عدن

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: ع-د-ن1 sîga, 51 mücavir kök, 11 ayet, 11 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.خلدجزيدخلعدنجننبوبتحتعَدْنٍنهرسورفوز

KökSîga 1Ayet 11Sure 11Mücavir 51

▶ Ağı aç (3B)

عدن

ع - د - ن

KÖK
  • 11 geçiş
  • 11 ayet
  • 1 sîga
  • 13 sözlük

“Firdevs“ özel mülkiyetli bahçedir, “aden“ ise yaz ve kış meyve veren bahçe demektir.devamı ›

Notlarım

Sözlükler(13)

★ Akevler SözlüğüTürkçe

“Firdevs“ özel mülkiyetli bahçedir, “aden“ ise yaz ve kış meyve veren bahçe demektir.

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR1.561 harf
باب العين والدّال والنون معهما ع د ن، ع ن د، د ن ع مستعملات د ع ن، ن ع د، ن د ع مهملان عدن: عدن: موضعٌ يُنْسَبُ إليه الثّيابُ العَدَنيّة. والمَعْدِنُ: مكانُ كلِّ شيء، أصلهُ و مُبْتَدَؤه، نحو الذهب، والفضة والجوهر والأشياء، ومنه: جنّات عَدْن. وفلانٌ مَعْدِنُ الخَيْر ومَعْدِنُ الشّرّ. عَدَان: موضع على ساحلٍ من السّواحل. قال لبيد: ولقد يعلم صبحي أنّـنـي بعَدانِ السِّيفِ صبري ونَقَل والعَدَنُ:
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR460 harf
عَدَنْتُ البلد: توطّنته. وعَدَنت الإبل بمكانِ كذا: لزِمته فلم تَبرح. ومنه: "جَنّات عَدْنٍ" أي جنات إقامة. ومنه سمي المَعْدِنُ، بكسر الدال، لأن الناس يُقيمون فيه الصيفَ والشِّتاء. ومركزُ كلِّ شيء: مَعْدِنُه. والعادِنُ: الناقة المقيمة في المرعى. وعَدانُ البحر، بالفتح: ساحِله. والعَدينَةُ: رقعة في أسفل الدَلو، والجمع العَدائِنُ. يقال: غَرْبٌ مُعَدَّنٌ، إذا قطع أسفله ثم خُرِزَ برُقعة. وقال:
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR9.130 harf
باب العين والدال مع النون عند ، عدن ، دعن ، دنع ، ندع : مستعملة . عدن : قال الله جلّ وعزّ : ( جَنَّاتِ عَدْنٍ ) ( التّوبَة : 72 ) رُوى عن ابن مسعود أنه قال : جنات عدن : بُطْنَان الجنّة . قلت وبُطْنَانها : وسطها . وبُطْنان الأودية : المواضع التي يسترِيض فيها ماء السيل . فيَكْرُم نباتُها ، واحدها بَطْنٌ . قلت : والعَدْنُ مأخوذ من قولك : عَدَنَ فلان بالمكان إذا أقام به ، يَعْدِن عُدُوناً ، قاله أبو
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR10.255 harf
(باب العين والدال وما يثلثهما) (عدر) العين والدال والراء ليس بشيء. وقد ذُكرت فيه كلمة. قالوا: العدْر([1]) : المطر الكثير. (عدس) العين والدال والسين ليس فيه من اللّغة شيء، لكنّهم يسمُّون الحبَّ المعروفَ عَدَساً. ويقولون: عَدَسْ، زجرٌ للبغال. قال: عَدَسْ ما لِعَبَّادٍ عليك إمارةٌ *** نَجوتِ وهذا تحملينَ طليقُ([2]) وقوله: *إذا حَمَلْتُ بِزَّتي على عَدَس([3]) * فإنّه يريد البغلة، سمَّاها "عَدَسْ"
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR368 harf
- قال تعالى: ﴿جنات عدن﴾ [النحل/31]، أي: استقرار وثبات، وعدن بمكان كذا: استقر، ومنه المعدن: لمستقر الجواهر، وقال عليه الصلاة والسلام: (المعدن جبار) (عن جابر قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: (السائبة جبار، والجب جبار، والمعدن جبار، وفي الركاز الخمس) أخرجه أحمد في المسند 3/354؛ وفيه مجالد بن سعيد وقد اختلط، وأبو يعلى، والدارقطني 3/178. وانظر: مجمع الزوائد 6/306).
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR655 harf
