صور

اختصارات لوحة المفاتيح

البحث
/
ملاحظة جديدة
n
الآية السابقة / التالية
[ ]
وضع القراءة
f
وضع الشبكة
g
كون القرآن
e
إغلاق / رجوع
Esc
تخطَّ الشبكة

شبكة الجذر

شبكة الجذر: ص-و-رالصيغ: ٨ · الجذور المجاورة: ٦٦ · الآيات: ١٧ · السور: ١٧؛ المحتوى نفسه مسرود في بطاقات «الصيغ» و«الجذور المجاورة» و«الآيات».عززسمونسبأرضصورنفخالْمُصَوِّرُفَصُرْهُنَّيومجدثفزعالصُّورِزرقوَصَوَّرَكُمْخلقدخر

الجذرالصيغ ٨الآيات ١٧السور ١٧المجاورة ٦٦

▶ افتح الشبكة (ثلاثية الأبعاد)

صور

ص - و - ر

جذر
  • الورود: ١٩
  • الآيات: ١٧
  • الصيغ: ٨
  • المعاجم: ١٢

معناه في القرآن: Sûr

ملاحظاتي

المعاجم(١٢)

كتاب العين

الخليل بن أحمد · القرن ٨مترجمالحروف: ٣٬٦٩٤
باب الصاد والراء و و ا ي ء معهما و ص ر، أ ص ر، ص ي ر، ص و ر، ص ر ي مستعملات وصر: الوَصَرَّة: مُعرَّبةٌ،: الصَّكُّ. وهي الأَوْصَر، وأنشد: وما اتَّخذْتُ صِراماً للمُكُوثِ بها وما انتقيتُكَ إلاّ للـوَصَـرّاتِ ورُوى عن شُرَيْح: أنّ رجلَيْن احتَكَما اليه، فقال أحدهما: ان هذا اشتَرَى منّي داراً وقَبَضَ منّي وِصرَها، فلا هُوَ يُعطيني الثَمَنَ ولا هوَ يرُدُّ عليَّ الوِصْرَ. قال القُبَيْبي: الوِصْرُ
اقرأ المدخل كاملًا

الصحاح

الجوهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٬٤٨٦
الصورُ: القَرْنُ. قال الراجز: لقد نَطَحْناهُمْ غَداةَ الجمْـعَـيْنِنَطحاً شديداً لا كَنَطْحِ الصورَيْن ومنه قوله تعالى: "يومَ يُنْفَخُ في الصورِ".قال الكلبيّ: لا أدري ما الصورُ. ويقال: هو جمع صورَةٍ، أي يُنْفَخُ في صُوَرِ الموتى الأرواحُ. والصِوَرُ بكسر الصاد: لغة في الصُوَرِ جمع صورَةٍ. وينشد هذا البيتُ على هذه اللغة يصف الجواري: أَشْبَهْنَ من بَقَرِ الخَلْصاءِ أَعْيُنَهـاوهُنَّ أَحْسَنُ
اقرأ المدخل كاملًا

تهذيب اللغة

الأزهري · القرن ١٠مترجمالحروف: ١٣٬٦٥٦
ص ر ( و ا ي ) صرى ، صار ، أصر ، ورص ، وصر ، رصا ، صور . صرى : رُوِيَ عن النّبيّ ( صلى الله عليه وسلم ) أنه قال : ( إنَّ آخِرَ مَن يَدخلُ الجنَّة رجلٌ يَمشي على الصّراط فيَنكَبُّ مرّةً ويَمشِي مَرَّةً وتَسَفُعه النار ، فإذا جَاوَزَ الصِّراط تُرفَع له شَجَرَةٌ فيقولُ : يا ربُّ أَدْنِني منها ، فيقول الله ، أي : عبْدِي ما يَصرِيك مِني ) . قال أبو عبيد : قوله : ( مايَصْريك ) : ما يَقطع سأَلتَك منّي ،
اقرأ المدخل كاملًا

