نقص
ن - ق - ص
KÖK- 10 geçiş
- 10 ayet
- 8 sîga
- 12 sözlük
“Nukade” çözülmüş ip demektir. Naks kopuk ip demektir. Noksan eksiklik anlamındadır.devamı ›
Notlarım
Sözlükler(12)
★ Akevler SözlüğüTürkçe
“Nukade” çözülmüş ip demektir. Naks kopuk ip demektir. Noksan eksiklik anlamındadır.
Kitâbu'l-'Ayn
Halîl b. Ahmed · 8. yyTR663 harfالقاف والصاد والنون معهما
ن ق ص، ق ن ص يستعملان فقط نقص: النّقْصُ: الخسران في الحظ، والنُّقصان مصدر، ويكون قدر الشيء الذاهب. من المنقوص، اسم له.
ونَقَصَ الشيء نقصاً ونُقصاناً، مصدر، ونُقصانه كذا وكذا، وهذا قدر الذي ذهب.
ونَقَصْتُه أنا، يستوي فيه اللازم والمجاوز.
والنَّقيصهُ: الوقيعة في الناس، والانتِقاصُ الفعل، وانتقَصْتُ حقه إذا نَقَصْتُه مرة بعد مرة.
وتقول: ليست عليه مَنْقَصَةٌ في عيشه.
قنص:
es-Sıhâh
Cevherî · 10. yyTR254 harfنَقَصَ الشيء نَقْصاً ونُقْصاناً، ونَقَصْتُهُ أنا، يتعدَّى ولا يتعدَّى. وانْتَقَصَ الشيءُ، أي نَقَصَ. وانْتَقَصْتُهُ أنا. وانْتَقَصَ المشتري الثمنَ، أي استحَطَّ. والمَنْقَصَةُ: النَقْصُ. والنَقيصَة: العيبُ، وفلان يَتَنَقَّصُ فلاناً، أي يقع فيه ويثْلُبُهُ.
Tehzîbu'l-Luğa
Ezherî · 10. yyTR1.656 harfق ص ن
نقص ، قنص ، صنق ، قصن : ( مستعملة ) .
نقص : قال الليث : النقصُ : الْخُسْرانُ في الحظِّ والنُّقصَانُ يكونُ مَصْدَراً ويكون قدْر الشيء الذَّاهِب من المنقوصِ تقول : نَقَصَ الشيءُ يَنْقُص نَقْصاً ونُقْصاناً ، فهو مصدرٌ ، وتقول نُقصَانه كذَا وكَذَا وهذا قدر الذَّاهبِ .
أبو عبيد في بابِ فَعلَ وفعلتهُ نَقصَ الشيءُ ونقصتُهُ أنا ، اسْتَوَى فيه الفعلُ اللازمُ والمجاوِزُ ، والنَّقِيصَةُ : الوقِيعَة في
Mekâyîsü'l-Luğa
İbn Fâris · 11. yyTR12.417 harf(باب النون والقاف وما يثلثهما)
(نقل) النون والقاف واللام: أصلٌ صحيح يدلُّ على تحويل شيءٍ من مكانٍ إلى مكان، ثم يفرَّع ذلك. يقال: نقَلْتُه أنْقُله نَقْلاً. ونقَلَ الفرس قوائِمَه نَقْلاً. [وفرسٌ([1])] مِنْقَل: سريعُ نَقْل القَوائم. والمُنقِّلَة من الشِّجاج: التي يُنقَل منها فَرَاش العِظام. والنُّقْل: ما يَأكلُه الشّارب على شرابه. وكان ابنُ دريد يقول([2]): هو بالفتح ولا يُضَمّ، والنّاس يقولونه
(باب النون والقاف وما يثلثهما) (نقل) النون والقاف واللام: أصلٌ صحيح يدلُّ على تحويل شيءٍ من مكانٍ إلى مكان، ثم يفرَّع ذلك. يقال: نقَلْتُه أنْقُله نَقْلاً. ونقَلَ الفرس قوائِمَه نَقْلاً. [وفرسٌ([1])] مِنْقَل: سريعُ نَقْل القَوائم. والمُنقِّلَة من الشِّجاج: التي يُنقَل منها فَرَاش العِظام. والنُّقْل: ما يَأكلُه الشّارب على شرابه. وكان ابنُ دريد يقول([2]): هو بالفتح ولا يُضَمّ، والنّاس يقولونه بالضّم. والنَّقَل بفتح القاف: ما بقي من صِغار الحجارة إذا قلِعَت، لأنَّها تنقَل. والنَّقيل: الطَّريق، لأنَّه لا يسلُكه إلاَّ مُنتقِل. والمَنْقَلة: المَرْحلة. وضَربٌ من السَّير يقال لـه نَقِيل، وهو ذلك القياس، وكَأنَّه([3]) المداومةُ على السَّيْر. والمُنَقَّل: الخُفُّ الخَلَق، لأنَّ عليه ينتقل الماشي حَتَّى ينخرق. وكذلك النَّقَل في البَعير: داءٌ يصيب خُفَّه فينخرق. والرِّقاع التي يُرقع بها خُفُّه: النَّقائِل. ومن الباب المُناقَلَة: مُراجَعة الحديث أو الإنشاد، كأنَّك نقلتَ حديثَك إليه ونَقَلَ حديثَه إليك. والنِّقَال: أن تشرب الإبل ثم تَترك ثم تعود إلى الماء فتشربَ، ولا يُفعَل ذلك بها بل تفعله هي. ويقولون: إن النَّقْلةَ: القَناة. وينشدون: يُقَلْقِلُ نَقْلةً جَرْدَاء فيها *** نَقيع السُّمِّ أو قَرنٌ مَحِيقُ([4])والمشهور: "يُقلقل صَعْدة([5])". (نقم) النون والقاف والميم أُصَيلٌ يدلُّ على إنكارِ شيءٍ وعَيبه. ونَقَمْتُ عليه أَنْقِمُ: أنكرتُ عليه فِعلَه. والنِّقْمة من العذاب والانتقام، كأنَّه أنْكَر عليه فعاقَبَه. وقولهم للنَّفس نقيمة، وهو ميمون النَّقيمة، إنما هي من الإبدال، والأصل نَقِيبَة. (نقه) النون