حوط

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ح-و-طالصيغ: ١٦ · الجذور المجاورة: ٣٨ · الآيات: ٢٧ · السور: ١٨؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».جهميُحِيطُونَأَحَاطَوريصبرحوطوَأَحَاطَسوأشيأتُحِطْمُحِيطًامُحِيطٍفرحقولأذنخبرسمو

الجذرالصيغ ١٦الآيات ٢٧السور ١٨المجاورة ٣٨

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

حوط

ح - و - ط

جذر
  • الورود: ٢٨
  • الآيات: ٢٧
  • الصيغ: ١٦
  • المعاجم: ١١

Çeper, çit demektir. Sonra içine almak anlamı kazanmıştır.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١١)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Çeper, çit demektir. Sonra içine almak anlamı kazanmıştır.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٦٧٤
باب الحاء والطاء و وايء معهما ح ط أ، ح و ط، ط ح و، ط و ح، ط ي ح، و ط ح مستعملات حطأ: الحطأُ- مهموز- شدّة الصرع. تقول: احتمله فحَطَأَ به الأرض. وحطأتُ رأسَهُ بيدي حطأة، وهو شدّة القَفْدِ براحتك. قال: وإن حَطَأْتُ كَتِفَيْهِ ذَرْمَلا حوط: حاط يَحُوطُ حَوْطاً وحِياطةً. والحمارُ يَحُوطُ عانتَهُ: يَجْمَعُها، والاسم: الحِيطة: يقال: حاطَهُ حيِطةً إذا تعاهده. واحتاطت الخيلُ بفلان وأحاطت به، أي:
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٥٥٤
الحائِطُ: واحد الحِيطانِ، صارت الواو ياءً لانكسار ما قبلها. وحَوَّطَ كَرْمَةُ تَحْويطاً: بنى حوله حائِطاً، فهو كَرْمٌ مُحَوَّطٌ. ومنه قولهم: أنا أحَوِّطُ حولَ ذلك الأمر، أي أدور. والحُواطَةُ: حَظيرةٌ تُتَّخذُ للطعام. والحيطَةُ بالكسر: الحِياطَةُ، وهما من الواو. وقد حاطَهُ يَحوطُهُ حَوْطاً وحيطَةً وحِياطَةً، أي كلأه ورعاه. ومع فلان حِيطَةٌ لك ولا تقل عليك، أي تَحنُّنٌ وتَعَطُّفٌ. والحمارُ يَحوطُ
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ١١٬٤١١
(باب الحاء والواو وما معهما من الحروف في الثلاثي) (حوي) الحاء والواو وما بعده معتلٌّ أصل واحد، وهو الجمع يقال حوَيْتُ الشيءَ أحويه حَيَّاً([1])، إذا جمعتَه. والحَوِيَّة: الواحدةُ من الحوايا، وهي الأمعاء، وهي من الجمع. ويقولون للواحدة حاوياء. قال: كأنّ نقيضَ الحَبِّ في حاويائِه *** فحيحُ الأفاعي أو نقيضُ العقارِبِ([2]) والحَوِيَّةُ: كساءٌ يحوَّى حولَ سَنام البعير ثم يُركَب. والحيُّ من أحياء
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ١٬٢٥٣
ح و ط حاطك الله حياطة‏.‏ ولازلت في حياطة الله ووقايته‏.‏ ورجل حيط‏:‏ يحوط أهله وإخوانه‏.‏ وفلان يتحوط أخـاه حيطـة حسنـة‏:‏ يتعاهـده ويهتـم بأمـوره‏.‏ والحمـار يحـوط عانتـه‏:‏ يحفظهـا ويجمعها‏.‏ وحوطت حائطاً‏.‏ وأحاط بهم العدو‏.‏ وقد احتاط في الأمر واستحاط سمعتهم ومن المجاز‏:‏ أحاط به علماً‏:‏ أتى على أقصى معرفته كقولك قتله علماً وعلمه علم إحاطة إذا علمه من جميع وجوهه لم يفته شيء منها
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٤٬١٠٧
حاطَه يَحُوطُه حَوْطاً وحِيطةً وحِياطةً: حَفِظَه وتعَهَّده؛ وقول الهذلي: وأَحْفَظُ مَنْصِبي وأَحُوطُ عِرْضِي، وبعضُ القومِ ليسَ بذِي حِياطِ أَراد حِياطة، وحذف الهاء كقول اللّه تعالى: وإِقامِ الصلاة، يريد الإِقامة، وكذلك حَوَّطه؛ قال ساعدة ابن جُؤَيّةَ: عليَّ وكانُوا أَهلَ عِزٍّ مُقَدَّمٍ ومَجْدٍ، إِذا ما حُوِّطَ المَجْدُ نائل (* قوله «حوط المجد» وقوله «ويروى حوص» كذا في الأصل مضبوطاً.) ويروى:
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٦٨
* ح و ط * * الحائِطُ * واحد الحيطان و * حَوَّطَ * كرمه * تحويطا * بنى حوله حائطا فهو كرم * مُحَوَّطٌ * ومنه قولهم أنا * أُحَوِّطُ * حول ذلك الأمر أي أدور و * حَاطَهُ * كلأه ورعاه وبابه قال وكتب و * حِيطَةً * أيضا بالكسر والحمار يحوط عانته أي يجمعها و * احْتَاطَ * لنفسه أخذ بالثقة و * أحَاطَ * به علمه أحاط به علما و * أحَاطَتِ * الخيل به و * احتاطَتْ * به أي أحدقت به
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٦٬٨٥٤
حاطه يحوطه حوطا وحيطة وحياطة، بكسرهما: حفظه وصانه وكلأه، ورعاه، وذب عنه، وتوفر على مصالحه وتعهده، وقول الهذلي: وأحفظ منصبي وأحوط عرضي وبعض القوم ليس بذي حـياط أراد حياطة، وحذف الهاء، كقول الله تعالى وإقام الصلاة يريد الإقامة، كحوطه تحويطا قال ساعدة بن جؤية: علي وكانوا أهل عز مـقـدم ومجد إذا ما حوط المجد نائلي ويروى حوض وقد
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٣٬٨٥٨
حَاطَ بِهِ 1 حَاطَ بِهِ حاط به حاط بة , aor. يَحُوطُ: see 4, in three places. ― -b2- حَاطَهُ, (S, Msb, K,) aor. as above, (S, Msb,) inf. n. حَوْطٌ (S, Msb, K) and حِيطَةٌ and حِيَاطَةٌ, (S, K, TA, [the second and third, in the CK, erroneously, with fet-h to the ح, the former of them being expressly said in the S and TA, and the latter also in the TA, to be with kesr, and both being shown in the S
رابط المدخل

