فصل

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ف-ص-لالصيغ: ٢٢ · الجذور المجاورة: ٧٤ · الآيات: ٤٢ · السور: ٢٤؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».يومعلموَفِصَالُهُفصلأييقومفَصَّلْنَاوصييَفْصِلُسنهكتبالْفَصْلِقصص

الجذرالصيغ ٢٢الآيات ٤٢السور ٢٤المجاورة ٧٤

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

فصل

ف - ص - ل

جذر
  • الورود: ٤٣
  • الآيات: ٤٢
  • الصيغ: ٢٢
  • المعاجم: ١٣

Fasl Vücudun oynak yerlerinin adıdır. 1. babdan geldiğinde ayrılmak anlamına gelirken (فُصُولاً) . 2. babdan geldiğinde ayırmak anlamına gelir (فَصْلاً).المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

Fasl Vücudun oynak yerlerinin adıdır. 1. babdan geldiğinde ayrılmak anlamına gelirken (فُصُولاً) . 2. babdan geldiğinde ayırmak anlamına gelir (فَصْلاً).

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ١٬٤٢٨
باب الصاد واللام والفاء معهما ل ص ف، ص ل ف، ف ل ص، ف ص ل مستعملات لصف: اللَّصَفُ لغةٌ في الأَصَفِ، والواحدة لَصَفَةٌ، وهي ثَمَرةُ حشيشةٍ تُجعَلُ في المَرَق لها عُصارةٌ يُصطَبَغُ بها تُمْرِىءُ الطعامَ. ولَصافِ: أرض لبني تميم، قال النابغة. بمُصطحِبات من لَصافِ وَثَبْرةٍ صلف: الصَّلَفُ: مُجاوَزةُ قَدْر الظَّرْفِ والبَراعةِ والادِّعاءِ فوقَ ذلك. وآفَةُ الظَّرْفِ الصَّلَفُ. وطَعامٌ صَلِفٌ اي
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٠٤٣
الفَصْلُ واحد الفُصول. وفَصَلْتُ الشيء فانْفَصَلَ، أي قطعته فانقطع. وفَصَلَ من الناحية، أي خرجَ. وفَصَلْتُ الرضيعَ عن أمّه فِصالاً وافْتَصَلْتُهُ، إذا فطمته. وفاصَلتُ شريكي. والمَفْصِلُ: واحد مفاصِلِ الأعضاء. وأمَّا الذي في شعر أبي ذؤيب: تُشابُ بماءٍ مثل ماء المَفاصِلِ فهو جمع المَفْصِلِ. قال الأصمعيّ: هو مُنْفَصَلُ الحبل من الرملة، يكون بينهما رَضْراضٌ وحصًى صغارٌ يصفو ماؤه ويبرُقُ.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٥٬٧٢٩
ص ل ف صلف ، صفل ، لصف ، فصل ، فلص . لصف : قال الليث : اللَّصَفُ : لُغَة في الأصف ، والواحدةُ لصفة ، وهي ثمرةُ شجرةٍ تُجعَل في المرَق لها عُصارةٌ يُصطبغ بها تُمْرِىءُ الطعام . أبو عُبَيد عن الفرّاء : اللَّصفُ : شيءٌ يَنْبتُ في أَصْل الكَبَر كأنه خيَار . قلتُ : وهذا هو الصّحيحُ ، وأما ثمر الكَبَر فإن العرب تسمِّيه الشَفَلَّج : إذا انشقّ وتفتَّح كالبُرْعومة . ولَصَافِ وثَبْرةٌ : ماءان بناحية
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٣٬٠٦٢
(باب الفاء والصاد وما يثلثهما) (فصل) الفاء والصاء واللام كلمةٌ صحيحةٌ تدلُّ على تمييز الشَّيء. من الشَّيء وإبانته عنه. يقال: فَصَلْتُ الشَّيءَ فَصْلاً. والفَيْصل: الحاكم. والفَصِيل: ولدُ النَّاقةِ إذا افتُصِلَ عن أُمِّه. والمِفْصَل: اللِّسان، لأنَّ به تُفصَل الأمور وتميَّز. قال الأخطل:* وقد ماتت عِظامٌ وَمِفْصَلُ([1]) * والمفاصل: مَفاصل العِظام. والمَفْصِل: ما بين الجبلَيْن، والجمع مَفاصل. قال
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ١٬٧٠٥
- الفصل: إبانة أحد الشيئين من الآخر: حتى يكون بينهما فرجة، ومنه قيل المفاصل، الواحد مفصل، وفصلت الشاة: قطعت مفاصلها، وفصل القوم عن مكان كذا، وانفصلوا: فارقوه. قال تعالى: ﴿ولما فصلت العير قال أبوهم﴾ [يوسف/94]، ويستعمل ذلك في الأفعال والأقوال نحو قوله: ﴿إن يوم الفصل ميقاتهم أجمعين﴾ [الدخان/40]، ﴿هذا يوم الفصل﴾ [الصافات/21]، أي: اليوم يبين الحق من الباطل، ويفصل بين الناس بالحكم، وعلى ذلك قوله: {يفصل
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٧٠٣
ف ص ل تقول كانوا حكّاماً فياصل يحزو في الحكم المفاصل جمع‏:‏ فيصل وهو الفاصل بين الحق والباطل‏.‏ وهذا الأمر فيصل أي مقطع للخصومات‏.‏ ‏"‏ وهو أصفى من ماء المفاصل ‏"‏ وهو الماء الذي يقطر من بين العظمين إذا فصلا وقيل‏:‏ الذي يوجد في فصل ما بين الجبلين‏.‏ وتقول‏:‏ ربّ كلامٍ بالمفصل أشدّ من كلامٍ بالمفصل‏.‏ وكأن منطقه خرزات يتحدّرن من وشاح مفصّل‏.‏ وفلان من فصيلة أصيلة‏.‏ وافتصلنا فصلاتٍ فما عتم
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٧٬٣٤٩
الليث: الفَصْل بَوْنُ ما بين الشيئين. والفَصْل من الجسد: موضع المَفْصِل، وبين كل فَصْلَيْن وَصْل؛ وأَنشد: وَصْلاً وفَصْلاً وتَجْميعاً ومُفْتَرقاً، فَتْقاً ورَتْقاً وتأْلِيفاً لإِنسان ابن سيده: الفَصْل الحاجِز بين الشيئين، فَصَل بينهما يفصِل فَصْلاً فانفصَل، وفَصَلْت الشيء فانصَل أَي قطعته فانقطع. والمَفْصِل: واحد مَفاصِل الأَعضاء. والانْفصال: مطاوِع فصَل. والمَفْصِل: كل ملتقى عظمين من الجسد. وفي
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٧٢٨
* ف ص ل * * الفَصْلُ * واحد * الفُصُولِ * و * فَصَلَ * الشيء * فانْفَصَلَ * أي قطعه فانقطع وبابه ضرب و * فَصَلَ * من الناحية خرج وبابه جلس وفصل الرضيع عن أمه يفصله بالكسر * فِصالا * و * افْتَصَلَه * أي فطمه و * فاصَلَ * شريكه و * المَفْصِلُ * بوزن المجلس واحد * مَفَاصِلِ * الأعضاء و * المِفْصَلُ * بوزن المبضع اللسان وفي الحديث ﴿من أنفق نفقة فاصلة فله من الأجر كذا﴾ فتفسيره أنها التي فصلت بين
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ١١٬٤٧٤
الفصل: الحاجز بين الشيئين، كما في المحكم، والمصنفون يترجمون به أثناء الأبواب، إما لأنه نوع من المسائل مفصول عن غيره، أو لأنه ترجمة فاصلة بينه وبين غيره، فهو بمعنى مفعول أو فاعل، قاله شيخنا. الفصل: كل ملتقى عظمين من الجسد، كالمفصل، كمجلس. الفصل: الحق من القول، وبه فسر قوله تعالى: إنه لقول فصل أي حق، وقيل: فاصل قاطع. قال الليث: الفصل، من الجسد: موضع المفصل، وبين كل فصلين وصل، وأنشد:
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٩٬٢٧٥
فَصَلَ 1 فَصَلَ ذ , (S, M, O, Msb, K,) aor. فَصِلَ , inf. n. فَصْلٌ, (M, Msb, K,) He separated, or divided, (S, O, Msb, K,) and put apart, (Msb,) a thing, (S, O, Msb, *) عَنْ غَيْرِهِ [from another thing], (Msb,) and بَعْضَهُ مِنْ بَعْضٍ [or عَنْ بَعْضٍ i. e. part thereof from part]. (M and TA in art. ميز.) And (K,) He made a separation, or partition, (M, K, TA,) بَيْنَهُمَا (M, TA *) i. e.
رابط المدخل

