وصل

Klavye kısayolları

Ara
/
Yeni not
n
Önceki / sonraki ayet
[ ]
Okuma modu
f
Graf modu
g
Kur'an evreni
e
Kapat / geri
Esc
Grafiği atla

Kök ağı

Kök ağı: و-ص-ل7 sîga, 70 mücavir kök, 10 ayet, 7 sure; sîgalar ve mücavir kökler Sîgalar ve Mücavir kökler kartlarında, ayetler Ayetler kartında liste olarak var.سوأفسدلوطتَصِلُوصليَصِلُواوثقوَصَّلْنَاقطعيَصِلُسيبعهدلفت

KökSîga 7Ayet 10Sure 7Mücavir 70

▶ Ağı aç (3B)

وصل

و - ص - ل

KÖK
  • 12 geçiş
  • 10 ayet
  • 7 sîga
  • 12 sözlük

Kur'an'daki karşılığı: Birleştirirler

Notlarım

Sözlükler(12)

Kitâbu'l-'Ayn

Halîl b. Ahmed · 8. yyTR3.558 harf
باب الصاد اللام و و ا ي ء معهما و ص ل، ص ل و، ل ص و، ص ل ي، ل و ص، أ ص ل، ص و ل مستعملات وصل: كلُّ شيءٍ اتَّصَلَ بشيءٍ فما بينَهما وُصْلَةٌ. ومَوْصِل البعير: ما بين عَجُزه وفَخِذه، قال: تَرَى يبيسَ البَوْلِ دونَ المَوْصِلِ وقال المُتَنَخِّل: ليس لِمَيْتٍ بوَصيل وقـد عُلِّقَ فيه طَرَفُ المَوْصِلِ والوَصيلة من الغَنَم كانت العربُ اذا ولَدَتِ الشّاةُ ذَكَراً قالوا: هذا لآلهتنا فتَقَرَّبوا به،
Tamamını oku

es-Sıhâh

Cevherî · 10. yyTR1.148 harf
وصلتُ الشيءَ وَصْلاً وَصِلَةً. ووَصَلَ إليه وُصُولاً، أي بلغ. وأوْصَلَهُ غيره. ووَصَلَ بمعنى اتَّصَلَ، أي دَعا دعوى الجاهليَّة، وهو أن يقول يا لفلان. قال تعالى: "إلا الذين يَصِلونَ إلى قومٍ" أي يَتَّصِلونَ. والوَصْلُ: ضدُّ الهِجرانِ. والوَصْلُ: وَصْلُ الثوبِ والخُفِّ. ويقال: هذا وَصْلُ هذا، أي مثله. وبينهما وُصْلَةٌ، أي اتِّصالٌ وذريعةٌ. وكل شيء اتَّصلَ بشيء فما بينهما وُصْلَةٌ، والجمع وُصَلٌ.
Tamamını oku

Tehzîbu'l-Luğa

Ezherî · 10. yyTR11.229 harf
ص ل ( و ا ي ء ) صلى ، صول ، وصل ، لصا ، لوص ، ألاص ، يليص . وصل : قال الليث : كلُّ شيءٍ اتّصل بشيء ، فما بينهما وُصْلَة . وموْصِل البعير : ما بين العَجُز وفخِذِه ، وقال أبو النّجم : تَرَى يَبِيس الماءِ دُونَ المَوْصلِ منه بعَجْزٍ كصفَاة الجَيْحل وقال المتنخّل : ليس لمَيْتٍ بوَصيلٍ وقد عُلِّق فيه طَرَفُ المَوْصلِ يقول : باتَ الميّت فلا يُواصلُه الحيّ ، وقد عُلّق في الحيّ السّبب الذي يُوصّله إلى ما
Tamamını oku

Mekâyîsü'l-Luğa

İbn Fâris · 11. yyTR3.257 harf
(باب الواو والصاد وما يثلثهما) (وصع) الواو والصاد والعين: كلمة واحدة، هي الوَصَْع: طائر صغيرٌ. وفي الحديث: "إنَّ إسرافِيلَ يتواضَعُ لله حتَّى يَصِيرَ مثل الوَصَْع([1])". (وصف) الواو والصاد والفاء: أصلٌ واحد، هو تحْليَةُ الشَّيء. ووصَفْتُه أصِفُه وَصْفاً. والصِّفَة: الأمَارة اللاَّزِمةُ للشّيء، كما يقال وَزَنتُه وَزْناً، والزِّنَة: قَدْرُ الشَّيء. يقال اتَّصَفَ الشَّيءُ في عَينِ النّاظر: احتَملَ
Tamamını oku