حَاطَ بِهِ 1 حَاطَ بِهِ حاط به حاط بة , aor. يَحُوطُ: see 4, in three places. ― -b2- حَاطَهُ, (S, Msb, K,) aor. as above, (S, Msb,) inf. n. حَوْطٌ (S, Msb, K) and حِيطَةٌ and حِيَاطَةٌ, (S, K, TA, [the second and third, in the CK, erroneously, with fet-h to the ح, the former of them being expressly said in the S and TA, and the latter also in the TA, to be with kesr, and both being shown in the S to be originally with و, i. e. حِوْطَةٌ and حِوَاطَةٌ,]) and حِيَاطٌ is used in poetry for the last of these; (TA;) and ↓ حوّطهُ, (K,) inf. n. تَحْوِيطٌ; (TA;) and ↓ تحوّطهُ; (K, TA; [omitted in the CK;]) He guarded, kept, kept safely, protected, or took care of, him, or it; (S, Msb, K, TA;) he defended him, or it; (TA;) he paid frequent attention to him, or it; (K, TA;) he minded, or was regardful of, the things that were for his, or its, good. (TA.) You say, لَا زِلْتَ فِى حِيَاطَةِ اللّٰهِ Mayest thou not cease to be in the protection of God. (TA.) And مَعَ فُلَانٍ حِيطَةٌ لَكَ There is with such a one compassion and affection for thee: you should not say عَلَيْكَ. (S.) And أَحُوطُ عِرْضِى [I guard, or defend, or take care of, my honour, or reputation]. (TA.) And أَخَاهُ ↓ هُوَ يَتَحَوَّطُ He takes care of, or pays frequent attention to, his brother; and undertakes, or superintends, or manages, his affairs. (TA.) And حَاطَهُمْ قَصَآءَهُمْ and بِقَصَائِهِمْ He fought in their defence. (TA.) [But this is generally meant ironically.] When an affliction befalls thee, and thy brother does not guard thee, or defend thee, and does not aid thee, one says [to thee], حَاطَكَ الفَضَآءَ [so in the TA, app. a mistranscription for القَصَآءَ or القَصَا, with which, however, it is nearly syn.,] which is used ironically; i. e. He guarded thee, or defended thee, in a distant quarter; meaning, (tropical:) he did not guard thee, or defend thee; for he who guards, or defends, his brother, draws near to him, and supports him, or aids him. (A, TA.) [See also 1 in art. حبو.] You say also, حَاطُونَا القَصَآءَ, (K,) or القَصَا, (TK,) [both are said to be correct in the TA in art. قصو, on the authority of Ibn-Wellلd,] in some of the copies of the K with ف and ض, and in some with ف and ض, the latter unpointed, and so in [a copy of] the A, (TA,) (tropical:) They retired to a distance from us, they being around us, and we not being distant from them, had they desired to come to us. (K, TA.) And حُطْنِى القَصَا (tropical:) Retire thou to a distance from me; (Ibn-Wellلd, and K in art. قصو;) as also القَصَآءَ. (Ibn-Wellلd, and TA in that art.) And لَأَحُوطَنَّكَ القَصَا وَلَأَغْزُوَنَّكَ بِالعَصَا, in each case with the short & ا, meaning I will assuredly leave thee, and not go near thee; [and I will assuredly go against thee to fight thee with the staff.] (Ks, TA in art. قصو.) حُطْ حُطْ means Take thou care of the tie of kindred, and preserve it. (IAar, K. *) It also signifies Deck thou the boys (الصِّبْيَة [in the CK الصَّبِيَّة the girl]) with the حَوْط [for preservation from the evil eye]. (IAar, K.) And حُوطُوا غُلَامَكُمْ Deck ye your boy with the حَوْط. (AA.) ― -b3- حَاطَ الحِمَارُ عَانَتَهُ, (S, * Msb, K,) nor, as above, (S, Msb,) inf. n. حَوْطٌ, (Msb,) The [wild] he-ass collected, or drew together, (S, * Msb, K, *) and guarded, or took care of, (TA,) his عَانَة [app. meaning his herd of wild asses: or the phrase may mean the he-ass drew towards himself, or compressed, and guarded, his she-ass: Freytag here renders عانة by “ pubem; ” and Golius, by “ veretrum ”]. (S, Msb, K.)

