سعر

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: س-ع-رالصيغ: ٥ · الجذور المجاورة: ٨٢ · الآيات: ١٩ · السور: ١٥؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».سيلشطنزيغسُعِّرَتْصليسعرعتدوَسُعُرٍخبوقطرالسَّعِيرِضللسلسلعذب

الجذرالصيغ ٥الآيات ١٩السور ١٥المجاورة ٨٢

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

سعر

س - ع - ر

جذر
  • الورود: ١٩
  • الآيات: ١٩
  • الصيغ: ٥
  • المعاجم: ١٣

“Sa’ire” ateşin alevidir. “Se’r” mastar olarak ısıtılmak ve kaynatılmak anlamlarına gelir.المزيد ›

ملاحظاتي

المعاجم(١٣)

★ معجم آق إيفلر (بالتركية)التركية

“Sa’ire” ateşin alevidir. “Se’r” mastar olarak ısıtılmak ve kaynatılmak anlamlarına gelir.

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٥٬١٨٠
باب العين و السين والراء معهما )ع س ر، ع ر س، س ع ر، س ر ع، ر س ع مستعملات، ر ع س مهمل( عسر: العُسْرُ: قلّة ذات اليد. والعُسْرُ نقيض اليُسْر، والعُسْرُ خلافٌ والتواءٌ. أمرٌ عسيرٌ وعَسِرٌ، ويومٌ عسيرٌ وعَسِرٌ، ولم أسمع: رجلٌ عَسِرٌ. وعسُر الأمر يَعْسُر عُسْراً، ويجوز عَسارة، ونعته عسير. وعَسِرَ الأمر يَعْسَرُ علينا عَسْراً، وهو شاذ، لاختلاف تصريفه في الفعل والنعت. قال: عليك بالميسور واترك ما عسر
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬١٤٨
سَعَرْتُ النارَ والحربَ: هيَّجْتهما وألهبْتهما. وقرئ: "وإذا الجَحيمُ سُعِرَتْ" و"سُعِّرَتْ" أيضاً بالتشديد، للمبالغة. وسَعَرْناهُمْ بالنَبْلِ، أي أحرقناهم وأَمضَضْناهم. ويقال: ضَرْبٌ هَبْرٌ، وطعنٌ نَتْرٌ ورَمْيٌ سَعْرٌ. والمِسْعَرُ والمِسْعارُ: الخشب الذي تُسْعَرُ به النار. ومنه قيل للرجل: إنَّه لمِسْعَرُ حربٍ، أي تُحْمَى به الحربُ. والمِسْعرُ أيضاً: الطويلُ. ومَساعِرُ الإبل: آباطُها وأرفاغُها.
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠بلا ترجمةالحروف: ١٨٬٢٤٣
باب العين والسين مع الراء عسر ، عرس ، سرع ، سعر ، رسع ، رعس : مستعملات . عسر : قال الله جل وعزّ : ( وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَيْسَرَةٍ ) ( البقرة : 280 ) ، وقال الله جل وعز : ( ءَاتَاهَا سَيَجْعَلُ اللَّهُ بَعْدَ عُسْرٍ ) ( الطلاق : 7 ) وقال : ( ذِكْرَكَ فَإِنَّ مَعَ الْعُسْرِ ) ( الشرح : 5 ) . والعُسْر : نقيض اليسر . والعُسْرة : قِلّة ذات اليد . وكذلك الإعسار . والعُسْرى :
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٬٣٢٩
(باب السين والعين وما يثلثهما) (سعف) السين والعين والفاء أصلان متباينان، يدلُّ أحدُهما على يُبْس شيء وتشعُّثه، والآخر على مواتاة الشيء. فالأوَّل السّعف جمع سَعَفة، وهي أغصان النخلة إذا يبست. فأما الرَّطْب فالشَّطْب. وأما قول امرئ القيس في الفرس: * كَسَا وجْهَهَا سَعَفٌ منتشر([1]) * فإنّه إنّما شبّه ناصيتها به. ومن الباب: السَّعْفَة: قروح تخرج برأس الصبيّ. ومنه قول الكسائيّ: سَُعِفت يدُه، وذلك هو
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٥٣٦
- السعر: التهاب النار، وقد سعرتها، وسعرتها، وأسعرتها، والمسعر: الخشب الذي يشعر به، واستعر الحرب، واللصوص، نحو: اشتعل، وناقة مسعورة، نحو: موقدة، ومهيجة. والسعار: حر النار، وسعر الرجل: أصابه حر، قال تعالى: ﴿وسيصلون سعيرا﴾ [النساء/10]، وقال تعالى: ﴿وإذا الجحيم سعرت﴾ [التكوير/12]، وقرئ بالتخفيف (قرأ بالتخفيف ابن كثير وهشام وأبو عمرو وحمزة والكسائي وروح عن يعقوب وخلف وشعبة عن عاصم)، وقوله: {عذاب
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٥٢١