Müfredât

Râgıb el-İsfahânî · 11. yyTR729 harf
- الاتصال: اتحاد الأشياء بعضها ببعض كاتحاد طرفي الدائرة، ويضاد الانفصال، ويستعمل الوصل في الأعيان، وفي المعاني. يقال: وصلت فلانا. قال الله تعالى: ﴿ويقطعون ما أمر الله به أن يوصل﴾ [البقرة/27]، وقوله تعالى: ﴿إلا الذين يصلون إلى قوم بينكم وبينهم ميثاق﴾ [النساء/90] أي: ينسبون. يقال: فلان متصل بفلان: إذا كان بينهما نسبة، أو مصاهرة، وقوله عز وجل: ﴿ولقد وصلنا لهم القول﴾ [القصص/51] أي: أكثرنا لهم القول
Tamamını oku

Esâsü'l-Belâğa

Zemahşerî · 12. yyTR1.153 harf
و ص ل وصل الشيء بغيره فاتصل‏.‏ ووصّل الحبال وغيرها توصيلاً‏:‏ وصل بعضها ببعض ومنه‏:‏ ‏"‏ ولقد وصّلنا لهم القول ‏"‏‏.‏ وخيط موصّل‏:‏ فيه وصل كثير‏.‏ ووصلني بعد الهجر وواصلني وصرمني بعد الوصل والصلة والوصال وتصارموا بعد التواصل‏.‏ وهذا موصل الحبلين والعظمين‏.‏ ووصلت شعرها بشعر غيرها‏.‏ ‏"‏ ولعن الله الواصلة والمستوصلة‏.‏ وقطع الله أوصاله‏:‏ مفاصله إذا ابن أبي موسى بلالاً بلغته فقام بفاس بين
Tamamını oku

Lisânü'l-Arab

İbn Manzûr · 13. yyTR12.886 harf
وَصَلْت الشيء وَصْلاً وَصِلةً، والوَصْلُ ضِدُّ الهِجْران. ابن سيده: الوَصْل خلاف الفَصْل. وَصَل الشيء بالشيء يَصِلُه وَصْلاً وَصِلةً وصُلَةً؛ الأَخيرة عن ابن جني، قال: لا أَدري أَمُطَّرِدٌ هو أَم غير مطَّرد، قال: وأَظنه مُطَّرِداً كأَنهم يجعلون الضمة مُشْعِرة بأَن المحذوف إِنما هي الفاء التي هي الواو، وقال أَبو علي: الضمَّة في الصُّلَة ضمة الواو المحذوفة من الوُصْلة، والحذف والنقل في الضمة شاذ
Tamamını oku

Kâmûsü'l-Muhît

Fîrûzâbâdî · 15. yyTR939 harf
* و ص ل * * وَصَلْتَ * الشيء من باب وعد و * صِلَةً * أيضا و * وَصَلَ * إليه يصل * وُصُولا * أي بلغ و * وَصَل * بمعنى * اتَّصَلَ * أي دعا دعوى الجاهلية وهو أن يقول يا لفلان قال الله تعالى ﴿إلا الذين يَصلون إلى قوم﴾ أي يتصلون و * الوَصْل * ضد الهجران والوصل أيضا وصل الثوب والخف وبينهما * وُصلةٌ * أي اتصال وذريعة وكل شيء اتصل بشيء فما بينهما وصلة والجمع * وُصَل * و * الأَوْصَال * المفاصل و *
Tamamını oku

Tâcü'l-Arûs

Zebîdî · 18. yyTR17.087 harf
| ( * ! وَصَلَ الشَّيْءَ بِالشَّيْءِ ) * ! يَصِلُهُ | ( * ! وَصْلاً * ! وَصِلَةً ، بِالكَسْرِ والضَّمّ ) ، | الأَخِيْرَة عَنْ ابْنِ جِنِّي ، قَالَ ابْنُ | سِيْدَه : لاَ أَدْرِي أَمُطَّرِدٌ هُوَ أَمْ غَيْرُ | مُطَّرِدٍ ، قَالَ : وَأَظُنُّهُ مُطَّرِدًا كَأَنَّهمْ | يَجْعَلُونَ الضَّمَّةَ مُشْعِرَةً بأن المَحْذوفَ إِنَّمَا هِيَ الفَاءُ الَّتِي هِيَ | الواوُ ، وَقَالَ أَبُو عَلِيٍّ : الضَّمَّةُ في |
Tamamını oku