ع د ن عدنت الإبل بالمرعى وعدن القوم بالبلد‏:‏ أقاموا وطال عدنهم فيه وعدونهم‏.‏ وفلان في معدن الخير والكرم‏.‏ وهو من مراكز الخير ومعادنه‏.‏ وعليه عدنيّات أي ثياب كريمة وأصلها النسبة إلى عدن تقول‏:‏ مرّت جوار مدنيّات عليهنّ رياط عدنيّات وكثر حتى قيل للرجل الكريم الأخلاق‏:‏ عدنيّ كما قيل للشيء العجيب من كل فنّ‏:‏ عبقريّ‏.‏ قال كثير بن جابر المحاربيّ‏:‏ سرت ما سرت من ليلها ثم عرست إلى عدنيّ ذي
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR5.069 harf
عَدَنَ فلان بالمكان يَعْدِنُ ويَعْدُنُ عَدْناً وعُدُوناً: أَقام. وعَدَنْتُ البلدَ: تَوَطَّنْتُه. ومرْكَزُ كل شيء مَعْدِنُه، وجنّاتُ عَدْنٍ منه أَي جنات إِقامة لمكان الخُلْد، وجناتُ عَدْنٍ بُطْنانُها، وبُطْنانها وسَطُها. وبُطْنانُ الأَودية: المواضعُ التي يَسْتَرْيضُ فيها ماءُ السيل فيَكْرُمُ نباتُها، واحدها بَطْنٌ. واسم عَدْنان مشتق من العَدْنِ، وهو أَن تَلْزَمَ الإِبلُ المكانَ فتأْلَفَه ولا
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR242 harf
* ع د ن * * عَدَنْتُ * بالبلد توطنته وبابه ضرب و * عَدَنَتِ * الإبل بمكان كذا لزمته فلم تبرح ومنه ﴿جنات * عَدْنٍ *﴾ أي جنات إقامة ومنه سمي * المَعْدِنُ * بكسر الدال لأن الناس يقيمون فيه الصيف والشتاء ومركز كل شيء مَعْدِنُهُ و * عَدَنُ * بلد
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR7.538 harf
( عَدَنَ بالبَلَدِ يَعْدِنُ ويَعْدُنُ ) ، مِن حَدَّيْ ضَرَبَ ونَصَرَ ، ( عَدْناً وعُدُوناً : أَقَامَ ؛ ومنه : ﴿جَنَّاتُ عَدْنٍ﴾ ، أَي ) جَنَّاتُ إقامَةٍ لمَكانِ الخُلْدِ ، وجَنَّاتُ عَدْنٍ : بُطْنانُها ، وبُطْنانُها : وَسَطُها ؛ وبُطْنانُ الأَوْديَةِ : المَواضِعُ التي يَسْتَرْيِضُ فيها ماءُ السَّيْلِ فيَكْرُمُ نَباتُها . ( و ) عَدَنَتِ ( الإِبِلُ ) بِمكانِ كذا تَعْدِنُ وتَعْدُنُ عَدْناً
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR7.804 harf
عَدَنَ بِهِ 1 عَدَنَ بِهِ ذ , (Mgh, Msb, Msb, K,) aor. عَدِنَ and عَدُنَ , inf. n. عَدْنٌ and عُدُونٌ, (Msb, K,) He remained, stayed, dwelt, or abode, in it, (Mgh, Msb, K,) namely, a place, (Mgh, Msb,) or a country, or town. (K.) Whence, (Msb, K,) or from عَدَنَت said of camels as expl. in what follows, (S,) جَنَّاتُ عَدْنٍ, (S, Msb, K,) [applied to Paradise,] meaning Gardens of abode, (S, Msb,)
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR926 harf
عَدَنَ عَدَنَ I , U ( n. ac. عَدْن 1 , عُدُوْن 27 ) a. [ acc. or Bi ], Stayed, remained in; dwelt, abode in. b. ( n. ac. عَدْن 1 ), Dunged, manured. c. Pulled up. عَدَّنَ عَدَّنَ II , a. see I (b) . b. Dug up ( ground ); worked ( mine ). عَدْن عَدْن 1 , a. Abode, dwelling. b. Eden. عَدَن عَدَن 4 , a. Aden ( city ). مَعْدَنِيّ مَعْدَنِيّ 17yi , a. Metallic; mineral;
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR yok15.649 harf
عدن عَدَنَ - يَعْدِنُ - عَدْن عَدَنَ - يَعْدِنُ + كائن + مكاناً: يزينه بأغلى المعادن والجواهر والذهب، وذلك ليقيم فيه بشكل ثابت ودائم وخالد ويتمتع بجماله عَدَنَ - يَعْدِنُ + كائن +في بلد أو مكان: أقام فيه واستقر ً عَدْن: اسم فعل " عَدَنَ - يَعْدِنُ ": الإقامة الدائمة والخلود في مكان جميل وغني وخاصة بالمعادن والذهب والنفائس واللفظ ينتمي إلى
Tamamını oku