فَصَلَ 1 فَصَلَ ذ , (S, M, O, Msb, K,) aor. فَصِلَ , inf. n. فَصْلٌ, (M, Msb, K,) He separated, or divided, (S, O, Msb, K,) and put apart, (Msb,) a thing, (S, O, Msb, *) عَنْ غَيْرِهِ [from another thing], (Msb,) and بَعْضَهُ مِنْ بَعْضٍ [or عَنْ بَعْضٍ i. e. part thereof from part]. (M and TA in art. ميز.) And (K,) He made a separation, or partition, (M, K, TA,) بَيْنَهُمَا (M, TA *) i. e. between them two, meaning, two things, making it known that the former had come to an end: so says Er-Rلghib: (TA:) and فَصَلَ الحَدُّ بَيْنَ الأَرْضَيْنِ, [aor. and] inf. n. as above, The limit, or boundary, made, or formed, a separation between the two lands: (Msb:) and فَصَلْتُ بَيْنَ القَوْمِ I made a division, or separation, between, or among, the people, or party. (O.) ― -b2- [Hence,] فَصَلَ الرّضِيعَ عَنْ أُمِّهِ, (S, Mgh, O,) or المَوْلُودَ (M, K) عَنِ الرَّضَاعِ, (M,) aor. as above, (M, K,) inf. n. فِصَالٌ, (S, O,) or فَصْلٌ, and the former is a simple subst., (M, K,) or both, (Mgh,) He weaned [the suckling from his mother, or the young infant from sucking the breast]; (S, M, Mgh, O, K;) as also ↓ افتصلهُ: (S, M, O:) or فَصَلَتِ المَرْأَةُ رَضِيعَهَا, inf. n. فَصْلٌ, and فِصَالٌ is the subst., the woman weaned her suckling. (Msb.) ― -b3- Hence also, i. e. from فَصَلَ as first expl. above, فَصْلُ الخُصُومَاتِ The deciding of litigations, altercations, or disputes: like فَصْلُ الخِطَابِ: (Msb:) or this latter means distinct, or plain speech; which he to whom it is addressed distinctly, or plainly, understands; which is not confused, or dubious, to him: (Ksh in explanation of it in the Kur xxxviii. 19, and Mgh:) or such as decides, or distinguishes, between what is true and what is false, (Ksh ibid., Mgh, O, K,) and what is sound and what is corrupt, (Ksh, Mgh,) and what is correct and what is erroneous: (Ksh:) or such as decides the judgment, or judicial sentence: (Er-Rلghib, TA:) or the evidence, or proof, that is obligatory [as a condition of his justification] upon the claimant, or plaintiff, and the oath that is obligatory [in like manner] upon him against whom the claim, or plaint, is urged; (Ksh, O, K; [an explanation of which a part is dropped in the CK;]) thus accord. to 'Alee: (Ksh:) or the [using of the] phrase أَمَّا بَعْدُ. (Ksh, O, K. [Respecting this phrase, and for other explanations, see 3 in art خطب.]) كَلِمَةُ الفَصْلِ in the Kur xlii. 20 means The sentence of God's deciding between mankind on the day of resurrection, (O,) which is called يَوْمُ الفَصْلِ. (TA.) And الفَصْلُ [alone] means The deciding judicially between what is true and what is false; (M, O, K;) and, (O, K,) sometimes, (O,) so ↓ الفَيْصَلُ; (S, O, K;) or this latter is [a simple subst, i. e.,] a name for such decision; (TA;) and is also an epithet [expl. below]. (M, O, K.) هٰذَا يَوْمُ الدِّينِ هٰذَا يَوْمُ الْفَصْلِ, in the Kur xxxvii. 20 and 21, means [This is the day of requital:] this is the day wherein a decision, or a distinction, shall be made (يُفْصَلُ فِيهِ) between the doer of good and the doer of evil, and every one shall be requited for his work and with that wherewith God will favour his servant the Muslim. (M.) And اـِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَفْصِلُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فِيمَا كَانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ, in the Kur xxxii. 25, means [Verily thy Lord] He shall decide [between them], and distinguish what is true from what is false, [on the day of resurrection,] by distinguishing the speaker of what is true from the speaker of what is false, in respect of that wherein they used to disagree, of what concerned religion. (Bd.) And one says also فَصَلَ الحُكْمَ [He decided the judgment, or judicial sentence]. (M.) فَصَلَ النَّظْمَ, in the K, is a mistake: see 2. (TA.) -A2- فَصَلَ مِنَ النَّاحِيَةِ, (S, O,) or مِنْ البَلَدِ (K,) or عَنْ بَلَدِكَذَا, aor. فَصُلَ , (M,) inf. n. فُصُولٌ, (M, K,) He went forth [from the part of the country, or from the town or country, or from such a town or country]. (S, O, K.) And فَصَلَ العَسْكَرُ عَنِ البَلَدِ [The army went forth from the town or country]: whence the saying of the Prophet respecting Ibn-Rawلhah, كَانَ أَوَّلَنَا فُصُولًا وَآخِرُنَاقُفُولًا i. e. He was the first of us in going away (↓ اِنْفِصَالًا) from his house and his family and the last of us in returning to [it and] them. (Mgh.) And فَصَلَ فُلَانٌ مِنْ عِنْدِى, inf. n. فُصُولٌ, Such a one went forth [from my presence or vicinage, or from me]. (TA.) And فَصَلَ مِنِّى كِتَابُ اـِلَيْهِ [A letter] passed from me to him. (TA.) Thus the verb is intrans, as well as trans.; its inf. n. when it is trans, being فَصْلٌ; when intrans., فُصُولٌ. (TA.) ― -b2- And فَصَلَ الكَرْمُ The vine put forth small grapes, resembling lentils or a grain similar thereto. (M, K.)