مقاييس اللغة

ابن فارس · القرن ١١مترجمالحروف: ٨٬٧٣٨
(باب الصاد والواو وما يثلثهما) (صوي) الصاد والواو والياء أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على شدّةٍ وصَلابة ويُبْس. عن ابن دريد([1]): "صَوَى الشَّيء، إذا يَبِس، فهو صاوٍ. ويقال صوِيَ يَصوَى". والصَّوَّانُ: حجارةٌ فيها صلابة. وربَّما استُعِير من هذا وحُمِلَ عليه فقيل صَوَّيْت لإِبلي فَحْلاً، إذا اخترتَه لها. ولا يكون الاختيارُ وحدَه تصويَةً، لكن يُصنَع لذلك حتَّى يقوَى ويصلُب. قال: * صَوَّى لها ذا كِـَدْنَةٍ
اقرأ المدخل كاملًا

المفردات في غريب القرآن

الراغب الأصفهاني · القرن ١١مترجمالحروف: ٢٬٥٨٦
- الصورة: ما ينتقش به الأعيان، ويتميز بها غيرها، وذلك ضربان: أحدهما محسوس يدركه الخاصة والعامة، بل يدركه الإنسان وكثير من الحيوان كصورة الإنسان والفرس، والحمار بالمعاينة، والثاني: معقول يدركه الخاصة دون العامة، كالصورة التي اختص الإنسان بها من العقل، والروية، والمعاني التي خص بها شيء بشيء، وإلى الصورتين أشار بقوله تعالى: ﴿ثم صورناكم﴾ [الأعراف/11]، ﴿وصوركم فأحسن صوركم﴾ [غافر/ 64]، وقال: {في أي
اقرأ المدخل كاملًا

أساس البلاغة

الزمخشري · القرن ١٢مترجمالحروف: ٩٢٣
ص و ر في عنقه صَوَرٌ‏:‏ ميلٌ وعوجٌ، ورجلٌ أصور وهو أصور إلى كذا إذا مال عنقه ووجهه إليه‏.‏ قال‏:‏ فقلت لها غضّي فإني إلى التي تريدين أن أحبو بها غير أصور وصار عنقه إليه وصار وجهه إليّ‏:‏ أقبل به وصرت أنا عنقه وصرت الغصن لأجتني الثمر‏.‏ وعن مجاهد أنه كره أن يصور شجرة مثمرة لأن ذلك يضرها‏.‏ وعصفور صوّار‏:‏ يجيب إذا دعي‏.‏ وصار الحاكم الحكم‏:‏ قطعه وفصله‏.‏ وأجد في رأسي صورة‏:‏ حكة لأنه يصوره
اقرأ المدخل كاملًا

لسان العرب

ابن منظور · القرن ١٣مترجمالحروف: ٩٬٨٦٤
في أَسماء الله تعالى : المُصَوِّرْ وهو الذي صَوَّر جميع الموجودات ورتبها فأَعطى كل شيء منها صورة خاصة وهيئة مفردة يتميز بها على اختلافها وكثرتها . ابن سيده : الصورة في الشكل قال : فأَما ما جاء في الحديث من قوله : خلق الله آدم على صورته فيحتمل أَن تكون الهاء راجعة على اسم الله تعالى وأَن تكون راجعة على آدم فإِذا كانت عائدة على اسم الله تعالى فمعناه على الصورة التي أَنشأَها الله وقدَّرها فيكون
اقرأ المدخل كاملًا

القاموس المحيط

الفيروزآبادي · القرن ١٥مترجمالحروف: ٦١٧
* ص و ر * * الصَّورُ * القرن ومنه قوله تعالى ﴿يوم يُنفخ في الصور﴾ قال الكلبي لا أدري ما الصور وقيل هو جمع * صُورَةٍ * مثل بُسْرة وبُسر أي يُنفخ في صور الموتى الأرواح وقرأ الحسن ﴿يوم يُنفخ في الصور﴾ بفتح الواو و * الصِّوَرُ * بكسر الصاد لغة في الصُّور جمع صُورة و * صَوَّرهُ تَصْوِيراً * * فتَصَوَّرَ * و * تَصَوَّرْتُ * الشيء توهمت * صُورتَهُ فتَصَوَّرَ * لي و * التَّصَاوِيرُ * التماثيل و *
اقرأ المدخل كاملًا