حوّط حَوْلَهُ 2 حوّط حَوْلَهُ حوط حوله حوط حولة , inf. n. تَحْوِيطٌ, He surrounded it by some such thing as earth, so as to make this to encompass it. (Msb.) And حوّط كَرْمَهُ, inf. n. as above, He built a حَائِط [or wall] around his vine. (S.) ― -b2- Hence, أَنَا أُحَوِّطُ ذٰلِكَ الأَمْرُ (tropical:) I have within my compass, or power, and care, that thing, or affair; [like أُحَوِّضُ, q. v.;] syn. أَدُورُ. (S, TA.) [Hence also, حوّط عَلَيْهِ, in the present day, is used to signify (assumed tropical:) He monopolized it. See also 4.] ― -b3- حوّط حَائِطًا, (K,) inf. n. as above, (TA,) He made a حائط [meaning either a walled garden or a wall; app. a wall of enclosure]; (K, TA;) as also ↓ احاطهُ. (IDrd, TA.) ― -b4- See also 1.

حاوط فُلَانًا 3 حاوط فُلَانًا ٤ (tropical:) He endeavoured to induce such a one to turn, or incline; or endeavoured to turn him by deceit, or guile; (دَاوَرَهُ;) in a matter that he desired of him, and which he refused him: (K:) as though each of them were guarding, or taking care of, (يَحُوطُ,) the other. (K: and so in the A, in illustration of what next follows.) حَاوِطْهُ فَاـِنَّهُ يَلِينُ لَكَ (tropical:) Endeavour thou to induce him to turn, or incline; or endeavour thou to turn him by deceit, or guile; [for he will relent to thee;] syn. دَاوِرْهُ. (A, TA.)

٤ 4 احاط بِهِ ذ and بِهِ ↓ حَاطَ signify the same [i. e. It, or he, surrounded, encompassed, environed, enclosed, or hemmed in, it, or him]. (TA.) You say, احاط القَوْمُ بِالبَلَدِ, inf. n. اـِحَاطَةٌ; and ↓ حَاطُوا بِهِ; The people surrounded, encompassed, environed, encircled, or beset, the sides of the town. (Msb.) And احاطت الخَيْلُ بِفُلَانٍ, (S, TA,) and به ↓ حَاطَتْ, (TA,) and به ↓ احتاطت, (S,) The horses, or horsemen, surrounded, encompassed, environed, encircled, or beset, such a one. (S, TA.) [And احاطوا بِهِ مِنْ جَانِبَيْهِ, meaning They surrounded him on all his sides; lit. on his two sides: see جَنْبٌ.] ― -b2- It is said in the Kur [xvii. 62], اـِنَّ رَبَّكَ أَحَاطَ بِالنَّاسِ (assumed tropical:) Verily thy Lord hath men in his grasp, or power: (Bd, TA:) or (assumed tropical:) hath destroyed them; meaning Kureysh. (Bd.) You say also, أُحِيطَ بِفُلَانٍ, meaning (assumed tropical:) Such a one was destroyed: or (assumed tropical:) his destruction drew near. (TA.) And hence the saying in the Kur [xviii. 40], وَأُحِيطَ بِثَمَرِهِ (assumed tropical:) And its fruit became smitten by that which destroyed and spoiled it: (TA:) or (assumed tropical:) his possessions became destroyed: from أَحَاطَ بِهِ العَدُوُّ [the enemy surrounded him]. (Bd.) [Hence also, in the same, ii. 75,] وَأَحَاطَتْ بِهِ خَطِيْئَتُهُ (assumed tropical:) And over whom his sin hath gained the mastery, affecting all the circumstances of his case, so that he hath become as though he were entirely encompassed thereby: (Bd:) or (assumed tropical:) who hath died in the belief of a plurality of Gods. (TA.) You also say, احاط بِهِ الأَمْرُ (assumed tropical:) The thing beset him on every side, so that he had no place of escape from it. (TA.) And احاط عَلَيْهِ (assumed tropical:) He took it entirely to himself, debarring others from it: [see also 2.] (TA in art شرب.) ― -b3- احاط بِهِ, (K,) or احاط بِهِ عِلْمًا, (S, Msb, TA,) and احاط بِهِ عِلْمُهُ, (S, TA,) (tropical:) [He comprehended it, or knew it altogether, in all its modes or circumstances;] he knew it extrinsically and intrinsically; (Msb;) or he attained the utmost particular thereof, and had a comprehensive and complete knowledge thereof: or he attained everything [relating to it], and the utmost knowledge thereof. (K, accord. to different copies. [In the CK, اَحْصٰى عِلْمُهُ is put, erroneously, for احصى عِلْمَهُ.]) It is said in the Kur [xxvii. 22], أَحَطْتُ بِمَا لَمْ تُحِطْ بِهِ (tropical:) I have known in all its circumstances, or modes, that which thou hast not so known. (TA.) And you say also, عَلِمَهُ عِلْمَ اـِحَاطَةٍ (tropical:) He knew it in all its circumstances, or modes; nothing of them escaping him. (TA.) ― -b4- See also 2.

5 تَحَوَّطَ see 1, in two places.

