غلظ
غ - ل - ظ
جذر- الورود: ١٣
- الآيات: ١٣
- الصيغ: ٨
- المعاجم: ١٢
Ğaliz (zı), Sert topraktır.المزيد ›
ملاحظاتي
المعاجم(١٢)
★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية
Ğaliz (zı), Sert topraktır.
كتاب العين
الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٢٨٣باب الغين والظاء واللام معهما
غ ل ظ يستعمل فقط غلظ: غَلُظَ الشيء غِلَظاً فهو غَليظٌ.
واستَغْلَظَ النَّباتُ والشَّجَرُ.
وأغْلَظْتُ الثوبَ: وجَدْتُه غَليظاً، واستَغْلَظْتُه: تركت شراءه لغِلَظِه.
والتَّغليظُ: الشِّدَّةُ في اليَمين.
وغَلَّظْتُ عليه، وأغْلَظْتُ له في المنطق. وأمر غَليظٌ.
الصحاح
الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ٣١٩غَلَظَ الشيء يَغْلُظُ غِلَظاً: صار غَليظاً. واسْتَغْلَظَ مثله. ورجلٌ فيه غُلْظَةٌ وغِلاظَةٌ، أي فيه فظاظةٌ. وأغْلَظَ له في القول، وغَلَّظَ عليه الشيء تَغْليظاً. ومنه الدِيَةُ المُغَلَّظَةُ: التي تجب في شبه العمدِ، واليمين المُغَلَّظَةُ. وأغْلَظْتُ الثوبَ، أي اشتريته غَليظاً، واسْتَغْلَظْتُهُ، أي تركتُ شراءه لغِلَظِهِ.
تهذيب اللغة
الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٠٤٠غ ظ ل
غلظ
استعمل من وجوهها : غلظ .
غلظ : قال الليث الغِلَظُ : مصدرُ قولك غَلُظَ الشيءُ يَغْلُظُ غِلَظاً في الْخِلقةِ ، واسْتَغلَظَ النَّباتُ والشجرُ وأغْلَظْتُ الثوبَ وغيرهُ إذا وجدتُه غليظاً ، واسْتَغلَظْتُ الثَّوْبَ إذا تركتُ شِراءَهُ لِغِلَظِهِ ، وتغْلِيظُ اليمين : تشديدُهَا وتوكيدُهَا ، ورجلُ غَلِيظٌ : فَظٌّ ذُو غُلْظةٍ وغِلْظَةٍ وغَلْظَةٍ ثلاثِ لُغاتٍ . قاله الزجَّاجُ في قول الله : (
المفردات في غريب القرآن
الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٣٥٥- الغلظة ضد الرقة، ويقال: غلظة وغلظة، وأصله أن يستعمل في الأجسام لكن قد يستعار للمعاني كالكبير والكثير (انظر: مادة (كبر) ). قال تعالى: ﴿وليجدوا فيكم غلظة﴾ [التوبة/123]، أي: خشونة. وقال: ﴿ثم نضطرهم إلى عذاب غليظ﴾ [هود/58]، و ﴿جاهد الكفار والمنافقين واغلظ عليهم﴾ [التوبة/ 73]، واستغلظ: تهيأ لذلك، وقد يقال إذا غلظ. قال: ﴿فاستغلظ فاستوى على سوقه﴾ [الفتح/29].
أساس البلاغة
الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٢٩٥غ ل ظ
استغلظ الزرع.
وطعنه في مستغلظ ذراعه.
إنا لأغلظ أكباداً من الإبل ومن المجاز: أخذ منه ميثاقاً غليظاً ونكى فيهم نكايات غليظة وغلظ على خصمه وفي فلان غلظة.
" وليجدوا فيكم غلظةً " وما أغلظ طباعهم وأغلظ له في القول وحلف له بأغلظ الأيمان ومالك تغالطني وتغالظني وتعارضني وتغايظني.