والقاف والهاء كلمةٌ تدلُّ على البُرْء من المرض، ثم يستعار. ونَقَهَ من المَرَض نُقُوهاً: أفاق، فهو نَاقِهٌ. ويقولون: نَقِهَ الحديثَ مثل فهم، بكسر القاف، فرقاً بينه وبين الأوّل. والقياس واحد، لأنَّه إذا نَقِهَه فقد برِئَ من الشّكِّ فيه. قال اللِّحياني: يقال: أنْقِهْ لي سَمْعكَ، أي أرْعِنِيهِ، كأنَّه يقول: حتّى تفْهمَ ما أقول. وبَلَغنا أنَّ أهل المدينة يسمُّون الاستفهام: الاستِنْقاه. (نقي) النون والقاف والحرف المعتلّ أصلٌ يدلُّ على نظافةٍ وخلوص. منه نَقَّيْتُ الشّيءَ: خلّصتُه ممّا يشوبُه تنقيةً. وكذلك يقال: انتقَيت الشّيءَ كأنَّك أخَذتَ أفضلَه وأخلَصَه. والنُّقَاوة: أفضَلُ ما انتقَيْت من شيء. والنَّقَاة: الرّديُّ فيما يقال، كأنَّه الذي انتُقِيَ فطُرِح وقال بعضهم: نَقاة كلِّ شيء: ردِيُّه إلا التَّمْر، فإنَّ نَقَاتَه خِيارُه. وفي الباب النِّقْيُ: مُخُّ العظام، سمِّيَ لخُلوصه ونظافته. ويقال لشَحْمة العَين من الشَّاة السَّمينة وغيرِها: النِّقْي. وناقةٌ لا تُنقِي. قال: حاموا على أضيافهم فشوَوْا لهم *** من لحم مُنْقيةٍ ومن أكبادِ وأمَّا الفرّاء فزعَم أنّ الأنقاء: كلُّ عظمٍ ذي مُخّ. وهذا إنْ صحَّ فهو على تسمية العرب الشَّيءَ باسم غيرِه إذا كان مُجاوراً له. (نقب) النون والقاف والباء أصلٌ صحيح يدلُّ على فَتح في شيء. ونقَب الحائطَ ينقُبه نَقْباً. والبَيطارُ ينقُبُ سُرَّةَ الدّابّة ليخرج منها ماء. وتلك الحديدة مِنْقب. وكلبٌ نقيبٌ: نُقِبَتْ([6]) غَلْصَمتُه ليضعُفَ صوته، يَفعلُه اللِّئامُ لئلاّ يسمَعَ صوتَه الضَّيْف([7]). والنَّاقِبة: قَرْحةٌ تخرج بالجَنْب تهجم على الجَوف([8]). ونَقِبَ خُفُّ البعير: تخَرَّق نَقَباً. والنُّقْبة: أوّل الجَرَب يبدو. والجمع نُقَب. قال: مُتَبَذِّلاً تبدو محاسِنُه *** يَضَع الهِناءَ مواضع النُّقْبِ([9])وقياسُه صحيح، لأنَّه شيءٌ يثقب الجِلْد. ومن الباب: النِّقاب: العالم بالأمور، كأنَّه نَقَّب عليها فاستَنْبَطَها، أو العالم بها المُنقِّب عنها. قال: مليحٌ نجيحٌ أخو مأْقِطٍ *** نِقابٌ* يحدِّث بالغائبِ([10]) والنَّقب والمَنْقَبة: الطَّريق في الجَبَل، والكلُّ قياسٌ واحد. ونقَّبوا في البِلاد: سارُوا. وأصله السَّير في النُّقوب: الطُّرق. والنَّقيب: نقيب القَوم: شاهِدُهم وضَمِينُهم([11]). ومعناه ومعنى النِّقاب العالِم واحد، لأنَّه ينقِّب عن أمورهم، أو ينقب كما ينقُب عن الأسرار. والمَنْقَبَة: الفَعْلة الكريمة، وقياسُها صحيح، لأنَّها شَيءٌ حسن قد شُهِر، كأنَّه نُقِّب عنه. ومما شذَّ عن هذا الأصل نِقاب المرأة. وناقَبْتُ فلاناً: لقيتُه فَجْأة. والنُّقْبة: ثوبٌ كالإزار فيه تِكّة، وليس بالنِّطاق. أمَّا اللَّوْن فيقال له النُّقْبة([12])، وهو حسن النُّقْبة، أي اللَّوْن. وممكن أن يكون من الأوّل، كأنَّه شيءٌ نقب عنه شيء ظَهَر. (نقث) النون والقاف والثاء كلمةٌ صحيحة تدلُّ على خَلْطِ شيءٍ بشيء ونَقْلِه. ونَقَثَ ما في منزلي أجْمَع: نقَلَه كلَّه. ونَقّثوا حديثَهم: خلَطوه، كما ينقّث الطَّعام. وخرج ينقِّث: يُسرع في نقل قوائمه. ونَقَثت العظمَ أنْقُثُه: استخرجتُ ما فيه من المُخّ. (نقح) النون والقاف والحاء أصلٌ صحيح يدلُّ على تَنحِيَتِك شيئاً عن شيء. ونَقَّحت العصا([13]): شَذَّبتُ عنها أُبَنَهَا. ومنه شِعرٌ مُنَقَّحٌ، أي مفتَّشٌ مُلقىً عنه ما لا يصلُح فيه. ونَقَحت([14]) العَظم: استخرجتُ مُخَّه. (نقخ) النون والقاف والخاء كلمةٌ تدلُّ على قَرْع شيء. وماءٌ نُقَاخٌ: بارد عذب، كأنَّه ينقَخ العطشَ ببَردهِ، أي يقرَعُه. والنَّقْخ: نَقْب الرَّأْس عن الدِّماغ. (نقد) النون والقاف والدال أصلٌ صحيح يدلُّ على إبراز شيءٍ وبُروزه. من ذلك: النَّقَد في الحافر، وهو تقشُّرُهُ. حافرٌ نَقِدٌ: متقشِّر. والنَّقَد في الضِّرس: تكسُّره، وذلك يكون بتكشُّف لِيطِه عنه. ومن الباب: نَقْد الدِّرهم، وذلك أن يُكشَف عن حالِهِ في جَودته أو غير ذلك. ودرهمٌ نَقْدٌ: وازِنٌ جيّد، كأنَّه قد كُشِف عن حاله