وكأ

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: و-ك-أ5 sîga, 59 mücavir kök, 11 ayet, 10 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.سررأَتَوَكَّأُزمهروكأأركيَتَّكِئُونَخضرجنيمُتَّكِئِينَرفرفهششسندس

KökSîga 5Ayet 11Sure 10Mücavir 59

▶ Ağı aç (3B)

وكأ

و - ك - أ

KÖK
  • 11 geçiş
  • 11 ayet
  • 5 sîga
  • 11 sözlük

“Vika” arkalık, sırtın yaslandığı şeydir.devamı ›

Bu sayfa şu yazımları da kapsar: وكء

Notlarım

Sözlükler(11)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

“Vika” arkalık, sırtın yaslandığı şeydir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.022 harf
الكاف والتاء و"وايء" معهما و ك ت، و ت ك، ك ي ت، ك ت أ، و ك أ مستعملات وكت: عين مَوْكُوتة: فيها وَكْتٌ، وهي نكتة كالنقطة من بياض على سوادها، والاسم من الوَكْت: الوَكْتةُ. وتك: الأَوْتَكَى: التمر السهريز. كتو: اكتوتَى الرجل يكَتْوَتي، إذا بالغ في صفة نفسه من غير فعل. وعند العمل يَكْتَوْتي، كأنه يتتعتع. كيت: يقال: كان من الأمر كَيْتَ وكَيْتَ. هذه التاء في الأصل: هاء التأنيث، أطلقوها وخففوا،
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR383 harf
رجلٌ تُكَأَةٌ مثال هُمَزَةٍ: كثير الاتكاءِ. والتكَأَةُ أيضاً: ما يُتَّكَأُ عليه. واتَّكَأَ على الشيءِ، فهو مُتَّكيءٌ، والموضعُ مُتَّكَأٌ، وقرئ: "وأَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَأً". قال الأخفش: هو في معنى مجلسٍ. وطعنه حتَّى أَتْكَأَهُ، على أفعَلَهُ، أي ألقاه على هيئةِ المُتَّكيءِ. وتَوَكَّأْتُ على العصا، وأصل التاء في جميع ذلك واوٌ. وأَوْكَأْتُ فلاناً إيكاءً، إذا نَصَبْتَ له مُتَّكَأً.
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR486 harf
- الوكاء: رباط الشيء، وقد يجعل الوكاء اسما لما يجعل فيه الشيء فيشد به، ومنه أوكأت فلانا: جعلت له متكأ، وتوكأ على العصا: اعتمد بها وتشدد بها. قال تعالى: ﴿هي عصاي أتوكأ عليها﴾ [طه/18]، وفي الحديث: (كان يوكي بين الصفا والمروة) (هذا في حديث الزبير أنه كان يوكي بين الصفا والمروة سعيا. فسره المؤلف بتفسير، وله تفسير آخر: أنه لا يتكلم، كأنه أوكى فاه فلم ينطق. انظر: النهابة 5/223؛ وغريب الحديث 4/8) قال
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR432 harf
و ك أ جاء يتوكأ على هراوته‏:‏ يتحال عليها ورأيته متكئاً على وسادة وسوّيت له متّكأً وتكأةً ورجل تكأةٌ‏:‏ كثير الاتكاء وأوكأت الرجل‏:‏ نصبت له متّكأ وأتكأته‏:‏ حملته على الاتكاء‏.‏ ومن المجاز‏:‏ ضربه فأتكأكه‏:‏ ألقاه على هيئة المتكئ‏.‏ واتكأنا عند فلان‏:‏ طعمنا‏.‏ قال جميل‏:‏ فظللنا نعمة واتكأنا وشربنا الحلال من قلله ومنه ‏"‏ وأعتدت لهنّ متكأً ‏"‏ لأن من دعوته أعددت له تكأةً‏.‏ ويقال‏:‏ إنه
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR2.814 harf