لسان العرب
ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٢٬٣٠٥الغِلَظُ: ضدّ الرّقّةِ في الخَلْق والطبْعِ والفِعْل والمَنْطِق والعيْش ونحو ذلك.
غَلُظَ يَغْلُظ غِلَظاً: صار غلِيظاً، واستغلظ مثله وهو غَلِيظ وغُلاظ، والأُنثى غَلِيظة، وجمعها غِلاظٌ، واستعار أَبو حنيفة الغِلَظَ للخمْر، واستعاره يعقوب للأَمر فقال في الماء: أَمّا ما كان آجِناً وأَمّا ما كان بَعِيدَ القعر شديداً سقيُه، غَليظاً أَمرُه.
وغلَّظ الشيءَ: جعله غَليظاً. وأَغْلَظَ الثوبَ: وجده غَليظاً،
القاموس المحيط
الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٣٦٠* غ ل ظ * * غَلُظَ * الشيء بالضم * غَلَظاً * بوزن عنب صار * غَلِيظاً * وكذا * اسْتَغْلَظَ * ورجل فيه * ِغُلْظَة * بكسر الغين وضمها وفتحها و * غِلاظَةٌ * أيضا بالكسر أي فظاظة و * أغْلَظَ * له في القول و * غَلَّظَ * عليه الشيء * تَغْلِيظا * ومنه الدِّيَّة * المُغَلَّظَةُ * واليمين المُغلظة و * أغْلَظَ * الثوب اشتراه غليظا و * اسْتَغْلَظَهُ * ترك شراءه لغِلَظِه
تاج العروس
الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٢٬٥٦٦الغلظة، مثلثة، عن الزجاج في تفسر قوله تعالى: وليجدوا فيكم غلظة ونقله الجوهري أيضا، وكذلك صاحب البارع والصاغاني، والكسر هو المشهور. وقرأ الأعمش وعاصم: غلظة بالفتح وقرأ السلمي، وزر ابن حبيش، وأبان بن تغلب: غلظة، بالضم، وكذلك الغلاظة بالكسر، و الغلظ، كعنب، كل ذلك ضد الرقة في الخلق والطبع والفعل والمنطق والعيش ونحو ذلك.
ومعنى الآية، أي شدة واستطالة. واستعار أبو حنيفة الغلظ للخمر، واستعاره يعقوب
معجم لين
إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ٨٬٨٩٧غَلُظَ
1 غَلُظَ ذ , aor. غَلُظَ ; (S, Mgh, O, Msb, K;) and غَلَظَ, aor. غَلِظَ ; (Sgh, K;) inf. n. [of the former] غِلَظٌ (S, Mgh, O, Msb, K) and ↓ غِلَاظَةٌ and ↓ غِلْظَةٌ (S, * O, K, * TK) and ↓ غُلْظَةٌ and ↓ غَلْظَةٌ, (O, K, * TK,) all are inf. ns. of غَلُظَ, (O,) or the last three, the second and third of which are mentioned in the Bلri', on the authority of IAar, are simple substs.; (Msb;)
قاموس سالمون
هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٦١٢غَلَظَ
غَلَظَ I غَلِظَ U ( n. ac. غَلْظَة 1t , غِلْظَة 2t , غُلْظَة 3t , غِلَظ 7 , غِلَاْظَة 23t ),
a. Was, became big, stout.
b. Was coarse; was thick; was rough, uneven.
c. Was rude, rough, uncivil, churlish, surly.
d. Formed its grains, swelled ( ear of wheat ).