فعُلم. ويقال للقُنفُذ الأنْقد. يقولون: "باتَ فلانٌ بلَيْلَةِ أنْقد"، إذا باتَ يسرِي [لَيلَه([15])] كلَّه. وهو ذلك القياس. لأنَّه كأنَّه يَسرِي حَتَّى يَسْرُوَ عنه الظَّلامَ. ويقولون: إنَّ الشَّيْهَمَ لا يرقُد اللَّيلَ كلَّه. وتقول العرب: ما زالَ فلانٌ يَنْقُد الشَّيء، إذا لم يزَلْ ينظُر إليه. ومما شذَّ عن الباب: النَّقَد: صِغار الغَنَم، وبها يشبَّه الصبيُّ القمِيُّ الذي لا يكاد يَشِبّ. (نقذ) النون والقاف والذال أصلٌ صحيح يدلُّ على استخلاصِ شيءٍ. وأنقذتُه منه: خَلَّصته. وفرسٌ نقيذٌ: أُخِذ من قومٍ آخَرين، وأفراسٌ نقائذ. وكلُّ ما أنقَذْتَه فهو نَقَذٌ. (نقر) النون والقاف والراء أصلٌ صحيح يدلُّ على قَرعِ شيءٍ حَتَّى تُهْزَم فيه هَزْمَةٌ، ثم يتوسَّع فيه. [منه] منقار الطَّائر، لأنه يَنقُر به الشَّيء حتّى يؤثِّر فيه. ونَقَرت الرَّحَى بالمنقار، وهي تلك الحديدة. ومن الباب نقَّرتُ عن الأمر حَتَّى علِمتُه، وذلك بَحْثُك عنه، كأنَّ عِلمَك به نَقْرٌ فيه. ونقرت الرّجلَ: عِبْتُه([16])، كأنَّك قرعتَ بشيءٍ فأثّرتَ فيه. وقالت امرأةٌ لبعلِها: "مُرَّ بي على بَنِي نَظَرَى ولا تمرَّ بي على بَنَاتِ نَقَرَى"، أي مُرَّ بي على الرِّجال الذين ينظُرونني، ولا تمرَّ بي على النِّساء اللواتي يغتَبْنَنِي. والنُّقرة: موضعٌ يبقَى فيه ماءُ السَّيل، كأنَّه قد نُقِر نَقْراً فهُزِم. وواحِد المناقِرَ منْقر([17])، وهي آبارٌ صغار ضيّقة الرؤوس، كأنَّها قد نُقِرت في الأرض نَقْراً. ونُقْرة القَفَا: الوَقْبة فيه. والنَّقير: نُكتة في ظَهر النَّواة. والنَّقير: أصلُ شجرةٍ يُنقَر ويُنْبَذُ فيه. وهو الذي جاءَ النَّهْيُ فيه. وفلانٌ كريم النَّقِير، أي الأصل، كأنَّه المكانُ الذي نُقِر عنه حَتَّى خَرَج منه. وقولهم: دَعَاهُم النَّقَرَى: أن يَدعُوَ جماعة ويدعَ آخَرين من لُؤمِه. وهو قياسٌ صحيح، لأنَّه لا يُنادِيهِمْ أجمع، لكنْ يأتي* المَحفِلَ فيُوحِي إلى واحدٍ كأنَّه ينقُره، أو ينقُره بيده ليقومَ معه. والنَّاقور: الصُّور الذي يَنفُخ فيه المَلَكُ يومَ القيامة، وهو يَنقُر العالَمِينَ بقَرْعِهِ. ومن الباب: نقَّرت عن الأمر، إذا بحثْتَ عنه. ومما شذَّ عن الأصل قولهم: أنْقَرَ عن الشَّيء إنقاراً: أقْلَعَ. وفي الحديث: "ما كان الله لِيُنْقِرَ عن قاتِلِ المؤمن"، كأنَّه لا يُقلِع عن تعذيبه. قال: * وما أنا عن أعداءِ قومي بمُنْقِرِ([18]) * (نقز) النون والقاف والزاء أُصَيلٌ يدلُّ على دقة([19]) وخفّة وصِغَر. منه النَّقْز: الوَثْب. ونواقز الظَّبْي: قوائِمُه. ونَقَزُ النّاسِ: أرذالُهم. والنَّقَز: الرَّجُل الرَّدِيّ والنُّقَاز: داءٌ يأخذ الغنم فيَقْلَقُ عنه ولا يستقِرّ. والنَُّقَّاز: صِغار العَصافِير. (نقس) النون والقاف والسين أصَيلٌ يدلُّ على لَطْخ شيءٍ بشيء غير حَسَن. ونَقَسته: عِبْته، كأنَّك لطَخْتَه بشيءٍ قبيح. وأصلُه نِقْس المِداد، والجمع أنقاس. (نقش) النون والقاف والشين أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على استخراج شيءٍ واستيعابِه حَتَّى لا يُتركَ منه شيء؛ ثم يقاس ما يقاربه. منه نَقْش الشَّعَْر بالمِنقاش وهو نَتْفُه. ومنه المناقَشة: الاستقصاء في الحساب حَتَّى لا يُتركَ منه شيء. وفي الحديث: "مَن نُوقِشَ في الحساب عُذِّبَ". ويقال: شَجَّةٌ منقوشةٌ: تُنقَشُ منها العظام، أي تُستَخرَج. ويقال: نقَشْتُ مَرْبِضَ الغَنَم: نقَّيتُه من الشَّوْك. والنَّقيش: المتاع المتفرِّق، كأنَّه انتُقِشَ بعضُه من بعض، أي فارق بعضُه بعضاً. ومن الباب: نقْشُ الشَّيء: تحسينه، كأنَّه ينقُشُه، أي يَنفِي عنه معايِبَه ويحسِّنُه.