تَوَكَّأَ على الشيءِ واتَّكَأَ: تَحَمَّلَ واعتمَدَ، فهو مُتَّكِئٌ. والتُكأَةُ: العَصا يُتَّكَأُ عليها في المشي. وفي الصحاح: ما يُتَكَأُ عليه. يقال: هو يَتَوَكَّأُ على عصاه، ويَتَّكِئُ. أَبو زيد: أَتْكَأْتُ الرجُلَ إِتْكاءً إِذا وَسَّدْتَه حتى يَتَّكِئَ. وفي الحديث: هذا الأَبيضُ الـمُتَّكِئُ الـمُرْتَفِقُ؛ يريد الجالِسَ الـمُتَمَكِّنَ في جلوسه. وفي الحديث: التُّكَأَةُ مِن النَّعْمةِ. التُكَأَةُ،
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR146 harf
* و ك أ * * المُتَكَأُ * موضع * الاتِّكاءِ * وفَّسره الأَخفش في الآية بالمجلس و * تَوَكَّأَ * على العصا و * أَوْكَأَهُ إيكاءً * أي نصب له مُتَّكأً
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR1.633 harf
توكأ عليه أي الشيء: تحمل واعتمد وهو متوكئ، كأوكأ، وهذه عن نوادر أبي عبيدة. وتوكأت الناقة: أخذها الطلق فصرخت، وقال الليث: تصلقت عند مخاضها. والتكأة، كهمزة: العصا يتكأ عليها في المشي، وفي الصحاح: ما يتكأ عليه ولو غير عصا، كسيف أو قوس، يقال: هو يتوكأ على عصاه ويتكئ. وعن أبي زيد: أتكأت الرجل إتكاء، إذا وسدته حتى يتكئ. وفي الحديث هذا الأبيض المتكئ المرتفق يريد الجالس المتمكن في جلوسه، وفي الحديث
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR3.260 harf
1 وَكڤاَ see 8. واكأ عَلَى يَدَيْهِ 3 واكأ عَلَى يَدَيْهِ ذ He leaned upon his hands, or arms. Mohammad was seen to do so when he raised and extended his hands in supplication to God. (IAth.) أَوْكَأَهُ 4 أَوْكَأَهُ ذ , (S, K,) inf. n. اِيكَاءٌ, (S,) He set up for him a thing upon which to recline (مُتَّكَأٌ.) (S, K.) ― -b2- أَتْكَأَهُ, (in which ت is substituted for و,) inf. n. اِتْكَاهُ, He
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR518 harf
Madde başı: وكءوَكَأَ وَكَأَ أَوْكَأَ IV a. [ 'Ala ], Leant upon. b. Made to rest; seated. تَوَكَّأَ تَوَكَّأَ V , a. see IV (a) . b. Bellowed. اِوْتَكَأَ اِوْتَكَأَ VIII )ت( , a. see IV (a) . b. Reclined. مُتَّكِى mut~akiY^ [ N. Ag. a. VIII], Reclining, recumbent. مُتَّكَأ مُتَّكَأ [ N. P. a. VIII ], ( pl. مُتَّكَأَات ), Couch. اِتِّكَآء اِتِّكَآء [ N. Ac. a. VIII], Leaning posture;
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR9.301 harf
Madde başı: وكءوكء وَكَأَ - يَكَأُ - تَوَكَّأَ - يَتَوَكَّأُ وَكَأَ - يَكَأُ + الكائن + إلى كائن أو مكان: يتجه ويقبل إليه أو عليه بشكل قائم ومنتصب ومعامد ومباشر وَكَأَ - يَكَأُ + الكائن + إلى كائن أو مكان + على شيء: يتجه ويقبل إليه مباشرة معتمداً ومستعيناً بالشيء تَوَكَّأَ - يَتَوَكَّأُ: على وزن " تفَعَّلَ " من " وَكَأَ - يَكَأُ " يقوم بفعل " وَكَأَ -
Tamamını oku

Sîgalar(5)

Mücavir kökler59 mücavir (77 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. أرك