احتاط 8 احتاط حاوط فلانا : see 4. ― -b2- Also (tropical:) He took the course prescribed by prudence, precaution, or good judgment; he used precaution; he took the sure course; (S, * K, * TA;) لِنَفْسِهِ for himself; (S, TA;) [and مِنَ الشَّىْءِ against the thing:] he sought the most successful means, and took the surest method; لِلشَّىْءِ for [the accomplishment, or attainment, of] the thing. (Msb.) The subst. [denoting the abstract signification of the inf. n., اِحْتِيَاطٌ,] is حيطة, (Msb,) i. e. ↓ حَيْطَةٌ and ↓ حِيطَةٌ, (K, TA,) which latter is originally حِوْطَةٌ, (TA,) [and is also an inf. n. of 1,] and ↓ حَوْطَةٌ. (K, TA.) Some hold احتياط to belong to art. حيط. (Msb.) You say also فِى الأُمُورِ ↓ استحاط [meaning in like manner (assumed tropical:) He took the course prescribed by prudence, &c., in affairs, or in the affairs: as is shown below: see مُحْتَاطٌ]. (TA.)

10 اـِسْتَحْوَطَ see 8.

حَوْطٌ حَوْطٌ حوط A twisted string of two colours, black and red, (IAar, K,) called بَرِيم, (IAar,) upon which are beads and a crescent of silver, which a woman binds upon her waist, [and which is bound upon a boy, (see 1,)] in order that the evil eye may not smite her [or him]: (IAar, K:) and also the crescent above mentioned; as well as the string with it. (TA.) [See also تَحْوِيطَةٌ.]

حَوْطَةٌ حَوْطَةٌ حوط حوطه حوطة : see 8.

حَيْطَةٌ حَيْطَةٌ حيطه حيطة : see 8.

حِيطَةٌ حِيطَةٌ حيطه حيطة : see 8.

حُوَاطٌ حُوَاطٌ حواط : see what next follows.

حُوَاطَةٌ حُوَاطَةٌ حواطه حواطة An enclosure (حَظِيرَة) made for wheat: (S, K:) or it signifies a thing which one soon quits, or relinquishes, or from which one soon abstains; and so ↓ حُوَاطٌ, as occurring [accord. to one relation] in a verse cited voce عُرْسٌ. (L.)

حَيِّطٌ حَيِّطٌ حيط , [originally either حَوِيطٌ or حَيْوِطٌ,] like سَيِّدٌ, A man who guards, protects, or defends, (يَحُوطُ,) his family and his brethren. (TA.)

حَوَّاطٌ [ حَوَّاطٌ حواط A monopolizer: so in the present day.]

حَوَّاطُ أَمْرٍ حَوَّاطُ أَمْرٍ ذ (tropical:) The undertakers, superintendents, or managers, of an affair. (K, TA.) [See a verse cited voce عُرْسٌ.]

حَائِطٌ حَائِطٌ ذ A wall. (Msb, * K, TA:) or a wall of enclosure: (Msb, * TA:) or one that surrounds a garden: (Mgh:) [often applied to a fence of wood, or sticks, or of reeds, or canes:] so called because it surrounds what is within it; (TA;) but it is a subst., like سَقْفٌ and رُكْنٌ, though implying the meaning of surrounding: (IJ, TA:) or it is an act. part. n., from حَاطَ: (Msb:) pl. حِيطَانٌ, (S, Msb, K,) in which the و is changed into ى because of the kesreh before it, (S,) but by rule it should be حُوطَانٌ; (Sb, K;) and حِيَاطٌ. (IAar, K.) ― -b2- And hence, (Mgh,) A garden, (Mgh, Msb, K,) in general: or a garden of palmtrees, surrounded by a wall: (TA:) pl. حَوَائِطُ. (Msb, TA.)

اِفْعَلِ الأَحْوَطَ اِفْعَلِ الأَحْوَطَ ذ (assumed tropical:) Do thou that which is most comprehensive in relation to the principles of the ordinances [applying to the case], (مَا هُوَ أَجْمَعُ لِأُصُولِ الأَحْكَامِ,) and furthest from the sophistications of interpretations not according to the obvious meanings. (Msb.) And هٰذَا أَحْوَطُ (assumed tropical:) This is more, or most, conducive to put [one] in a position of اِحْتِيَاط [or taking the course prescribed by prudence, precaution, or good judgment; &c.: see 8]. (Mgh.) The word أَحْوَطُ is from the phrase حَاطَ الحِمَارُ عَانَتَهُ; not from الاِحْتِيَاطُ; because the افعل of excess is not formed from a verb of five letters: (Msb:) or it is anomalous, like أَخْصَرُ from الاِخْتِصَارُ. (Mgh.) [It may be rendered More, or most, prudent: or more, or most, sure.]

تَحُوطُ تَحُوطُ حاط حوط تحوط and التَّحُوطُ &c.: see what next follows.

تُحِيطُ تُحِيطُ أحاط تحيط and ↓ تَحُوطُ (ISk, TS, K) and تَحِيطُ and تِحِيطُ and ↓ يَحِيطُ (TS, K) and ↓ التَّحُوطُ and التَّحِيطُ (L, K) [and ↓ تَحَوُّط and ↓ تحوَّط (mentioned, with the third and fourth, in Freytag's Arab. Prov., ii. 803, as on the authority of Fr,)] (tropical:) The year of dearth, scarcity, or straitness, that destroys the beasts, (Fr, K, * TA,) or men: (A, TA:) تَحُوطُ being from حَاطَ بِهِ in the sense of أَحَاطَ; or it is used as a term of good omen; accord. to the A. (TA.) You say, وَقَعُوا فِى تُحِيطَ, &c., [the last word being a noun imperfectly decl., (tropical:) They fell into the affliction of a year of dearth, &c.] (ISk, TA.)

تَحْويِطَةٌ تَحْويِطَةٌ تحويط تحويطه تحويطة A thing that is hung upon a boy to repel the evil eye: of the dial. of El-Yemen. (TA.) [See also حَوْطٌ.]