Sîgalar(1)

Mücavir kökler51 mücavir (69 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. جنن

    11 ortak ayet · Bahçe demektir

  2. تحت

    6 ortak ayet · Ayağın alt tarafı demektir

  3. جري

    6 ortak ayet · Cariye yelkenli sandal demektir

  4. نهر

    6 ortak ayet · Durgun suyda dibe çöken mile “leyl“ akıp denize giden…

  5. دخل

    5 ortak ayet · Dahl: Kuytu yer demektir

  6. حلي

    2 ortak ayet · Hilye takı demektir

  7. سور

    2 ortak ayet · “Sare” inişli çıkışlı dağ silsilesidir

  8. خلد

    3 ortak ayet · Huld : Parçalanmayan sert kaya demektir

  9. لبس

    2 ortak ayet · “Lebas” kurulup gerilmiş ser yay, eğilmiş sert ağaç…

  10. بوب

    2 ortak ayet · Bab kapı demektir

  11. جزي

    3 ortak ayet · Ceze’e (hemze ile) bir şeyin parçası, bozulmadan bütünden…

  12. فوز

    2 ortak ayet · Fevz Gölgeliktir

Geçtiği ayetler(11)

  1. … تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَمَسَاكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ وَرِضْوَانٌ مِنَ اللَّهِ أَكْبَرُ ذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

    Sürekli kalmakAllah mü’min erkeklere ve mü’min kadınlara, içinde temelli kalacakları ve altından ırmaklar akan cennetleri vaadetti. Ve Adn cennetlerinde çok güzel meskenler de. Allah tarafından bir hoşnudluk ise daha büyüktür. En büyük kurtuluş işte budur.

  2. جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَهَا وَمَنْ صَلَحَ مِنْ آبَائِهِمْ وَأَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّيَّاتِهِمْ وَالْمَلَائِكَةُ يَدْخُلُونَ عَلَيْهِمْ مِنْ كُلِّ بَابٍ

    Sürekli kalmakAdn cennetleridir; oraya girerler. Babalarının, eşlerinin, çocuklarının iyi olanları da oraya girerler. Melekler her kapıdan yanlarına gelir.

  3. جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَهَا تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ لَهُمْ فِيهَا مَا يَشَاءُونَ كَذَلِكَ يَجْزِي اللَّهُ الْمُتَّقِينَ

    Sürekli kalmakAdn cennetlerine girerler. Onların altlarından ırmaklar akar. Orada diledikleri kendilerinindir. Ve işte Allah; müttakileri böyle mükafatlandırır.