    3 ortak ayet · Misvak ağacıdır

  2. خضر

    2 ortak ayet · Hudr : Sebzedir

  3. برق

    2 ortak ayet · Berg parlak taş demektir

  4. رفرف

    1 ortak ayet · Deve kuşu kanadı demektir

  5. زمهر

    1 ortak ayet · Zehre çiçek demektir

  6. عبقر

    1 ortak ayet · عبقر “Habek” bir tür güzel kokulu yabani bitkidir

  7. هشش

    1 ortak ayet · Ve çırparım

  8. أرب

    1 ortak ayet · Ürbiye alça demektir

  9. جني

    1 ortak ayet · Cena toplanmış meyve demektir

  10. حاش

    1 ortak ayet · İstisna edilir

  11. سرر

    2 ortak ayet · Serer üstüne oturulan kanepe türü divandır

  12. سندس

    1 ortak ayet · İpek kumaş

Geçtiği ayetler(11)

Sîga sayfası: مُتَّكِئِينَ
  1. … مِنْ ذَهَبٍ وَيَلْبَسُونَ ثِيَابًا خُضْرًا مِنْ سُنْدُسٍ وَإِسْتَبْرَقٍ مُتَّكِئِينَ فِيهَا عَلَى الْأَرَائِكِ نِعْمَ الثَّوَابُ وَحَسُنَتْ مُرْتَفَقًا

    Yaslananlarİşte onlara; altlarından ırmaklar akan Adn cennetleri vardır. Orada altın bilezikler takınırlar, ince ve kalın ipekliden yeşil elbiseler giyerek tahtları üzerine otururlar. O ne güzel mükafat ve ne güzel duraktır.

  2. مُتَّكِئِينَ فِيهَا يَدْعُونَ فِيهَا بِفَاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ وَشَرَابٍ

    YaslananlarOrada tahtlara yaslanmış olarak birçok meyveler ve içecekler isterler.

  3. مُتَّكِئِينَ عَلَى سُرُرٍ مَصْفُوفَةٍ وَزَوَّجْنَاهُمْ بِحُورٍ عِينٍ

    YaslananlarSıra sıra dizilmiş tahtlara yaslanarak. Ve onları iri siyah gözlü hurilerle evlendirdik.

  4. مُتَّكِئِينَ عَلَى فُرُشٍ بَطَائِنُهَا مِنْ إِسْتَبْرَقٍ وَجَنَى الْجَنَّتَيْنِ دَانٍ

    YaslananlarHepsi de örtüleri atlastan döşemelere yaslanırlar. İki cennetin meyvelerini de kolayca toplarlar.

  5. مُتَّكِئِينَ عَلَى رَفْرَفٍ خُضْرٍ وَعَبْقَرِيٍّ حِسَانٍ

    YaslananlarYeşil yastıklara ve güzel işlemeli döşeklere yaslanırlar.

  6. مُتَّكِئِينَ عَلَيْهَا مُتَقَابِلِينَ

    YaslananlarKarşılıklı olarak üzerinde yaslanırlar.

  7. مُتَّكِئِينَ فِيهَا عَلَى الْأَرَائِكِ لَا يَرَوْنَ فِيهَا شَمْسًا وَلَا زَمْهَرِيرًا

    YaslananlarOrada tahtlara yaslanırlar, ne yakıcı sıcak ne de dondurucu soğuk görmezler.

Sîga sayfası: مُتَّكِئُونَ
Sîga sayfası: يَتَّكِئُونَ

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökوكأ
YapıÜçlü
Özel DurumMisâl-i vâvî ve mehmûzü'l-lâm
Bağlamsal Yakın Köklerسند, عمد, عتد
Zıt Kökنصب
Çekirdek Özet 1Bir nesneye dayanarak veya yaslanarak ağırlığı ona aktarma, yükten kurtulup rahatlama
Çekirdek Özet 2Dünyada asaya dayanarak destek alma, ahirette sedirlere yaslanarak vakar, güven ve nimet içinde bulunma
Çekirdek Özet 3Varlığın kendi ağırlığını haricî bir desteğe bırakmasıyla oluşan statik denge ve emniyet hali
Kritik Hata RiskiYaslanma fiilini sadece fiziksel bir gevşeme veya tembellik sanıp, onun Kur'an'da egemenlik, vakar ve ebedî sükûnet sembolü olduğunu gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
وكBir nesneyi bir noktaya raptetme, sabitleme ve yük aktarma; aynı ikili çekirdeği paylaşan وكد (sağlam bağlamak), وكز (baskıyla itip yüklemek) ve وكل (işi birine dayandırmak) köklerinde de bu sabitlik ve yükleme hareketi esastırأÇekirdeğin sonuna gelen hemze, ağırlık aktarma hareketini ani, doğrudan ve tam bir istinat zeminine oturtarak bedenin veya yükün tümüyle bir dayanağa bırakılması haline dönüştürmüştür