غَلَّظَ
غَلَّظَ II ,
a. Thickened; hardened; rendered coarse, rough &c.
b. [ 'Ala ], Was rough to; was hard upon,
كتاب الله
مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ١٠٬٥٠٩غلظ
غَلُظَ - يَغْلُظُ - غِلْظَة - غَلِيْظ - غِلاظ - اسْتَغْلَظَ - يَسْتَغْلِظُ
غَلُظَ - يَغْلُظُ + الكائن أو الأمر (النبت أو البشر أو الفعل): يصبح قوامه وملمسه أميل باتجاه الصلابة والثخانة والقسوة وعدم الانحناء أو اللين
غِلْظَة: اسم فعل بمعنى مفعول للمرة من " غَلُظَ - يَغْلُظُ ": الصلابة والقساوة من غير لين أو انحناء، في أمر خاص
غَلِيْظ: على
الجذور المجاورةالمجاورة: ١٠٥ (الإجمالي: ١٣٣)
- وثق
الآيات المشتركة: ٣ · Anlaşma
- نبأ
الآيات المشتركة: ٤ · Doğurmadan evvel devenin memesinde görülen süttür
- جرع
الآيات المشتركة: ١ · Ceraa eskimiş ipin kopan ifleri demektir
- فضو
الآيات المشتركة: ١ · Abandı
- فظظ
الآيات المشتركة: ١ · Kaba
- صير
الآيات المشتركة: ٢ · Dönüşüm yeri
- كفر
الآيات المشتركة: ٥ · Hufre, çukur demektir
- أوي
الآيات المشتركة: ٢ · Eveye kuş yuvası demektir
- جهد
الآيات المشتركة: ٢ · Cehd düz, sert yer demektir
- شطأ
الآيات المشتركة: ١ · Bitki filizidir
- رحم
الآيات المشتركة: ٤ · Rahim, bebeğin doğana kadar geliştiği yerdir
- أزر
الآيات المشتركة: ١ · İzar belden aşağı sarılan etek, peştemal demektir
الآيات التي ورد فيها(١٣)
وَكَيْفَ تَأْخُذُونَهُ وَقَدْ أَفْضَى بَعْضُكُمْ إِلَى بَعْضٍ وَأَخَذْنَ مِنْكُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا
Haşin
وَرَفَعْنَا فَوْقَهُمُ الطُّورَ بِمِيثَاقِهِمْ وَقُلْنَا لَهُمُ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُلْنَا لَهُمْ لَا تَعْدُوا فِي السَّبْتِ وَأَخَذْنَا مِنْهُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا
Haşin
وَإِذْ أَخَذْنَا مِنَ النَّبِيِّينَ مِيثَاقَهُمْ وَمِنْكَ وَمِنْ نُوحٍ وَإِبْرَاهِيمَ وَمُوسَى وَعِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ وَأَخَذْنَا مِنْهُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا
Haşin
تحليل الجذر
تعريف الجذر والخلاصة
| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | غلظ |
| Yapı | Üçlü (sâlim) |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | فظظ, شدد, قسو, صلب |
| Zıt Kök | رقق |
| Çekirdek Özet 1 | Maddenin iç yapısının sıklaşması, liflerin dolgunlaşarak inceliğin zıddı olan bir kalınlık, kesafet ve katılık kazanması. |
| Çekirdek Özet 2 | İlahi hükümlerde, ahitlerde, azapta ve toplumsal duruşta gevşemeye, delinmeye ve esnemeye izin vermeyen tavizsiz bir yoğunluk ve caydırıcılık. |
| Çekirdek Özet 3 | Esnekliği ve geçirgenliği kaldıran, yapısal sağlamlığı ve direnci en üst düzeye çıkaran ontolojik ve ahlaki yoğunlaşma hali. |
| Kritik Hata Riski | Kökü yalnızca kaba bir saldırganlık veya nefret duygusu düzeyinde anlayıp, onun bünyeyi koruyan ve gevşekliği önleyen kurucu direncini gözden kaçırmak. |
التحليل التصويري للحروف
| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| غ | Göz imgesinden türetme; perdeleme, örtme, yoğunlaşma ve buğulanma. | Varlığın dış etkilerden soyutlanarak kendi içine çekilmesi ve iç dokusunu kesifleştirmesi. |