مَحَاطٌ مَحَاطٌ محاط A place behind the camels or other beasts and the people [to whom they belong], surrounding and protecting them: (K:) some say that أَرْضٌ مَحَاطٌ signifies land surrounded by a wall: if not so surrounded, it is termed ضَاحِيَةٌ. (TA.)

فُلَانٌ مُحَاطٌ بِهِ فُلَانٌ مُحَاطٌ بِهِ فلان محاط به فلان محاط بة (assumed tropical:) Such a one is slain; is destroyed. (TA.)

مُحِيطٌ مُحِيطٌ محيط [act. part. n. of 4; Surrounding, encompassing, or enclosing: &c.] ― -b2- It is said in the Kur [lxxxv. 20], وَاللّٰهُ مِنْ وَرَائِهِمْ مُحيِطٌ (assumed tropical:) And God, behind them, includeth them altogether within his power; not one shall escape Him. (TA.) And again, [xi. 85,] عَذَابَ يَوْمٍ مُحِيطٍ (assumed tropical:) The punishment of a day which shall beset on every side so that there shall be no place of escape from it: (TA:) or of a destructive day: meaning the day of resurrection: or the punishment [of a day] of extermination: the epithet, which is that of the punishment, being applied to the day because it includes it. (Bd.) And again, [ii. 18,] وَاللّٰهُ مُحِيطٌ بِالكَافِرِينَ, explained by Mujل- hid as signifying (assumed tropical:) And God will collect together the unbelievers on the day of resurrection. (TA.)

كَرْمٌ مُحوَّطٌ كَرْمٌ مُحوَّطٌ كرم محوط A vine having a wall built around it. (S.)

هُوَ مُحْتَاطٌ فِى أَمْرِهِ هُوَ مُحْتَاطٌ فِى أَمْرِهِ ذ and فِيهِ ↓ مُسْتَحِيطٌ [He is taking the course prescribed by prudence, precaution, or good judgment; or using precaution; or taking the sure course; or seeking the most successful means, and taking the surest method; in his affair: see 8]. (TA.)

مُسْتَحِيطٌ مُسْتَحِيطٌ مستحيط : see what next precedes.

يَحِيطٌ يَحِيطٌ أحاط يحيط : see تُحِيطٌ.

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٩٨٦
حَاطَ حَاطَ ( w ) U ( n. ac. حَوْط 1 , حِيْطَة [ 2tI ] , حِيَاطَة [ 23t ] ), a. Watched, guarded. حَوَّطَ حَوَّطَ II , a. Surrounded, closed in; enclosed. b. see I . حَاْوَطَ حَاْوَطَ III , a. Importuned, beset. أَحْوَطَ أَحْوَطَ IV a. [ Bi ], Surrounded, closed in; besieged, blockaded. b. Understood perfectly. اِحْتَوَطَ اِحْتَوَطَ VIII a. [ 'Ala ], Watched over. b. Was on his
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٢٤٬٣١٢
حوط حَاطَ - يَحُوطُ - أَحَاطَ - يُحِيْطُ ، أُحِيْطَ - يُحَاطُ - مُحِيْط حَاط َ - يَحُوْطُ + كائن أو شيء أو أمر + بـِ كائن أو شيء: يشكل بنفسه حول الشيء حاجزاً حافظاً يحجز الحركة منه وإليه إلا يإذنه: يضعه تحت السيطرة: يشكل حوله حائطاً للحفظ والسيطرة أَحَاطَ - يُحِيْطُ + كائن + بشيء أو بكائن أو بمعلومات عن شيء أو كائن : على وزن " أفعل " من "
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(١٦)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٣٨ (الإجمالي: ١٨٧)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. شيأ

    الآيات المشتركة: ٨ · Şey

  2. فرح

    الآيات المشتركة: ٢ · Ferh (ha) “Felah” çatlak toprak demektir, sonra toprağı…

  3. لدي

    الآيات المشتركة: ٢ · Onların yanı

  4. أذن

    الآيات المشتركة: ٣ · Kulak demektir

  5. وري

    الآيات المشتركة: ٢ · Arka

  6. عمل

    الآيات المشتركة: ٥ · Amele iş yapmaya alıştırılmış deve veya öküz demektir

  7. خبر

    الآيات المشتركة: ٢ · Haber : Doğurmadan evvel devenin memesinde görülen süttür

  8. صوب

    الآيات المشتركة: ٢ · Sağanak yağmur demektir

  9. فتن

    الآيات المشتركة: ٢ · Fitne, Madeni curuftan temizlemek için eritmek demektir

  10. سوأ

    الآيات المشتركة: ٣ · Sey’e(hemze): “Sivad” kara demektir

  11. جهم

    الآيات المشتركة: ٢ · Cehennem tuğlanın pişirildiği kuyu demektir

  12. سمو

    الآيات المشتركة: ٤ · “Sem” hayvanın sırtı, “ard” da hayvanın karnıdır

الآيات التي ورد فيها(٢٧)

  1. أَوْ كَصَيِّبٍ مِنَ السَّمَاءِ فِيهِ ظُلُمَاتٌ وَرَعْدٌ وَبَرْقٌ يَجْعَلُونَ أَصَابِعَهُمْ فِي آذَانِهِمْ مِنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ وَاللَّهُ مُحِيطٌ بِالْكَافِرِينَ

    Kuşatan

  2. إِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَإِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَفْرَحُوا بِهَا وَإِنْ تَصْبِرُوا وَتَتَّقُوا لَا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ

    Kuşatan

  3. وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ خَرَجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ بَطَرًا وَرِئَاءَ النَّاسِ وَيَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَاللَّهُ بِمَا يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ