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaAğırlığın veya bedenin haricî bir noktaya bağlanıp raptedilmesini imler
كAvuç içi; kavrama, eğme, kaplamaDayanağın yükü kavramasını, taşınacak desteğin elle tutulmasını veya minderin bedeni sarmasını imler
أÖküz başı; güç, öncülük, başlangıçYükü taşıyan desteğin sağladığı gücü, sarsılmaz kararlılığı ve istinat kabiliyetini imler
وكأÇadır kazığı gibi rapteden bir bağ ile kavrayıcı bir zeminin birleşip ağırlığı güçlü bir desteğe aktarmasıBedenin veya yükün sarsılmaz bir dayanağa iliştirilip taşınması ve bu sayede ayakta durma veya rahatlama hareketidir

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBir asaya veya bastona abanarak yürümek, bedenin ağırlığını desteğe vermek; mindere ya da sedire arkasını yahut yanını verip oturmak
Cahiliye şiiri kullanımıVeri bulunamadı
Erken Arapça kullanımEmevî dönemi şairi Cemîl Büseyne refah ve nimet meclisinde mindere yaslanarak içmeyi anlatırken kökü kullanmıştır: فظللنا نعمة واتكأنا / وشربنا الحلال من قلله

Kaynak Lisān al-ʿArab, Kitābü’l-ʿAyn, Asās al-Balāgha.

Sami etimolojik katman

Sami dilleri ailesinde وكأ kökünün aslı /w-k-ʾ/ biçimindedir ve Arapçada ifti‘âl babı üzerinden /t-k-ʾ/ biçimine dönüşerek yaygınlaşan türevleri (ittikâ, tüke'e, müttekâ) bulunur. Güney Sami (Arapça ve Güney Arabistan) dil alanında kök, bir dayanağa yaslanma, bedenin ağırlığını haricî bir nesne üzerine bırakma ve istinat etme çekirdeğini korumuştur. İbranice ve Aramice gibi Kuzeybatı Sami dillerinde /w-k-ʾ/ dizilişi bağımsız bir fiil kökü olarak belirginleşmemiş, benzer semantik ihtiyaçlar daha çok /s-m-k/ (desteklemek) veya /š-ʿ-n/ (yaslanmak) kökleriyle karşılanmıştır; ancak Güney Sami sahasında bir nesneden güç alma ve konforla oturma nüansı köke raptedilmiştir. Arapçada kökün ilk harfi olan vav harfinin ifti‘âl babında te harfine idgam edilerek تكأ şeklinde algılanması, kökün morfolojik olarak istinat kavramıyla özdeşleşmesini sağlamıştır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönوكأ kökünden ifti'âl kalıbında ف fiilinin teye dönüşmesiyle اتكأ ve türevleri türetilmiştirAsıl harf vav olduğu halde dilde te harfi asıl gibi benimsenmiş, dayanma ve yaslanma mekanizması bu kalıpla yerleşmiştirKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiGüney Sami havzasında korunan istinat ve dayanma çekirdeğiKuzeybatı Sami dillerinde bu fonetik diziliş kök olarak zayıftır, anlam alanı komşu köklerle karşılanırGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiGeniş Afro-Asyatik dil ailesi karşılaştırmasıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında bu kökle doğrudan doğrulanmış soydaş biçim tespit edilememiştirVeri bulunamadı