تاج العروس

الزبيدي · القرن ١٨مترجمالحروف: ٨٬٨٢٠
الصورة، بالضم: الشكل،والهيئة، والحقيقة، والصفة، ج صور، بضم ففتح، وصور، كعنب، قال شيخنا وهو قليل، كذا ذكره بعضهم. قلت: وفي الصحاح: والصور، بكسر الصاد: لغة في الصور، جمع صورة، وينشد هذا البيت على هذه اللغة يصف الجواري: أشبهن من بقر الخلصاء أعينهـا وهن أحسن من صيرانها صورا وصور، بضم فسكون. والصير، كالكيس: الحسنها، قاله الفراء، قال: يقال: رجل صير شير، أي حسن الصورة
اقرأ المدخل كاملًا

معجم لين

إدوارد لين · القرن ١٩مترجمالحروف: ١١٬٥٦٦
صَارَهُ 1 صَارَهُ ذ , aor. يَصُورُ, (S, M, K,) inf. n. صَوْرٌ, (M, K,) He made it (a thing, M, K, or, as some say, specially the neck, M) to incline, or lean; (S, M, K;) as also صارهُ, aor. يَصِيرُ; (S;) and ↓ اصارهُ: (S, M, Msb, K:) or he demolished it threw it down, or pulled it down to the ground; as also ↓ اصارهُ. (K.) One says, of a man, يَصُورْ عُنُقَهُ اـِلَى الشَّىْءِ He inclines his neck
اقرأ المدخل كاملًا

قاموس سالمون

هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩مترجمالحروف: ١٬٣٠٦
صَار صَار ( w ) U ( n. ac. صَوْر 1 ) a. [ acc. & Ila ], Inclined, bent, turned to. صَوِر صَوِر A ( n. ac. صَوَر 4 ), a. Leant, inclined. صَوَّرَ صَوَّرَ II , a. Formed, fashioned, shaped; pictured, painted; drew; represented; imagined, fancied. b. [ coll. ], Photographed. أَصْوَرَ أَصْوَرَ IV , a. Bent, inclined; broke; demolished. تَصَوَّرَ تَصَوَّرَ V , a. Pass. of II. b.
اقرأ المدخل كاملًا

كتاب الله

مستخلص من الاستعمال القرآنيمترجمالحروف: ٥٣٬٦٣٦
صور صَارَ - يَصُورُ (صَارَ - يَصِيْرُ) المتعدي صَارَ - يَصُورُ (صَارَ - يَصِيْرُ) (المتعدي) + كائن + شيئاً: قطعه وفرمه قطعاً صغيرة ﴿فخذ أربعة من الطير فصرهن إليك﴾: فقطعهن وافرمهن إليك واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " التقطيع والتفريق إلى أجزاء صغيرة متباعدة"، وهي: كَسَفَ - يَكْسِفُ، فَضَّ - يَفُضُّ، وَرَقَ - يَرِقُ، صَارَ - يَصُورُ (صَارَ -
اقرأ المدخل كاملًا

الصيغ(٨)

الجذور المجاورةالمجاورة: ٦٦ (الإجمالي: ٩٣)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.
  1. نفخ

    الآيات المشتركة: ١٠ · Körük demektir

  2. يوم

    الآيات المشتركة: ٧ · “Yemm” durgun akan su demektir

  3. سمو

    الآيات المشتركة: ٦ · “Sem” hayvanın sırtı, “ard” da hayvanın karnıdır

  4. زرق

    الآيات المشتركة: ١ · Gözün matlaşması (katarakt) anlamındadır

  5. أرض

    الآيات المشتركة: ٦ · Hayvanların sırtına sema, alt tarafına ard denir

  6. حكم

    الآيات المشتركة: ٤ · Gem demektir

  7. خلق

    الآيات المشتركة: ٤ · Halk: Halk, deri veya bez parçası demektir

  8. عزز

    الآيات المشتركة: ٣ · Yağmur suyu ile doymuş topraktır

  9. جدث

    الآيات المشتركة: ١ · Cedese (sin’le) üstü toprakla örtülmüş harabeler demektir

  10. جزأ

    الآيات المشتركة: ١ · Ciz’a ormandan kopuk ağaçlıklar demektir

  11. نسب

    الآيات المشتركة: ١ · Soy

  12. دخر

    الآيات المشتركة: ١ · “Zahire” ambara doldurulmuş tahıl, “zal” “dal”a dönüşerek…

الآيات التي ورد فيها(١٧)