ثم يستعار هذا فيقال: نقشت العِذْق([20]). وهو أنْ تَضرِبَه بالشَّوك حتى يُرْطِبَ. ويقولون: جادَ ما انتقَشْتَ هذا، أي ما اختَرْتَه. وهذا نَقِيشُ هذا، أي مثلُه. وما للهِ([21]) ضِدٌّ ولا نَقِيش، أي ما له مَن يماثِلُه في صورتِه ونَقْشِه. (نقص) النون والقاف والصاد كلمةٌ واحدة، هي النَّقْص: خِلاف الزيادة. ونَقَصَ الشيءُ، ونَقَصْتُه أنا، وهو مَنْقوص. والنَّقيصَة: العَيب؛ يقال ما به [نقيصةٌ، أي] شيء ينقُص. ومَرجِعُ البابِ كلِّه إلى هذا. (نقض) النون والقاف والضاد أصلٌ صحيح يدلُّ على نَكْثِ شَيء، وربما دلَّ على معنىً من المعاني على جنسٍ من الصَّوت. ونَقَضْتُ الحبلَ والبِناءَ. والنَّقيض: المنقوض، ولذلك يقال للبعير المهزول نِقْضٌ، كأنَّ الأسفارَ نَقَضَتْه؛ وجمعه أنقاض. والمُنَاقَضَة في الشِّعر من هذا، كَأنَّه يريد أن ينقُضَ ما أَرَّبَهُ صاحبهُ. ونَقْضُ العَهدِ منه أيضاً. والنِّقْض: مُنْتَقَضُ الكمأة من الأرض([22]) إذا أردتَ أن تُخرِجَها. نَقضْتُها نقضاً. وانتقضت القَرْحة، كأنَّها كانت تلاءمت ثم انتقَضَت. أمَّا الصَّوت فيقال لصوتِ المَفاصل نَقِيضها؛ وهو قريبٌ من الأوّل، لأنَّها كأنّها تَنْتَقِض فيسمع لها صوتٌ عند ذلك. وأنقَضَت الدَّجاجة: صوَّتت. والإنقاض: زجر القَعود. قال: ربَّ عجوزٍ من أُناسٍ شَهْبَرَهْ([23]) *** عَلَّمْتُها الإنقاضَ بَعْدَ القَرْقَرَهْ([24])يقول: سَرَقتُ بعيرَها التي كانت تُقرقِر به وتركتُ لها بَكْراً تُنْقِضُ به. (نقط) النون والقاف والطاء أُصيلٌ يدلُّ على نُكتةٍ لطيفةٍ في الشيء. يقال للقطعة من النَّخْل: نُقْطة. ويقال: إنَّه تشبيهٌ في القِلَّة بالنُّقطة. (نقع) النون والقاف والعين أصلانِ صحيحان: أحدهما يدلُّ على استقرارِ شيءٍ كالمائعِ في قراره، والآخر على صوتٍ من الأصوات. فالأوّل نَقَع الماء في مَنْقعه: استقرّ. واستَنْقع الشيءُ في الماء. والنَّقُوع: ما نُقِع في الماء، كدواءٍ([25]) أو نبيذ. والمِنْقَع ذلك الإناء. والمِنْقَع([26]) كالقُدَيرة للصَّبيّ يُطرح فيه اللَّبن ويُطعَمه. ويقال له مِنْقَع البُرَم، ويكون من حجارة. والنَّقيع: شراب* يتَّخَذ من زَبيب، كأنَّ الزَّبيب يُنقَع لـه. والنَّقِيع: الحَوْض يُنقَع فيه التَّمر. والنَّقِيع والنَّقْع: الماء الناقع. وماءٌ ناقعٌ كالنَّاجع، كأنَّه استقرَّ قرارَه فكَسَر الغُلَّة. وكذلك النَّقُوع. والنَّقيع: البئر الكثيرة الماء. ونَقْع البئر الذي جاء في الحديث: ماؤها، كأنها قرارٌ له. والأنقوعة: وَقْبَةُ الثَّرِيد. وقولهم: "هو شَرَّابٌ بِأَنْقُعٍ"، أي مُعاوِدٌ للأمر مرَّةً بعد مرة. كذا يقولون، ووجهه عندنا أنَّ الطَّائر الحَذِر لا يَرِدُ المَشارِعَ حذَراً على نَفْسه، لكنَّه يأتي المناقع يَشْرَبُ ليَسْلَم؛ وكذلك الرّجُل الكيِّس الحَذِر، لا يتقحَّمُ إلاَّ مواضعَ السَّلامةِ في أُموره. والنَّقيعة: المحض من اللَّبن. فأمَّا النقيعة فقال قومٌ: ما يُحْرَزُ من النَّهْب قبل القَسْم. قال الشاعر: إنَّا لنضرِبُ بالسُّيوف رؤوسَهُمْ *** ضَرْبُ القُدَارِ نَقِيعَةَ القُدَّامِ([27])ويقال: بل النَّقيعة: الطَّعام يُتَّخَذ للقادم من السفر، كأنّه إذا أُعِدّ لـه فقد نقع أي أُقِرّ. وهذان الوجهان أحسَنُ ما قيل في ذلك، لأنَّهما أقْيَس. ويقولون: النَّقيعة: الجَزُور تُنقَع عَن عدّة إبل، كالفَرَعةِ تُذبَح عن غَنَم. وأمَّا الأصل الآخر فالنَّقيع: الصُّرَاخ، وهو النَّقْع أيضاً. ونقَعَ الصوتُ: ارتفَعَ. قال: فمتَى يَنْقَعْ صُرَاخٌ صادقٌ *** يَحلِبُوها ذاتَ جَرسٍ وزَجَلْ([28])ويقال: النَّقع: صوت النّعامة. والنّقَّاع: الرَّجُل يَتكثَّر بما ليس عنده، كأنه يَصيح به. وأمَّا قولهم: انتُقعَ لونُه، فهو من الإبدال، والأصل امْتُقعَ، وقد ذَكَر [نا] هُ. --------------ـــ ([1]) التكملة من المجمل. ([2]) في الجمهرة (3: 164). ([3]) في الأصل: "وكأن". ([4]) البيت للمفضل النكري، كما في اللسان (محق) الأصمعيات 54، وهو في المجمل (محق، نقل) بدون نسبة. وقد سبق في (محق). ([5]) فيما سبق: "يقلب صعدة". ([6]) في الأصل: "ونقيب"، صوابها من المجمل. ([7]) في الأصل: "الضعيف"، تحريف. وفي المجمل: "يفعله اللئام لئلا يدل عليهم الأضياف بصوته". ([8]) في الأصل: "الخوف"، صوابه في المجمل واللسان. وزاد في اللسان: "ورأسها من داخل". ([9]) لدريد بن الصمة، في اللسان (نقب) وأمالي القالي (2: 161) والبيان (1: 107) والأغاني (13: 130). ([10]) لأوس بن حجر في ديوانه 3 واللسان (نقب، أقط). ([11]) في الأصل: "ومعينهم"، صوابه في المجمل واللسان. ([12]) في الأصل: "النقب". ([13]) في الأصل: "نقحت عن العصا". ([14]) في الأصل: "وتنقح"، تحريف، وأثبت ما في المجمل. ([15]) التكملة من المجمل. ([16]) في المجمل: "اغتبته وعبته". ([17]) منقر، كمنبر، ومنقر أيضاً بضم الميم والقاف. ([18]) لذؤيب بن زنيم الطهوي، في اللسان (نقر) وإصلاح المنطق 259، 480 ونوادر أبي زيد 119. وصدره: * لعمرك ما ونيت في ود طيء * ورواية النوادر: "عن شيء عناني". ([19]) في الأصل: "رق". ([20]) في الأصل: "الغدق". ([21]) في الأصل: "ما له"، صوابه من المجمل. ([22]) وكذا في المجمل. وفي اللسان: "منتقض الأرض من الكمأة". ([23]) في الأصل: "الأنقاض والقرقرة"، صوابه في المجمل واللسان. ([24]) الرجز لشظاظ الضبي اللص، كما في اللسان (نقض). ورواية اللسان: "عجوز من نمير"، ورواية الأصل تطابق رواية المجمل. ([25]) في الأصل: "لدواء"، وأثبت ما في المجمل. ([26]) ويقال منقعة أيضاً، كما في المجمل واللسان. ([27]) لمهلهل في اللسان (قدر، نقع، قدم)، كما سبق في حواشي (قدم) حيث أنشد البيت من قبل. ([28]) للبيد في ديوانه 15 طبع 1881 واللسان (نقع).
ـ
Müfredât
Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR1.332 harf- النقص: الخسران في الحظ، والنقصان المصدر، ونقصته فهو منقوص. قال تعالى: ﴿ونقص من الأموال والأنفس﴾ [البقرة/155]، وقال: ﴿وإنا لموفوهم نصيبهم غير منقوص﴾ [هود/109]، ﴿ثم لم ينقصوكم شيئا﴾ [التوبة/4]. * نقض
- النقض: انتثار العقد من البناء والحبل، والعقد، وهو ضد الإبرام، يقال: نقضت البناء والحبل والعقد، وقد انتقض انتقاضا، والنقض المنقوض، وذلك في الشعر أكثر، والنقض: كذلك، وذلك في البناء أكثر (قال
Esâsü'l-Belâğa
Zemahşerî · 12. yyTR167 harfن ق ص
نقصه حقّه نقصاً وانتقصه.
ونقص بنفسه نقصاناً.
وانتقص واستنقص الثمن: استحطّه.
وانتقصه وتنقّصه: عابه.
وما فيه نقيصة ومنقصة وفلان ذو نقائص ومناقص.
Lisânü'l-Arab
İbn Manzûr · 13. yyTR2.334 harfالنَّقْصُ: الخُسْران في الحظِّ، والنقصانُ يكون مصدراً ويكون قدر الشيء الذاهب من المنقوص. نَقَصَ الشيءُ يَنْقُصُ نَقْصاً ونُقْصاناً ونَقِيصةً ونَقَصَه هو، يتعدى ولا يتعدى؛ وأَنْقَصَه لغة؛ وانْتَقَصَه وتَنَقَّصَه: أَخذ منه قليلاً قليلاً على حد ما يجيءُ عليه هذا الضرب من الأَبنية بالأَغلب. وانْتَقَصَ الشيءُ: نَقَصَ، وانْتَقَصْتُه أَنا، لازمٌ وواقعٌ، وقد انْتَقَصَه حقَّه. أَبو عبيد في باب فَعَلَ
Kâmûsü'l-Muhît
Fîrûzâbâdî · 15. yyTR528 harf* ن ق ص * * نَقَصَ * الشيء من باب نصر و * نُقْصَاناً * أيضا و * نَقَصَهُ * غيره يتعدى ويلزم قلت * النَّقْصُ * مصدر المُتعدي و * النُّقْصَانُ * مصدر اللازم والمُتعدي يتعدى إلى مفعولين تقول نقصه حقَّه قال الله تعالى ﴿ثم لم يَنْقُصُوكم شيئا﴾ وأما قولك نقص المال درهما والبُرُّ مُذا فدرهما ومُذا تمييز انتهى كلامي و * انْتَقَصَ * الشيء أي نقَصَ و * انْتَقَصَهُ * غيره أيضا و * اسْتَنْقَصَ * المُشتري
Lane's Lexicon
Edward W. Lane · 19. yyTR8.701 harfنَقَصَ
1 نَقَصَ ذ , (S, M, Mgh, Msb, K,) aor. نَقُصَ , (M, Msb,) inf. n. نُقْصَانٌ (S, M, A, Mgh, Msb, K) and نَقْصٌ, (S, M, A, Msb, K,) or the former of these two only, the latter being the inf. n. of the trans. verb, (MS,) and نَقِيصَةٌ (M) and تَنْقَاصٌ, (K,) [which last is an intensive form,] said of a thing, (S, M,) intrans., (S, M, Mgh, Msb, K,) It lost somewhat, decreased, diminished,
Salmone
H. Anthony Salmone · 19. yyTR1.407 harfنَقَصَ
نَقَصَ U ( n. ac. نَقْص 1 , نَقِيْصَة 25t , نُقْصَاْن 35 , تَنْقَاْص 62 ),
a. Lessened, diminished, decreased; wasted, waned; became deficient.
b. see II .
c. [ acc. & Min ], Cut off from.