Kaynak Lisān al-ʿArab, Lane’s Lexicon, David Cohen.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
وكأAnlamlıBir nesneye dayanmak, yaslanmakAsaya dayanıp yürümek veya sedire yaslanıp oturmakHedef kök; Kur'an'da geçer
وأكAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
كوأAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
كأوAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
أوكAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
أكوAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
وكأMerkezDayanmak, yaslanmak, ağırlığı aktarmakBedenin veya yükün bir desteğe (asa, yastık, taht) bırakılarak taşınmasıHem zayıflık desteğini hem de saltanat konforunu içerir
سندKomşuDesteklemek, arkalık olmakسند bir şeyin arkasına konup onu dik tutan nesneye odaklanırken, وكأ kişinin bizzat kendini o nesneye bırakmasıdırNesnenin dik durmasını sağlama yönü ağır basar
عمدKomşuDirekle taşımak, dayanak kılmakعمد dikey ve yapısal bir taşıyıcı unsuru bildirir; وكأ ise insanın serbestçe arkasını vermesidirYapısal taşıyıcılık esastır
عتدKomşuHazırlamak, hazır kılmakZiyafet ve ağırlama ortamının hazır edilmesi bağlamında meclis düzenini tamamlarKonfor ortamının ön hazırlığıdır
نصبZıtDikilmek, yorulmak, çabalamakوكأ dinlenme, gevşeme ve yükü devretmeyi ifade ederken نصب ayakta zahmet çekmeyi ve yorulmayı bildirirFiziksel ve ruhsal yük bakımından zıttır

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaوكأDayanmak, yaslanmakHem zayıflık halinde asaya abanmayı hem mecliste sedire yaslanmayı kuşatırKesin
Latincereclinare, innitiYaslanmak, abanmakreclinare arkaya doğru konforla yaslanmayı, inniti ise bir şeye abanıp kuvvet almayı karşılarGüçlü
İngilizceto lean, to reclineDayanmak, uzanıp yaslanmakto lean asaya dayanmayı, to recline ise koltuk veya sedirde istirahat etmeyi karşılarGüçlü
Almancasich stützen, sich anlehnenDestek almak, yaslanmaksich stützen baston gibi bir aletle yükü hafifletmeyi, sich anlehnen arkasını bir yere vermeyi bildirirGüçlü
Fransızcas'appuyer, s'adosserDayanmak, sırtını yaslamaks'appuyer bir nesneden destek almayı, s'adosser sırtını rahatça bir yere vermeyi ifade ederGüçlü

Kaynak Lewis & Short Latin Dictionary, Oxford English Dictionary, Duden.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
أتوكأYürürken veya dururken bir asaya abanıp ağırlığı ona vermekPeygamberî beşeriyet ve asanın işlevsel yönünün anlatıldığı bağlam (Tâhâ 20:18)
متكأZiyafet meclisinde yaslanılan yastık, minder veya ziyafet meclisinin kendisiMısır sarayında kadınların ağırlandığı refah ve konfor meclisi bağlamı (Yûsuf 12:31)
متكئين / متكئونCennet ehlinin sedirler, tahtlar ve yastıklar üzerinde güven ve saltanatla yaslanıp oturmasıUhrevî esenlik, hesaptan kurtuluş, vakar ve ebedî nimet bağlamı (el-Kehf 18:31, Yâsîn 36:56, es-Sâffât 37:44, Sâd 38:51, et-Tûr 52:20, er-Rahmân 55:54, er-Rahmân 55:76, el-Vâkı‘a 56:16, el-İnsân 76:13)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret ahvali ve cennet tasvirleriTahtlara yaslanmanın (ittikâ) cismanî lezzet mi yoksa müminlerin mutlak egemenlik ve emniyetinin remzi mi olduğuEbedî emniyet ve korkudan arınmışlık
FıkıhYemek yeme ve oturma âdâbıYaslanarak veya kurularak yemek yemenin keraheti; bunun kibre yahut aşırı doyma hırsına yol açıp açmadığıYeme içmede tevazu ve zühd hali
TefsirMeclis ve ziyafet kültürüYûsuf suresindeki متكأ ifadesinin oturulacak minder mi yoksa kesilip yenecek meyve/yemek mi olduğu ihtilafıZiyafet konforu ve meclis teşrifatı
HadisNebevî ahlak ve kulluk tavrıHz. Peygamber'in yaslanarak yemek yemediğini bildiren rivayetler çerçevesinde kulluk bilincinin korunmasıTevazu, teyakkuz ve rehavetten sakınma