  1. … فَيَكُونُ قَوْلُهُ الْحَقُّ وَلَهُ الْمُلْكُ يَوْمَ يُنْفَخُ فِي الصُّورِ عَالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ وَهُوَ الْحَكِيمُ الْخَبِيرُ

    Sûr

  2. وَتَرَكْنَا بَعْضَهُمْ يَوْمَئِذٍ يَمُوجُ فِي بَعْضٍ وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَجَمَعْنَاهُمْ جَمْعًا

    Sûr

  3. يَوْمَ يُنْفَخُ فِي الصُّورِ وَنَحْشُرُ الْمُجْرِمِينَ يَوْمَئِذٍ زُرْقًا

    Sûr

  4. فَإِذَا نُفِخَ فِي الصُّورِ فَلَا أَنْسَابَ بَيْنَهُمْ يَوْمَئِذٍ وَلَا يَتَسَاءَلُونَ

    Sûr

  5. وَيَوْمَ يُنْفَخُ فِي الصُّورِ فَفَزِعَ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ وَكُلٌّ أَتَوْهُ دَاخِرِينَ

    Sûr

  6. وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَإِذَا هُمْ مِنَ الْأَجْدَاثِ إِلَى رَبِّهِمْ يَنْسِلُونَ

    Sûr

  7. وَنُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَنْ شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ نُفِخَ فِيهِ أُخْرَى فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنْظُرُونَ

    Sûr

  8. وَنُفِخَ فِي الصُّورِ ذَلِكَ يَوْمُ الْوَعِيدِ

    Sûr

  9. فَإِذَا نُفِخَ فِي الصُّورِ نَفْخَةٌ وَاحِدَةٌ

    Sûr

  10. يَوْمَ يُنْفَخُ فِي الصُّورِ فَتَأْتُونَ أَفْوَاجًا

    Sûr

تحليل الجذر

تعريف الجذر والخلاصة

AlanDeğer
Kökصور
YapıÜçlü
Özel DurumEcvef
Bağlamsal Yakın Köklerشكل, خلق, جعل, نظم
Zıt Kökعمه
Çekirdek Özet 1Eğmek, meylettirmek, bir yöne çevirip kendine çekmek; kesip parçalayarak veya bükerek belirgin bir heyet ve sınır kazandırmak
Çekirdek Özet 2Varlığa dış ve iç sınırlarını, ayırt edici mahiyetini, simetrisini ve amacına uygun nihai formunu verme; kozmik çağrı borusu
Çekirdek Özet 3Belirsiz maddeyi ve imkânı belirlenmiş, tanınabilir, hesap verebilir müstakil bir varlık ve hüviyet kalıbına sokma ilkesi
Kritik Hata RiskiKökü yalnızca yüzeysel resim veya görsel heykel daraltmasıyla kavrayıp ontolojik ve ahlaki hüviyet inşası boyutunu gözden kaçırma riski

التحليل الثنائي

Biliteral ÇekirdekTemel AnlamEklenen UnsurOluşan Anlam Farkı
صوBir yöne odaklanma, yönelme, toplanıp yoğunlaşma veya belirgin bir doğrultu tutma; nitekim hedefi bulup isabet etmeyi anlatan صوب, toplanıp yükselen nidayı anlatan صوت, ölçü kabı ve sınırlamayı anlatan صوع, toplanıp bükülen yün kümesini anlatan صوف ve belirli bir yönde iradi tutunmayı anlatan صوم köklerinde de bu odaklanma ve yönelim esastır.رİnsan başı ve belirgin üst sınır imgesi taşıyan harfin eklenmesiyle bu odaklanma; boynu büküp çevirme, bir nesneye ayırt edici baş, hat, sınır ve nihai tanınabilir heyet kazandırma veya kesip sınırlandırma yönünde özelleşmiştir.