  4. أُولَئِكَ لَهُمْ جَنَّاتُ عَدْنٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمُ الْأَنْهَارُ يُحَلَّوْنَ فِيهَا مِنْ أَسَاوِرَ …

    Sürekli kalmakİşte onlara; altlarından ırmaklar akan Adn cennetleri vardır. Orada altın bilezikler takınırlar, ince ve kalın ipekliden yeşil elbiseler giyerek tahtları üzerine otururlar. O ne güzel mükafat ve ne güzel duraktır.

  5. جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِي وَعَدَ الرَّحْمَنُ عِبَادَهُ بِالْغَيْبِ إِنَّهُ كَانَ وَعْدُهُ مَأْتِيًّا

    Sürekli kalmakRahman’ın kullarına gıyaben vaad ettiği Adn cennetlerine. Şüphesiz O’nun sözü yerini bulacaktır.

  6. جَنَّاتُ عَدْنٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَذَلِكَ جَزَاءُ مَنْ تَزَكَّى

    Sürekli kalmakAltlarından ırmaklar akan ve içinde temelli kalacakları Adn cennetleri vardır ve bu, arınanların mükafatıdır.

  7. جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَهَا يُحَلَّوْنَ فِيهَا مِنْ أَسَاوِرَ مِنْ ذَهَبٍ وَلُؤْلُؤًا وَلِبَاسُهُمْ فِيهَا حَرِيرٌ

    Sürekli kalmakAdn cennetleri. Oraya girerler. Orada altun bilezikler ve incilerle süslenirler ve orada elbiseleri de ipektendir.

  8. جَنَّاتِ عَدْنٍ مُفَتَّحَةً لَهُمُ الْأَبْوَابُ

    Sürekli kalmakKapıları kendilerine açılmış Adn cennetleri.

  9. رَبَّنَا وَأَدْخِلْهُمْ جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِي وَعَدْتَهُمْ وَمَنْ صَلَحَ مِنْ آبَائِهِمْ وَأَزْوَاجِهِمْ وَذُرِّيَّاتِهِمْ إِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ

    Sürekli kalmakRabbımız; onları ve babalarından, eşlerinden, soylarından salih olanları kendilerine vaadettiğin Adn cennetlerine girdir. Şüphesiz ki Aziz, Hakim olan Sensin Sen.

  10. يَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَيُدْخِلْكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَمَسَاكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

    Sürekli kalmakO; sizin günahlarınızı bağışlar, sizi altlarından ırmaklar akan cennetlere ve Adn cennetlerindeki güzel yerlere koyar. İşte en büyük kurtuluş budur.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökعدن
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerخلد, ثوى, سكن, أوى
Zıt Kökظعن
Çekirdek Özet 1Bir yere yerleşip kök salmak, yaz ve kış ayrılmaksızın orada ikamet etmek, ayrışmaz cevherin merkezde sabitlenmesi
Çekirdek Özet 2Cennetin geçici bir konaklama değil, varlığın asıl köküne ve kesintisiz nimet merkezine kavuşması
Çekirdek Özet 3Varlığın kökeni, kaynağı, madeni ve değişmez istikrar merkezi
Kritik Hata RiskiAden kavramını yalnızca coğrafi bir özel isim veya soyut bir cennet katı sanarak kökün taşıdığı kesintisiz ikamet, merkezilik ve cevherin sabitlenişi anlamını gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
عدBelirli bir haddi, sınırı, hareketi veya yönelimi tayin etme; bir noktayı esas alarak sayma veya aşma (عدد, عدل, عدو)نBelirlenen noktada içselleşme, süreklilik ve kalıcılık kazanma; hareketin bir merkeze bağlanıp kesintisiz bir yerleşiklik ve kök salmaya dönüşmesi

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
عgöz; görme, bilme, kaynakKaynağa, öze ve merkezde olana odaklanma
دkapı; giriş, geçiş, hareketBir alana giriş, eşiği geçip mekana dahil olma
نfiliz, yılan, balık; süreklilik, çoğalma, canlılıkSüreklilik, kalıcılık ve canlılığın kök salıp devam etmesi
عدنKaynağa ve mekana girip orada kesintisiz kök salmaVarlığın özün bulunduğu alana dahil olarak orayı kalıcı yurt edinmesi ve ayrılmaksızın istikrar bulması

