yıkımdan koruyan yüksek dirençli geçirgen olmayan zar yapısıGüçlü
Beşeri bilimlerAnomiye karşı kurumsal tahkimatToplumsal bağların ve mülkiyetin anarşi yoluyla çökertilmesine karşı hukukun kurduğu korunaklı karar ve sığınma kurumlarıKesin

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiحرب kelimesini yalnızca iki ordunun sahadaki silahlı çatışmasına, محراب kelimesini ise yalnızca camilerdeki imam nişine indirgemek
Kur'an içi daha geniş anlamKökün çekirdeğindeki soyma, çaresiz bırakma ve varlığı tüketme hareketidir; bu sebeple faiz bir harp, yol kesip kamu düzenini bozmak hırâbe, bu saldırılardan arınarak stratejik kararların alındığı korunaklı merkezler ise mihraptır
Yanlış anlamanın doğuracağı hataFaizin toplumu içten kemiren yıkıcı ve soyucu mahiyeti anlaşılamaz; mihrabın Kur'an'daki yüksek, siyasi ve korunaklı fonksiyonu unutularak sadece şekli bir cami mimarisine indirgenir

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın güvenlik, adalet, iktisat ve ibadet dengesini nasıl tek bir koruma-çatışma ekseninde kurduğunu gösterir; yıkıcı saldırganlıkla adil tahkimat arasındaki sınırı çizer
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Faiz yasağını bildiren iktisat ayetlerinde (Bakara 2:279), kamu güvenliğini düzenleyen hırâbe ayetinde (Mâide 5:33) ve peygamberlerin ibadet ve karar hücrelerini anlatan kıssalarda
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Savaşa salt askeri bir olgu olarak bakmayı engeller; ekonomik sömürünün ve toplumsal kargaşanın da birer savaş biçimi olduğunu, ibadetin ise bu kaosa karşı bir tahkimat (mihrap) olduğunu kavratır

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir kimsenin malını, gücünü ve dayanağını elinden büsbütün alarak onu savunmasız bırakmak; mızrak ucu gibi delici alet ve bu tahribata karşı korunan yüksek, merdivenle çıkılan muhkem sığınak.
  • Soyut anlamVarlığı, emniyeti ve nizamı kökten sarsan yıkıcı saldırganlık ile bu tehdide set çeken, zihni ve bedeni dış etkilerden koruyan stratejik karar ve sığınma hali.
  • Sistematik karşılıkHukuki ve iktisadi nizamın sömürüye (faiz, yol kesme) karşı savunulması; kaosa karşı toplumun ve ferdin korunaklı merkezler (mihrap) kurarak dengeyi muhafaza etmesi.
  • LaTeX modeliΔS=−E⋅(1−Φ)veyaH=∇⋅(Fyıkım)+δtahkimat
  • LaTeX açıklamasıModelde ΔS sistemdeki varlık ve güvenlik seviyesindeki eksilmeyi (soyulmayı), E dışarıdan yönelen yıkıcı çatışma enerjisini, Φ ise mihrap ile temsil edilen koruyucu kalkan veya tahkimat potansiyelini simgeler. Tahkimat (Φ→1) sağlandığında harbin soyucu etkisi sıfırlanırken, kalkan çöktüğünde (Φ→0) sistem tüm sermayesini yitirerek tüketici bir çöküşe (ΔS=−E) sürüklenir. İkinci bağıntıda H harp alanını, F nizamı dağıtıcı akıyı, δ ise bu akıya set çeken muhkem karar noktasını gösterir.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ح