س ع ر سعر النار وأسعرها وسعرها فاستعرت وتسعرت وخبـا سعيرهـا وبيـده مسعـر يسعـر بـه‏.‏ وقلص السعر والأسعار‏.‏ وأسعر الأمير للناس وسعر لهم‏.‏ ومـن المجـاز‏:‏ ضربـه السعـار وهـو حـر الليـل وبه سعار وهو توهج العطش‏.‏ وسعر الرجل‏:‏ ضربته السموم فهو مسعور‏.‏ وسعروا نار الحرب‏.‏ وسعر على قومه وسعرهم شراً‏.‏ قال الأسعـر الجعفي‏:‏ فلا يدعني الأقوام من آل مالك لئن أنا لم أسعـر عليهـم وأثقـب وهخـو
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٥٬٢٤٠
السِّعْرُ: الذي يَقُومُ عليه الثَّمَنُ، وجمعه أَسْعَارٌ وقد أَسْعَرُوا وسَعَّرُوا بمعنى واحد: اتفقوا على سِعْرٍ. وفي الحديث: أَنه قيل للنبي، صلى الله عليه وسلم: سَعِّرْ لنا، فقال: إِن الله هو المُسَعِّرُ؛ أَي أَنه هو الذي يُرْخِصُ الأَشياءَ ويُغْلِيها فلا اعتراض لأَحد عليه، ولذلك لا يجوز التسعير. والتَّسْعِيرُ: تقدير السِّعْرِ. وسَعَرَ النار والحرب يَسْعَرُهما سَعْراً وأَسْعَرَهُما وسَعَّرَهُما:
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٤٧٤
* س ع ر * * سَعَر * النار والحرب هيّجها وألهبها وبابه قطع وقُرئ ﴿وإذا الجحيم سُعرت﴾ و * سُعِّرَت * مخففا ومشددا والتشديد للمبالغة و * اسْتَعَرَتِ * النار و * تَسَعَّرَتْ * توقدت و * السَّعِيرُ * النار وقوله تعالى ﴿إن المجرمين في ضلال وسُعُر﴾ قال الفراء في عناء وعذاب و * السُّعْرُ * أيضا الجنون وقوله تعالى ﴿وكفى بجهنم سعيرا﴾ قال الأخفش هو مثل دهين وصريع لأنك تقول * سُعِرَتْ * فهي *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٦٬٩٩٦
السعر، بالكسر: الذي يقوم عليه الثمن، ج أسعار. قد أسعروا، وسعروا تسعيرا بمعنى واحد: اتفقوا على سعر. وقال الصاغاني: أسعره وسعره: بينه، وفي الحديث: أنه قيل للنبي صلى الله عليه وسلم: سعر لنا، فقال: إن الله هو المسعر أي أنه هو الذي يرخص الأشياء ويغليها، فلا اعتراض لأحد عليه، ولذلك لا يجوز التسعير، والتسعير: تقدير السعر، قاله ابن الأثير. وسعر النار والحرب، كمنع، يسعرها سعرا: أوقدها وهيجها، كسعر ها
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٢٬٠٢٦
سَعَرَ النَّارَ 1 سَعَرَ النَّارَ ذ , (S, A, Msb, K,) aor. سَعَرَ , (Msb, K,) inf. n. سَعْرٌ; (Msb;) and ↓ اسعرها, (A, Msb, K,) inf. n. اـِسْعَارٌ; (Msb;) and ↓ سعّرها, (A, K,) inf. n. تَسْعِيرٌ; (TA;) or the last has an intensive signification; (S;) He lighted, or kindled, the fire; or made it to burn, to burn up, to burn brightly or fiercely, to blaze, or to flame; syn. أَوْقَدَهَا, (Msb, K,)
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٢٨١
سَعَرَ سَعَرَ A ( n. ac. سَعْر 1 ), a. Lighted, kindled; stirred up ( fire ); caused intense pain to. b. [ pass. ], Became insane, mad. c. ( n. ac. سَعْرَة 1t ) [ Fī ], Went about ( an affair ). سَعِرَ سَعِرَ A ( n. ac. سَعَرَاْن 36 ), a. Ran swiftly ( camel ). سَعَّرَ سَعَّرَ II , a. Lighted &c. b. Fixed the price of ( provisions ). سَاْعَرَ سَاْعَرَ III , a. Bargained with.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٢٢٬٥٦٨
سعر سَعَرَ - يَسْعَرُ - سَعِيْر - سُعُر - سَعَّرَ - يُسَعِّرُ، سُعِّرَ - يُسَعَّرُ سَعَرَ - يَسْعَرُ + كائن أو شيء + كائناً أو شيئاً: يهيجه ويثيره بقوة وشدة نشاط، حتى يطوف ويعم وينتشر فيما حوله: ومنه المسعور: الذي تهيج وأثير بشدة فانطلق بين الجموع سَعَرَ - يَسْعَرُ + كائن + ناراً: يهيجها ويثيرها بقوة فتتوهج باللهب الشديد، الذي يتحرك منها
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٥)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٨٢ (الإجمالي: ١١٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. عتد