التحليل التصويري للحروف

BirimPiktografik İmge / HareketAnlam Açıklaması
صOlta, bitki; yakalama, peşine düşme, sıkıştırmaDağınık unsurları bir noktada yakalama, tutma ve belirli bir hat boyunca sabitleştirme
وÇengel, çadır kazığı; bağlama, ekleme, tutturmaAyrık kısımları birbirine eklemleme, bağlama ve bütünün dengesini güvenceye alma
رİnsan başı; baş, ilk, üstVarlığın tepe noktasını, ayırt edici yüzünü, yönlendirici başını ve nihai hüviyetini belirleme
صورBütünsel hareketDağınık unsurların yakalanıp birbirine eklemlenerek ayırt edici bir baş, sınır, hat ve tanınabilir nihai bir form kazanması

الاستعمال التاريخي والمبكر

AlanVeri
İlk fiziksel anlamBoynun bir yöne bükülmesi veya eğrilmesi; bir şeyi kendine doğru eğip çevirmek veya bir bütünü kesip parçalarına ayırarak sınırlandırmak.
Cahiliye şiiri kullanımıŞair A‘şâ bir beytinde kilise veya manastır inşa edip içine haç koyan ve tasvir yapan rahibi anarken bu kökü şöyle kullanır: وما أَيُبلِيٌّ على هَيْكَـلٍ / بَنْاهُ وصَلَّبَ فيه وصارا
Erken Arapça kullanımBir kimsenin boynunu veya yüzünü bir şeye çevirmesi durumunda فلان يصور عنقه إلى كذا ifadesi kullanılmış; çağıran kimseye yönelen kuşa عصفور صوار denilmiştir.

المصدر Kitābü’l-ʿAyn, Maqāyīs al-Lugha, Asās al-Balāgha, Lisān al-ʿArab.

الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dil ailesinde صور kökü temelde sınırlandırma, bağlama, taş veya kayayı yontarak belirgin bir biçim verme ve sıkıştırma ekseninde temsil edilir. İbranice ve Aramice/Süryanice katmanında צ-ו-ר (ṣ-w-r) biçimi hem «sarp kaya, taş, biçimlendirilecek kütle» hem de «kuşatmak, bağlamak, sınırlamak, şekil vermek» anlamlarını taşır; nitekim İbranicede צוּרָה (tsurah) kelimesi biçim, form ve yapı anlamına gelir. Akadca katmanında ṣêru ve benzeri biçimlerde dış yüzey, alan veya belirginleştirilmiş mekân izleri görülür. Kökün Afro-Asyatik arka planında katı bir maddeyi (özellikle taşı) yontarak, sınırlarını belirleyerek veya etrafını kuşatarak amorf halden belirgin bir nesneye dönüştürme eylemi yatar. Arapçada kök bir yandan somut olarak «boynu eğme, kendine meylettirme, bükme» ve «kesip ayırma» anlamlarını korurken, diğer yandan soyutlaşarak varlığın gözle ve akılla kavranan ayırt edici hüviyeti, iç ve dış formu manasını pekiştirmiştir.

درجة الثقة Kesin

المصدر Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, David Cohen.

التحليل الاشتقاقي

KatmanVeriAçıklamaGüven
İç Arapça etimolojik yönصور / ص و رBoynu bir yöne meylettirme, dalları eğme, nesneyi kendine çekme ve kesip ayırarak sınırlarını belirleme somut eyleminden türemiştir.Kesin
Sami dilleriyle etimolojik ilişkiİbranice צור (ṣwr), Süryanice צור (ṣwr)Kayayı yontarak şekil verme, sıkıştırıp bağlama, sınır çekme ve form kazandırma anlamlarıyla doğrudan soydaştır.Kesin
Daha geniş dilsel ilişkiAfro-Asyatik sert kütleyi sınırlama matrisiSert maddeyi kuşatma, yontma ve belirli bir kalıba sokma tasavvurunun ortak yansımasıdır.Güçlü

المصدر Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Lisān al-ʿArab.