    Kuşatan

  4. قَالَ يَاقَوْمِ أَرَهْطِي أَعَزُّ عَلَيْكُمْ مِنَ اللَّهِ وَاتَّخَذْتُمُوهُ وَرَاءَكُمْ ظِهْرِيًّا إِنَّ رَبِّي بِمَا تَعْمَلُونَ مُحِيطٌ

    Kuşatan

  5. أَلَا إِنَّهُمْ فِي مِرْيَةٍ مِنْ لِقَاءِ رَبِّهِمْ أَلَا إِنَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ مُحِيطٌ

    Kuşatan

  6. وَاللَّهُ مِنْ وَرَائِهِمْ مُحِيطٌ

    Kuşatan

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökحوط
YapıÜçlü
Özel Durumİlletli (ecvef-vâvî)
Bağlamsal Yakın Köklerحفظ, حصن, سور, كلأ
Zıt Kökضيع
Çekirdek Özet 1Bir şeyin çevresini çitle, duvarla veya sınırla çepeçevre sarıp dış tesirlerden koruma ve bir arada tutma
Çekirdek Özet 2İlahi ilmin, kudretin veya azabın varlığı her yönden bütünüyle kuşatması, hiçbir kaçış ve bilgisizlik boşluğu bırakmaması
Çekirdek Özet 3Çevreleme yoluyla tam denetim ve koruma sağlayan, varlığın sınırlarını ve güvenliğini belirleyen kapalı sistem yapısı
Kritik Hata RiskiKökü sadece düşmanca bir askeri kuşatma veya kısıtlama sanıp koruma, gözetme ve tam bilgiyle kuşatma (ihtiyat/ihata) boyutunu göz ardı etmek

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
حوÇevirme, bükme, kendi içine dönme ve sınırlandırma yoluyla bir alanı veya varlığı toplama; حوز (kendi tarafına çekip toplama), حول (bir şeyin etrafında dönme, dönüşme), حوي (içine alma, sarıp toplama) köklerinde görüldüğü gibi bir merkezin çevresinde büzülme ve çevreleme hareketini ifade eder.طDairesel kapatma, çeper örme ve kesin bir sınır çekme imgesi katarak toplanan şeyin etrafına aşılmaz bir duvar veya çit çekme, böylece çepeçevre kuşatma anlamını sabitleştirir.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
حÇit, duvar; çevirme, koruma, ayırmaDış dünyadan ayıran, içeri ile dışarı arasına kesin sınır koyan koruyucu engel
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaParçaları birbirine bağlayarak yapıyı sağlamlaştıran ve devamlılığı kuran bağlayıcı unsur
طSepet, çark; sarma, kuşatma, içine almaYuvarlak hatlarla bütünüyle çevreleyen, dışarıya açıklık bırakmayan dairesel sarma hareketi
حوطÇit ve duvarla sınır çekip kazıklarla sabitleyerek bir varlığı veya alanı dairesel biçimde çepeçevre kuşatma ve korumaBir şeyin etrafını her yönden tam bir çeperle sararak içine alma, dışarıdan gelecek etkilere karşı koruma ve denetim altına alma bütünü

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir bahçenin, mülkün veya ekinin etrafına taştan veya dikenden duvar ya da çit örmek (hâit); yaban eşeğinin sürüsünü dağılmaması için çepeçevre sarıp bir arada tutması
Cahiliye şiiri kullanımıSa‘de b. Cüeyye el-Hüzelî bir beytinde şerefin ve yüceliğin her yönden korunup kuşatılmasını bu kökle tasvir eder: علي وكانوا أهل عز مقدم / ومجد إذا ما حوط المجد نائل
Erken Arapça kullanımBir kimseyi koruyup gözetmek, haklarını müdafaa etmek ve ihtiyaçlarını üstlenmek anlamında حاطه حوطا وحياطة tabiri kullanılmış; Abbas b. Abdilmuttalib’in Hz. Peygamber’e yönelik amcası Ebu Talib’in himayesini anlatırken كان يحوطك ifadesine yer verilmiştir

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dillerinde حوط kökü, temel olarak bir alanın sınırlandırılması, çitle çevrilmesi, korunması ve emniyet altına alınması semantik matrisi üzerinde yer alır. Batı Sami sahasında ve özellikle İbranicede kökün soydaş biçimleri olan h-w-t veya h-y-t çizgisi, "duvar", "çeper" ve "iplikle çevreleme" gibi somut koruma araçlarını bildirir; nitekim İbranice hût (חוּט) kelimesi sınır belirleyen ip veya çevreleyici bağ anlamına gelirken, Aramice/Süryanice katmanında hyṭ kökü dikmek, çevresini örmek ve bir araya toplamak yönünde anlam kazanır. Arapçada kök, somut düzlemde bahçe duvarı ve koruyucu ağıl anlamındaki hâit (حائط) ve huvâta (حواطة) formlarında kökleşmiş; ardından fiziksel sınırlamadan idari, ahlaki ve zihni korumaya (hıyâta, ihtiyat), oradan da her şeyi bütünüyle kavrayan ilahi ilim ve kudretin kuşatmasına (ihâta) doğru düzenli bir semantik genişleme göstermiştir.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönÇit, duvar çekme, koruma ve bütünüyle çevrelemeBahçe duvarı (hâit) ve gözetme (hıyâta) üzerinden her şeyi çepeçevre içine alan tam kuşatma (ihâta) anlamı gelişmiştir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice hût (çevreleyen ip, sınır bağı), Süryanice hyṭ (çevresini dikmek, birleştirmek)Alanı veya nesneyi bir bağla ya da duvarla çevreleyip dağılmaktan koruma ortak çekirdeği mevcuttur.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıSami ailesi ötesinde doğrudan ve fonetik olarak kanıtlanabilir Afro-Asyatik bir soydaş tespit edilmemiştir.Veri bulunamadı