فصّل النَّظْمَ 2 فصّل النَّظْمَ ذ , (M, TA,) thus correctly, with teshdeed, bat in the K فَصَلَ, like نَصَرَ, (TA,) [inf. n. تَفْصِيلٌ,] He put between every two of the strung beads [or pearls] a bead such as is termed فَاصِلَةٌ [q. v., or what is described voce مُفَصّلٌ as an epithet applied to a necklace]. (M, K, TA.) ― -b2- And فصّلتُ الشّىْءَ inf. n. تَفْصِيلٌ, I made the thing to consist of distinct portions or sections. (Msb.) ― -b3- And فصّل الشّاةَ, (inf. n. as above, TA.) He (a butcher) divided the sheep, or goal, into limbs, or members. (S, O, TA.) ― -b4- [Hence فصّل means also He cut a piece of cloth for a garment: and he cut out a garment: ― -b5- whence تَفْصِيلٌ means The cut of a garment (See also De Sacy's Chrest. Ar., see. ed., i. 86-7.)] ― -b6- And [hence, likewise,] تَفْصِيلٌ also signifies [The dissecting, or analyzing, of speech, or language: the explaining distinctly, or in detail: and] the making distinct, clear, plain, manifest, or perspicuous; i. q. تَبْيِينٌ. (S, O, K.) فَصَّلْنَاهُ in the Kur vii. 50 [referring to the book of the Kur an] means بيّنَّاهُ [Which we have made distinct, &c.]: or, as some say, whereof we have divided the verses by means of the فَوَاصِل [pl. of فَاصِلةٌ, q. v.]. (TA.)

3 فَاْصَلَ فاصل شَرِيكَهُ, (S, K, TA,) inf. n. مُفَاصَلَةٌ, (TA,) He separated himself from his partner, with the latter's concurrence; syn. بَايَنَهُ, (K, TA,) and فَارَزَهُ. (S and O and K in art. فرز.)

انفصل 7 انفصل ذ It became separated, or divided, (S, M, O, Msb, K,) and put apart (Msb.) ― -b2- [And He went forth, or away; like the intrans. فَصَلَ.] See 1, near the end.

8 اـِفْتَصَلَ see 1, former half. ― -b2- افتصل النَّخْلَةَ عَنْ مَوْضِعِهَا He transplanted the palm-tree. (AHn, M, K.) A man of Hejer [which is famous for its dates] said that the best of palm-trees is that of which the young one has been removed from its place of growth, which young one is called ↓ فَصْلَةٌ. (TA.)

فَصْلٌ فَصْلٌ ذ inf. n. of the trans. v. فَصَلَ [q. v. passim]. (M, Msb, K, TA.) [As a simple subst., it has various significations here following: and is] sing. of فُصُولٌ. (S, O.) ― -b2- A separation, division, or partition, between two things. (M, K.) ― -b3- The place of the مَفْصِل [i. e. joint, or articulation, and therefore of the division, of two bones] of the body: between every one such and another [that is the next to it] is a وِصْل [or limb, in the CK, erroneously, وَصْل]. (Lth, O, K.) See also مَفْصِلٌ. ― -b4- As used by the Basrees, [in grammar,] it is [A disconnective] like عِمَادٌ as used by the Koofees: (O, K:) thus in the saying in the Kur [viii. 32], اـنْ كَانَ هٰذَا هُوَ الْحَقَّ مِنْ عِنْدِكَ [lit. If this, it, be the truth from Thee], هو is termed فصل and عماد, [more commonly the former,] and الحقّ is in the accus. case as being the predicate of كان. (O.) ― -b5- Also sing. of فُصُول in the phrase فُصُولُ السَّنَةِ [The four divisions of the year: namely autumn, winter, spring, and summer], expl. in art. زمن. (Msb: see زَمَنٌ.) ― -b6- And A division, or section, of a باب [or chapter]; as being divided from others, or as forming a division between itself and others, so that it has the meaning of the measure مَفْعُولٌ or that of the measure فَاعِلٌ. (MF, TA.) ― -b7- And The contr. of أَصْلٌ [as denoting relationship]: there are أُصُول of relationship and فُصُول thereof; [the former meaning the stocks and] the latter meaning the branches. (Msb. [See also other explanations of فَصْلٌ as opposed to أصْلٌ under the latter of these words ;) -A2- [It is also used as an epithet;] One say )??( فَصْلٌ A true say or saying: (M, K;) not false: thus in the Kur [lxxxvi. 15]: (M.) or )??( there means distinguishing between what is true and what is false: and relates to the Kur لn [itself]. (Ksh, Bd, Jel.) And it is said of the speech of the Prophet that it was فَصَلٌ لَانَزْرٌ وَلَا هَذَرٌ, (O, TA, but in the latter هَذْرٌ [to assimilate it in form to نَزْرٌ],) meaning Distinct, (O, TA,) clear, or plain, distinguishing between what is true and what is false; (TA;) not little are much. (O.) -A3- And A general طَاعُون [i. e. plague or pestilence] (TA.)