الجذور الشقيقة (التقاليب)

KombinasyonDurumTemel AnlamAnlam DetayıNot
صورAnlamlıEğmek, şekillendirmek, form vermekBoynu bükmek, meylettirmek, kesip sınırlamak, heyet kazandırmakHedef kök; Kur'an'da geçer
صروAnlamlıBiriktirmek, alıkoymak, engellemekSütü memede biriktirmek veya suyu hapsetmek; yönü kesip tutmakKur'an'da geçmez; hedef kökle sınırlandırma ilişkisi taşır
وصرAnlamlıAhit, bağ, ağır sorumlulukİki şeyi birbirine sıkıca bağlayan sözleşme ve bağlayıcı hükümKur'an'da geçmez; hedef kökle biçimsel bağ ilişkisi taşır
ورصKök olarak oluşmayanVeri bulunamadıKlasik sözlüklerde bu dizilişte bağımsız bir kök kaydı bulunmamaktadır.Kur'an'da geçmez
رصوAnlamı bulunmayanVeri bulunamadıKlasik leksikografide mühmel olarak kabul edilmiştir.Kur'an'da geçmez
روصAnlamlıİkna etmek, yumuşatmak, alıştırmakBir kimseyi bir amaca doğru evirip çevirmek ve uysallaştırmakKur'an'da geçmez; meylettirme anlamıyla bağlantılıdır

الجذور المجاورة والجذر المضاد

Kökİlişki TürüAnlam AlanıKarşılaştırmalı NüansAnlam Detayı
صورMerkezBiçim verme, form kazandırmaBir şeyi amorf durumdan çıkarıp sınırları, oranları ve yönü belirli bir heyete sokmaVarlığın hem dış görsel sınırını hem de iç mahiyetini oluşturan nihaî tasarımıdır.
شكلKomşuBenzerlik, bağlama, tipBirbirine benzeyen unsurların oluşturduğu tipleme veya denk biçimصور kökü özgün sınır ve formu vurgularken شكل başkasıyla olan eşliği ve benzerlik kalıbını öne çıkarır.
خلقKomşuTakdir etme, yaratmaBir şeyi yoktan veya maddesinden ölçüp biçerek varlık alanına çıkarmaخلق genel takdir ve var etme sürecidir; صور ise takdir edilen varlığın nihai özgün sınırlarını ve çehresini tayin eder.
جعلKomşuBir durumdan diğerine dönüştürmeVarlığı belirli bir işlev, kılavuzluk veya konuma yerleştirmeجعل varlığın işlevsel ilişkisini ve yönünü kurarken صور varlığın doğrudan yapısını ve hüviyetini kurar.
نظمKomşuSıralama, dizmeParçaları bir çizgi veya kural üzerinde ardışık olarak dizmeنظم parçaların ardışıklığına odaklanır; صور ise bütünün kendine özgü geometrik ve mahiyetsel duruşunu hedefler.
عمهZıtŞaşkınlık, yönsüzlük, belirsizlikBelirgin bir hat, yön ve formdan mahrum kalarak bocalamakصور net sınır, tanınabilir çehre ve belirlilik kurarken عمه formsuzluk ve yönsüzlük içinde kaybolmayı ifade eder.

مقابلات المعنى في لغات أخرى

DilKelime / KelimelerKısa AnlamDetayGüven
ArapçaصورŞekil vermek, meylettirmek, formNesnenin sınırlarını çizerek amorf halden belirli bir heyete sokma eylemidir.Kesin
LatinceFormare, figurareŞekil vermek, biçimlendirmekMaddenin kavradığı dış ve iç kalıbı (forma) karşılar; kökün meylettirme nüansını içermez.Güçlü
İngilizceTo shape, to fashion, formBiçim vermek, yapılandırmakNesneye tasarım ve nihai hat kazandırmayı iyi verir; ilksel bükme ve meylettirme boyutunu dışarıda bırakır.Güçlü
AlmancaGestalten, Form, GebildeŞekillendirmek, form kazandırmakBütüncül bir yapı ve düzen kazandırmayı karşılar; kökün ontolojik çehre kurma işlevine yakındır.Güçlü
FransızcaFaçonner, figurer, formeBiçimlendirmek, tasarlamakYontma ve hat çizme eylemini iyi karşılar; kozmik boru ve çağrı nüansını karşılamaz.Güçlü

المصدر Lewis & Short, Oxford English Dictionary, Kluge Etymologisches Wörterbuch.