| ل | Çoban değneği, üvendire; yöneltme, bağlama, sevk etme. | İç dokudaki liflerin ve kuvvetlerin tek bir yönde birbirine kenetlenmesi ve tutturulması. |
| ظ | Sepet ve kuşatma imgesinden türetme; sınır koyma, baskılama, koruyucu kabuk oluşturma. | Yoğunlaşan yapının dışarıya karşı geçirimsiz, sert ve aşınmaz bir zırh veya kalın gövde oluşturması. |
| غلظ | Bütünsel hareket: Liflerin birbirine kenetlenerek hacimsel kesafet üretmesi ve dış etkilere karşı gevşemez, delinmez bir gövde oluşturması. | Maddi veya manevi varlığın incelikten ve zayıflıktan uzaklaşarak dirençli, ağır ve geçit vermez bir yoğunluk düzeyine ulaşmasıdır. |
الاستعمال التاريخي والمبكر
| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Bir cismin, gövdenin veya kumaşın inceliğin (rikkat) zıddı olarak liflerinin sıkışması, etlenmesi, kalınlaşması ve dolgunluk kazanması; ekinde tanenin olgunlaşıp sapın kalınlaşması (استغلظ الزرع), kolun en etli ve kalın kemikli yeri (مستغلظ الذراع). |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Erken dönem bedevi kullanımında deve ciğerinin dayanıklılığı ve kalınlığı için kullanılan deyimde geçer: Bizim ciğerlerimiz develerinkinden daha kalındır / dayanıklıdır (إنا لأغلظ أكباداً من الإبل). |
| Erken Arapça kullanım | Kumaşın sık ve kalın dokusunu ifade eden deyimler ile sözün ve yeminin bozulamaz bir kesinliğe vardırılmasını anlatan تغليظ اليمين ve أغلظ له في المنطق ifadeleri. |
المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Lisānü’l-ʿArab, Esâsü’l-Belâga, Mekâyîsü’l-Luğa.
الطبقة الاشتقاقية السامية
Arapça غلظ kökü, merkezi Samice köklerde inceliğin zıddı olan fiziksel kalınlık, katılık ve yoğunluk çekirdeğini temsil eder. Doğu ve Batı Sami kollarında doğrudan fonetik karşılıkların yerini genellikle sertlik, ağırlık ve katılık bildiren paralel kökler alırken, Arapçada kök özellikle cismani kalınlaşma ile tavır ve ahitteki bükülmezlik arasındaki semantik geçişi korumuştur. Süryanice ve İbranice katmanlarda benzer anlam alanı kabalaşma, kalınlaşma ve yoğunlaşma bildiren köklerle taşınır. Arapçadaki غلظ formu, iç liflerin birbirine geçerek hacim kazanması ve böylece basınca karşı direnç oluşturması nosyonunu merkeze alır; bu durum çöl şartlarında kumaşın dayanıklılığı, ağacın rüzgara direnci ve akitlerin çiğnenemez niteliğiyle doğrudan örtüşür.
درجة الثقة Güçlü
المصدر Lisānü’l-ʿArab, Gesenius, Lane's Lexicon.
التحليل الاشتقاقي
| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | غل biliteral tabanından türeme | Kuşatma ve içe işleme hareketinin sertleşme ve kalınlaşma ile dışa vurumu. | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | Güney ve Merkezi Sami kalınlık/yoğunluk matrisi | İnceliğin kalkması, cismin etlenmesi ve direnç kazanması ekseninde ortak semantik alan. | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Afro-Asyatik yoğunlaşma ve katılaşma kökleri | Fiziksel yoğunluktan ahlaki ve hukuki bükülmezliğe geçiş. | Muhtemel |
المصدر David Cohen, Dictionnaire des racines sémitiques; Lisān al-ʿArab.