فَصْلَةٌ فَصْلَةٌ ذ A transplanted palm-tree; (AHn, M, K;) a young palm-tree removed from its place of growth [meaning from its mother-tree]: pl. فَصَلَاتٌ. (TA.) See 8.

فِصَالٌ فِصَالٌ ذ an inf. n., (S, Mgh, O,) or a simple subst., (M, Msb, K,) The weaning of a sucking infant. (S, M, Mgh, O, Msb, K.) It is said in the Kur [xlvi. 14], وَحَمْلُهُ وَفِصَالُهُ ثَلَاثُونَ شَهْرًا, (O, TA,) meaning And the period of the bearing of him in the womb and thenceforward to the end of the time of the weaning of him is thirty months. (TA.) And one says, هٰذَا زَمَنُ فِصَالِهِ This is the time of the weaning of him. (Msb.)

فصِيلٌ فصِيلٌ ذ A young camel when weaned from his mother: (S, M, Mgh, * O, K, TA:) and some times such a young one of the bovine kind: (TA:) [and by a proleptic application,] a young camel [in a general sense], because he is, or will be, weaned from his mother: (Msb:) [in the T, voce حُوَارٌ, and in other lexicons &c., it is applied to a young, newly-born, camel: and in the L, voce سُخْدٌ, to a fœtus in a she-camel's belly: see an ex. of its meaning a young sucking camel (one of many such exs.) in the first paragraph of art. رجل; and a strange similar usage of the first of the following pls. in a verse cited voce خَسْفٌ:] the pl. is فُصْلَانٌ, (Sb, S, M, Mgh, O, Msb, K,) agreeably with rule, (Sb, M,) and فِصْلَانٌ, (Sb, Fr, M, Msb, K,) formed by likening the sing. to غُرَابٌ, of which غِرْبَانٌ is a pl., (Sb, M,) and فِصَالٌ, (Sb, S, M, Msb, K,) as though it were an epithet, (Sb, M, Msb,) like كَرِيمٌ, of which كِرَامٌ, is a pl.: (Msb:) and the female is termed فَصِيلَةٌ. (M, K.) ― -b2- Also A حَائِط [or wall of enclosure], (M, O, K,) having little height, (O, K,) before, or in front of, a fortress; (M, K;) or (K) before, or in front of, the [main] wall of a city or town. (O, K.) One says, وَثَّقُوا سُورَ المَدِينَةِ بِكِبَاشٍ وَفَصِيلٍ [They strengthened the wall of the city by means of buttresses and a low wall in front of it]. (TA.) ― -b3- And A piece of stone; of the measure فَعِيلٌ in the sense of the measure مَفْعُولٌ. (TA.)

فَصِيلَةٌ فَصِيلَةٌ ذ A piece of the flesh of the فَخِذ [or thigh]: (Hr, IAth, O, K, TA:) or, accord. to Th, (O, in the K “ and ”) a piece of the limbs, or members, of the body. (O, K, TA.) ― -b2- And A man's nearer, or nearest, رَهْط (S, M, O, K) and عَشِيرَة (M, K) [i. e. kinsfolk, or sub-tribe, &c.]: or [some] of the nearest of the عَشِيرَة of a man: from the first of the significations mentioned in this paragraph: (IAth, TA:) it signifies less than the فَخِذ: (Mgh, Msb:) or less than the قَبِيلَة: (TA:) [see شَعْبٌ in two places:] or the nearest to him of the آبَآء [meaning male ancestors and including paternal uncles] of a man: (Th, M, K, TA:) [or any one of such persons; for] El-'Abbلs [one of Mohammad's paternal uncles] was called فَصِيلَةُ النَّبِيِّ: the term is like the مَفْصِل in relation to the human foot. (TA.) جَاؤُوا بِفَصِيلَتِهِمْ means They came, all of them, or all together. (S, O.)

فَصَّالٌ فَصَّالٌ ذ and epithet applied to a man, (O,) Who praises men much in order that they may bestow upon him: an adventitious, not indigenous, word: (O, K:) [and] loquacious in every place. (MA.)

فَاصِلٌ فَاصِلٌ ذ [as an act. part. n.] Separating; dividing; or making a separation, or partition. (Msb.) ― -b2- It is said in a trad., مَنْ أَنْفَقَ نَفَقَةً فَاصِلَةً فِى سَبِيل اللّٰهِ فَهِىَ بِسَبْعِمِائَة ضِعَفٍ, (S, * O, K, *) meaning [Whoso expends expense] such as distinguishes between his belief and his unbelief [i. e. such as distinguishes him as a believer, it shall be rewarded with seven hundred fold]: (S, O, K, TA:) or, as some say, such as he cuts off from his property. (TA.) And one says كَلَامٌ فَاصِلٌ (K and TA in art. فرز) and ↓ فَيْصَلٌ (A ibid.) i. q. فَارِزٌ (O and K, and TA ibid.) i. e. Discriminating language. (TA ibid.) And حُكْمٌ فَاصِلٌ and ↓ فَيْصَلٌ [A judgment, or judicial sentence, that is decisive, and therefore meaning,] that has effect; and in like manner, ↓ حُكُومَةٌ فَيْصَلٌ: and ↓ طَعْنَةٌ فَيْصَلٌ [An act of piercing or thrusting with a spear or the like] that decides between the two antagonists. (M, K, TA.) As an epithet applied to God, الفَاصِلُ means The Decider between the خَلْق [i. e. the human race, or these and other created beings,] on the day of resurrection. (Zj, TA.)