    الآيات المشتركة: ٤ · Hazırladık

  2. خبو

    الآيات المشتركة: ١ · Söndü

  3. شطن

    الآيات المشتركة: ٣ · Şetan, kuyudan su çekilen uzun iptir

  4. ضلل

    الآيات المشتركة: ٤ · Fi Tadlil Dalle kaybolan deve demektir

  5. صلي

    الآيات المشتركة: ٢ · Ona yaslanırlar

  6. صحب

    الآيات المشتركة: ٣ · Sahafe sahifa üzerine yazı yazılmış veya şekil çizilmiş…

  7. سلسل

    الآيات المشتركة: ١ · Zincirdir

  8. سيل

    الآيات المشتركة: ١ · Sel demektir

  9. قطر

    الآيات المشتركة: ١ · Maden eriyiğidir

  10. بكم

    الآيات المشتركة: ١ · Dilsiz

  11. زيغ

    الآيات المشتركة: ١ · Sıyağ(sad) kalıba dökülmüş parça, Sığa fiil olarak şekil…

  12. عذب

    الآيات المشتركة: ٤ · Su yosunudur

الآيات التي ورد فيها(١٩)

  1. كُتِبَ عَلَيْهِ أَنَّهُ مَنْ تَوَلَّاهُ فَأَنَّهُ يُضِلُّهُ وَيَهْدِيهِ إِلَى عَذَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  2. وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ اتَّبِعُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ قَالُوا بَلْ نَتَّبِعُ مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ آبَاءَنَا أَوَلَوْ كَانَ الشَّيْطَانُ يَدْعُوهُمْ إِلَى عَذَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  3. … وَمَنْ يَزِغْ مِنْهُمْ عَنْ أَمْرِنَا نُذِقْهُ مِنْ عَذَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  4. إِنَّ الشَّيْطَانَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا إِنَّمَا يَدْعُو حِزْبَهُ لِيَكُونُوا مِنْ أَصْحَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  5. وَكَذَلِكَ أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرَى وَمَنْ حَوْلَهَا وَتُنْذِرَ يَوْمَ الْجَمْعِ لَا رَيْبَ فِيهِ فَرِيقٌ فِي الْجَنَّةِ وَفَرِيقٌ فِي السَّعِيرِ