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamDevelerin tuzlu ve mineralli otlakta ayrılmaksızın uzun süre kalıp otlaması; insanların yaz kış ayrılmadıkları maden yatağı ve yerleşim merkezi
Cahiliye şiiri kullanımıLebîd b. Rebîa divanında sahil boyundaki kalıcı konak yeri anlamında geçer: لقد يعلم صحبي كلهم / بعدان السيف صبري ونقل
Erken Arapça kullanımBir memlekette yurt edinip yerleşmek anlamında عَدَنَ بِالمَكَانِ ifadesi ve madenlerin çıkarıldığı kök yatak için مَعْدِن kelimesinin kullanımı

Kaynak Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Lisānü’l-Arab.

Sami etimolojik katman

Sami dil ailesinde عدن kökü; zevk, bolluk, bereket ve kalıcı yerleşim semantik matrisiyle derin tarihsel bağlara sahiptir. İbranicede ʿēden kelimesi zevk, lezzet, bolluk, lütuf ve cennet bahçesi anlamlarına gelirken, Akatçada edinu (Sümerce kökenli eden üzerinden) bozkır, ova ve verimli düzlük anlamını taşır. Erken Sami katmanında yer alan bolluk, ferahlık ve verimli mekan algısı, klasik Arapçada mekana yerleşme, kök salma, sürekli ikamet etme ve cevherin öz yatağı manalarına doğru odaklanmıştır. Bu bakımdan Arapça عدن, hem kadim Sami mirasındaki nimet ve bolluk merkezini korumuş hem de fiil düzeyinde ayrılmaksızın kalma ve sabitleşme dinamizmini çekirdek anlam kılmıştır.

Güven Kesin

Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Lane’s Lexicon, David Cohen.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönBir mekanda yaz kış ayrılmadan ikamet etme ve maden yatağında özün toplanmasıKlasik sözlüklerde ikamet ve merkezilik ekseninde açıklanırKesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice zevk ve bolluk bahçesi anlamındaki sözcük ile Akatça verimli düzlük kavramıDoğu ve Batı Sami dillerindeki lütuf, bolluk ve mekan anlamları Arapçada ikamet ve istikrarla birleşmiştirGüçlü
Daha geniş dilsel ilişkiSümerce verimli açık alan ve ova anlamındaki sözcüğün Akatça üzerinden Sami dillerine etkisiSümerce ile Sami dilleri arasındaki erken etkileşimde coğrafi mekan adının bolluk ve ikamet kavramına evrilişiMuhtemel

Kaynak HALOT, Brown-Driver-Briggs, The Foreign Vocabulary of the Qur’an, Lisānü’l-Arab.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
عدنAnlamlıİkamet etmek, yerleşmek, madenBir yerde sürekli kalıp kök salmak ve cevherin kaynağıHedef kök; Kur'an'da geçer
عندAnlamlıYanında olmak; haktan sapmak, inat etmekMekansal yakınlık veya çizgiden büsbütün sapıp ayrılmaKur'an'da geçer; ayrışma ve sınır boyutu taşır
دعنAnlamlıUysal ve boyun eğici olmakİtaat etmek, yumuşak başlı davranmakKur'an'da geçmez
دنعAnlamlıAlçalmak, soysuzlaşmakHaysiyetsiz ve düşük karakterli olmakKur'an'da geçmez
نعدKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKur'an'da geçmez
ندعAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıMüstakil ve yaygın bir kullanım tespit edilmemiştirKur'an'da geçmez