Lane's Lexicon

Edward W. Lane · 19. yyTR5.117 harf
وَصَلَهُ 1 وَصَلَهُ ذ , and وَصَلَ اِلَيْهِ, He, or it, arrived at, came to, reached, attained, him, or it; (S, K, &c.;) as also اِلَيْهِ ↓ تَوَصَّل. (M.) ― -b2- وَصَلَ رَحِمَهُ He made close his ties of relationship by behaving with goodness and affection, &c., to kindred: see صِلَةُ الرَّحِمِ. ― -b3- وَصَلَهُ and ↓ وَاصَلَهُ He had, or held, close, or loving, communion, commerce, or
Tamamını oku

Salmone

H. Anthony Salmone · 19. yyTR3.277 harf
وَصَلَ وَصَلَ a. [ يَصِلُ ] ( n. ac. وَصْل 1 , صِلَة [ وِصْلَة 2t ]) [ acc. & Bi ], United, joined, linked, coupled to; combined, connected with. b. ( n. ac. وِصْلَة 2t , وُصْلَة 3t , وُصُوْل 27 ) [ acc. or Ila ], Reached; arrived at. c. ( n. ac. وَصْل 1 , وِصْلَة 2t ), Was closely united to. d. [ acc. & Bi ], Presented with. وَصَّلَ وَصَّلَ II , a. see I (a) . b. [ acc. or acc.
Tamamını oku

Kitâbullâh

Kur'an kullanımından türetilmişTR33.499 harf
وصل وَصَلَ - يَصِلُ (متعدي لمفعول واحد) وَصَلَ - يَصِلُ (متعدي لمفعول واحد) + الكائن + مكاناً، أو إلى مكان أو أمر أو شيء: بلغه: يقترب منه ولكن لا يلتصق ولا يلتحم به: يتحرك ويتقدم مقترباً من كائن آخر حتى يبلغه فيقترب منه بشدة، كافية لبدء التفاعل معه والتأثير والتأثر به واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " حركة القدوم والوصول والاقتراب، قادماً من
Tamamını oku

Sîgalar(7)

Mücavir kökler70 mücavir (95 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.
  1. وثق

    3 ortak ayet · Anlaşma

  2. قطع

    3 ortak ayet · Kesinlikle keseceğim

  3. نقض

    2 ortak ayet · “Nukaz” birbirinden kopmuş iplik parçalarıdır

  4. سيب

    1 ortak ayet · Saime meraya salınmış hayvan demektir

  5. لوط

    2 ortak ayet · “Liyat” sıva harcı demektir

  6. جعل

    4 ortak ayet · Ceal sıcak tencerinin tutulması için kullanılan bez…

  7. عهد

    2 ortak ayet · Söz

  8. سوأ

    3 ortak ayet · Sey’e(hemze): “Sivad” kara demektir

  9. سلط

    2 ortak ayet · Salata, doğranmış sebze demektir

  10. عضد

    1 ortak ayet · Bazu demektir

  11. فسد

    2 ortak ayet · Fesad “Visad” yıkılmış uzanmış ağaç parçası, yastık…

  12. لفت

    1 ortak ayet · Kendini çevirir

Geçtiği ayetler(10)

  1. إِلَّا الَّذِينَ يَصِلُونَ إِلَى قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِيثَاقٌ أَوْ جَاءُوكُمْ حَصِرَتْ …

    BirleştirirlerAncak sizinle kendileri arasında bir anlaşma bulunan bir millete sığınanlar ve sizinle savaşmaktan veya kendi milletleriyle harbetmekten bunalarak size başvuranlar müstesnadır. Allah dileseydi; onları size musallat ederdi de sizinle savaşırlardı. Eğer sizden uzak durur, savaşmaz ve size barış teklif ederlerse; Allah, onlara dokunmanıza izin vermez.

  2. وَالَّذِينَ يَصِلُونَ مَا أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ وَيَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ وَيَخَافُونَ سُوءَ الْحِسَابِ

    BirleştirirlerVe onlar ki; Allah’ın bitiştirilmesini emrettiği şeyi bitiştirirler. Rabblarından korkarlar ve kötü hesabdan ürkerler.