    Yakıcı

  6. وَلَقَدْ زَيَّنَّا السَّمَاءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيحَ وَجَعَلْنَاهَا رُجُومًا لِلشَّيَاطِينِ وَأَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  7. وَقَالُوا لَوْ كُنَّا نَسْمَعُ أَوْ نَعْقِلُ مَا كُنَّا فِي أَصْحَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

  8. فَاعْتَرَفُوا بِذَنْبِهِمْ فَسُحْقًا لِأَصْحَابِ السَّعِيرِ

    Yakıcı

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökسعر
YapıÜçlü
Özel DurumBelirgin fark tespit edilmedi
Bağlamsal Yakın Köklerلهب, حرق, وقد, جحم
Zıt Kökخبو
Çekirdek Özet 1Ateşin harlanması, alevlerin tutuşup yukarı doğru şiddetle yükselmesi ve yayılması
Çekirdek Özet 2Ahirette azabın sönmeyen, sürekli alevlenen ve içine atılanı kuşatan yakıcı boyutu
Çekirdek Özet 3İçten içe yanan ihtiras ve taşkınlığın dışa vurumu ile piyasada değerin yükselip alevlenmesi
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca sıradan bir yanma veya durağan ateş kabul edip harlanma, kışkırtma ve yayılma dinamizmini göz ardı etmek

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
سعBir yöne doğru gayretle atılma, yayılma, hareketlenme ve enerjinin dışa vurumu; سعي (hızlı yürüme, çaba gösterme) ve سعد (akışın ve talihin açılması) köklerinde de görülen kesintisiz yönelimرÇekirdekteki yayılma ve hareket potansiyelini ateşe, alevin yukarı doğru harlanmasına, tepe noktasına ulaşmasına ve kışkırtıcı bir tutuşmaya dönüştürür.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
سDiken, destek; tutunma, dayanma, korumaEnerjinin bir noktadan tutunarak ve batıcı, tahrik edici bir temasla uyanması
عGöz; görme, bilme, kaynakİçteki kaynağın, derin odak noktasının dışarıya açılması ve görünür hale gelmesi
رİnsan başı; baş, ilk, üstHareketin en üst noktaya, tepeye tırmanması ve yukarı doğru yükselişi
سعرTutunup uyarılan iç kaynağın yukarıya doğru şiddetle yükselmesiİçten tutuşan bir enerjinin kaynaktan fışkırarak tepe noktasına doğru alevlenmesi, harlanması ve parlayarak yayılması

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamAteşin odun veya körükle harlanması, alevin yukarıya doğru canlandırılması; devenin uyuz illetine tutularak içinin yanması ve çöl rüzgarının (semûm) insanın içine işlemesi
Cahiliye şiiri kullanımıel-Es‘ar el-Cû‘fî kendi kavmini savunurken düşmanlarına karşı savaşı körükleyeceğini şu beyitle ifade etmiştir: فلا يَدْعُني الأقوامُ من آل مالكٍ / لئن أنا لم أَسْعَر عليهم وأُثْقِبِ
Erken Arapça kullanımSavaşın ve şerrin kışkırtılması anlamında رجل مسعر حرب ifadesiyle kavga ateşini tutuşturan kimseler için; piyasada eşyanın değerinin tırmanması anlamında سعر السوق ibaresiyle fiyat takdiri için kullanılmıştır.