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
عدنMerkezKalıcı ikamet, merkezde kök salmaYaz ve kış ayrılmaksızın varlığın asıl merkezinde ve madeninde karar kılmasıNimetin ve varoluşun kesintisiz, köklü ve daimî yurdu
خلدKomşuEbediyet ve süreklilikZamanın kesintisiz akışı içinde varlığın bozulmadan ve yok olmadan devam etmesiZaman boyutundaki ebediyeti ve aşınmazlığı vurgular
ثوىKomşuBir yerde konaklayıp yerleşmekBir mekanda konaklayıp ağırlanmak ve orada bir süre kalıcı olmakAğırlanma ve geçici veya kalıcı konaklama boyutunu öne çıkarır
سكنKomşuDinginlik ve yerleşmeHareketin, çalkantının veya kaygının durulup sükunete kavuşulmasıPsikolojik ve fiziksel huzur ile durulmayı ifade eder
أوىKomşuSığınma ve barınmaDış tehlikelerden korunmak üzere korunaklı bir alana yönelmeKorunma ve barınak arayışını içerir
ظعنZıtGöç etmek, ayrılmakBulunulan yerden çadırları toplayıp başka bir mekana doğru yola koyulmaMekanı terk etme, yerleşikliği bozma ve ayrılma hareketi

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaعدنSürekli kalmak, maden, merkezBir yerde yaz kış ayrılmadan kök salma ve cevherin merkezini ifade ederKesin
Latincemanere, residentia, fodinaKalmak, ikamet etmek, madenMekanda kalıcılığı ve yerleşmeyi karşılar; cennetin metafizik bolluk boyutunu tek başına taşımazGüçlü
İngilizceabide, settle, dwelling, mineSürekli ikamet etmek, yerleşmek, madenYerleşikliği ve kaynak maden anlamını verir; kökün yaz kış kesintisiz meyve veren bahçe çağrışımını tam yansıtmazGüçlü
Almancaweilen, siedeln, ErzaderYerleşmek, kalıcı olmak, maden damarıİkamet ve cevher yatağı anlamlarını karşılar, kökün manevi zenginliğini kısmen dışarıda bırakırGüçlü
Fransızcademeurer, séjourner, gisementİkamet etmek, kalıcı yurt edinmek, maden yatağıKalış ve maden yatağı yönünü karşılar; ebedî lütuf ve kök salma boyutunun bir kısmını kapsamazGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Oxford English Dictionary, Grimm Wörterbuch.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
عَدْنٍAsla çıkış veya göçün olmadığı ebedî ikamet ve yerleşim bahçeleriMüminlerin nihai kurtuluş ve kesintisiz nimet yurdu bağlamı (Tevbe 9:72, Kehf 18:31, Sâd 38:50, Beyyine 98:8)
عَدْنٍKapıları ardına kadar açılmış, yaz kış kesintiye uğramayan ilahi lütuf ve fıtrat merkeziCennetin en mutena, merkezi ve yüksek tabakası bağlamı (Meryem 19:61, Tâhâ 20:76, Fâtır 35:33, Mü'min 40:8)

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamCennetin ebediyeti ve nimetlerin kesintisizliğiCennet ehlinin oradan hiçbir zaman çıkarılmayacağı ve cennet nimetlerinin fani olmadığı meselesiEbedî sebat, zeval bulmama ve mutlak tatmin
FıkıhMadenler ve yer altı kaynaklarının mülkiyeti ile zekatıYerden çıkarılan madenlerden verilecek pay ve maden ocaklarının hukuki mülkiyetiToprakta sabitlenmiş yer altı cevherleri ve iktisadi haklar
Tefsirİlgili terkibin vasıf veya özel isim oluşuCennetin ortası ve merkezi mi yoksa genel olarak ebedî ikamet bahçeleri mi olduğu tartışmasıİkamet-i daime, cevher yatağı ve cennetin kalbi
Hadisİnsanların fıtratı ve manevi seciyeleriİnsanların asalet ve karakter bakımından altın ve gümüş madenleri gibi farklı fıtri cevherlere sahip olmasıFıtratta sabit olan ahlaki ve manevi öz