فَيْصَلٌ فَيْصَلٌ ذ : see 1, near the middle. It also signifies A cut, or severance, (O, TA,) such as is complete, (TA,) between two persons. (O, TA.) ― -b2- And it is also an epithet: see فَاصِلٌ, in four places. ― -b3- And [hence] it signifies (assumed tropical:) A judge, one who decides judicially, an arbiter, or arbitrator; (S, O, K;) and so ↓ فَيْصَلِىٌّ: (Ibn-'Abbلd, O, K:) in the Expos. of the “ Miftلh ” [of Es-Sekkلkee] by the seyyid [El-Jurjلnee] it is implied that it is in this sense a tropical intensive appellation. (TA.)

فَاصِلَةٌ فَاصِلَةٌ ذ A bead [or a bead of gold or a gem] that forms a separation, or division, between the pair of [other] beads [i. e. between every two other beads] in a string thereof. (M, K. [See also مُفَصَّلٌ.]) ― -b2- And [hence] فَوَاصِلُ, of which it is the sing., (assumed tropical:) The final words of the verses of the Kur-لn, (O, K,) and of the clauses of rhyming prose [in general], (Msb and K and TA in art. سجع,) that are like the rhymes of verses; (O and K in the present art., and Msb and TA in art. سجع;) and [the final words] of verses. (TA in art. سجع.)

فَيْصَلِىٌّ فَيْصَلِىٌّ ذ : see فَيْصَلٌ.

مَفْصِلٌ مَفْصِلٌ ذ Any place of meeting [or juncture, as being a place of separation,] of two bones of the body and limbs or members; as also ↓ فَصْلٌ: (M, K:) a single one of the مَفَاصِل of the limbs or members: (S, O, Msb, K:) [a joint such as the elbow and knee and knuckle: and sometimes a joint as meaning a bone having an articulation at each end, or at one end, together with the flesh that is upon it:] in a trad. in which it is said that the mulct for any مَفْصِل of a human being is the third of the mulct for the [whole] finger, it means the مَفْصِل of any of the fingers or toes; i. e. the portion between any أَنْمَلَتَانِ [here meaning two knuckles; but this is a loose and an imperfect explanation; for to it should be added, and also the ungual portion, or portion in which is the nail; for the word is here applied to denote any of the phalanges with the flesh that is upon it: in the T &c., in art. نمل, one of the explanations of الأَنْمَلَةُ is “ the مَفْصِل in which is the nail ”]. (TA.) ― -b2- And [hence] one says, يَأْتِيكَ بِالأَمْرِ مِنْ مَفْصِلِهِ (assumed tropical:) [He will tell thee the thing, or affair, tracing it from the point on which it turns, or hinges; (like as one says, مِنْ فَصِّهِ, q. v.;) or], from its utmost point or particular, i. e., مُنْتَهَاهُ. (Msb.) [This saying may be originally a hemistich, thus: وَيَأْتِيكَ بِالأَمْرِ مِنْ مَفْصِلِهْ like the similar saying ending with فَصِّهِ.] ― -b3- In the following saying of Aboo-Dhu-eyb, [the former half of which I give from art. طفل in the S, the latter half only being cited in the present art. in the S and M and O,] وَاـِنَّ حَدِيثًا مِنْكِ لَوْ تَبْذُلِينَهُ جَنَى النَّحْلِ فِى أَلْبَانِ عُوذٍ مَطَافِلِ مَطَافِيلَ أَبْكَارٍ حَدِيثٍ نِتَاجُهَا تُشَابُ بِمَآءٍ مِثْلِ مَآءِ المَفَاصِلِ [And verily discourse from thee, if thou wouldst bestow it, would be (like) gathered honey of bees in the milk (lit. milks) of camels such as have recently brought forth, having young ones with them, such as have young ones with them [and] that have brought forth but once, whose bringing forth has been recent, such milk being mixed with water like the water of the مفاصل], المَفَاصِل (which is pl. of مَفْصِلٌ, S, O) signifies (accord. to As, S, O) the place of separation (↓ مُنْفَصَل) of the mountain from the tract of sand, these two having between them crushed and small pebbles, so that the water thereof is clear, (S, M, O,) and glistens, (وَيَبْرُقُ, S, O,) or and is shallow; (وَيَرِقُّ;) the poet meaning to describe the clearness of the water because of its descending from the mountain and not passing by dust nor earth: (M:) or it signifies hard stones (M, K) compactly disposed, or heaped up: (M, K: in the former, مُتَرَاصِفَة: in the latter, مُتَرَاكِمَة:) and (M, K) it is said to signify (M) what is between two mountains, (M, K,) consisting of sand and crushed pebbles, the water whereof is clear: (K:) or, accord. to AO, the water-courses of a valley: (O:) accord. to Abu-l-'Omeythil, the clefts in mountains, from which water flows; and only said of what are between two mountains: in the T, the مَفْصِل is said to be any place, in a mountain, upon which the sun does not rise: (TA:) and it is said that مَآءُ المَفَاصِلِ means what flows from between the two joints (مِنْ بَيْنِ المَفْصِلَيْنِ) when one of them is cut from the other; like clear water; and the sing. is مَفْصِلٌ: (M:) AA says that the مفاصل in the verse are the مفاصل of the bones; and that it likens that water to the مآء of the flesh: (O, TA:) and IAar says the like thereof. (TA.)

المِفْصَلٌ المِفْصَلٌ ذ (assumed tropical:) The tongue; (S, M, O, Msb, K;) as being likened to an instrument. (Msb.)