نَقَّصَ
نَقَّصَ II ,
a. Lessened, diminished, reduced, curtailed; infringed, encroached upon.
أَنْقَصَ
أَنْقَصَ IV ,
a. see II .
تَنَقَّصَ
تَنَقَّصَ V ,
a. see I (a) .
b. Disparaged,
Kitâbullâh
Kur'an kullanımından türetilmişTR10.271 harfنقص
نَقَصَ - يَنْقُصُ (المتعدي) - نَقْْص - مَنْقُوْص
نَقَصَ - يَنْقُصُ (المتعدي) + كائن + كائناً + شيئاً: يؤدي إليه مقداراً من شيء بأقل مما يفترض: يفيه ويرد إليه حقاً أو مالاً أو جزاءً استحق عليه له، وذلك بمقدار أقل وأصغر مما كان يفترض أو مما اتفق عليه
نََقْْص: اسم فعل " نَقَصَ - يَنْقُصُ ": مقدار التغير الذي طرأ على الشيء بحيث يصير مقداره
Mücavir kökler67 mücavir (90 toplam)
- طرف
2 ortak ayet · Dilin ucu demektir
- ثمر
2 ortak ayet · Meyve demektir
- عمر
2 ortak ayet · “U’mare” katlı bina demektir
- جوع
1 ortak ayet · Ceyee suyun toplandığı çukurdur
- نصف
1 ortak ayet · Yarısı
- رأي
3 ortak ayet · Raye bir yere konmuş, oranın özelliğini gösteren işaret…
- أبو
2 ortak ayet · Bab kapı demektir
- طول
1 ortak ayet · Tivel” hayvanın çayıra bağlandığı ip demektir
- مدين
1 ortak ayet · Medyen
- خوف
2 ortak ayet · Havf : “Hafe” korkulduğu zaman saklanmak için takınılan…
- شعب
1 ortak ayet · Ağacın dalı demektir
- نطف
1 ortak ayet · Duvarda aşağı doğru akan sıvı damlasıdır
Geçtiği ayetler(10)
أَوَلَمْ يَرَوْا أَنَّا نَأْتِي الْأَرْضَ نَنْقُصُهَا مِنْ أَطْرَافِهَا وَاللَّهُ يَحْكُمُ لَا مُعَقِّبَ لِحُكْمِهِ وَهُوَ سَرِيعُ الْحِسَابِ
Onu eksiltirizGörmüyorlar mı ki; Biz, yeryüzünün etrafından gitgide eksiltmekteyiz. Allah hükmünü verir. O’nun hükmünü bozacak yoktur. Ve O, hesabı çabuk görendir.
بَلْ مَتَّعْنَا هَؤُلَاءِ وَآبَاءَهُمْ حَتَّى طَالَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُ أَفَلَا يَرَوْنَ أَنَّا نَأْتِي الْأَرْضَ نَنْقُصُهَا مِنْ أَطْرَافِهَا أَفَهُمُ الْغَالِبُونَ
Onu eksiltirizEvet Biz; onlara da, atalarına da geçimlikleri verdik. Öyle ki ömürleri kendilerine uzun geldi. Fakat şimdi görmüyorlar mı ki; Biz; o yeryüzüne gelip çevresinden eksiltip durmaktayız. Onlar mıdır galip gelenler şu halde?
Kök analizi
Kök tanımı ve çekirdek özet
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | نقص |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | بخس, طفف, هضم |
| Zıt Kök | زيد |
| Çekirdek Özet 1 | Bir bütünün hacminden, sayısından veya payından bir kısmın eksilmesi, aşınması veya eksiltilmesi |
| Çekirdek Özet 2 | Ölçü ve tartıda adaletsizlik yapmama, varlığın fiziksel ve biyolojik sınırlarının aşınması, ilahi ceza veya imtihan olarak nimetlerin daraltılması |
| Çekirdek Özet 3 | Varlık düzeninde ve ahlaki sözleşmelerde tamlığın korunması; dengenin aleyhe bozulmasının ontolojik ve hukuki fesat sayılması |
| Kritik Hata Riski | Kökün yalnızca niceliksel veya maddi eksilmeye indirgenip hak, adalet, sözleşme ve varlıksal yetkinlik boyutlarının göz ardı edilmesi |
Biliteral analiz
| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| نق | Bir şeyi delmek, yarmak, vurarak veya oyarak bütünlüğünü bozmak; نقب, نقذ, نقر, نقض, نقع, نقم köklerinde görüldüğü üzere kapalı bir bütünü açma ve yapısını kırma hareketi | ص | Sıkıştırma, daraltma ve kenardan tutma imgesi eklenerek delme eylemi bir bütünden kademeli parça eksiltme ve hacmi daraltma anlamına dönüşmüştür |
Piktografik analiz
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ن | filiz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılık | Bütünün mevcut akışını, süreklilik arz eden varlığını veya sermayesini temsil eder |
| ق | ufuktaki güneş, iğne deliği; dönme, toplanma, sınır | Varlığın ulaştığı sınırı, çevrelenmiş tamlığı ve ölçülebilir kemal noktasını simgeler |
| ص | olta, bitki; yakalama, peşine düşme, sıkıştırma | Sınırlandırılmış varlıktan bir pay çekip koparma, kenardan kısma ve baskı uygulayarak daraltma hareketini sağlar |
| نقص | Sınırları belirli bir varlık akışından çekip eksiltme | Mevcut ve tam olan bir varlık veya haktan parça kopararak onun doluluğunu ve bütünlüğünü aşındırma hareketini ifade eder |
Tarihsel ve erken kullanım
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Bir kabın içindeki sıvının eksilmesi, tahıl yığınının veya sürünün sayısının azalması, devenin zayıflayarak etinden ve gücünden kaybetmesi |
| Cahiliye şiiri kullanımı | İmruü’l-Kays’a atfedilen beyitte hoş koku veya tadın saflığı ve keskinliği bağlamında عذب نقيص terkibiyle yer alır; kabile şiirinde ise hakların veya payların eksiltilmesi anlamında kullanılmıştır |
| Erken Arapça kullanım | Ticari hayatta pazarlık esnasında fiyatın indirilmesini talep etmek için اسْتَنْقَصَ الثَّمَنَ ifadesinde ve bir kimsenin itibarını zedelemek için نَقِيصَةٌ kalıbında yaygın olarak kullanılmıştır |
Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab.