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevekkül ve ahiret inancıİstinat ve uhrevî sükûnİnsanın aczini idrak edip hakiki dayanağa yönelmesi, ahirette ise hesaptan kurtulup sedirlere kurulmasıKulun dünyada zayıflığını kabul edip ahirette ilahî güvenceye kavuşmasıKesin
İlmiMetodoloji ve epistemolojiAksiyomatik dayanak (istinat noktası)Bir bilginin veya hükmün sarsılmaz bir temel ilkeye dayandırılarak meşrulaştırılmasıBilginin havada kalmayıp sağlam bir zemin üzerinde karara bağlanmasıGüçlü
SiyasiHükümranlık ve meclis nizamıTaht ve vakar oturumuİktidar sahibinin sarsılmaz bir meşruiyet ve güvenle tahtına yaslanıp hüküm vermesiİstikrar, sükûnet ve otoritenin sembolleşmesiGüçlü
İktisadiRefah düzeyi ve tüketimKonfor ve lüks ekonomisiTemel yaşam kaygısını aşmış toplumlarda tüketimin ziyafet ve mobilya estetiğine dönüşmesiArtık değerin rahatlama ve ağırlama mekânları üretmesiKesin

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerStatik dengede mesnet tepkisi (support reaction)Yapı mekaniğinde ve fizikte bir cismin taşıdığı tüm kütlesel yükü bir mesnede aktararak düşme hareketini sıfırlaması ve statik dengeye ulaşması halidirKesin
Beşeri bilimlerKurumsal güven ve sosyal istinatBireyin tek başına taşıyamayacağı varoluşsal, iktisadi veya hukuki yükleri aile, devlet ve kurumlar gibi sağlam yapılara dayandırarak psikolojik güvene kavuşmasıdırGüçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü yalnızca sıradan bir bedensel tembellik, koltuğa yayılma veya salt bir baston işlevine indirgemek
Kur'an içi daha geniş anlamDünyada insanın ontolojik aczini ve desteğe muhtaçlığını (asaya dayanma), ahirette ise tüm kaygı ve yorgunlukların bittiği ebedî egemenlik, vakar ve güven halini (sedirlere yaslanma) kuşatması
Yanlış anlamanın doğuracağı hataCennet ehlinin متكئين vasfını atıl bir rehavet gibi anlayıp, bunun aslında bütün tehlikelerin bertaraf edildiğini ilan eden en yüksek sükûnet ve iktidar makamı olduğunu ıskalamak

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Kur'an'ın hem beşerî zaaf ve dünya hayatındaki desteğe olan ihtiyacı (Hz. Mûsâ'nın asası), hem de ahirette kurtuluşa ermiş müminlerin mutlak sükûn ve egemenliğini aynı istinat ekseninde birleştirdiğini gösterir
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Cennet tasvirlerini içeren eskatolojik ayetlerde (özellikle el-Kehf, Yâsîn, es-Sâffât, Sâd, et-Tûr, er-Rahmân, el-Vâkı‘a, el-İnsân sureleri) ve Hz. Mûsâ ile Mısır kıssalarındaki meclis sahnelerinde (Tâhâ, Yûsuf)
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Cennetteki mükâfatın yalnızca maddî tüketimden ibaret olduğu yanılgısını giderir; asıl hazzın korku, telaş ve yorgunluğun ebediyen sona ermesiyle sedire rahatça yaslanabilme güvencesi olduğunu gösterir

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamTaşınan ağırlığı bir asaya, mindere veya sedire devrederek bedeni güvenli bir dayanağa bırakma.
  • Soyut anlamZahmet ve tehlikenin kalkmasıyla varlığın mutlak bir emniyet, istirahat, vakar ve sükûnet zeminine oturması.
  • Sistematik karşılıkYükün bir mesnede aktarılmasıyla dengelenen sistem ve bu dengenin doğurduğu kurumsal/uhrevî sükûn.
  • LaTeX modeliS=WR  ⟹  E
  • LaTeX açıklamasıModelde W varlığın taşıdığı ağırlığı ve çabayı, R üzerine dayanılan ve yükü devralan istinat noktasını veya dayanağı, S ağırlığın desteğe aktarılmasıyla elde edilen yaslanma ve statik denge durumunu, E ise bu yük aktarımının neticesinde ulaşılan sükûnet, güven ve emniyet halini simgeler.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: و