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab ve Kitābü’l-ʿAyn.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Arapça سعر kökü, Sami dillerinde ateşin alevlenmesi, tutuşturulması, bir duygunun ya da arzunun şiddetle tutuşması ve fırın/ocak kavramlarıyla morfolojik ve semantik temas halindedir. İbranicede yer alan ve fırtına, şiddetli esinti, çalkantı bildiren köklerle kavramsal olarak tutuşmanın getirdiği çalkantı düzeyinde bağ kurulabilse de doğrudan ateş yakma ve alevlendirme manası Güney Sami ve Arapça sahasında en berrak ve zengin gelişimini tamamlamıştır. Süryanice ve diğer Doğu Sami dillerinde ocağın alev alması ve harlanması anlamındaki kimi türevlerle fonetik benzerlikler taşır. Arapçada kök yalnızca somut ateşi değil; piyasada fiyatın tırmanıp kızışmasını, içteki açlık veya susuzluk hararetini ve aklın dengesini sarsan delilik düzeyindeki coşkuyu ifade eden çok yönlü bir semantik genişlemeye uğramıştır.

درجة الثقة Güçlü

المصدر David Cohen, Dictionnaire des racines sémitiques; Brown-Driver-Briggs; Lisān al-ʿArab.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönAteşi harlamak, tutuşturmak ve fiyatın tırmanmasıAteşin yükselmesiyle piyasa rayicinin yukarı doğru oynaması arasındaki izomorfik bağ doğrudan dilde kurulmuştur.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiÇalkantı, şiddetli hareket ve tutuşma bağlamıKuzeybatı Sami dillerindeki çalkantı ve fırtına anlamı ile Arapçadaki alevin kıvılcımlanıp yükselmesi ortak bir dinamik köke işaret eder.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiVeri bulunamadıAfro-Asyatik ailenin diğer kollarında bu köke ilişkin doğrudan ve güvenilir bir soydaş tespit edilmedi.Veri bulunamadı

المصدر Maqāyīs al-Lugha, Lane’s Lexicon, Dictionnaire des racines sémitiques.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
سعرAnlamlıAteşin harlanması ve parlamasıAlevin tutuşması, fiyatın yükselmesi, savaşın körüklenmesiHedef kök; Kur'an'da geçer.
سرعAnlamlıÇabukluk ve hızBir işe veya hedefe ivmeyle yönelme, acele etmeOrtak enerji ve atılım unsuru taşır; Kur'an'da geçer.
عسرAnlamlıZorluk ve darlıkİşlerin sarpa sarması, kolaylığın zıddıEnerjinin sıkışması ve tıkanması boyutu; Kur'an'da geçer.
عرسAnlamlıDüğün, toplanma ve bağlanmaGece konaklamak, evlilik bağı kurmakKur'an'da geçmez; Arapçada müsta'meldir.
رسعAnlamlıGöz kapağının seğirmesi veya gevşeklikEklem bağlarının gevşemesi veya göz pınarının bozulmasıKur'an'da geçmez; Arapçada müsta'meldir.
رعسAnlamlıTitreme ve ürpermeKorkudan veya zayıflıktan bedenin sarsılmasıKur'an'da geçmez; lügatlerde sınırlı kullanımdır.