Sami etimolojik katman
Arapça نقص kökü, Sami dil ailesinin Güney ve Kuzeybatı kollarında belirli bir hacimden, ölçüden veya değerden düşüşü bildiren fiillerle doğrudan akrabadır. İbranicede nakas (נָקַס) veya nekhas biçimleriyle değer kaybı, kesilme ve küçülme anlam alanına temas ederken, Süryanicede naks veya nqas kökü vurma, çarpma ve buna bağlı olarak parçalanıp dökülme, eksilme semantik çizgisini barındırır. Akadca nagābu veya naqāsu hatlarında bir nesneyi yontarak, keserek küçültme tasvir edilir. Kökün Afro-Asyatik ilksel katmanındaki ortak semantik çekirdeği, tam ve bitişik bir kütleden bir parçanın fiziksel temasla ayrılması, böylece bütünde bir gedik veya açık meydana getirilmesidir. Arapçada bu kök hem geçişli hem geçişsiz olarak korunmuş; bir şeyin kendiliğinden eksilmesi ile bir fail tarafından eksiltilmesi, ölçüde hakkın kısılması ve insanın ahlaken ayıplanması anlamlarını kuşatacak biçimde soyutlanmıştır.
Güven Güçlü
Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, Maqāyīs al-Lugha.
Etimolojik analiz
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | نقص — zıddı زيد | Hem geçişli hem geçişsiz kullanılan kök, fazlalıktan veya tamlıktan bir kısmın gitmesiyle ortaya çıkan her türlü boşluğu ve hakkın eksiltilmesini karşılar | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice nakas / n-k-s, Süryanice nqas | Vurarak eksiltme, bütünden koparma, değerden düşme ve aşınma paralellikleri taşır | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Afro-Asyatik n-q çekirdeği | Kesme, oyma, delme ve bütünden parça eksiltme eylemlerini niteleyen kök ailesiyle bağlantılıdır | Muhtemel |
Kaynak David Cohen, Dictionnaire des racines sémitiques; Brown-Driver-Briggs; Lisān al-ʿArab.
Kardeş kökler
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| نقص | Anlamlı | Eksilmek, eksiltmek | Bir bütünden parçanın gitmesi, tamlığın bozulması | Hedef kök; Kur'an'da geçer |
| نصق | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde mühmel kabul edilir; Kur'an'da geçmez |
| قنص | Anlamlı | Avlamak, yakalamak | Avın peşine düşüp onu hile veya tuzakla ele geçirmek | Hedef kökle harf ortaklığı taşır; Kur'an'da geçmez |
| قصن | Anlamlı | Ağaç dalını kırmak, budamak | Ağacın kuruyan veya sarkan dalını kesip ayırmak | Bütünden parça eksiltme anlamıyla dolaylı bağ kurar; Kur'an'da geçmez |
| صنق | Anlamlı | Kokuşmak, yağın bozulması | Yağın uzun süre beklemesi sebebiyle kokusunun değişmesi ve keskinleşmesi | Fiziksel bozulma ve yetersizleşme yönü içerir; Kur'an'da geçmez |
| صقن | Anlamlı | Darlaşmak, küçük kap | Suyun azaldığı küçük su kabı veya dar yer | Hacimce daralma ve yetersizlik çağrışımı taşır; Kur'an'da geçmez |
Komşu kökler ve zıt kök
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| نقص | Merkez | Eksilme, noksanlık | Bir bütünün ölçüsünden, miktarından veya hakkından pay eksiltmek | Genel anlamıyla eksilme ve eksiltmeyi, hem ontolojik hem ahlaki düzlemde ifade eder |
| بخس | Komşu | Değer düşürme | Hakkı küçümseyerek ve değersizleştirerek vermemek | Hakkı gasbetme kastıyla değerini ve bedelini bilerek aşağı çekmektir |
| طفف | Komşu | Ölçüde çalma | Kabın kenarını veya tepeleme payını gizlice kısmak | Ölçü aletinin kenarlarında çok küçük miktarlarla hile yapmaktır |
| هضم | Komşu | Baskı ile eksiltme | Güç kullanarak bir kimsenin hakkını sindirmek veya kırmak | Güç dengesizliği sebebiyle birinin hakkını zorla kısıp onu mağdur etmektir |
| زيد | Zıt | Artma, çoğalma | Mevcut miktarın üzerine yeni bir pay eklenmesi | Bütünün hacminin, sayısının veya değerinin genişlemesini bildirir |
Başka dillerde anlam karşılıkları
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | نقص | Eksilme, hakkı kısma | Hem kendiliğinden azalmayı hem de bir failin bilerek noksanlaştırmasını kapsar | Kesin |
| Latince | diminuere, deminutio | Azaltmak, eksiltmek | Hacmin ve miktar olarak büyüklüğün küçülmesini karşılar; ahlaki ayıplama yönünü dışarıda bırakır | Güçlü |
| İngilizce | diminish, decrease, curtail | Azal(t)mak, kısmak | Miktar ve yetki daraltmasını iyi karşılar ancak hak gasbı nüansını tek başına tam yansıtmaz | Güçlü |
| Almanca | verringern, mindern | Eksiltmek, kısmak | Değer veya miktar düşüşünü anlatır; hukuki ve akdi sorumluluk tonu bağlama göre eklenir | Güçlü |
| Fransızca | diminuer, amoindrir | Azaltmak, zayıflatmak | Gücün, hacmin veya payın gerilemesini ifade eder | Güçlü |
Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Collins-Robert French Dictionary.