  3. قَالَ سَنَشُدُّ عَضُدَكَ بِأَخِيكَ وَنَجْعَلُ لَكُمَا سُلْطَانًا فَلَا يَصِلُونَ إِلَيْكُمَا بِآيَاتِنَا أَنْتُمَا وَمَنِ اتَّبَعَكُمَا الْغَالِبُونَ

    BirleştirirlerBuyurdu ki: Senin gücünü kardeşinle artıracağız. İkinize de öyle bir güç vereceğiz ki onlar, size erişemeyecekler. Ayetlerimizle ikiniz de, ikinize uyanlar da üstün geleceklerdir.

Kök analizi

Kök tanımı ve çekirdek özet

AlanDeğer
Kökوصل
YapıÜçlü
Özel DurumMisal vāvî (ilk harfi illetli)
Bağlamsal Yakın Köklerعلق, جمع, قرن, بلغ
Zıt Kökقطع
Çekirdek Özet 1İki ayrı varlık, parça veya mesafe arasına bağ kurarak kesintiyi gidermek, ulaştırmak ve bitiştirmek
Çekirdek Özet 2Hukuki, ahlaki ve ontolojik bağların korunması; vahyin kesintisiz akışı ve bir tarafa sığınarak ona iltihak etme
Çekirdek Özet 3Parçaların kopukluğunu önleyen irtibat ağı; ilahi teklifin, ahdin ve toplumsal nizamın devamlılık ilkesi
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca fiziksel varış veya coğrafi ulaşma düzeyine indirgeyip Kur'an'daki ontolojik ahit ve toplumsal bağ bütünlüğünü gözden kaçırmak

Biliteral analiz

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
وصBir şeyi diğerine bitiştirme, süreklilik sağlama, sarma ve bağlama hareketini ifade eden ikili çekirdek; nitekim وصب sürekli ve sabit kalmayı, وصد kapıyı sımsıkı kapatıp bitiştirmeyi, وصف nitelikleri nesneye denk düşürmeyi, وصي ise hükümleri birbirine bağlayarak devam ettirmeyi bildirir.لDeğnek, yöneltme ve bağlama niteliğindeki ل harfi eklenerek çekirdekteki genel bitişme anlamı, iki bağımsız uç veya özne arasında kesintiyi gideren dinamik bir kavuşmaya, erişmeye ve yapısal bitiştirmeye dönüştürülmüştür.

Piktografik analiz

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
وÇengel, çadır kazığıİki unsuru birbirine kenetleme, tutturma, iliştirme ve bağ kurma hareketini başlatır.
صOlta, bitkiBir yöne doğru yönelme, sımsıkı yakalama, sarılma ve kenetlenmeyi yoğunlaştırır.
لÇoban değneği, üvendireHareketi belirli bir amaca yöneltme, intikal ettirme ve nihai hedefe ulaştırma gücü katar.
وصلÇengel ile yakalayıp hedefe yönelterek kenetlemekAyrık duran iki noktayı bağlayıcı bir vasıta ile yakalayıp tek bir hat halinde kesintisizliğe kavuşturma eylemidir.

Tarihsel ve erken kullanım

AlanVeri
İlk fiziksel anlamİki ipi, kemiği veya nesneyi birbirine ekleyerek uzatmak; devenin sağrısı ile uyluğu arasındaki eklem yeri (مَوْصِلُ البعير); kopuk parçaları bitiştirip kesintisiz hale getirmek.
Cahiliye şiiri kullanımıMütenahhil el-Hüzelî şiirinde eklem ve bitişme yerini ifade etmek üzere şöyle demiştir: ليس لِمَيْتٍ بوَصيل وقد / عُلِّقَ فيه طَرَفُ المَوْصِلِ
Erken Arapça kullanımBir kimsenin bir kabileye veya soya intisap etmesi, sığınarak himayesine girmesi; saç ekleme fiili; cahiliye döneminde peş peşe dişi doğuran koyunun kurban edilmeyip kardeşine bağlandığının kabul edilmesi (الوَصِيلة).

Kaynak Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha ve Kitābü’l-ʿAyn.