المصدر Brown-Driver-Briggs, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
حوطAnlamlıKuşatmak, korumak, çevrelemekBir şeyin çevresini sarıp koruma altına almak veya bütünüyle denetlemekHedef kök; Kur'an'da geçer
حطوAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bağımsız bir anlam matrisi oluşmamıştır; Kur'an'da geçmez
وحطAnlamlıSaplamak, yere vurmak, sertleştirmekBir şeyi yere kuvvetle vurmak veya zemini sıkıştırmakKur'an'da geçmez; hedef kökle zıt veya doğrudan anlamsal bağı zayıftır
وطحAnlamlıİtmek, defetmek, yükletmekBir şeyi birinin üzerine yıkmak, yüklemek veya uzaklaştırmakKur'an'da geçmez; Kitābü'l-ʿAyn müsta'mel sayar
طحوAnlamlıYaymak, sermek, uzaklaştırmakTıpkı دحو gibi bir şeyi yayıp döşemek, uzaklara fırlatmakKur'an'da geçer (طحى); kuşatmanın zıddına açma ve yayma yönü taşır
طوحAnlamlıHelak olmak, savrulmak, kaybolmakBir kimsenin çölde yolunu kaybetmesi, savrulup gitmesiKur'an'da geçmez; sınırın kaybolmasıyla dağılmayı ifade eder

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
حوطMerkezKuşatma, koruma, tam kavramaBir varlığı her yönden çepeçevre sararak hiçbir kaçış veya açık nokta bırakmaksızın sınırlandırmak ve denetlemekHem fiziksel çevrelemeyi hem de zihni ve ontolojik tam kavramayı içerir
حفظKomşuKoruma, gözetmeحفظ, nesneyi zayi olmaktan ve bozulmaktan korumaya odaklanır; حوط gibi dairesel bir kuşatma şartı aramazDış etkenlere karşı uyanık bulunup kollamak
حصنKomşuMüstahkem kılma, sığınmaحصن, yüksek ve aşılmaz sığınaklarla korumaktır; حوط ise alanın çeperini sararak içine alma esasına dayanırKale veya tepe gibi bir yapıyla savunma sağlama
سورKomşuDuvarla çevirme, yükselmeسور, şehrin veya alanın çevresine yüksek sur çekmektir; حوط kadar ilmi ve kavramsal kuşatmayı içermezFiziksel taş ve sur bariyeri kurma
كلأKomşuGözetip kollamaكلأ, bakım ve himaye amacıyla takip etmektir; geometrik ve hacimsel bir çevreleme içermezGece ve gündüz zarar gelmesini önleme
ضيعZıtZayi etme, korumasız bırakma, dağıtmaSınırları ve çeperi terk ederek varlığın heba olmasına, sahipsiz ve açıkta kalmasına yol açmakKuşatıcı koruma ve denetimin tam zıddı

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaحوطKuşatmak, korumak, tam bilmekDairesel olarak etrafını sarıp içine alma, denetleme ve eksiksiz kavramaKesin
LatinceCingere, circumdare, comprehendereÇevrelemek, kuşatmak, kavramakCircumdare fiziksel çevrelemeyi karşılarken, comprehendere zihnen ve bütünüyle içine almayı karşılar.Güçlü
İngilizceEncompass, surround, comprehendKuşatmak, çevrelemek, tam kavramakEncompass ve surround dış hatları kuşatmayı, comprehend ise bilginin nesnesini eksiksiz sarmasını verir.Kesin
AlmancaUmgeben, umfassen, begreifenKuşatmak, kapsamak, kavramakUmfassen hem mekânsal hem mantıksal kapsamayı, begreifen kavrayarak ihata etmeyi karşılar.Güçlü
FransızcaEntourer, englober, cernerKuşatmak, bütünüyle içine almakEnglober bütünü içine almayı, cerner ise kaçış bırakmayacak şekilde çevrelemeyi aktarır.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Robert Dictionnaire.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
مُحِيطٌ / بِكُلِّ شَيْءٍ مُحِيطًاİlahi ilmin ve kudretin her şeyi kuşatmasıAllah Teâlâ'nın ilminin ve gücünün hiçbir şeyi dışarıda bırakmaksızın kavraması; Bakara 2:19, Nisâ 4:126, Fussilet 41:54
أَحَاطَ بِهِ / لَمُحِيطَةٌAzabın veya günahın suçluyu çepeçevre sarmasıKötülüklerin ve cehennem ateşinin inkârcıları hiçbir kaçış yolu bırakmadan kuşatması; Bakara 2:81, Kehf 18:29, Tevbe 9:49
أَحَطْتُ بِمَا لَمْ تُحِطْ بِهِBir meseleyi derinlemesine ve eksiksiz kavramakHüdhüd'ün Süleyman aleyhisselama getirdiği bilgiyi bütünüyle bilmesi bağlamı; Neml 27:22, Kehf 18:68
أُحِيطَ بِهِمْYok edilmek, helak çemberine düşmekGemide fırtınaya yakalananların veya helak tehlikesiyle her taraftan sarılanların durumu; Yûnus 10:22, Yûsuf 12:66, Kehf 18:42