عِقْدٌ مُفَصَّلٌ عِقْدٌ مُفَصَّلٌ ذ A necklace between every two pearls [or other beads] of which is put a bead [of another kind], (S, O, TA,) or a شَذْرَة [or bead of gold, &c.], or a gem, to form a division between every two of the same colour, or sort. (TA.) ― -b2- آيَاتٍ مُفَصَّلَاتٍ, in the Kur [vii. 130] means [Signs, or miracles,] between every two whereof was made a separation by a period of delay: or which were made distinct, plain, or manifest. (TA.) ― -b3- And المُفَصَّلُ is an appellation of The portion of the Kur-لn from [the chapter entitled] الحُجُرَات [i. e. ch. xlix.] to the end; accord. to the most correct opinion: or from الجَاثِيَة [ch. xlv.]: or from القِتَال [ch. xlvii.]: or from قَاف [ch. l.]: or from الصَّافَّات [ch. xxxvii.]: or from الصَّفّ [ch. lxi.]: or from تَبَارَكَ [ch. lxvii.]: or from اـِنَّا فَتَحْنَا [ch. xlviii.]: or from سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ [ch. lxxxvii.]: or from الضُّحَى [ch. xciii.]: (K:) this portion is thus called because of its many divisions between its chapters: (Msb, K:) or because of the few abrogations therein: (K:) accord. to the A, it is the portion next after that called المَثَانِى. (TA.)

مُنْفَصَلٌ مُنْفَصَلٌ ذ : see مَفْصِلٌ, latter half.

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ٣٬٤٥١
فَصَلَ فَصَلَ I ( n. ac. فَصْل 1 ) a. [ acc. & 'An ], Cut off, divided, separated, detached from; distinguished from. b. [ Bain ], Made, formed a separation, a division between. c. Settled, decided. d. I ( n. ac. فِصَاْل 23 ) [ acc. & 'An ], Weaned from ( the mother ). e. U ( n. ac. فُصُوْل 27 ) [ Min or 'An ], Went forth from, left, quitted. f. Knotted ( vine ). g. [ coll. ],
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيبلا ترجمةالحروف: ٣٤٬٧٩٥
فصل فَصَلَ - يَفْصِلُ - فَصْل - فِصَال - فَصِيْل - فَصِيْلَة - فَصَّلَ - يُفَصِّل - تَفْصِيْل فَصَلَ - يَفْصِلُ + كائن + شيئاً أو كائناً + (إلى أجزاء): يضع أجزاء الشيء في مواضع متباعدة لكي يمكن تمييز كل جزء على حدة فَصَلَ - يَفْصِلُ + كائن + بكائن أو + عن مكان أو بلد: يخرج بالكائن بعيداً عن بلدهم حتى ينفصلوا وينقطعوا عنها {فلما فصل طالوت
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٢٢)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٧٤ (الإجمالي: ٢٥٥)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. أيي

    الآيات المشتركة: ١٦ · Evye kuş yuvası demektir

  2. قوم

    الآيات المشتركة: ١٦ · Hayvanların ön ayaklarına denir

  3. يوم

    الآيات المشتركة: ١١ · “Yemm” durgun akan su demektir

  4. سنه

    الآيات المشتركة: ٣ · Seneler

  5. ولد

    الآيات المشتركة: ٤ · “Yavru” demektir

  6. وقت

    الآيات المشتركة: ٢ · Belli zamanlarda buluşulan yer, buluşma zamanı demektir

  7. كتب

    الآيات المشتركة: ٧ · Derinin deri ile dikildiği sırım, iptir

  8. تمم

    الآيات المشتركة: ٢ · Çiçeklenmiş ağaç demektir

  9. وصي

    الآيات المشتركة: ٢ · Vesat bohça gibi kıymetli şeylerin bulunduğu, kabı asıp…

  10. عرب

    الآيات المشتركة: ٢ · “A’rafe” üstü düz dağ demektir

  11. علم

    الآيات المشتركة: ١١ · Dağın sivri noktası demektir

  12. قصص

    الآيات المشتركة: ٢ · Anlatırız

الآيات التي ورد فيها(٤٢)

  1. هَذَا يَوْمُ الْفَصْلِ الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ

    Ayırma

  2. أَمْ لَهُمْ شُرَكَاءُ شَرَعُوا لَهُمْ مِنَ الدِّينِ مَا لَمْ يَأْذَنْ بِهِ اللَّهُ وَلَوْلَا كَلِمَةُ الْفَصْلِ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ وَإِنَّ الظَّالِمِينَ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ

    Ayırma

  3. إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ مِيقَاتُهُمْ أَجْمَعِينَ

    Ayırma

  4. لِيَوْمِ الْفَصْلِ

    Ayırma

  5. وَمَا أَدْرَاكَ مَا يَوْمُ الْفَصْلِ

    Ayırma

  6. هَذَا يَوْمُ الْفَصْلِ جَمَعْنَاكُمْ وَالْأَوَّلِينَ

    Ayırma

  7. إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ كَانَ مِيقَاتًا

    Ayırma

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökفصل
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerفرق, ميز, قسم
Zıt Kökوصل
Çekirdek Özet 1İki şeyin arasını mesafe veya sınır koyarak açmak, eklem yerinden ayırmak
Çekirdek Özet 2Hak ile batılı kesin hükümle ayırma, ayetleri açık ve parça parça açıklama
Çekirdek Özet 3Karmaşıklığı giderip yapı taşlarını işlevsel sınırlarıyla görünür kılan tasnif ve yargı
Kritik Hata RiskiTafsîl kavramını laf kalabalığı veya gereksiz ayrıntı sanıp yapısal netliği gözden kaçırmak

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
فصBir şeyi bütünden çatlatarak, yararak veya kabuğundan ayırarak ortaya çıkarma (فصح, فصم)لAyrılma eylemini iki sınır arasına işlevsel bir mesafe, eklem veya kalıcı bir hüküm çizgisi koyarak netleştiren bir kopuşa dönüştürmüştür

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
فAğızAçıklık, dışa vurma, söz ve kenar belirleme
صOlta, bitkiYakalama, sıkıştırma, odaklanma ve yön belirleme
لÇoban değneği, üvendireSevk etme, sınır çizme, bağlama ve yönetme
فصلAğızdan çıkan açıklık ve yönlendirmeBir bütünün içindeki parçaları odaklayıp sınırlarını belirleyerek birbirinden işlevsel bir açıklıkla ayırma hareketi