الجذور الشقيقة (التقاليب)
| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| غلظ | Anlamlı | Kalın, sert, haşin ve kesif olmak | İnceliğin zıddı olarak cismen kalınlaşmak veya tavırda tavizsiz olmak. | Hedef kök; Kur'an'da geçer. |
| غظل | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Sözlüklerde mühmel kabul edilir. |
| لغظ | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Sözlüklerde mühmel kabul edilir. |
| لظغ | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Sözlüklerde mühmel kabul edilir. |
| ظغل | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Sözlüklerde mühmel kabul edilir. |
| ظلغ | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Sözlüklerde mühmel kabul edilir. |
الجذور المجاورة والجذر المضاد
| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| غلظ | Merkez | Kalınlık, kesafet, tavizsiz sertlik | Bünyenin liflerinin sıklaşmasıyla oluşan, nüfuz edilemez dolgunluk ve direnç. | Hem fiziksel gövdede hem ahlaki ve hukuki tutumda gevşemezlik bildirir. |
| فظظ | Komşu | Kaba, kırıcı ve nobran mizaç | Dışa vuran kaba ve itici davranış tarzı; غلظ ise daha derin, içsel ve yapısal bir sertliktir. | Âl-i İmrân 3:159 ayetinde kalbin katılığını ve sözün kabalığını ayırmak için birlikte anılır. |
| شدد | Komşu | Güç, bağ, sıkılık ve gerginlik | Kuvvet uygulama ve bağı sıkı tutma; غلظ ise nesnenin bizzat kendi etinin ve hacminin kalınlaşmasıdır. | Bağlama ve çekme gücünü merkeze alır. |
| قسو | Komşu | Duygusuzluk, katılık, taşlaşma | Yumuşama ve duyarlılık kabul etmeyen içsel kuruluk; غلظ ise bükülmezlik ve dolgunluk odaklıdır. | Kalbin merhamete kapanmasını ifade eder. |
| صلب | Komşu | Bükülmezlik, taş gibi sert olma | Eğilip bükülmeye direnç; غلظ hacimsel kalınlık ve yoğunluk iken صلب kırılma direncidir. | Maddenin fiziksel elastikiyet yokluğunu anlatır. |
| رقق | Zıt | İncelik, şeffaflık, duyarlılık | Maddenin incelmesi, perdenin kalkması, hissin yumuşaması ve esneklik. | غلظ kökünün tam ontolojik ve semantik zıddıdır. |
مقابلات المعنى في لغات أخرى
| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | غلظ | Kalınlık, sertlik, yoğunluk | İnceliğin zıddı olan hacimsel ve ahlaki yoğunluk. | Kesin |
| Latince | crassitudo, duritia, severitas | Kalınlık, sertlik, tavizsiz ciddiyet | Crassitudo maddi yoğunluğu, duritia ve severitas ahlaki ve hukuki bükülmezliği karşılar. | Güçlü |
| İngilizce | thickness, coarseness, sternness, unyielding | Kalınlık, kaba dokululuk, tavizsizlik | Maddi kalınlık (thickness) ile ahlaki/hukuki katılığı (sternness) ayrı kelimelerle böler. | Güçlü |
| Almanca | Dicke, Härte, Unbeugsamkeit, Schärfe | Kalınlık, sertlik, bükülmezlik | Fiziksel yoğunluk (Dicke) ve ilkesel tavizsizlik (Unbeugsamkeit) anlamlarını taşır. | Güçlü |
| Fransızca | épaisseur, rudesse, sévérité, fermeté | Kalınlık, sertlik, bükülmez duruş | Épaisseur hacimsel boyutu, sévérité ve fermeté ise caydırıcı ilkesel sertliği verir. | Güçlü |
المصدر Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch.