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
سعرMerkezTutuşma ve alevlenmeAteşin harlanması, kışkırtılması ve alevin yükselerek yayılmasıHem yakıcılığı hem de alevin canlı, dinamik ve yukarı yönlü taşkınlığını ifade eder.
لهبKomşuAlev ve yalımAlevin kızıl ve dumansız dili, yalımıسعر kökündeki kışkırtma ve yayılma eyleminden ziyade alevin görünen dili ve parlaklığıdır.
حرقKomşuYakma ve tahrip etmeAteşin maddeyi tüketmesi, yakıp kül etmesi ve tesiriسعر alevin uyanması ve harlanması iken, حرق ateşin nesneyi imha edici neticesidir.
وقدKomşuTutuşma ve yakıtAteşin maddeden beslenerek yanmaya başlamasıوقد çıra veya yakıt ile ateşin tutunmasını, سعر ise ateşin alevlenip canlanmasını anlatır.
جحمKomşuŞiddetli ateş ve korIsının ve ateşin dar bir alanda derinleşip kor haline gelmesiسعر yayılma ve harlanma iken, جحم için için kaynayan yoğun sıcaklıktır.
خبوZıtSönme ve yatışmaAlevin dinmesi, ateşin şevkinin kırılıp sönmeye yüz tutmasıسعر kökünün tam zıddı olarak alevin gücünü kaybedip sönmesidir.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaسعرAlevlendirmek, harlamak, tırmandırmakAteşin ve tutkunun yükselmesi ile piyasa değerinin tırmanması bütünlüğünü taşır.Kesin
Latinceinflammo, accendoTutuşturmak, alevlendirmekMaddi ateşin yanı sıra öfke ve heyecanı körüklemeyi karşılar; piyasa fiyatı yönünü dışarıda bırakır.Güçlü
İngilizceblaze, kindle, flare upŞiddetle alevlenmek, tutuşturmakAlevin aniden parlayıp büyümesini çok iyi verir; mecazen savaşın veya piyasanın alevlenmesini kısmen karşılar.Güçlü
Almancaentfachen, auflodernAlevlenmek, tutuşturmak, körüklemekAteşin canlandırılmasını ve fitillenmesini içerir; kökteki açlık harareti ve delilik tonlarını doğrudan kapsamaz.Güçlü
Fransızcaembraser, attiserAteşe vermek, harlamak, körüklemekAlevlerin yayılmasını ve bir duygunun ya da çatışmanın kışkırtılmasını ifade eder.Güçlü

المصدر Oxford Latin Dictionary; Grimm Wörterbuch; Lane’s Arabic-English Lexicon.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
السَّعِيرُ / سَعِيرًاCehennem azabının alevli ve harlı haliCehennemin bizzat kendisi veya oradaki tırmandırılmış yakıcı alev; Nisâ 4:10, Furkân 25:11, Mülk 67:5.
سُعُرٍDelilik, çılgınlık, haddi aşan taşkınlık ve iç yanmasıİnkarcıların peygamberi itham ederken veya kendi azaplarındaki zihni ve ruhi savrulmayı anlatırken; Kamer 54:24, Kamer 54:47.
سُعِّرَتْTutuşturulma, alev alev parlatılma fiiliKıyamet sahnesinde cehennem ateşinin harlanıp kışkırtılması bağlamında; Tekvîr 81:12.

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhiret halleri ve cehennemin mahiyetiCehennem azabının ebediyeti, ateşin yaratılmışlığı ve sönmeyen bir tutuşma halinde oluşuAzabın maddeten ve ruhen tükenmeyen bir harlanma ve alev oluşu
Fıkıhİktisadi ahkam ve narh (fiyat tespiti)Piyasaya kamu otoritesinin müdahale edip fiyat koyması (tes'îr) caiz midir meselesiFiyatın arz ve talep dengesiyle kendiliğinden serbestçe yükselip dengelenmesi
TefsirKıyamet ve azap tasvirleriسُعُرٍ lafzının delilik mi, cehennem alevleri mi yoksa helak edici zorluk mu olduğuRuhsal hezeyan ile fiziksel yakıcılık arasındaki semantik geçişkenlik
HadisPiyasa ahlakı ve savaş olgusuإن الله هو المسعر hadisi bağlamında piyasa serbestisi ve رجل مسعر حرب ibaresiFiyatları koyanın ve dalgalandıranın ilahi nizam oluşu; savaş körükleyiciliği