الوجوه والنظائر

Form / KullanımAnlam YüzüAyet Tipi / Bağlam
صَوَّرَكُمْ / صُوَرَكُمْ / صُورَةٍİnsanın fiziksel ve mahiyetsel yaratılış formu, en güzel kıvama getirilmesiİnsanın yaratılışı, rahimlerdeki teşekkülü ve en güzel biçimde donatılması bağlamı; örnek ayetler: Âl-i İmrân 3:6, A‘râf 7:11, Mü’min 40:64, Tegâbün 64:3, İnfitâr 82:8.
الْمُصَوِّرُVarlıklara benzersiz, ayırt edici ve hikmete uygun biçim ve hüviyet veren ilahi isimEsmâ-i hüsnâ ve ilahi yaratma kudretinin yetkinlik bağlamı; örnek ayet: Haşr 59:24.
الصُّورِKıyametin kopuşunu ve yeniden dirilişi başlatan kozmik ses aygıtı, boru veya çağrıKıyamet sahneleri, diriliş ve mahşer alanına toplanma bağlamı; örnek ayetler: En‘âm 6:73, Kehf 18:99, Tâhâ 20:102, Mü’minûn 23:101, Neml 27:87, Yâsîn 36:51, Zümer 39:68, Kaf 50:20, Hâkka 69:13, Nebe’ 78:18.
فَصُرْهُنَّKendine meylettir, alıştır veya parçalayıp sınırlandırHz. İbrâhim'in ölülerin nasıl diriltileceğini müşahede etmesi bağlamı; örnek ayet: Bakara 2:260.

سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

DisiplinKullanım AlanıTartışma NoktasıAnlam Yoğunlaşması
Kelamالْمُصَوِّرُ ismi ve sûr üflenmesiSuret kavramının Allah hakkında muhal oluşu, teşbih ve tecsîmden tenzih; sûrun hakikati ve cismanî dirilişMaddi şekilden münezzeh kılınan mutlak form verici fail ve kıyamet ilanı
FıkıhTasvir, heykel ve resim yapma hükümleriCanlı varlıkların resmedilmesinin caiz olup olmaması; yaratmada Allah'a benzeşme iddiası taşıyıp taşımadığıCanlı sûreti imal etmenin fıkhî sınırları ve tapınma vasıtası olmasının engellenmesi
Tefsirفَصُرْهُنَّ lafzının kırâat ve anlamıKelimenin «kendine meylettir, bağla» (صُرْهُنّ) mı yoksa «onları parçala, kes» (صِرْهُنّ) mi anlamına geldiğiVarlıkların iradi veya fiziki olarak bir merkeze yönlendirilmesi ve biçimlendirilmesi
HadisÂdem'in yaratılışı ve sûret hadisleriخلق الله آدم على صورته rivayetindeki zamirin Allah'a mı yoksa Âdem'e mi döndüğü meselesiSuretin dış görünüşten ziyade akıl, idrak ve ilahi ahlakı yansıtma kabiliyeti olarak tevili

تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

SistemBağlamKarşılıkİşlevAçıklamaGüven
DiniYaratılış ve dirilişHüviyet tayiniVarlığı amorf olmaktan çıkarıp tanınır ve sorumlu kılmaİnsanın en güzel surette yaratılması, ona emaneti ve kulluk sorumluluğunu yükleyen temel formdur.Kesin
İlmiMorfogenez ve sınıflandırmaMorfolojik yapıCins ve türleri birbirinden ayırt etmeBilimsel bilginin nesnesini tanımlaması, varlığın sınırlarını ve biçimsel kanunlarını kavramasıyla mümkündür.Güçlü
SiyasiKurumsal teşekkülAnayasal formDağınık toplumsal kitleyi tüzel bir kişiliğe ve nizama sokmaHukuki ve siyasi nizam, amorf halk yığınını kurumsal bir devlet ve meclis heyetine dönüştürür.Güçlü
İktisadiÜretim ve standartlaşmaMamul tasarımıHam maddeyi işlenmiş, ölçülü ve kullanıma hazır mala çevirmeHam kaynakların işlenerek tüketim ve fayda amacına uygun belirli standart ürün kalıplarına kavuşturulmasıdır.Güçlü