الوجوه والنظائر
| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| فاستغلظ | Fiziksel kalınlaşma ve gövde yapma | Filizin güçlenip kendi ayakları üzerinde duracak bir gövde kalınlığına ulaşması (Fetih 48:29). |
| غليظ القلب | Merhametsizlik, duygusal katılığa ve kabalığa sapma | Liderin etrafındakileri dağıtacak türden katı ve şefkatsiz iç tutumu (Âl-i İmrân 3:159). |
| ميثاقا غليظا | Bozulamaz, gevşetilemez, son derece ağır ve bağlayıcı ahit | Evlilik bağı (Nisâ 4:21), peygamberlerin risalet yükümlülüğü (Ahzâb 33:7) ve İsrailoğullarının tevhidi taahhüdü (Nisâ 4:154). |
| عذاب غليظ | Katlanılamaz, kaçışı olmayan, son derece yoğun ve ağır ceza | İnkarcıların dünyadaki hafif aldanışlarının ardından çarptırılacakları kesif azap (Hûd 11:58, Lokmân 31:24, Fussilet 41:50). |
| واغلظ عليهم / غلظة | Mücadelede tavizsizlik, caydırıcı ve sağlam duruş | Münafıklara ve inkarcılara karşı gevşemeyen, zaaf göstermeyen ilkesel sertlik (Tevbe 9:73, Tevbe 9:123, Tahrîm 66:9). |
| غلاظ شداد | Boyun eğmez, taviz vermez, sarsılmaz melek tabiatı | Cehennem görevlilerinin ilahi emri uygulamadaki kesinliği ve etkilenmezliği (Tahrîm 66:6). |
سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث
| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | İlahi vaîd, cezanın mahiyeti ve meleklerin sıfatları | Azabın hafifletilemez niteliği (عذاب غليظ) ve meleklerin şefaat veya rüşvet kabul etmez sertliği. | Cezanın ve uygulayıcı iradenin asla esnetilemez bir kesinlik taşıması. |
| Fıkıh | Yeminin ağırlaştırılması (تغليظ اليمين) ve nikah akdi | Yeminin lafız, mekan veya zaman bakımından pekiştirilmesi; nikahın sıradan bir sözleşme değil ağır bir misak olması. | Hukuki bağın feshini zorlaştıran ve sorumluluğu en üst düzeye çıkaran bağlayıcılık. |
| Tefsir | Peygamberi ahlak ile cihad ve siyaset arasındaki denge | Âl-i İmrân 3:159'daki af ve merhamet ile Tevbe 9:73'teki sertlik emrinin bağlamsal tevhidi. | Kişisel ilişkilerde rikkat ve nezaket, ilkesel ve kamusal tehditlere karşı ise aşılmaz bir gövde kalınlığı. |
| Hadis | Muamelat ve ahlak rivayetleri | Sertliğin nerede yerilip (kabalaşma) nerede övüldüğü (hakta sebat ve dini koruma). | Kibrin doğurduğu katılık ile hakkı koruyan vakarlı tavizsizliğin ayrımı. |
تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي
| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Allah ile yapılan ahitler ve kulluk bilinci | Bükülmez taahhüt (ميثاق غليظ) | İnanç omurgasının laçkalaşmasını ve akidevi çözülmeyi önleme | Kulun yaratanla ve peygamberin risaletle bağı esnemez bir sorumluluk dokusuyla örülür. | Kesin |
| İlmi | Metodolojik kesinlik ve delil sağlamlığı | Kesif ve su sızdırmaz argümantasyon | Şüphelerin ve gevşek yaklaşımların bilgi yapısını delmesini engelleme | Bilimsel önermenin delillerle etlenip kalınlaşarak eleştirilere karşı dayanıklı hale gelmesi. | Güçlü |
| Siyasi | Devletin dışa ve münafık unsurlara karşı duruşu | Caydırıcı direnç ve sınır güvenliği (غلظة) | Toplum bünyesini düşman saldırısına ve iç çürümeye karşı koruma | Zafiyet görüntüsü vermeyen, sınırları geçirimsiz kılan tavizsiz ve vakarlı otorite. | Kesin |