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniCeza ve adalet dengesiYakıcı ve sönmeyen arınma/azap ilkesiKötülüğün kendi enerjisiyle kendisini tüketmesiGünahın içsel hararetinin ahirette nesnel bir alev denizine dönüşmesiKesin
İlmiTermodinamik ve kimyasal reaksiyonYanma tepkimesinin hızlanması ve alevlenmeMaddenin hızla oksitlenerek enerji açığa çıkarmasıYanma sürecindeki aktivasyon enerjisinin yükselip tutuşmanın yayılmasıGüçlü
SiyasiÇatışma ve kriz yönetimiÇatışmanın körüklenmesi (fitne ateşi)Sosyal gerilimi ve kutuplaşmayı tırmandırmaBireylerin veya hiziplerin toplumsal çatışmayı kışkırtarak savaşı harlamasıGüçlü
İktisadiPiyasa mekanizması ve fiyatlamaPiyasa fiyatı ve narh (tes'îr)Değerin arz-talep şartlarında tırmanmasıFiyatın darlık veya talep sebebiyle piyasada yukarı yönlü alevlenip parlamasıKesin

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerTermal kaçak ve eksotermik zincirleme tepkimeBir sistemde sıcaklığın artışının tepkime hızını artırması ve açığa çıkan ısının alevlenmeyi kontrolsüzce tırmandırması mantığıyla tam örtüşür.Güçlü
Beşeri bilimlerKolektif histeri ve piyasa spekülasyonuBireysel öfke veya panik dalgasının kitle içinde aniden tutuşarak irrasyonel bir deliliğe (sueur) ve spekülatif fiyat patlamasına dönüşmesi durumudur.Güçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiسعر kökünü yalnızca mitolojik veya soyut bir cehennem çukuru adı sayarak kökün dinamik alevlenme, kışkırtma ve piyasa fiyatlanması manalarını koparmak.
Kur'an içi daha geniş anlamKök yalnızca ateşin bir ismi değil; alevin canlanması, cehennemin harlanması ve aynı zamanda zihinsel bir sayıklama, çılgınlık ve taşkınlık halidir.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataKamer suresindeki سُعُرٍ lafzını sadece fiziksel ateş kabul edip inkarcı kavimlerin peygambere yönelttiği psikolojik ve zihinsel taşkınlık ithamını kavrayamamak.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Cehennem azabının pasif bir cezaevi değil; kışkırtılmış, dinamik, durmaksızın harlanan ve suçlunun kendi iç taşkınlığıyla rezonansa giren yakıcı bir alev olduğunu gösterir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Ahiret azabının dehşetini anlatan Mekkî surelerde ve inkarcıların peygamberlere karşı gösterdiği küstahça taşkınlıkları aktaran kıssalarda belirleyicidir.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Azabın mekanik bir durağanlık taşıdığı zannını yıkar; azabın kökündeki içsel hararet, çılgınlık ve tutuşma mantığını sergileyerek cezanın suçla mahiyet benzerliğini ortaya koyar.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamAteşin kuru yakıt veya körük darbesiyle birdenbire tutuşup parlaması, alevin yukarı doğru harlanarak yükselmesi ve yayılmasıdır.
  • Soyut anlamİçte biriken hırs, öfke, cinnet veya piyasa talebinin kontrol sınırını aşarak dışarıya şiddetli bir taşkınlık ve artış şeklinde patlamasıdır.
  • Sistematik karşılıkBir sistemdeki gizil enerjinin kışkırtıcı bir etkiyle kinetik ve tahripkar bir parlama eşiğine ulaşması, değer ve hararetin tırmanışıdır.
  • LaTeX modeliE(t)=E0+∫0tα⋅ϕ(τ) dτ  ⟹  dEdt>0
  • LaTeX açıklamasıFormülde E(t) zaman içindeki toplam alevlenme ve hararet seviyesini, E0 başlangıçtaki gizil tutuşma potansiyelini temsil eder. α kışkırtma ve körükleme katsayısını, ϕ(τ) sisteme dışarıdan veya içeriden dahil olan harlayıcı etkiyi gösterir. Türevin sıfırdan büyük olması (dEdt>0), alevin, fiyatın veya ruhsal taşkınlığın kesintisiz bir tırmanış ve yükselme dinamiğinde olduğunu matematiksel olarak modeller.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: س