التماثل في العلوم العددية والإنسانية

Alanİzomorfik KarşılıkAçıklamaGüven
Sayısal bilimlerGeometrik topoloji ve sınır değer problemiBir diferansiyel denklemin veya cismin uzayda belirli sınır şartları altında tekil, kapalı ve kararlı bir geometrik yüzey kazanması süreci kökün form verme hareketiyle birebir örtüşür.Güçlü
Beşeri bilimlerKimlik inşası ve sosyolojik kurumsallaşmaBireyin ve toplumun belirsiz içgüdü ve eğilimlerden sıyrılarak normlar, roller ve değerler etrafında ayırt edici bir şahsiyet ve kurumsal kimlik kazanması sürecidir.Güçlü

التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

AlanAçıklama
Modern daraltma riskiSuret kavramını sadece iki boyutlu fotoğraf, çizim veya üç boyutlu heykele indirgeyerek görsel bir nesne gibi algılamak.
Kur'an içi daha geniş anlamKur'an'da صور; varlığın fıtrî potansiyelini gerçekleştiren, organları ve kabiliyetleri birbiriyle uyumlu kılan, ruhî ve ahlakî kemale zemin hazırlayan ontolojik tasarım ve nizamdır.
Yanlış anlamanın doğuracağı hataTasvir yasakları ve suret ayetleri sadece putperestlikle veya görsel sanatlarla sınırlandırılır; varlığın fıtratındaki yapısal tasarım ve insanın mahiyet bütünlüğü göz ardı edilir.

خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

SoruCevap
Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir?Varlığın tesadüfen değil, en ince ayrıntısına kadar ölçülü, dengeli ve estetik bir nizamla tasarlandığını, Allah'ın yaratmadaki mutlak mimar ve tasarımcı olduğunu kavratır.
Hangi ayet gruplarında belirleyicidir?İnsanın rahimlerdeki evrelerini ve mükemmel yaratılışını anlatan ayetler ile kıyametteki diriliş ve toplanma (sûr) ayetlerinde kurucu rol oynar.
Hangi yanlış anlamaları düzeltir?Yaratılışın sadece kaba maddeyi var etmekten ibaret olduğu zannını yıkarak, yaratmanın asıl yetkinliğinin varlığa form, karakter ve işlevsel sınır vermek olduğunu gösterir.

التركيب النهائي والنموذج الرياضي

  • Somut anlamBir nesneyi veya boynu bir yöne büküp meylettirmek, kesip sınırlayarak belirgin ve tanınabilir bir hat, sınır ve heyet kazandırmak.
  • Soyut anlamBelirsiz ve dağınık imkânlar alanındaki bir varlığa, amacına ve fıtratına uygun özgün iç ve dış sınırlarını, estetik dengesini ve tanınabilir kimliğini kazandırma.
  • Sistematik karşılıkAmorf olanı tasarlanmış olana, potansiyel olanı aktüel ve yapılaşmış bir bütüne dönüştüren kozmik ve ahlaki formasyon ilkesi.
  • LaTeX modeliF:M×Ω→So¨yle ki∂S⊂Ω,∇S≠0
  • LaTeX açıklamasıForm verme operatörü olan F, biçimsiz ham madde kümesi M ile sınır şartları ve yönelim uzayı Ω'yı işleyerek amorf durumdan kararlı ve sınırları belirli bir suret S durumu üretir; burada ∂S elde edilen varlığın kapalı sınırlarını, ∇S≠0 ise onun amorf ve homojen kalmayıp yönelmiş, yapılaşmış ve ayırt edici bir forma ulaştığını sembolize eder.
النسخة النصية (لأدوات الذكاء الاصطناعي)فهرس الجذور حسب الحروف: ص