Sami etimolojik katman

Arapça وصل kökü, merkezi ve güneybatı Sami dillerinde bağlama, ekleme, birleştirme ve mesafe katetme anlam alanıyla örtüşen arkaik bir köktür. Kökün temel semantik matrisi, iki fiziksel parçanın arasına bir ek koyarak aralarındaki boşluğu yok etme ve devamlılığı sağlama fikrine dayanır. Arapçada fiil hem geçişli olarak iki şeyi bitiştirmeyi ve birbirine eklemeyi hem de geçişsiz olarak bir yere veya zümreye ulaşıp intisap etmeyi kapsayan geniş bir anlamsal açılıma kavuşmuştur. Güney Arapçası ve Klasik Etiyopça (Ge'ez) gibi güney Sami kollarında benzer fonetik yapılar sarma, ulaştırma ve katlanarak birleşme anlamlarıyla izlenebilirken, Kuzeybatı Sami dillerinde bu fonksiyon büyük ölçüde kök varyantları ve türev semantik alanlar üzerinden temsil edilmiştir. Kökün Arapçadaki en belirginleşen yönü, fiziksel birleştirmenin hızla ahit, sıla-i rahim, sığınma ve ilahi kelamın ardışık inişi gibi ahlaki ve hukuki kurumlara temel teşkil edecek biçimde soyutlaşmasıdır.

Güven Güçlü

Kaynak Brown-Driver-Briggs, HALOT, Lane’s Lexicon ve Lisān al-ʿArab.

Etimolojik analiz

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönSomuttan soyuta geçişKopuk ip veya kemiğin birleştirilmesinden, akrabalık bağlarına (sıla), kabile ittifakına ve peygamberi tebliğin sürekliliğine evrilmiştir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiGüney ve Batı Sami bağlamıEklem yeri, birleştirme bağı ve temas etme alanlarında ortak fonosemantik izler taşır.Güçlü
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik katmanVeri bulunamadıVeri bulunamadı

Kaynak Maqāyīs al-Lugha, Lisān al-ʿArab ve David Cohen etimoloji çalışmaları.

Kardeş kökler

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
وصلAnlamlıBirleştirmek, bitiştirmek, ulaşmakİki şeyi kesintisiz bağla birbirine tutturmakHedef kök; Kur'an'da geçer
ولصAnlamlıKıvranmak, sıyrılmak, kaçmakBir şeyin içinden sıyrılarak çıkması, hile ile sıvışmakZıt yönlü hareket; Kur'an'da geçmez
صولAnlamlıHücum etmek, saldırmak, üstün gelmekGüç ve baskı ile birinin üzerine atılmak, galebe çalmakKuvvet yönelimi; Kur'an'da geçmez
صلوAnlamlıEğilmek, bağlanmak, yönelmekDua etmek, tazim göstermek, sırtın iki yanı (salavân)Ortak bağ ve yöneliş nüansı; Kur'an'da geçer
لوصAnlamlıMeyletmek, göz ucuyla bakmak, dönmekBir şeyi gizlice gözetlemek veya doğrudan dönmekSapma ve yönelme; Kur'an'da geçmez
لصوAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıVeri bulunamadıKitābü’l-ʿAyn müsta'mel saysa da kök müstakil kullanım taşımaz; Kur'an'da geçmez

Komşu kökler ve zıt kök

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
وصلMerkezBitiştirmek ve ulaştırmakKopukluğu gidererek kesintisiz bir bağ kurmayı ve hedefe temas etmeyi bildirirHem fiziksel birleşmeyi hem ahit, sığınma ve tebliğ sürekliliğini ifade eder
علقKomşuAsılmak, yapışmakBir nesneye tutunarak havada veya kenarda bağlı kalma ağırlıklıdırBitiştirip devam ettirmekten ziyade asılı durma ve sarılma esastır
جمعKomşuToplamak, bir araya getirmekDağınık unsurları bir mekânda veya kümede toplamaktırAyrı parçaların birbirine eklenerek zincir oluşturması gerekmez
قرنKomşuYan yana getirmek, eşleştirmekİki varlığı paralel bağlamak, denk tutmak veya arkadaş kılmaktırUç uca ekleyerek devamlı hat kurmaktan ziyade yan yanalık bildirir
بلغKomşuErişmek, nihayete ermekBir mesafeyi tüketip son sınıra varmayı hedeflerVasıtaların birbirine bitiştirilmesinden çok hedefin hududuna odaklanır
قطعZıtKesmek, ayırmak, koparmakBütünlüğü ve bağı parçalayarak irtibatı tamamen yok etmektirوصل kökünün tam zıddı olup irtibatın imhasını ifade eder