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniAhiret ve vuslat bağlamıEbedî ikamet ve rıza makamıİnsanın yaratılış gayesine ve nihai sükunet yurduna kavuşmasıGeçici dünya sürgününden sonra asıl vatana yerleşmeyi temsil ederKesin
İlmiBilgi teorisi ve yöntemTemel kaynak, aksiyom, asıl veriBilginin değişkenlerden arınıp köklü ve sabit prensiplere dayandırılmasıTali yorumların asıl kaynağa ve sabit metne ircasıdırGüçlü
SiyasiKurumsal yapı ve devlet felsefesiKalıcı merkez, anayasal zemin ve kurumsal istikrarYönetimin dönemsel krizlere rağmen sabit ilkeler üzerinde durmasıGöçebe ve istikrarsız yönetim tarzına karşı yerleşik nizamı ifade ederGüçlü
İktisadiÜretim ve sermaye düzeniMadenler, sabit sermaye, kesintisiz üretim kaynağıÜretimin dönemsel değil, yaz kış kesintisiz işleyen ana kaynaklara dayanmasıTüketim odaklı değil, rezerv ve köklü kaynak temelli iktisadi yapıGüçlü

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerÇekici merkez, potansiyel kuyusu ve kararlı dengeDinamik bir sistemin zamanla yakınsayıp içinde sabitlendiği, enerji minimumunun ve kararlılığın sağlandığı merkezGüçlü
Beşeri bilimlerSedenterleşme, kurumsal kökleşme ve ontolojik güvenlikBireyin ve toplumun göçebelikten yerleşik düzene geçerek kök salması, sarsılmaz bir kimlik ve yurt bağı kurmasıGüçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKelimeyi yalnızca kadim metinlerdeki bir mekan adı olarak görüp geçmişte kalmış bir anlatıya veya ahiretteki bir mevki etiketine indirgemek
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da her zaman terkip halinde gelen kök; ayrılmanın, yabancılaşmanın ve dönemsel kıtlığın bulunmadığı, varlığın ilahi cevherle kesintisiz buluştuğu nihai ikamet durumunu kapsar
Yanlış anlamanın doğuracağı hataCenneti sadece maddi bir haz mekanı sanıp, insanın ontolojik yuvasına dönmesi, madenindeki saflığa ermesi ve kesintisiz istikrara kavuşması yönündeki derin varoluşsal boyutunu kaybetmek

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?İnsanın dünya hayatındaki geçicilik, yabancılık ve göç ıstırabına karşı, ahirette vadedilen kurtuluşun asıl vatana ve kök salınacak merkeze dönüş olduğunu gösterir; cennetin en belirleyici vasfının zevalsiz ikamet olduğunu bildirir
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Müminlerin amellerinin mükâfatı olarak cennetin vasfedildiği eskatolojik ayetlerde belirleyicidir (Tevbe 9:72, Râ'd 13:23, Nahl 16:31, Kehf 18:31, Sâd 38:50)
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Cennet nimetinin geçici bir ödül veya kesintiye uğrayabilecek dönemsel bir ikram olduğu zannını yıkar; insanın manevi cevherinin arınarak ebedî bir istikrar merkezinde toplanacağını ortaya koyar

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamDevelerin otlakta yaz kış ayrılmaksızın kalması, insanların bir yurtta kök salıp ikamet etmesi, maden cevherinin yerin derinliğinde sabitlenmesi.
  • Soyut anlamVarlığın aradığı nihai dinginlik, ayrışmaz cevher, kesintisiz verimlilik ve hiçbir göçün izlemediği ebedî istikrar.
  • Sistematik karşılıkDeğişken ve dalgalı süreçlerin kararlı bir çekim merkezinde toplanması ve nihai durağanlık potansiyeline ulaşması.
  • LaTeX modeliS(t)→t→∞E0,∇V(E0)=0,∂E0∂t=0
  • LaTeX açıklamasıFormülde S(t) zamana bağlı olarak dinamik değişim gösteren varlık veya durum akışını temsil eder. t→∞ koşulunda sistem E0 ile gösterilen ve zamana bağlı türevi sıfır olan (∂E0∂t=0) değişmez ikamet ve denge durumuna yakınsar. ∇V(E0)=0 ifadesi ise potansiyel fonksiyonunun gradyanının sıfırlandığı, hiçbir sürükleyici ve bozucu kuvvetin kalmadığı mutlak istikrar ve maden merkezini sembolize eder.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: ع