Vücûh ve nezâir
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| نَنْقُصُهَا | Coğrafi ve siyasi daralma | Yeryüzünün veya inkârcıların hâkimiyet alanının uçlarından daraltılması bağlamı (Ra'd 13:41, Enbiyâ 21:44) |
| وَنَقْصٍ | İmtihan ve afetle gelen kayıp | Malların, canların ve ürünlerin kıtlık ve musibetlerle eksilmesi bağlamı (Bakara 2:155, A'râf 7:130) |
| انْقُصْ | Zamanın ve sürenin kısaltılması | Gece ibadetinin belirlenen süresinden bir kısmının indirilmesi emri (Müzzemmil 73:3) |
| تَنْقُصُ | Fiziksel ve biyolojik çürüme | İnsan bedeninin ölümden sonra toprak tarafından aşındırılıp eksiltilmesi bağlamı (Kâf 50:4) |
| تَنْقُصُوا | İktisadi hile ve adalet ihlali | Ticarette ölçü ve tartının eksik tutulmasının yasaklanması bağlamı (Hûd 11:84) |
| مَنْقُوصٍ | Eksiksiz ve tam verilme | Ahiretteki amellerin ve cezaların karşılığının eksiltilmeden ödeneceği güvencesi (Hûd 11:109) |
| يُنْقَصُ | Biyolojik ömrün belirlenmesi | İnsanın yaşam süresinin ilahi bilgi ve takdir uyarınca eksiltilmesi bağlamı (Fâtır 35:11) |
| يَنْقُصُوكُمْ | Sözleşmeye riayet ve güven | Müşriklerin müminlerle yaptıkları antlaşmanın şartlarından hiçbir şeyi çiğnememeleri bağlamı (Tevbe 9:4) |
Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | İmanın mahiyeti ve sıfatlar | İmanın amelle artıp eksilmesi meselesi ile ilahi kemal karşısında noksan sıfatların nefyedilmesi | Yetkinlik derecelerinin düşüşü ve ontolojik noksanlık |
| Fıkıh | Akitler, ölçü-tartı ve ayıplar | Satım akdinde malın miktarında eksiklik olması, kusur (naks) sebebiyle muhayyerlik hakkı ve tartıda hak kısma | Hukuki ve akdi sorumluluğun ihlali, haksız kazanç |
| Tefsir | Kozmolojik ve toplumsal ayetler | Arzın etrafından eksiltilmesinin fetihler mi yoksa coğrafi ve iklimsel gerileme mi olduğu tartışması | Hâkimiyetin ve fiziki sınırların daralması |
| Hadis | İbadetler ve takvim | Hilalin gözetilmesiyle ramazan ayının yirmi dokuz gün sürmesi halinde hükmün eksilmeyeceği beyanı | Miktar olarak azalsa bile şer'i sevap ve değerin tam kalması |
Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Kul-Yaratıcı ilişkisi | Kullukta takva ve imtihan | Sadakat ölçütü | Varlığın noksanlığı acziyeti gösterirken, ibadette noksanlık yapmamak takvanın gereğidir | Kesin |
| İlmi | Fiziksel ve biyolojik yasalar | Entropi ve yıpranma | Bozulma ilkesi | Maddenin ve canlı organizmanın zamanla aşınması, toprağın bedeni eksiltmesi ilkesidir | Kesin |
| Siyasi | Hâkimiyet ve antlaşma ahlakı | Toprak ve meşruiyet kaybı | Dengelerin değişimi | Zulümle yönetilen güçlerin sınırlarının gerilemesi ve akit şartlarına sadakat gösterilmesi | Güçlü |
| İktisadi | Ticaret ve pazar ahlakı | Eksik tartı ve hile yasağı | Pazar emniyeti | Malın miktarını veya kalitesini çalarak servet transferi yapmanın engellenmesi | Kesin |
Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Çıkarma işlemi ve negatif türev | Bir niceliğin mevcut değerinden bir birimin düşürülmesi; sistem enerjisinin veya kütlesinin zamanla azalma eğilimi göstermesi | Kesin |
| Beşeri bilimler | Sözleşme ihlali ve hak daraltılması | Hukuki bir mukavelede taraflardan birinin taahhüt ettiği edimi eksik ifa etmesi veya bireyin meşru payından kısılması | Kesin |
Yanlış daraltma ve kritik hata riski
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökü yalnızca pazar tezgâhındaki basit kilo eksikliği veya matematiksel çıkarma işlemi olarak algılayıp ahlaki ve ontolojik derinliğinden koparmak |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Arzın sınırlarının daraltılmasından ömrün takdirine, bedenin toprakta çürümesinden ahitlerin harfiyen korunmasına kadar bütüncül bir adalet ve varlık kanunu olması |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Toplumsal çöküşlerin temel sebebi olan ölçü ve hak ihlalinin yalnızca bireysel bir günah gibi görülüp medeniyetlerin meşruiyetini yitirme sebebi olduğunun anlaşılamaması |
Kur'an'ı anlama odaklı sonuç
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Varlığın kemal ve zeval döngüsünü, insanın mülkiyet ve adaletle olan imtihanını ve ilahi adaletin hiçbir ameli zayi etmeksizin tam karşılık vereceğini temellendirir |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Şuayb aleyhisselamın kavmine yönelik iktisadi uyarılarında, ahiretteki hesap ve ceza ayetlerinde, yeryüzünün hâkimiyet dengelerini anlatan kıssalarda belirleyicidir |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Mal ve servet edinmenin her yolunun meşru olduğu algısını yıkar; küçük görünen eksiltmelerin kâinatın adalet terazisini sarsan büyük bir zulüm olduğunu ortaya koyar |
Nihai sentez ve LaTeX modeli
- Somut anlamBir kaptan sıvının, bir sürüden hayvanın veya bir yığından tanelerin eksilmesi; cismin hacminin ve ağırlığının azalması.
- Soyut anlamBelirlenmiş hak, adalet, ömür veya ahit sınırlarından bir payın haksızca veya fıtri kanunlar gereği daraltılması ve eksiltilmesi.
- Sistematik karşılıkTamlık ve denge durumunu temsil eden varlık ve ahlak matrisinde, negatif değişimle ortaya çıkan açık ve adaletsizlik durumu.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde başlangıçtaki tamlığı, hak edilen payı veya belirlenmiş bütünü simgeler. zamana veya eyleme bağlı eksiltme fonksiyonudur. Bu fonksiyonun sıfırdan büyük olması durumunda, nihai durum olan değeri başlangıçtaki tamlık sınırının altına düşerek noksanlığı ve eksilmeyi üretir.