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamİlahi sıfatlar (İlim ve Kudret)Allah'ın "Muhît" ismi ve ilminin her şeyi ihata etmesi; yaratılmışların O'nun ilmini kuşatamayacağı meselesiMekânsal bir sınırlamadan tenzih edilerek, ilim ve kudretin varlıkta hiçbir boşluk bırakmayan mutlak hakimiyeti
Fıkıhİhtiyat ve mülkiyet sınırlarıŞüpheli durumlarda koruyucu hükmü almak (ihtiyat); arazinin etrafına duvar veya çit çekerek mülkiyet ve himaye alanı (hâit) oluşturmakHukuki hakların ve ibadetlerin riske atılmadan güvence altına alınması
TefsirAhiret azabı ve günah kavramıGünahın insanı kuşatması (ehâtat bihi hatîetüh) ifadesinin küfür mü yoksa büyük günah mı olduğu tartışmasıİnsanın tevbe yollarını tıkayarak manevi olarak her yönden kilitlenmesi hali
HadisCemaatin ve ümmetin korunması"Müslümanların duasının arkalarından onları kuşatması" (tuhîtu da'vetühüm min verâihim) rivayetiToplumu dışarıdan gelecek fitne ve saldırılara karşı bir kalkan gibi bir arada tutan manevi çeper

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVarlık-yaratıcı ilişkisiİlahi denetim ve mutlak ihataKaçınılmaz sorumluluk yüklemeKulun hiçbir eyleminin ve halinin ilahi ilim ve adaletin kapsama alanı dışına çıkamayacağını bilmesiKesin
İlmiEpistemoloji ve metodolojiKapsamlı kavrayış (ihata ilmi)Bütüncül bilgi üretmeBir konunun tüm değişkenlerini, illetlerini ve sonuçlarını dışarıda hiçbir belirsizlik bırakmadan incelemeGüçlü
SiyasiGüvenlik ve sınır yönetimiSavunma hattı ve egemenlik çeperiİç emniyeti koruma, dış tehdidi engellemeDevletin sınırlarını koruyucu tahkimatla belirleyerek içerdeki düzeni koruması ve düşman kuşatmasını yarmasıGüçlü
İktisadiMülkiyet ve risk yönetimiKorunaklı varlık ve ihtiyat rezerviRisklere karşı güvence sağlamaKaynakların heba olmasını önlemek için etrafına emniyet payı (ihtiyat fonu) konulması ve sermayenin çeper içine alınmasıGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerKapalı eğri / Topolojik sınır (Boundary / Clôture)Bir uzayda veya kümede tüm elemanları çevreleyip dış ortamdan ayıran, integrasyon yüzeyini belirleyen kapalı yüzey yapısıKesin
Beşeri bilimlerKurumsal sınır / Koruyucu kalkan (Containment)Bir toplumun veya bireyin kimliğini ve dengesini tehdit eden sapmalara karşı oluşturduğu koruyucu normatif çeperGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca düşman ordusunun muhasarası veya baskıcı bir kısıtlama biçiminde anlamak
Kur'an içi daha geniş anlamBir varlığı koruyup geliştiren, haklarını savunan, dağılmasını önleyen himaye çeperi ve ilahi ilmin her şeyi şefkat ve adaletle sarıp sarmalaması
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAllah'ın "Muhît" vasfını sadece cezalandırıcı bir ablukaya indirgemek; böylece ilmin, hikmetin ve rahmetin kuşatıcılığını gözden kaçırarak dini tasavvuru daraltmak

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın ontolojik çatısını oluşturan "Allah'ın her şeyi kuşatmışlığı" ilkesini temellendirir; insanın aşkın bir kudretin koruması ve denetimi altında olduğunu, hiçbir eylemin kayıtsız kalmadığını bildirir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Tevhid ve ilahi ilim ayetlerinde (Ayetü'l-Kürsî, Fussilet, Talâk), cehennem azabının kaçınılmazlığını anlatan tablolarda ve bilgiye dayalı iddiaların sınandığı kıssalarda (Kehf, Neml) belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?İnsanın ilahi adaletten gizlenebileceği veya varlığın başıboş bırakıldığı zannını ortadan kaldırır; ayrıca bilginin yüzeysel tahminlerle değil ancak meseleyi her yönüyle ihata ederek kurulabileceğini gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir arazinin, bahçenin veya sürünün etrafına taş veya çitten duvar çekerek dağılmasını engellemek ve onu koruma altına almak.
  • Soyut anlamBir nesneyi, olguyu veya varlığı zihnen, ilmen ya da kudret olarak her yönüyle içine alıp hiçbir eksik ve kaçış noktası bırakmayacak şekilde kavramak.
  • Sistematik karşılıkBir sistemin dış çevreyle sınırını belirleyen, iç güvenliğini sağlayan ve bütün elemanlarını ortak bir denetim alanı altında tutan kapalı çeper dinamiği.
  • LaTeX modeli∂Ω∩∁Ω=∅  ⟹  ∀x∈Ω,  x⊂I
  • LaTeX açıklamasıFormülde Ω kuşatılan varlık alanını, ∂Ω bu alanı her yönden çevreleyen kapalı sınırı (çeperi/hâiti), ∁Ω ise sistemin dışını temsil eder. Sınırın tam kapalı olması sayesinde dışarıya kaçış veya açık bir boşluk kalmaz; böylece bu alan içerisindeki her bir x unsuru, kuşatıcı merkezin mutlak bilgisi ve denetimi olan I (ihata) kümesinin bütünüyle içinde kalır.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ح