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamİki kemiğin birleştiği eklem yeri (mafsal); devenin yavrusunu annesinden sütten keserek ayırma (fasîl); surun önüne çekilen alçak engel duvarı
Cahiliye şiiri kullanımıEbû Züeyb el-Hüzelî, dağların arasındaki yarıklardan sızan duru suyu tasvir ederken mafsal kelimesini suyun çıktığı yarık anlamında kullanmıştır: مَطَافيلَ أبكارٍ حديثٍ نِتاجُها / يُشابُ بماءٍ مثلِ ماءِ المفاصلِ
Erken Arapça kullanımEmevî dönemi şairi el-Ahtal, insanın konuşma ve yargı yetisini sağlayan dil organını mafsal olarak adlandırıp ölüm karşısındaki çaresizliği tasvir etmiştir: وقد ماتت عِظامٌ وَمِفْصَلُ

المصدر Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha, Kitābü’l-ʿAyn ve Dîvânü’l-Hüzeyliyyîn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça فصل kökü, genel Semitik gövdede iki parçayı birbirinden ayıran yarık, kesinti veya eklem noktasını ifade eden köklerle akrabadır. İbranicede p-s-l (פסל) kökü bir taşı veya tahtayı yontarak parçalara ayırma, şekillendirme ve kesme anlamına odaklanırken, Süryanicede p-s-l benzer şekilde yontma ve ayırma eylemlerini bildirir. Arapçada kök, salt bir kesip biçme ya da mekanik parçalama değil; iki şeyin arasına sınır koyarak birbirine karışmasını engelleme, eklem yerlerinden işlevsel olarak ayırma ve nihayetinde hak ile batılı birbirinden ayıran bağlayıcı yargı düzeyine evrilmiştir. Bu semantik genişleme, bedensel bir eklemden (mafsal) toplumsal bir ayrışmaya ve oradan zihinsel ve hukuki bir hüküm verme yetisine (faslu'l-hitâb) doğru uzanan düzenli bir soyutlama çizgisi izler.

درجة الثقة Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönİki kemiğin birleşim yeri ve devenin sütten kesilmesiBir bütünü oluşturan parçaların temas noktasından ayrılması ve her parçanın bağımsız hüviyet kazanmasıKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice פסל (pasal), Süryanice ܦܣܠ (psal)Yontarak şekil verme, kesip ayırma ve parçayı ana gövdeden bağımsız kılmaGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik dış kollarında doğrudan doğrulanmış soydaş biçim tespit edilmediVeri bulunamadı

المصدر Brown-Driver-Briggs, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
فصلAnlamlıAyırmak, eklemlemekİki şeyin arasını sınır veya mesafe koyarak birbirinden ayırmakHedef kök; Kur'an'da geçer
فلصAnlamlıKurtulmak, sıyrılmakBir şeyin elden veya dar bir yerden kayıp kurtulmasıAradan sıyrılma yönüyle fasl köküyle gevşek temas taşır; Kur'an'da geçmez
صفلKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
صلفAnlamlıSertleşmek, kibre kapılmakSuyun geçmediği sert toprak; az hayırla böbürlenen kişiKatılık ve geçirimsizlik; fasl kökündeki ayrışmayla doğrudan anlam bağı yoktur; Kur'an'da geçmez
لفصKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde mühmel kabul edilmiştirKur'an'da geçmez
لصفAnlamlıParlamak, bitişmekTaş yarıklarında parıldama veya otların yan yana sıkıca çıkmasıYarık bağlamında mafsal çağrışımı içerir; Kur'an'da geçmez

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
فصلMerkezAyırma ve sınır koymaBirbirine bitişik veya karışık iki şeyi eklem yerinden veya kesin bir hükümle sınırlandırarak ayırmaParçaların yapısını bozmadan aralarına işlevsel bir mesafe veya çizgi koyar
فرقKomşuDağıtarak ayırmaBir bütünü farklı yönlere veya kümelere dağıtarak ayırmaفصل kökünde sınır ve netlik esasken فرق kökünde uzaklaşma ve parçalanma öne çıkar
ميزKomşuNiteliksel ayırmaİyiyi kötüden, seçkini sıradandan değer bakımından ayırt etmeفصل yapısal ve hükmî bir ayrımı bildirirken ميز zihinsel veya ahlaki bir ayıklamayı içerir
قسمKomşuPaylaştırmaBir bütünü hisselere ve paylara bölmeفصل şeylerin niteliğini ve sınırını ayırırken قسم niceliksel dağıtım yapar
وصلZıtBitiştirmeAyrı duran iki şeyi birbiriyle birleştirme ve aradaki boşluğu kapatmaفصل arayı açarken وصل bağı kurar ve boşluğu giderir

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaفصلAyırma, ayırt etme, hükme bağlamaSomut eklem yerinden soyut hüküm ayrımına kadar bütünsel ayrışmaKesin
Latincearticulare, discernereEklemlere ayırmak, açıkça ayırt etmekarticulare bedensel ve dilsel mafsallamayı karşılarken, discernere yargısal ayrımı verirGüçlü
İngilizcearticulate, sever, distinguishBoğumlamak, ayırmak, tefrik etmekarticulate kelimesi mafsal ve açık ifade boyutunu, sever ise kesip ayırma boyutunu karşılarKesin
Almancagliedern, trennen, entscheidenEklemlere ayırmak, ayırmak, karara bağlamakgliedern yapıyı bozmadan bölümlere ayırmayı, entscheiden ise kesin hükümle fasletmeyi karşılarGüçlü
Fransızcaarticuler, trancher, séparerEklemlendirmek, kesin karara bağlamak, ayırmaktrancher kesin ve kesici hüküm yönünü, articuler yapısal ayrışmayı vurgularGüçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Le Robert.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
الْفَصْلKıyamet günü kesin adaletle ayrılma ve nihai hükümAhiret ve hesap sahnelerinde haklının haksızdan ebediyen ayrıldığı an (Sâffât 37:21, Duhân 44:40, Nebe 78:17)
تَفْصِيل / فُصِّلَتْAyetlerin açık, anlaşılır ve bölümlere ayrılarak beyan edilmesiVahyin kapalılıktan arındırılıp hakikatlerin açık seçik kılınması (Hûd 11:1, Yûsuf 12:111, Fussilet 41:3)
يَفْصِلُHüküm verme, ihtilafları çözüme kavuşturmaDünyada veya ahirette kullar arasındaki çekişmeleri hakka göre karara bağlama (Hac 22:17, Secde 32:25, Mümtehine 60:3)
فَصَلَMekândan ayrılma, yola çıkmaBir ordunun veya kafilenin bulunduğu şehirden çıkıp ayrılması (Bakara 2:249, Yûsuf 12:94)
فِصَالÇocuğu sütten kesmeBebeğin anne sütünden ve emzirme döneminden ayrılması (Bakara 2:233, Lokmân 31:14, Ahkāf 46:15)
فَصِيلَةKişinin ait olduğu en yakın kabile veya aile koluİnsanın zor günde sığındığı, ana gövdeden ayrılmış en yakın akraba zümresi (Meâric 70:13)