| İktisadi | Sözleşmelerin güvencesi ve piyasa kuralları | Ağırlaştırılmış yükümlülük ve sermaye dokusu | Haksız fesihleri, spekülatif delinmeleri ve borç ihmallerini önleme | Sözleşme şartlarının suistimale açık olmayacak şekilde bağlayıcı ve net kılınması. | Güçlü |
التماثل في العلوم العددية والإنسانية
| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Malzeme yoğunluğu (dansite), viskozite ve mekanik sertlik | Bir maddenin birim hacimdeki kütlesinin artması, akışa karşı direnç göstermesi ve dış kuvvet altında deformasyona uğramama kapasitesi. | Kesin |
| Beşeri bilimler | Kurumsal bükülmezlik, yasal bağlayıcılık ve sosyolojik mukavemet | Bir kurumun veya yasanın keyfi uygulamalara ve dış baskılara karşı esnemeden ilkelerini koruma gücü; toplumun kriz anlarında dağılmayan dokusal bütünlüğü. | Güçlü |
التضييق الخاطئ وخطر الخطأ
| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kökü yalnızca kabalık, nobranlık, ilkellik ve vahşi bir öfke hali olarak görmek. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Bir yapının, sistemin, ahdin veya tavrın dışarıdan gelecek yıkıcı etkilere karşı koyabilmesi için zorunlu olan hacimsel direnç, yapısal olgunluk ve ilkesel caydırıcılık. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Tevbe 9:73 ve 9:123'teki ilahi emirleri nedensiz bir şiddet çağrısı sanmak; buna karşılık nikah ve peygamberlik ahdindeki غلظ vasfını unutarak dinin ahlaki ve hukuki binalarını laçkalaştırmak. |
خلاصة موجَّهة لفهم القرآن
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Vahyin hem şefkat ve rikkat boyutunu hem de sistemi ayakta tutan omurga sertliğini anlamayı sağlar; sevgi ve merhametin bir zafiyet ve laçkalık değil, ancak غلظ ile korunan sağlam bir gövde üzerinde yeşerebileceğini öğretir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Mücadele ve kamu düzenini belirleyen cihad ayetlerinde (Tevbe 9:73, 9:123), toplumsal yapının temeli olan aile ve risalet sözleşmelerinde (Nisâ 4:21, Ahzâb 33:7) ve ümmetin gelişim seyrini anlatan benzetmelerde (Fetih 48:29). |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Din dilini tamamen sınırsız bir hoşgörü ve esneklikten ibaret sayan yaklaşımlar ile onu salt kaba bir şiddet zanneden köktenci yaklaşımları aynı anda tashih eder; sertliğin nerede yıkım (kalp katılığında), nerede varoluşsal bir kalkan (ahitte ve sınırda) olduğunu gösterir. |
التركيب النهائي والنموذج الرياضي
- Somut anlamBitki sapının, liflerin ve et dokusunun sıklaşıp hacim kazanarak inceliğin zıddı olan kalın, kesif, geçirimsiz ve bükülmez bir yapıya ulaşması.
- Soyut anlamBir ilkenin, ahdin, cezanın veya ahlaki/siyasi duruşun dış etkilerle delinmeye, gevşetilmeye veya esnetilmeye izin vermeyecek düzeyde kesinlik ve ağırlık kazanması.
- Sistematik karşılıkSistemin sınırlarını ve temel sözleşmelerini iç ve dış deformasyonlara karşı koruyan yapısal mukavemet eşiği.
- LaTeX modeli
- LaTeX açıklamasıModelde birikimi ve iç liflerin kütlesini, kaplanan hacmi temsil eder; bunların oranı olan iç yoğunluğu ve kesafeti gösterir. kalınlığı, dış basınca karşı gösterilen toplam yapısal direnci ifade eder. Direncin kritik eşik değeri olan seviyesini aşması (), sistemin artık gevşetilemez, nüfuz edilemez ve bükülemez bir kalınlığa (غلظة) ulaştığını matematiksel olarak sembolize eder.