Başka dillerde anlam karşılıkları

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaوصلBitiştirmek, ulaştırmak, intisap etmekİki varlık arasındaki kopukluğu gidererek irtibat kurmakKesin
Latinceconnectere, attingereBirbirine bağlamak, dokunarak ulaşmakconnectere mekanik ve mantıki bağı karşılarken, kökteki sığınma ve soyut intisap boyutunu eksik bırakırGüçlü
İngilizceconnect, link, reachBağlamak, birleştirmek, varmakconnect iki ucu bitiştirmeyi verir; Kur'an'daki vahyin peş peşe getirilmesi veya himayeye girme nüansını tam karşılamazGüçlü
Almancaverbinden, anknüpfen, erreichenBirleştirmek, bağ kurmak, ulaşmakYapısal birleştirmeyi ve temas etmeyi karşılar, ancak sıla ve ahit derinliğini kısmen dışarıda tutarGüçlü
Fransızcarelier, joindre, atteindreBirbirine bağlamak, kavuşmak, erişmekİki noktayı köprüleme ve hedefe dokunma anlamını taşır, kabilevi ve hukuki iltihak boyutunu doğrudan yansıtmazGüçlü

Kaynak Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch ve Lane’s Lexicon.

Vücûh ve nezâir

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
يُوصَلَ / يَصِلُونَİlahi ahitlerin, adaletin ve sıla-i rahim bağlarının korunmasıAllah'ın bitiştirilmesini emrettiği ahlaki ve ontolojik bağların gözetilmesi; Bakara 2:27, Ra'd 13:21, Ra'd 13:25
يَصِلُونَBir topluluğa sığınma, iltihak etme ve antlaşma bağına dahil olmaBarış antlaşması yapılmış bir kavme intisap ederek dokunulmazlık kazanma; Nisâ 4:90
وَصَّلْنَاSözün, vahyin ve kıssaların kesintisiz biçimde ardı ardına ulaştırılmasıİnsanlar ibret alsın diye ilahi kelamın ve delillerin peş peşe bağlanarak sunulması; Kasas 28:51
يَصِلُ / تَصِلُFiziksel olarak ulaşamama, temas edememe veya erişememeMeleklerin elinin yemeğe dokunmaması veya Lut kavminin elçilere zarar veremeyecek olması; Hûd 11:70, Hûd 11:81
يَصِلُŞirk koşanların mallarından putlara veya Allah'a pay aktarmasıMüşriklerin tarım ve hayvan ürünlerinden belirledikleri payların intikal etmesi; En'âm 6:136
وَصِيلَةٍCahiliye adeti olarak kutsanan dişi hayvanPeş peşe dişi doğurarak neslini kesintisiz kıldığı gerekçesiyle putlara adanan hayvan; Mâide 5:103

Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
KelamAhit, fıtrat ve ilahi vahyin sürekliliğiBakara 2:27 ve Ra'd 13:21 bağlamında Allah'ın birleştirilmesini emrettiği bağların imanın gereği mi fıtri ahlak mı olduğu tartışmasıİman-amel bütünlüğü ve ontolojik bağın koparılmazlığı
FıkıhSıla-i rahim, eman akdi ve intisapNisâ 4:90 ayetindeki sığınma ve antlaşmalı kavme iltihakın getirdiği hukuki koruma ve kan bağı olanlara nafaka yükümlülüğüHukuki bağların, eman akdinin ve akrabalık haklarının tescili
TefsirNazmın sürekliliği ve vahyin tenziliKasas 28:51 ayetindeki sözün ulaştırılması ifadesinde, ayetlerin ve delillerin birbirini tamamlayacak şekilde indirilmesiİcaz, nazım tutarlılığı ve hitabın peş peşe akışı
HadisSıla-i rahim ve saç ekleme yasaklarıHadislerde sıla-i rahmin ömrü ve rızkı bereketlendirmesi ile saçına başkasının saçını ekleyen kimseye (el-vâsıla) dair yasakYapay bağ kurmanın reddi ve organik-ahlaki irtibatın kutsiyeti

Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniTevhid ve kulluk bağıİrtibat ve ahitYaratıcı ile mahluk, fıtrat ile vahiy arasındaki bağı korumakKoparılması yasaklanan bağları muhafaza ederek dini hayatı bütün kılar.Kesin
İlmiEpistemik süreklilikDelil zinciri ve mantıki irtibatBilgi parçaları arasında nedensellik ve tefekkür sürekliliği sağlamakKasas 28:51 bağlamında vahyin ve ilmi önermelerin birbirine raptedilmesidir.Güçlü
SiyasiHilf, eman ve diplomasiİttifak ve himaye ağıZayıf olanın antlaşmalı güce eklemlenerek emniyet bulmasıNisâ 4:90 uyarınca barış protokollerine taraf olanlara iltihakı düzenler.Kesin
İktisadiDağıtım ve mülkiyet intikaliPayların dolaşımı ve dayanışmaKaynakların haksız biçimde şirk veya batıl tekellere aktarılmasını önlemekEn'âm 6:136 çerçevesinde iktisadi payların meşru mecralara akışını gözetir.Güçlü

Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerÇizge teorisi (Graph theory), topolojik bağlantılılık ve devre bütünlüğüAyrık düğümlerin (nodes) kenarlar (edges) vasıtasıyla birbirine bağlanarak kesintisiz bir iletim hattı kurması; akımın veya bilginin kopukluk olmadan hedefine transfer edilmesi.Kesin
Beşeri bilimlerSosyal sermaye ağı, kohezyon (toplumsal yapışkanlık) ve akdi bağlılıkBireyler ve kurumlar arasındaki güven, antlaşma ve akrabalık bağlarının toplumsal çözülmeyi engelleyen bütünleştirici işlevi.Güçlü

Yanlış daraltma ve kritik hata riski

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiKökü sadece fiziksel bir yere varmak, seyahat neticesinde ulaşmak veya sıradan bir akraba ziyareti düzeyine indirgemek.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da kök; ilahi nizamın emrettiği bütün bağları (tevhid, ahit, fıtrat, adalet, akrabalık) diri tutmayı, siyasi dokunulmazlık sağlayan antlaşmalara iltihakı ve vahyin zihinleri inşa eden kesintisiz tenzilini kuşatır.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataAyetlerde geçen birleştirme emrini daraltmak, parçalanmış ve ahlaki sorumluluklarından kopuk bir dindarlık anlayışına yol açarak toplumsal ve akdi yükümlülüklerin ihmal edilmesine neden olur.

Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Varlık, vahiy ve toplum arasındaki bütünleyici nizamı kuran temel kavramdır; Allah'ın emrettiği düzenin koparılmadan (kat' edilmeden) sürdürülmesini ilkeleştirir.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?Münafık ve fasıkların vasıflarının anlatıldığı ahit ayetlerinde (Bakara 2:27, Ra'd 13:21-25), savaş ve eman hukukunu belirleyen hükümlerde (Nisâ 4:90) ve vahyin hikmetli iniş metodolojisinde (Kasas 28:51).
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Dini bağların keyfi olduğunu zanneden yaklaşımı yıkar; akrabalık, fıtrat, adalet ve antlaşma bağlarını korumanın doğrudan iman ve fısk ekseninde bağlayıcı bir yükümlülük olduğunu gösterir.

Nihai sentez ve LaTeX modeli

  • Somut anlamİki ipi, kemiği veya nesneyi araya ek koyarak birbirine bağlamak, kopukluğu giderip devamlı kılmak ve bir hedefe temas etmek.
  • Soyut anlamİnsan ile Allah, fert ile toplum arasındaki ahitleri muhafaza etmek, vahyin delillerini kesintisizce zihne akıtmak ve himaye bağıyla güvenliğe kavuşmak.
  • Sistematik karşılıkParçaların kopukluğunu önleyerek sistemi ayakta tutan irtibat matrisi; ilahi emirlerin, hukuki sözleşmelerin ve toplumsal dokunun süreklilik dinamiği.
  • LaTeX modeliC(A,B)=(A∪B)/∼  ⟹  Φ(A→B)=1
  • LaTeX açıklamasıModelde A ve B ayrık iki varlık, sistem veya zümreyi; ∼ ise aralarında kurulan bağlayıcı ilişkiyi, ahdi veya antlaşmayı temsil eder. Bu bağıntı sayesinde iki ayrık küme tek bir bağlantılı yapı (C) haline gelir. Sağlanan bu ontolojik veya hukuki bağlantı sonucunda, taraflar arasındaki iletim, intisap veya akış fonksiyonu kesintisizliğe ulaşarak tam değerini (Φ=1) alır; yani kopukluk giderilmiş olur.
Metin sürümü (yapay zekâ araçları için)Harfe göre kök dizini: و