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret ve adaletYevmu'l-Fasl kavramı üzerinden ilahi adaletin tecellisi ve ceza-mükafat ayrımıİman ile küfrün, hak ile batılın nihai ve telafisiz biçimde birbirinden koparılması
FıkıhHüküm ve yargılamaHâkimin taraflar arasındaki husumeti bitiren hükmü (hükmün fâsıl olması); sütten kesme süresiDavayı kesin sonuca bağlayan nihai karar ve emzirme süresinin yasal sınırı
TefsirKur'an'ın üslubuİcmâl-tafsîl ilişkisi ve Fussilet suresinin ismi bağlamında ayetlerin açıklanma yöntemiHakikatlerin zihinlerde hiçbir kapalılık bırakmayacak tarzda netleştirilip tasnif edilmesi
HadisAhlak ve amelKişinin imanını küfürden ayıran kesin fedakarlıklar (nafaka-i fâsıla) ve mafsal sadakalarıBedendeki her eklemin (mafsal) yaratılış şükrü ve amelin imanı tescil eden belirleyici vasfı

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniVahiy ve akideFurkan ve nihai temyizHakikat ile batılın sınırlarını kesin olarak çizmekDini hayat, belirsizlik üzerine değil hudutları netleşmiş fasl ilkeleri üzerine kurulurKesin
İlmiMetodoloji ve tasnifKategorizasyon ve tafsîlKarmaşık bilgiyi alt birimlerine ve eklemlerine ayırarak anlamakBilimsel kavrayış, olguları mafsallarından ayırt edebilme yeteneğidirGüçlü
SiyasiHukuk ve kazaFaslu'l-hitâb ve yargı erkiİhtilafları sonlandıran bağlayıcı karar üretmekSiyasi otoritenin sürekliliği, davaları havada bırakmayan kesin fasl gücüne bağlıdırKesin
İktisadiMülkiyet ve muhasebeSınır tespiti ve hesap kapatmaMülkiyet sınırlarını ve hak edişleri birbirinden ayırmakEkonomik sistemde mülkiyet sınırlarının netleşmesi ve borç ilişkilerinin tasfiyesiGüçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerAyrık matematik ve eklemleme (articulation / discretization)Sürekli bir akışın veya karmaşık bir ağın düğüm noktalarından (mafsal) kesilerek bağımsız ve tanımlı alt kümelere ayrılmasıGüçlü
Beşeri bilimlerHukuki kesin hüküm (res judicata) ve sosyal rol ayrışmasıUyuşmazlığın muhakeme yoluyla kesin bir sınıra ulaştırılması ve bireyin toplumsal yapıda bağımsız bir konuma geçmesiGüçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiTafsîl kelimesini sadece sözü uzatmak, gereksiz teferruata girmek veya ansiklopedik malumat yığmak şeklinde anlamak
Kur'an içi daha geniş anlamBir hakikatin bileşenlerini, işlevsel eklem noktalarını ve sınırlarını görünür kılarak zihinde hiçbir şüphe ve karışıklık bırakmayacak biçimde berraklaştırmak
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKur'an'ın mufassal bir kitap oluşunu lüzumsuz ayrıntı olarak görüp ayetlerin yapısal tutarlılığını ve pratik hayata dönük hüküm sınırlarını ıskalamak

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın hem inşa ettiği zihniyetin (ayırt etme, hak ile batılı netleştirme) hem de kendi metin mimarisinin (ayetlerin tafsil edilmesi) merkezinde yer alır.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ahiretin hesap gününü niteleyen Yevmu'l-Fasl ayetlerinde, vahyin açıklanma tarzını anlatan Fussilet ve En'âm surelerinde ve Talut kıssasındaki imtihan sahnelerinde belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Dinin gri alanlar ve belirsizlikler yığını olduğu zannını yıkar; ilahi kelamın karmaşayı gidermek, sınırları tayin etmek ve hayata net bir omurga kazandırmak üzere indiğini gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamİki kemiğin birleştiği mafsal noktası; birbirine bitişik şeylerin arasına sınır koyarak onları eklem yerinden ayırmak.
  • Soyut anlamHak ile batıl, doğru ile yanlış arasındaki karışıklığı gideren, her parçaya kendi sınırını ve değerini veren kesin hüküm ve açık beyan.
  • Sistematik karşılıkBir sistemin sürekliliğini sağlayan eklem noktalarının tespiti, uyuşmazlıkları nihayete erdiren yargısal kesinlik ve bilginin tasnifi.
  • LaTeX modeliS={x∣x∈U}  ⟹  S=⋃i=1nAiileAj∩Ak=∅(j≠k)
  • LaTeX açıklamasıFormül, bir evrensel küme veya bütünlük olan U içindeki karmaşık S yapısının, aralarında hiçbir kesişim ve belirsizlik kalmayacak biçimde (Aj∩Ak=∅) ayrık ve tanımlı alt kümelere (Ai) bölünmesini ifade eder. Bu model, kökün hem somut eklemleme hem de soyut tasnif ve yargı (fasl) hareketini sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ف